در پي انتقاد مجيد مجيدي، کارگردان مشهور سينماي ايران از ديدگاه هاي عبدالکريم سروش، چهره برجسته روشنفکري، احمد زيدآبادي به انتقاد شديد از مجيدي پرداخت و او را متهم کرد که سروش را تکفير کرده است.
به گزارش خبرنگار «تابناک»، مجيدي در پايان اظهاراتش با اشاره به ادعاي مولوي شناسي سروش گفته بود: «كسي كه ادعاي مولويشناسي ميكند، و براي او بيش از معصومان ارج و اعتبار قائل است، بداند كه به حكم مُرادش مولوي، كافر است.
گرچه قرآن از لب پيغمبر است / هركه گويد حق نگفت، آن كافر است
اين همه آوازها از شَه بُوَد /گرچه از حلقوم عبداله بود»
اما زيدآبادي در يادداشتي در يکي از سايتهاي خارج از کشور با تشبيه خود به ملاصدرا پيشبيني کرد بساط تکفير در ايران در حال پهن شدن است تا در همه ابعاد جامعه را به انحطاط بکشد.
وی با بیان اینکه قصد مقایسه خود با ملاصدرا را ندارد، نوشت: «چند سال پيش در يكي از مساجد قم با دوستي برنامهاي به مناسبت 27 آذر داشتم، نوشتهاي از يكي از مستمعان كم تحمل رسيد كه: شهر مقدس قم جاي منافقين نيست! در پاسخ گفتم علاقهاي به ماندن در اين شهر ندارم كه نه آبش گواراست و نه هوايش دلپذير، اگر مهلتي دهيد به سرعت برق اينجا را ترك خواهم كرد، اما به ياد داشته باشيد كه حدود سيصد سال پيش نيز كساني مانند شما عرصه را بر ملاصدرا چنان تنگ كردند كه اين شهر را به خود واگذاشت و برفت، اما نتيجه اين سختگيري و بيتحملي و تنگ نظري چه شد؟ دولت صفوي رو به انحطاط رفت، اصفهان پايتخت با شكوه آنان در برابر محاصره محمود افغان تاب نياورد و سقوط كرد و سپس شاه سلطان حسين تاج از سر خويش برگرفت و بر سر محمود نهاد....»
زیدآبادی با انتقاد از مجیدی که از سکوت در مقابل مسائل تازه مطرح شده سروش گلایه کرده بود، مدعی شد از اظهارات وی بوی تکفیر به مشام میرسد و در جامعه امروز ایران تکفیر آنچنان بيضابطه و سهل شده كه گويي در قلمرو اختيار هر مدعي ناخوانده متني هم در آمده است.
این روزنامهنگار سپس افزود: قضاوت در باره كلام ايشان از موضع يك متخصص دين در صلاحيت يك كارگردان فيلمهاي سينمايي مانند آقاي مجيد مجيدي نيست و کارگردان برجسته بودن چه مجوزي براي اظهار نظر او عليه آقاي سروش صادر میکند؟
گفتنی است عبدالکریم سروش در دیماه 86 در مصاحبهای با خبرنگار رادیو هلند پیامبر را آفریننده و تولیدکننده وحی خوانده و گفته بود: آنچه قرآن درباره وقايع تاريخي، ساير اديان و ساير موضوعات عملي زميني ميگويد، لزوماً نميتواند درست باشد! و افزوده بود: «اگر بر این باور اصرار کنید که قرآن کلام غیرمخلوق و جاودانی خداست که باید لفظ به لفظ به آن عمل شود، دچار مخمصهای لاینحل میشوید.»
وی در عین حال مدتی بعد و پس از برخی واکنشها تلاش کرد از حساسیتها بکاهد و در گفتوگو با روزنامه کارگزاران ضمن تمجید از پیامبر اکرم (ص) در سخنانی دوپهلو گفت: پيامبر عزيز اسلام بشر بود و هر چه ميگفت هم کلام انساني او بود هم کلام وحياني خدا. و اين دو از هم جدا نبود.
با توجه به درخواست شماري از بينندگان، ميتوانيد متن کامل نظرات سروش را اینجا بخوانید.
