لیبی - صفحه 2

آشنا در بیانیه‌ای به بیان توضیحاتی درباره توییت اخیر خود پرداخت و نوشت: توییت « لیبی نباشید» اعلام اراده ملت ایران بود که ما هرگز لیبی نخواهیم شد.

در سال 2003 با توقیف محموله‌ای حاوی قطعات سانتریفیوژ در راه لیبی ، ردپای شبکه‌ای بین‌المللی از قاچاق فناوری هسته‌ای کشف شد که خانواده سوئیسی تینر در آن نقش کلیدی داشتند. این خانواده سال‌ها با عبدالقدیر خان، پدر بمب هسته‌ای پاکستان، همکاری داشتند. با افشای اطلاعات توسط اورس تینر، سی‌آی‌ای موفق این شبکه را زد اما دولت سوئیس بعدها بسیاری از اسناد مرتبط را نابود کرد و بحث‌هایی جدی درباره ملاحظات امنیت ملی و فشارهای خارجی شکل گرفت. هنوز بسیاری از ابعاد این پرونده در پرده‌ای از ابهام باقی مانده‌اند. جزئیات را در ویدیو تابناک ببینید.

معمر قذافی در طول دهه 1980 از طریق بازار سیاه از جمله مهندس هسته‌ای سوئیسی فردریش تینر، برای شروع توسعه سلاح‌های هسته‌ای استفاده کرده بود. در ژوئیه 1995 آژانس بین المللی انرژی اتمی گزارش داد که لیبی یک تصمیم استراتژیک برای تقویت مجدد فعالیت های هسته ای خود، از جمله غنی سازی اورانیوم سانتریفیوژ گازی گرفته که می‌تواند اورانیوم را برای استفاده در راکتورهای هسته‌ای و همچنین برای مواد شکافت پذیر در سلاح های هسته‌ای غنی کند. توجیه قذافی برای دستیابی به سلاح هسته ای نگرانی او در مورد توانایی هسته ای اسرائیل بود و علناً تمایل خود را برای دستیابی به سلاح هسته‌ای ابراز کرد. عبدالقدیر خان که پاکستانی‌ها او را با عنوان پدر دانش هسته‌ای معرفی می‌کنند، در انتقال تکنولوژی و سانتریفیوژ به لیبی موثر بود. این برنامه اتمی لیبی را تحت فشار تحریم‌های سنگین آمریکا قرار داد. قذافی در سال 1999 در گفتگوهای مخفیانه با دولت بیل کلینتون، پیشنهاد داد که سلاح‌های کشتار جمعی خود (WMDs) را کنار بگذارد و تأسیسات خود را برای بازرسی باز کند. پس از حمله آمریکا به افغانستان, قذافی به طور فزاینده‌ای به دنبال عادی سازی روابط با ایالات متحده بود و در ابتدا بر رفع تحریم های ایالات متحده بر لیبی تمرکز داشت. رویدادی که در نهایت باعث شد قذافی از سلاح‌های کشتار جمعی و برنامه تسلیحات هسته‌ای خود دست بکشد، پیامی بود که در سال 2001 از رئیس‌جمهور آمریکا جرج دبلیو بوش به قذافی گفت: «یا خود شما سلاح‌های کشتار جمعی‌تان را کنار می‌گذارید، یا ایالات متحده شخصاً آن‌ها را نابود خواهد کرد و همه چیز را بدون هیچ‌گونه مذاکره‌ای از بین خواهد برد.» مقامات لیبی شروع به ملاقات مخفیانه با مقامات انگلیسی، روسیه و ایالات متحده کردند تا رسما این برنامه را از بین ببرند. در مارس 2003، چند روز قبل از حمله به عراق، فرستادگان شخصی قذافی با جورج دبلیو بوش، ولادیمیر پوتین و تونی بلر در مورد تمایل لیبی برای برچیدن برنامه هسته‌ای خود تماس گرفتند. متعاقباً، به دستور قذافی، مقامات لیبی ایی اسناد و جزئیات بیشتر در مورد فعالیت‌های شیمیایی، بیولوژیکی، هسته‌ای و موشک‌های بالستیک لیبی را در اختیار دیپلمات‌های انگلیسی، روسی و آمریکایی قرار دادند. در 19 دسامبر 2003، قذافی یک اعلامیه غافلگیرکننده از قصد خود برای برچیدن برنامه‌های کشتار جمعی در لیبی اعلام کرد. از مقامات وزارت امور خارجه لیبی نقل شده است که لیبی قطعات هسته ای را از دلالان مختلف بازار سیاه خریداری کرده و طرح‌های مختلف سانتریفیوژها را در اختیار مقامات آمریکایی قرار داده و نام تامین کنندگان خود را اعلام کرده است. لیبی به مقامات روسیه، ایالات متحده و بریتانیا اجازه داد تا از 10 سایت مخفی قبلی و ده‌ها آزمایشگاه و کارخانه نظامی لیبی بازدید کنند تا شواهدی مبنی بر فعالیت‌های مرتبط با چرخه سوخت هسته‌ای و برنامه‌های شیمیایی و موشکی جستجو کنند. در 22 ژانویه 2004، هواپیماهای ترابری نظامی ایالات متحده آمریکا حدود 55000 پوند (25000 کیلوگرم) اسناد و تجهیزات مربوط به برنامه‌های موشکی هسته‌ای و بالستیک لیبی را به آزمایشگاه ملی اوک ریج (ORNL) در تنسی حمل کردند. در مارس 2004، بیش از 1000 قطعه سانتریفیوژ و موشک اضافی از لیبی خارج شد. تضعیف بازدارندگی موشکی و هسته‌ای لیبی باعث شد، پس از شورش در این کشور در سال 2011 با مداخله ناتو حکومت قذافی سقوط کرد و لیبی به کشوری چند پاره میان گروه‌های نظامی وابسته به چند کشور خارجی تبدیل شود و جنگ داخلی طولانی درگیرد. جزئیات را در تابناک می‌بینید و می‌شنوید.

