کلیات
اوراق بهادار Securities هر نوع ورقه یا مستندی است که متضمن حقوق مالی قابل نقلوانتقال برای مالک آن باشد. بهبیاندیگر اوراق بهادار نوعی ابزار مالی با قابلیت نقلو انتقال است. این اوراق از هر نوع آن شامل سهام عادی، سهام ممتاز، حق تقدم، سهام جایزه، اوراق مشارکت، مشتقات، اختیار معامله، قرارداد آتی و صکوک که باشد، نوعی ارزش مالی را برای مالک آن بههمراه دارد.
همچنین شرکت یا نهادی که اوراق بهادار صادر میکند، بهعنوان صادرکننده (توزیعکننده) شناخته میشود. این اوراق در بازار سرمایه به سه بخش کلی «اوراق بدهی»، «اوراق حقوق صاحبان سهام»، «ابزارهای مشتقه» تقسیم میشود.
اوراق بهادار نوعی ابزار مالی
همانطور که اشاره شد اوراق بهادار نوعی ابزار مالی است که یا موقعیت مالکیت فرد را در شرکتهایی که بهطور عمومی در بورس معامله میشوند (سهام)، نشان میدهد، یا نشاندهنده نوعی رابطه طلبکاری از یکنهاد دولتی یا شرکت است (اوراق مشارکت) یا نماینده حقوق مالکیتی است که بهصورت اختیار خرید یا فروش نمایش داده میشود. در واقع اوراق بهادار از هر نوع (سهام، اوراق قرضه و مشارکت یا اختیار معامله) که باشد، نوعی ارزش مالی را به نمایش میگذارد.
اوراق بدهی
اوراق بدهی یا اوراق قرضه اسناد یا اوراق بهاداری هستند که بهموجب آن شرکت انتشاردهنده متعهد میشود مبالغ مشخصی (بهره سالانه) را در زمانهایی خاص به دارنده آن پرداخت کند و در زمان مشخص (سررسید) اصل مبلغ را بازپرداخت کند. دارنده اوراق مذکور بهعنوان بستانکار حق دریافت اصل و سود آن را دارد، ولی هیچ مالکیتی در شرکت ندارد.
انواع اوراقبدهی را میتوان تحت عنوان اوراق خزانه دولتی، اوراق صکوک شرکتی، اوراق مشارکت دولتی و شرکتی، اوراق مرابحه، اوراق استصناع، اوراق منفعت، اوراق سلف موازی استاندارد، گواهیسپرده، سهام ممتاز و اوراق بهادار وثیقهای نام برد.
اینکه چرا به این اوراق، اوراق بدهی گفته میشود، به دلیل ویژگیهای مختلف این اوراق است. در درجه اول به این دلیل است که عمدتا شرکتهایی که مشکل منابع مالی دارند یا نقدینگی کافی برای انجام کارهایشان ندارند، بهجای اینکه از بانک وام بگیرند با انتشار این اوراق بهنوعی اقدام به جمعآوری نقدینگی سرمایهگذاران کرده که اصطلاحاً در علوم مالی به آن تامینمالی جمعی گفته میشود.
این کار به این دلیل انجام میشود که شرکت برای ادامه فعالیتهایش یا انجام پروژههای جدیدتر نیاز به پول دارد. از جنبه دیگر در علم اقتصادی بدهی هم نوعی دارایی ارزشمند تلقی میشود، چراکه شما از طریق خلق آن و بازپرداخت آن در آینده صاحب دارایی بیشتری میشوید.
متقاضیان اصلی انتشار اوراق بدهی معمولا دولتها هستند و اوراق بدهی دولتی یکی از معتبرترین نوع اوراق بدهی در جهان است که در عین حال ریسک اعتباری کشورها را هم نمایان میکند. در واقع هرچه اوراق بدهی دولتی یک کشور ارزشمندتر باشد، به معنای این است که اقتصاد و دولت آن کشور از شرایط بهتری برخوردار است.