با سلام، اميدوارم كه نظر اينجانب بدون سانسور قيد گردد. زيرا مطلبي را راجع به نظر آقاي مجيدي در پاورقي بحث ايشان مطرح نمودم كه بدون دليل حذف گرديده است. آنچه جامعه ما نيازمند آن است تدبر و انديشه ژرف در دين است. جاي بسي تاسف است كه ايشان به عنوان يك هنرمند خود را مجاز به اظهارنظر فلسفي مي دانند. همانگونه كه قبلا گفتم آقاي دكتر سروش از معدود انديشمنداني است كه همگام با استاد شهيد مطهري جايگاه رفيع صدرالمتالهين را به جامعه دانشگاهي ما شناساند. اميد آنكه هنرمندان اين مرز و بوم از انديشه هاي فلسفي بهره بيشتري ببرند... والسلام علي من اتبع الهدي
با سلام بیاد دارم زمانی در محضر مرحوم حاج آقا اسماعیل دولابی (ره) بودم . وی در سخنانش گفت به من ایراد می گیرند که تو که سواد نداری چرا بخود اجازه منبر رفتن میدهی. وی گفت: در پاسخ گفتم اولا من کسی را وادار نکرده ام که پای منبر من بنشیند. دوما اینجا حرف دل است نه حرف علم. سوما هرکه دنبال علم وادله ومنطق وغیره می گردد، اشتباه میکند در این محفل حاضر میشود بایستی برود قم.
اولاً اگر تذکر به جای آقای مجیدی را برنمی تابید، حداقل پاسخ بدهید. ثانیا اگر سروسش به خود اجازه می دهد راجع به پیغمبر اظهار نظر کند، آقای مجیدی هم می تواند راجع به سروس اظهار نظر کند.
سلام علیکم
تکفیر بشود یا نشود چه فرقی دارد ؟ بهتراست از همین الان فکر جوابی باشد که باید به خداوند بدهد... خداوند در قرآن قسم یاد کرده است که بر پیامبر وحی میرسد... اگر جای سروش بودم با قسم خداوند شوخی نمیکردم...
چنین تیتر هایی، اعتبار سایت تابناک را به شدت زیر سوال می برد، چنین می نماید که سایت تابناک به صورت متعصبانه ای در حال تکفیر سروش است
من نظر دکتر سروش را خواندم کامل هم خواندم ایرادات بسیاری به آن وارد است اما جواب آن را جناب آقای مجیدی بیان نداشت.. در حالی که این مبحثی کاملا علمی است و سوال و نظریه ای است که قدمتی بسیار دارد و از اساتید بزرگ تشیع انتظار میرود جوابی علمی و قانع کننده با مدارک کافی ارائه کنند. در حالی که آقای مجیدی قطعا فاقد چنین شرایطی هستند و در اعتراضشان هم هیچ کدام از شرایط لازم برای یک مبحث علمی لحاظ نشده است و اعتراض ایشان و به قول شما فریادشان کاملا احساسی است.
با توجه به اینکه تا حالا هیچ یک از نظراتی که فرستادهام رو منتشر نکردید احتمالا این یکی هم منتشر نمیشود، اما:1) در انتشار نظرات دیگران سعهی صدر داشته باشید و نه تدبیر سیاسی.
امثال این نوع باورها بر علیه توحید ونبوت و خود مطرح سازی در تاریخ زیاد بوده و هست شیطان یک لحظه از اغفال بنی آدم بیکار نیست.اینکه چرا برای صدای بیگانه خوراک درست می کنید عجب است.ظاهرا آقا به آن مرحله از غیب گویی رسیده اند که با یک تشبیه تاریخی خود به ملاصدرا نتیجه گیری کنند که بی مهری به ایشان باعث افت و سقوط نظام می شود به نظر شما در 29 سال بعد از انقلاب این چندمین باری که می شنویم بزودی جمهوری اسلامی ساقط می شود ؟ فرقی نمی کند از زبان بختیار باشد یا ژنرال های شاه فراری یا رجوی یا رادیو اسرائیل یا خیالپردازی به نام اهورا و بالاخره این وازده ایده ئولوژی.