محمد اسلامی رئیس سازمان انرژی اتمی در واکنش به لفاظی‌های مقامات آمریکایی و اسرائیلی درباره تکرار پروژه لیبی در ایران (جمع آوری چرخه تولید و غنی سازی سوخت هسته‌ای در ایران) گفت: «مقایسه میان ایران و لیبی را بگذارید در دسته مفروضات باطل زیرا کسی حق ندارد ایران را با کشوری دیگر مقایسه کند.» او تاکید کرد: «فعالیت هسته ای انحصاری است و آمریکا با انجام عملیات روانی بدنبال امتیازگیری بیشتر در مذاکرات است.» مواضع این مقام ارشد را می‌بینید و می‌شنوید.

دیوید آلبرایت، بازرس پیشین تسلیحاتی سازمان ملل هشدار داد: «اگر  ترامپ بر اجرای مدل لیبی برای برچیدن کامل برنامه هسته‌ای ایران -آن‌گونه که نتانیاهو خواسته- تأکید کند، دستیابی به توافق میان ایران و آمریکا غیرممکن خواهد بود. اظهارات آلبرایت و علی واعظ را می‌بینید و می‌شنوید.

بنیامین نتانیاهو قبل از خروج از آمریکا با انتشار ویدیویی از جمع بندی‌اش با آمریکایی‌ها درباره موضوعات ترکیه، سوریه، غزه و ایران ادعاهایی مطرح کرد. نتانیاهو درباره ایران ادعا کرد: «توافق ایران و آمریکا تنها به سبک لیبی پذیرفته می‌شود؛ به نحوی که بروند و تاسیسات را منفجر کنند و تجهیزات را از هم باز کنند. تحت نظارت آمریکا و به دست آمریکا، تمام! گزینه دوم این است که آن‌ها گفت‌وگوها را طولانی کنند و در این صورت گزینه نظامی خواهد بود...» لفاظی نخست وزیر رژیم صهیونیستی را با زیرنویس فارسی می‌بینید و می‌شنوید.

«گزینه نظامی روی میز است»، گزینه‌ای که تاکنون از حرف فراتر نرفته است و هر بار در کنار تهدید نظامی علیه ایران، نگرانی‌های جدی درباره تبعات این اقدام مطرح شده است.

مایک والتز، مشاور امنیت ملی ترامپ در تداوم لفاظی‌های مقامات آمریکایی تهدید کرد: «یا برنامه هسته‌ای‌ و موشکی‌ را کنار بگذارید یا با عواقب آن مواجه خواهد شد!» به تعبیر واضح تر والتز به دنبال مذاکره برای تسلیم است! سخنان کامل والتز که نشان می‌دهد دولت آمریکا به دنبال برنامه راستی آزمایی نیست، بلکه دقیقاً به دنبال تکرار پروژه لیبی مبنی بر جمع آوری برنامه هسته‌ای و خلع سلاح موشکی ایران است را با زیرنویس فارسی اختصاصی تابناک می‌بینید و می‌شنوید.

در بیست و ساعت اخیر رویدادهای مختلف به وقوع پیوست اما شاید تهدیدهات خام صهیونیست‌ها و در مقابل تمرینات موثر ارتش ایران در چارچوب ذوالفقار 1403، مهم ترین خبرهایی بود که مورد توجه قرار گرفت.

