تابناک گیلان

تصویری تماشایی از پاییز روستای گنبک، رودبار، گیلان

پاییز در گیلان، تماشای طبیعتی است که با رنگ‌های طلایی، نارنجی و سرخ جان می‌گیرد؛ جنگل‌های پوشیده از برگ‌های رنگارنگ، کلبه‌های چوبی میان درختان، جاده‌های خیس و مه‌گرفته و بارانی که آرام بر شانه‌های طبیعت می‌نشیند، هر قاب از این سرزمین را به تصویری تماشایی بدل کرده است. گیلان در این فصل، گویی نقاشی زنده‌ای از رنگ و باران است.

با نزدیک شدن به آغاز سال تحصیلی جدید در اول مهر ۱۴۰۵، رنگ آمیزی و مرمت دبستان امیرکبیر دهستان کسمه جان تالش توسط دانشجویان قرارگاه جهادی شهید جعفر روستا انجام شد. برگزاری کلاس‌های تربیتی و فرهنگی از دیگر برنامه‌های این اردو بود که توسط بسیج دانش آموزی خواهران شهرستان تالش در دو دبستان امیرکبیر و کاشف اجرا شد.

از رشت که ۶۰ کیلومتر دور شوید، به رودبار می‌رسید؛ شهرِ کوهپایه‌ها و چشمه‌ساران. رودبار فقط زیتون‌هایش نیست؛ اینجا مهد کهن‌ترین سکونتگاه‌های بشری در ایران است. ییلاقاتش با دشت‌های گل‌باران و منظره‌ی سفیدرود، زیباترین مقصد برای یک سفرِ خاطره‌انگیز است.

برداشت برنج یکی از حساس‌ترین مراحل در چرخه کشت این محصول است. برای یک برداشت موفق، رنگ بوته‌ها باید به زردی متمایل شده باشد و دانه‌ها آن‌قدر سفت شوند که زیر فشار ناخن نشکنند. در روش‌های سنتی که هنوز در بسیاری از شالیزارهای گیلان رایج است، کشاورزان با استفاده از داس و دست‌رنج خود، خوشه‌ها را درو کرده و پس از بسته‌بندی، در هوای آفتابی خشک می‌کنند تا رطوبت اضافی آن گرفته شود.

مردادماه فصل به بار نشستن ماه‌ها تلاش شالیکاران گیلانی است. این روزها خوشه‌های طلایی برنج در شالیزارها رسیده‌اند و کشاورزان پس از ماه‌ها کار و انتظار، برداشت دسترنج خود را آغاز کرده‌اند. شالیزارهای گیلان در روزهای برداشت، شاهد جنب‌وجوش کشاورزانی است که حاصل یک فصل تلاش را از دل زمین به دست می‌آورند.

دریاچه «حلیمه‌جان»، که با نام دریاچه «عروس» نیز شناخته می‌شود، یکی از زیباترین جاذبه‌های طبیعی استان گیلان است که در نزدیکی روستای حلیمه‌جان از توابع شهرستان رودبار قرار دارد. این دریاچه به دلیل پدیده منحصربه‌فرد تغییر رنگ آب، شهرت فراوانی پیدا کرده و هر ساله میزبان هزاران گردشگر و طبیعت‌دوست از سراسر کشور است. ویژگی شاخص دریاچه عروس، تغییر رنگ سطح آب در طول روز است. در ساعات آرام صبح، لایه‌ای از جلبک‌های طبیعی سطح دریاچه را می‌پوشاند و منظره‌ای سبزرنگ ایجاد می‌کند. با وزش باد، این جلبک‌ها کنار رفته و رنگ آبی آب نمایان می‌شود؛ پدیده‌ای که مردم محلی آن را به کنار زدن تور عروس تشبیه کرده‌اند و به همین دلیل به دریاچه «عروس» شهرت یافته است. بهترین زمان بازدید از دریاچه عروس، فصل‌های بهار و تابستان است؛ زمانی که طبیعت منطقه در زیباترین حالت خود قرار دارد و امکان مشاهده پدیده تغییر رنگ دریاچه نیز بیشتر است.