بسیار جالب و مفید و قابل استفاده
من وقتی صحبت های اقای مجیدی را خواندم تصور کردم وی به احتمال زیاد درست برداشت نکرده و عکس العمل تند نشان داده. اگر مطالب بالا حرفهای اقای سروش زده باشد، آقای مجیدی درست فهمیده، در واقع سروش مطلب خود را خیلی آشکار و ساده بیان کرده است. جان او کلام این است: پیامبری از جنس شاعری است .قران هم اشعاری است در چارچوب علم و درک یک انسان 1400 سال قبل ساکن عربستان با انگیزش احساسی که خود وی به سرچشمه گرفتن آن از جانب خدا یقین داشته، سروده شده است .
خیلی متاسفم که می بینم در روز روشن حرف زید آبادی را تحریف می کنید. اتفاقا آقایان تابناک همین ملت همگی انقدر سواد دارند که خودشان مقاله زید آبادی را در روز بخوانند و معنی حرفش را هم بفهمند. احتیاجی به توضیخات مغرضانه شما نبود. زید آبادی نتنها نیازی به تشبیه خود به ملاصدرا ندارد بلکه خودش و به قلم خودش هم توضیح داده است که قصدش بزرگ نمایی شخصیتی نیست چرا که انقدر شرف و شخصیت دارد که مثل امثال آقایان حکومتی هاله نور دور سر خود نبیند.
آقاي زیدآبادی!
چطور شده آقای سروش تازه متوجه این مطلب شدند در ضمن آقای مجید مجیدی باید بدانند با اینکه من به شخصه از سروش خوشم نمیاد ولی در مسائل دینی و فلسفه خیلی بیشتر ار ایشون میدونند
اولا ایشان در این دفاعیه فقط از خود تعریف کرده و بس و دفاعی نظری از گفته های آقای سروش نکرده اند.
چرا این مسائل جزئی را اینقدر بزرگ می کنید?
واقعا سروش حکیم است و انتقاد به ایشان نیز باید حکیمانه باشد تابناک حق ندارد این چنین موزیانه به سروش بتازد نیاز است در چنین مواقعی عالمی و صاحب نظری نظر دهد که خوشبختانه در علم فقه کم نیستندکه هنوز نداده است تابناک کیهانی عمل میکند( حتما مشابه قبل چاپ نمیکنید )
مجیدی عزیز فیلسوف نیست در امور تخصصی فلاسفه ،فلاسفه شرکت کنند نتیجه گیری بهتر است -به خوانندگان محترم توصیه میکنم نظرات سروش را بخوانند وبعد متن تابناک را حتما متوجه خواهندشد که بحث یک بحث فلسفی است وبنظر میرسد مجیدی ها منتقد سینما باشند مفیدترند از آیات عظام(بخصوص ایت ا.. صانعی .ایت .. منتظری . ایت ... جوادی آملی و ..دیگران عزیزان) بخواهید به عزیزان متخصص خود در امر فلسفه توصیه کنند سخنان سروش را نقدکنند سپاسگزارم
اگر اين آقا نقد آقاي مجيدي را به بهانه عدم صلاحيت و تخصص در دين رد مي كند اعتراضات و نقدهاي مراجع و علما منجمله بيانات اخير ايت الله جعفر سبحاني را چه مي گويد ؟
این سخن از منتقد آقای سروش می باشد نامش بماند بعد"پیش از آن که به اصل سخن ایشان بپردازم. شایسته است بگویم که طرح موضوعی با این درجه ی از اهمیت و حساسیت در یک مصاحبه کوتاه با خبرنگاری که مطامع سیاسی آشکاری دارد و در مقدمه مصاحبه، آن را پنهان نکرده، بالقوه چنین نقد و نظر هایی را در پی دارد. مطالبی از این دست را باید با فراغ بال نشست و نوشت، با افراد اهل فن مشورت کرد، متن را بارها خواند و واژه ها را از هر نظر سنجید. مثل همان که سال ها پیش، نهاد ناآرام جهان را مرحوم آیه الله حائری یزدی و ایه الله مطهری پیش از انتشار دیده بودند. دکتر