کارشناسان معتقد هستند سقوط دولت سوریه، روسیه را به تمرکز بر لیبی به عنوان یک پایگاه بالقوه سوق داده است.

اسناد تازه منتشر شده نشان می‌دهد که تونی بلر، نخست‌وزیر وقت انگلیس، در سال ۲۰۰۴ درخواست شرکت بی‌ای‌ئی سیستمز را برای آغاز گفت‌وگو و عقد توافق تسلیحاتی با معمر قذافی پیگیری کرده است.

رجب طیب اردوغان گفت: «ترکیه خیلی بزرگتر از وسعت ۷۸۲ هزار کیلومتر مربعی فعلی است. کسانی که از حضور ما در سوریه و لیبی و سومالی گله می‌کنند، ماموریت تاریخی ملت ما را درک نکرده‌اند!» اشاره رجب به امپراتوری عثمانی است که ظاهراً به دنبال احیایش است. سخنان اردوغان را با زیرنویس فارسی می‌بینید و می‌شنوید.

معمر قذافی دیکتاتور لیبی که از قضا با جریان سازی قطر و الجزیره و فعال سازی گسل‌های قومیتی و قبیله‌ای در این کشور و سپس ورود سلفی‌ها (دقیقاً مشابه سوری) سرنگون شد، یک پیش بینی کرده بود که حالا محتمل وقوع شده است. قذافی در سخنانی از تجزیه سوریه و لبنان و هم مرز شدن اسرائیل و ترکیه گفته بود و تاکید کرده بود ممکن است الان اتفاق نیافتد اما اسرائیل بر این برنامه اصرار دارد. با زیرنویس اختصاصی تابناک می‌بینید.

زمانی که تیم ملی نیجریه شب گذشته برای دیدار مقابل لیبی وارد این کشور شد، اعضای تیم در فرودگاه حبس شدند و برای رساندن آن‌ها به مقصدشان، حمل‌ونقلی ارائه نشد! گزارش شده نیجریه‌ای‌ها حدود 16 ساعت را در فرودگاه بدون آب و غذا سپری کردند. پس از اعتراض شدید اعضای نیجریه و غیرانسانی نامیدن آن، این احتمال وجود دارد که دیدار فردا شب آن‌ها مقابل لیبی لغو شود. این اقدام لیبی ایی‌ها ظاهراً اقدام متقابل در مقابل اقدام مشابهی است که قبلاً نیجریه با تیم لیبی انجام داده است. تصاویر وضعیت این بازیکنان را می‌بینید.

پسر دیکتاتور مقتول لیبی سخنان جدیدی را درباره پرونده ناپدیدشدن امام موسی صدر مطرح کرد.

حافظ اسد پدر بشار اسد که هم روابط خوبی با حکوت پهلوی و هم روابط صمیمی با جمهوری اسلامی ایران داشت، با وجود استقرار حزب بعث در سوریه، یکی از معدود کشورهای عربی بود که در دوران جنگ تحمیلی عراق به ایران، از ایران حمایت کرد. در همین زمینه نزار الخزرجی رئیس ستاد مشترک ارتش بعث عراق به تشریح ابعاد حمایت اسد از ایران پرداخته که در نقطه‌ای به درگیری اسد با صدام حسین می‌انجامد. خزرجی در بخشی از خاطراتش می‌گوید: «حافظ اسد همه جوره و با دل و جان از ایران علیه صدام حمایت می‌کرد و حتی در میانه جنگ خط لوله انتقال نفت ما به سمت مدیترانه را قطع کرد...» او همچنین درباره موشک‌هایی که قذافی در جنگ به ایران دارد و انگیزه قذافی توضیح داد. صحبت‌های کامل رئیس ستاد مشترک ارتش بعث عراق را با ترجمه فارسی می‌بینید و می‌شنوید.

دادستانی کل لیبی در پی جان باختن هزاران تن از مردم این کشور بعد از وقوع فاجعه سیل دستور بازداشت 16 مقام مسئول را صادر کرد.

پس از گذشت زمان قابل توجهی از سیل لیبی و خروج بیش از 11300 جسد از میان گل و بقایای سیل، تیم‌های امداد و نجات هلال احمر ایران نیز به این کشور رسیدند تا کمکی کرده باشند. روایت میدانی امدادگران ایرانی از نحوه شکل گیری و پیشروی سیل لیبی را می‌بینید.

سیل هولناک لیبی تاکنون بیش از یازده هزار و سیصد کشته برجای گذاشت و همچنان برابر همین تعداد نیز مفقود هستند. اکنون تصاویری تازه از نخستین لحظات شکل گیری سیل هولناک لیبی که بر اثر بارش شدید باران و شکستن سدها رخ داد را می‌بینید.