در مورد پالایشی یکم در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

 

---

پالایشی یکم دومین صندوق سرمایه گذاری دولت بود که در قالب ETF پذیره نویسی شد. این صندوق که شامل باقی مانده سهام دولت در چهار پالایشگاه تهران، اصفهان، تبریز و بندرعباس است در شهریورماه ۱۳۹۹ در بورس عرضه شد و از همان ابتدا پر از حاشیه بود. درحالی که وزارت اقتصاد قول عرضه سه صندوق را در روز‌های اوج بورس به مردم داده بود، یک قدم مانده تا عرضه پالایشی یکم، به عنوان دومین صندوق و بعد از عرضه دارایکم، وزیر نفت ساز مخالفت زد و پذیره نویسی این صندوق با حاشیه همراه شد.

 

---

تایید و تکذیب عرضه یا عدم عرضه پالایشی یکم آنقدر ادامه داشت که باعث حرکت نخستین مهره ریزش بازار شد! ریزشی که از مردادماه آغاز شد و تا اوایل آبان ماه ادامه داشت. ریزشی که دامنه آن به ارزش پالایشی یکم نیز کشیده شده و بسیاری از خریداران این صندوق ناراضی از خرید خود، دولت را مقصر می‌دانند.

 

---

پذیره نویسی این صندوق درحالی که هر سهم ۱۰ هزار تومان قیمت داشت، از پنجم شهریورماه آغاز شد و تا اواخر شهریورماه ادامه داشت، اما طبق قانون که ETF‌ها باید یک ماه بعد از پذیره نویسی قابل معامله شوند، این صندوق قابل معامله نشد و خریداران این صندوق از ۱۱ اذرماه امکان معامله پیدا کردند. برای این تاخیر دلایل متعددی ذکر شد که به نظر می‌رسد، کاهش ارزش سهام پالایشی دلیل اصلی آن بود، زیرا پس از پایان پذیره نویسی نماد‌های پالایشی نزولی شدند و ارزش صندوق در مقایسه با دوران پذیره نویسی کاهش یافت.

 

استمرار روند نزولی ارزش سهام

---

البته روند نزولی سهم‌های پالایشی پس از قابل معامله شدن پالایشی یکم همچنان ادامه یافت؛ به طوریکه این صندوق در ۱۶ روز معاملاتی نیمه دوم آذر ۱۳۹۹ (از ابتدای فعالیت)، فقط سه روز مثبت بود و در سایر روز‌ها روندی نزولی داشته است.

این صندوق در اوایل دی ماه به زیر قیمت بازگشایی رسید و قیمت صندوق پالایشی یکم از خالص ارزش دارایی‌های این نماد بیشتر ش. روز سه شنبه ۳ دی ماه ۱۳۹۹ NAV (ارزش خالص دارایی) صندوق ۸۴۰۰ تومان و قیمت هر واحد صندوق ٩٠٠٠ تومان بود.

 

---

تفاوت عمده دارایکم با پالایشی یکم در این است که دارایکم با میانگین یک ماهه قبل خود عرضه شد و معامله آن همزمان با رشد شارپی بازار بود، به همین دلیل بیش از ۲۰۰ درصد رشد کرد؛ درحالی که پالایشی یکم در قیمت سقف عرضه شد، اما معامله آن همزمان با روز‌هایی است که بازار هنوز در مسیر اصلاح و تعادل قرار دارد.

 

علت منفی شدن پالایشی یکم

---

خبر گزاری ایسنا در تاریخ ۴ دی ماه ۱۳۹۹ در مورد چرایی روند نزولی پالایشی یکم نوشت: ارزش پالایشی یکم متاثر از سهم‌های پالایشی است. در این میان آنچه که به روند نزولی پالایشی یکم دامن زده، سهام جایزه شپنا است که باعث غلبه عرضه بر تقاضا شده است؛ موضوعی که روی روند سایر سهم‌های پالایشی نیز تاثیرگذار است و باید منتظر تخلیه این فشار فروش بود.

از سوی دیگر میزان نقدینگی موجود در بازار سرمایه با اوایل سال قابل مقایسه نیست. حدود ۱۰ تا ۱۶ هزار میلیارد نقدینگی در بازار وجود دارد که برای بالا کشیدن همه سهم‌های بزرگ کافی نیست. برای مثال یک روز خودرویی ها، روز دیگر بانکی‌ها و... صعودی خواهند بود. درواقع نقدینگی موجود در بازار، بین سهم‌های بزرگ پخش شده است.
به هر صورت، هرچند روند حرکت بازار سرمایه طی یک سال گذشته از منطق به دور بود و برخی تصمیمات دولت باعث خروج بورس از ریل خود شد، اما باید به این نکته توجه داشته که سرمایه گذاری در جایی که درآمد ثابتی در پی ندارد، پر ریسک بوده و احتمال نوسان برای آن وجود دارد؛ هرچند مسئولان برای جلب اعتما مردم و ترغیب آن‌ها به خرید پالایشی یکم، سنگ تمام گذاشتند و بار‌ها روی ETF‌ها و تخفیف و بازدهی این صندوق‌ها تاکید کردند. حتی فرهاد دژپسند، وزیر امور اقتصاد و دارایی اعلام کرده بود که از اهداف عرضه سهام در قالب صندوق ETF حرکت به سمت عادلانه سازی نظام توزیع درآمد و ثروت است.
هرچند که از نگاه منطقی، نباید از همه سهم‌ها و صندوق‌ها انتظار رشد شارپی داشت، اما حال که بازدهی صندوق پالایشی یکم منفی شده، صحبتی از آن به میان نمی‌آید تا پاسخگوی حدود چهار میلیون خریدار این صندوق باشد.