استان گیلان به دلیل شرایط مناسب آب‌وهوایی، یکی از مهم‌ترین مراکز نوغانداری کشور و از تولیدکنندگان اصلی پیله ابریشم است. نوغانداری صنعتی کم‌هزینه، سودآور و بخشی از میراث فرهنگی استان به شمار می‌رود و نقش مهمی در زنجیره تولید نساجی و توسعه صادرات دارد. در این فعالیت، کرم‌های ابریشم طی حدود ۴۵ روز تا دو ماه پرورش یافته و به پیله تبدیل می‌شوند و نوغانداران معمولاً در اواخر خرداد و تیرماه برداشت پیله را انجام می‌دهند. پیله‌های تولیدی پس از برداشت به بازارهای هدف عرضه شده و نقش مؤثری در ایجاد درآمد برای بهره‌برداران و حفظ صنعت سنتی ابریشم ایفا می‌کنند.

پیکر مطهر شهید «نیما مرادی»، دریانورد جوان کشتی تجاری «آنا» که در نخستین تجربه دریانوردی خود طی حمله اوکراین به این کشتی در دریای خزر و آب‌های روسیه به شهادت رسیده بود، امروز دوشنبه ۱۲ مرداد در شهر زادگاهش بندرانزلی تشییع و به خاک سپرده شد. مراسم تشییع این شهید از میدان امام خمینی بندرانزلی برگزار و پیکر مطهرش در گلزار شهدای این شهرستان آرام گرفت.

غروب شنبه، صومعه‌سرا میزبان فرزندی بود که برای امنیت میهن جان‌فشانی کرد. پیکر مطهر شهید ستوان‌سوم سینا سیاه‌نژاد که در میدان مبارزه با اشرار در خوزستان به درجه رفیع شهادت نائل آمده بود، بر دستان مردم قدرشناس صومعه‌سرا تشییع و در زادگاهش، دهستان سادات‌محله، در گلزار شهدا آرام گرفت.

«سوباتان» یکی از مشهورترین و زیباترین ییلاق‌های ایران است که در شهرستان تالش، استان گیلان قرار دارد. این منطقه در ارتفاع حدود ۱۹۰۰ تا ۲۵۰۰ متری از سطح دریا واقع شده و به دلیل طبیعت بکر، مراتع وسیع، هوای خنک و چشم‌اندازهای مه‌آلود، یکی از محبوب‌ترین مقاصد طبیعت‌گردی کشور به شمار می‌رود. بسیاری از پژوهشگران زبان تالشی نام اصلی آن را «سووتون» یا «سوئتون» می‌دانند؛ یعنی «محل رویش گلپر». بیشتر ساکنان این ییلاق از قوم تالش هستند. زبان اصلی، تالشی است و برخی نیز ترکی آذری و فارسی صحبت می‌کنند. شغل اصلی مردم دامداری، تولید لبنیات و گردشگری است. سوباتان سال‌ها فاقد شبکه برق سراسری بود و بسیاری از کلبه‌ها و اقامتگاه‌ها برق مورد نیاز خود را با موتور برق (ژنراتور) تأمین می‌کردند. در سال‌های اخیر بخشی از منطقه به شبکه برق متصل شده، اما هنوز هم برخی اقامتگاه‌ها یا نقاط دورتر از موتور برق استفاده می‌کنند. پوشش تلفن همراه و اینترنت در سوباتان کامل و پایدار نیست. در برخی نقاط ممکن است تنها یک اپراتور آنتن ضعیفی داشته باشد.

ماسال یکی از شناخته‌شده‌ترین شهرهای استان گیلان است که به دلیل طبیعت چشم‌نواز، آبشارهای متعدد و چشم‌اندازهای کوهستانی به «قطعه‌ای از بهشت» و «نگین سبز گیلان» شهرت دارد.

تصاویری از رنگین کمان در آسمان گیلان را مشاهده کنید.

همزمان با افزایش دمای هوا در سراسر کشور، ماسوله با طبیعت سرسبز، هوای خنک و معماری منحصربه‌فرد خود، این روزها میزبان شمار زیادی از گردشگران و طبیعت‌دوستان است.

در اقدامی متفاوت و تحسین‌برانگیز، معلمان دبستان آزاده طالب‌آباد بندرانزلی با هدف رفع اشکال دانش‌آموزان، کلاس درس را به فضای باز منتقل کردند. پورغلامی، مریم فیاض، مینا نیک‌سیر و روح‌الله لسانی، با هماهنگی آموزش‌ و پرورش و کسب رضایت اولیا، محیط سبز پارک طالب‌آباد و سایه درختان را به فضایی برای یادگیری و رفع دغدغه‌های آموزشی دانش‌آموزان تبدیل کرده‌اند. عکس: علی سمرقندی