سهام
در میان اوراق بهادار موجود در بازار، سهام متداولترین ورقه بهادار محسوب میشود. سهام، دارای ارزش اسمی بوده و تعداد آن برای هر شرکت، بسته به میزان سرمایه آن شرکت متغیر است. ارزش اسمی هر سهم عادی در بورس اوراق بهادار برابر با ۱۰۰ تومان یا ۱۰۰۰ ریال است. تعداد سهام عادی هر شرکت نیز حاصل تقسیم سرمایه آن بر ارزش اسمی هر سهم است. سهام عادی یک نوع دارایی مالی است که نشاندهنده مالکیت صاحب آن در یک شرکت است. گفتنی است سهامداران صاحب سود سهام سالیانه، دارای حق رای در مجامع آن شرکت و برخوردار از منافع افزایش یا کاهش قیمت سهام هستند. برخلاف دارندگان اوراق بدهی که عموماً فقط سود و ارزش اسمی دریافت میکنند، دارندگان سهام قادر هستند تا از سود سهام خود منفعت کسب کنند.
اوراق بهادار مشتقه
قراردادهای مشتقه به نوعی از قراردادهای مالی اطلاق میشود که ارزش خود را از کالای فیزیکی (دارایی پایه) یا مالی میگیرند. دارایی پایه میتواند به شکل سهام، کالا، نرخهای بهره، صنعت ساختوساز یا هر نوع دارایی دیگر باشد.
اوراق مشتقه در واقع نوعی اوراق بهادار با قیمتی هستند که ارزش آن به یک یا چند دارایی که از آن مشتق میشوند، بستگی دارد. خود مشتقه قراردادی است بین دو یا چند طرف بر اساس یک یا چند دارایی. ارزش مشتقه بهوسیله نوسانات دارایی مبنا تعیین میشود. رایجترین داراییهای مبنا عبارتاند از سهام، طلا، کالاها، ارز، شاخصهای بازار و...
اوراق مشتقه بهطورکلی یا در بازار بورس یا در بازارهای متشکل خارج از بورس معامله میشوند. اوراق مشتقه خارج از بورس بخش بزرگتری از مشتقهها را تشکیل میدهند و قانونگذاری نشدهاند، درحالیکه مشتقههای معامله شده در بورس استانداردسازی شدهاند. اوراق مشتقه معامله شده خارج از بورس معمولاً ریسک بیشتری نسبت به مشتقههای استاندارد دارند. بهطور مشروح امروزه چهار نوع اوراق مشتقه اصلی مورد معامله قرار میگیرد که شامل «قراردادهای سلف»، «قراردادهای آتی»، «قراردادهای اختیار معامله» و «قراردادهای معاوضه» میشود.
براساس اعلام سازمان بورس دامنه نوسان معاملات سهام تا اطلاع ثانوی در محدوده مثبت و منفی ۲ درصد باقی میماند.
کد خبر: ۱۲۵۵۵۲۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۶/۰۳
در هفته گذشته سومین حراج اوراق مشارکت دولتی برگزار شده که طی آن حدود ۲ همت از ۳۵ همت اوراق عرضه شده به فروش رسیده است.
کد خبر: ۱۲۳۹۲۰۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۳/۰۵
سپردهگذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه اعلام کرد: در سومین هفته اردیبهشت، ۱۱ ناشر سود سنواتی و جاری سهامداران خود را از طریق اطلاعات سامانه سجام برای بیش از ۵۰۰ هزار سهامدار واریز کردند.
کد خبر: ۱۲۳۶۹۱۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۲/۲۳
سپردهگذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه اعلام کرد: در هفته چهارم فروردین ماه، بیش از ۹۴۱ میلیارد تومان سود جاری، سنواتی و حق تقدم از طریق اطلاعات سامانه جامع اطلاعات مشتریان(سجام) واریز شد.
کد خبر: ۱۲۳۳۳۳۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۲/۰۳
براساس اعلام شرکت سپردهگذاری مرکزی اوراق بهادار ، در هفته اول بهمن امسال، شش شرکت سود سنواتی و ۵ شرکت سود جاری صاحبان سهام خود را پرداخت کردند. سود کدام نمادها واریز گردید؟
کد خبر: ۱۲۱۸۴۸۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۰۸
شاخص بورس تا ۴۰ هزار واحد ریزش داشته است.
کد خبر: ۱۲۰۱۱۴۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۰۸/۰۶
چرتکه
شاهین چراغی، کارگزار بورس میگوید: «بورس تهران و سهامداران هر سال به مدت ۳ ماه (با مثبت و منفیهای متعدد) درگیر بودجه و ابهامات آن هستند. سهامدار منابع مالی را ارائه میکند اما هیچ قدرت کنترلی نسبت به سرمایهگذاری خود ندارد. نسل جوان امروز بازار سرمایه به مراتب از مدیران سیاسی هلدینگها به روزتر هستند. آدمی که تصمیمات اشتباهی اتخاذ میکند، خود بزرگترین ریسک سرمایهگذاری است.» جزئیات را میبینید و میشنوید.