سروش به صراحت می گوید، کتاب " نهاد نا ارام جهان" وامدار مطهری و حائری یزدی است. این اعتراف بر ارزش کتاب می افزاید. خواننده با اطمینان بیشتری کتاب را می خواند. به گمانم سخن در باره قرآن مجید و طرح عنوان " کلام محمد صلوات الله علیه" و" نقش محوری پیامبر در آفرینش قرآن " و " سخن از مصون نبودن بخش تاریخی و طبیعی قرآن مجید از اشتباه" ، به مراتب اهمیت و حساسیت بیشتری از نظریه نهاد نا آرام جهان دارد. به دور از غوغا هایی که معمولا پس از طرح نظری تازه مطرح می شود و رگ های گردن به حجت قوی،و دارالملک ایمان آکنده از غوغا! باید سپاسگزار سروش بود که با طرح مساله موجب برانگیخته شدن اذهان و اندیشمندان می شود. گویی اگر گه گاه سروش سخنی نمی گفت، در ساحت نقد و اندیشه در کشور ما دیگر سخنی نبود! تا ناقدان جلوه کنند و متاع خویش به بازار آورند. من از زاویه ای دیگر به نقد و بررسی نظریه سروش می پردازم. نه او را قرآن ستیز می دانم و نه خارج از دایره تنگ اسلام و مسلمانی برخی ناقدان نامهربان"
امروز شبکه 1 تا ساعت 10 صبح به صورت غیر مستقیم خیلی محترمانه و مودبانه این نظریه را توسط آقای دکتر حاجی ابراهیم بررسی و رد کردند. نمی شود شما هم از این دانشمندان یاد بگیرید که با نظرات و تئوریهای علمی برخورد مستدل و منطقی داشته باشید؟ مانند برخورد همین آقای دکتر حاج ابراهیم یا آقای دکتر مهاجرانی؟ حتما باید برخورد تکفیری و تحریمی داشته باشید؟ بدانید که وهابیان نیز با همین روش ما شیعیان را تکفیر کرده اند.
قران كلام خداست و از موقعه نزول هم خيلي ها از اين روشن كله هايي مثل آقاي ... از اين حرف ها گفتند ولي حقيقت قران چيزي است كه خدا خودش وعده به حفظ اون داده. از آقاي مجيد مجيدي تشكر مي كنيم.
چرا برخوردهای غیر منطقی با صحبت های آقای سروش می شود. به جای رفتارهای افراطی بهتر است کارشناسان مذهبی و علما , پاسخ آقای سروش و سایرین را بدهند. در بین منتقدین , هنوز کسی پاسخ ماهوی نداده است و همگان صرفا به اصل موضوع ایراد گرفته اند.
به این ترتیب حتما سلمان رشدی هم شیخ اشراق است!!
آقای مجیدی نظر آقای مولوی گفتند آقای سروش ویا آقای.... می تواند نقض نظر آقای مجیدی نظر بدهند برای پاسخ دادن این همه مطالب فرعی نیاز نیست
مي دانم که این توضیح را نخواهید گذاشت اما نظر من این است که مقاله کامل آقای زیدآبادی را اگر بخوانید کاملا درست است و شما دراینجا سفسطه کرده اید مساله افکار دکتر سروش هم مثل افکار دکتر شریعتی است زمانی که جامعه و جوانان به آن تشنگی نشان می دادند تفکیرش می کردید و کتاب و نوارش شبه ممنوع بود و سانسور می شد اما امروز تبلیغات رسمی کشور هی می خواهد شریعتی را تبلیغ کند اما نمی داند که نسل سوم از این مرحله گذشته است.
روزی تبلیغ رسمی ما به سراغ افکار سروش خواهد رفت که دیگر دیر خواهد بود.
مشکل سروش این نیست که درباره پیامبر اکرم اسلام سخنی گفته است مشکل این است که حرف دیگری می زند او درباره مطهری هم وقتی سخن گفت همین شد درباره هر چیز دیگر وقتی حرفی دیگر زد همین شد. راست می گوید آقای زیدآبادی. کویر قم تحمل اندیشه های ناب را ندارد.