کد خبر: ۱۱۹۲۸۱۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۰۶/۲۲
در جریان معاملات امروز بازار سرمایه، شاخصهای عملکردی بورس با رشد همراه شدند.
کد خبر: ۱۱۹۱۱۱۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۰۶/۱۲
ارسال پیام اضطراری آیفونها از طریق ماهوارههای Globalstar ممکن میشود و حالا این شرکت برای پرتاب ماهوارههای بیشتر، با اسپیسایکس قرارداد امضا کرده است.
کد خبر: ۱۱۹۰۸۳۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۰۶/۱۱
با توجه به تغییراتی که در قوانین اقتصادی ترکیه رخ داده، اگر سهم بانکها از سپرده لیری به کل سپردهها کمتر از ۵۷ درصد باشد، بانکها باید نسبت نگهداری اوراق بهادار را ۷ واحد درصد افزایش دهند. آستانه قبلی ۶۰ درصد بود.
کد خبر: ۱۱۸۰۵۱۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۰۴/۰۴
شاخص کل بورس اوراق بهادار تهران در پایان معاملات امروز با افزایش ۱۸۳۸۰ واحد همراه شد.
کد خبر: ۱۱۷۷۱۲۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۰۳/۰۸
رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار گفت: عرضه کمتر از ۵۰ هزار خودرو در بورس کالا، بیش از ۱۳ هزار و ۳۵۰ میلیارد تومان از جیب واسطهها و دلالان خارج کرد و به چرخه تولید و مردم بازگشت.
کد خبر: ۱۱۶۲۲۱۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۱/۱۱/۱۲
مجمع عمومی فوقالعاده شرکت نفت پارس برای تصمیمگیری درباره افزایش سرمایه با حضور 88/69 درصد سهامداران، (9 بهمن ماه 1401) برگزار و افزایش سرمایه 19/8 درصدی، تصویب شد.
کد خبر: ۱۱۶۱۹۴۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۱/۱۱/۱۰
بانک مرکزی به شبکه بانکی کشور، اصلاحیه «دستورالعمل سرمایهگذاری در اوراق بهادار » را ابلاغ کرد.
کد خبر: ۱۱۵۵۱۴۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۱/۰۹/۲۵
سهامداران عدالت می توانند علاوه بر روش فوق، با تماس مرکز تماس ۱۵۶۹ داخلی ۱ و تارنمای www.sahamedalat.ir نسبت به واریز سود سهام عدالت خود مطلع شوند.
کد خبر: ۱۱۰۹۴۶۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۱۲/۲۲
کد خبر: ۱۰۹۸۴۲۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۱۰/۲۱
در هفته ای که گذشت ضمن برگزاری حراج و اخذ سفارشهای خرید اوراق از متقاضیان در سامانههای بازار بینبانکی کارگزاری بانک مرکزی و مظنهیابی شرکت مدیریت فناوری بورس مبلغ ۴۸۰۶ میلیارد تومان اوراق به فروش رسید.
کد خبر: ۱۰۹۸۱۶۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۱۰/۲۰
مدیر نظارت بر ناشران سازمان بورس و اوراق بهادار اخیرا اعلام کرده است که راه حل عدم استقبال ناشران اوراق بهادار از پرداخت سود مجامع سالانه از طریق سامانه سجام تأسیس بانک تسویه است و در این راستا کارشناس مسئول برنامه ریزی و توسعه سمات جزئیاتی را درمورد راه اندازی این بانک ارائه کرد.
کد خبر: ۱۰۸۹۵۰۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۹/۰۳
رئیس کل بانک مرکزی با بیان اینکه وصول ارزی دولت سه برابر شده است، گفت: در هفت ماه نخست امسال ۱۶ و نیم میلیارد دلار در سامانه معاملات نیمایی ارز معامله شده است.
کد خبر: ۱۰۸۴۵۰۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۸/۰۶
شاخص کل بورس اوراق بهادار تهران در پایان معاملات هفتهای که گذشت برخلاف روند صعودی هفتههای گذشته، با ۳۸ هزار واحد کاهش نسبت به هفته قبل به یکمیلیون و ۴۸۸ هزار واحد رسید.
کد خبر: ۱۰۷۶۷۴۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۶/۲۶