دکتر غلامعلی رجایی
سفری در عرفه(1)
 
یادداشت‌های سفر کربلا
 
با همه بی‌لیاقتی که در من است باز این دو برادر که عالم و آدم به آنها عشق می‌ورزند و میلیون‌ها زائر با تذکره اشک‌های زلال خود به بارگاه‌شان تشرف می یابند و شرف می یابند مرا به مهمانی خویش در عرفه امسال فراخواندند.
وقتی قدم به داخل منطقه رباطیه عراق که درست در 10 کیلومتری شهر مهران ماست قدم گذاشتم به خود بالیدم که امضای مبارک مولای من و ما امام زمان در شب قدر امسال بر این ورود صحه گذاشته است.
از بزرگی شنیده‌ام که ما ایرانیان بدون اذن و امضای حضرت رضا(ع) توفیق تشرف به اماکن مقدسه شام و حجاز و عراق را نداریم.
بسیار شنیده‌ام کسانی که این در را به روی خود بسته دیده‌اند و به آستان رضوی که رشک بهشت است پناه جسته و به مراد و مقصود خویش نائل شده‌اند و از جمله همین‌ها جوانی است که همراه من است که می‌گفت چهار سال است به او برای درک عرفه در کربلا اذن تشرف نداده‌اند و در دو هفته قبل به مشهد شتافته و از حضرت رضا متضرعانه توفیق این تشرف را طلب کرده و بدست آورده است.
پای طلب در جلب این توفیقات لازم است . کسی که اتتظار بارش باران رحمت الهی را بر سر و روی خود دارد می باید برای درک این رحمت الهی خود را در معرض این رحمت خداوندی قرار دهد.
از کسی که برای زیارت قبولی به دیدنم آمده بود پرسیدم تا به حال کربلا نرفته‌ای؟ تا گفت نه مرا طلب نکرده اند، گفتم این حرف را هر چند همه میزنند اما حرف درستی نیست .طلب ائمه پس از طلب و خواست ماست باید دید برای کسب این توفیق و جلب این طلب چه تدبیر و به قول قدیمی‌ها چه حیلتی اندیشیده‌ای.
فضیلت زیارت امام حسین(ع) در عرفه
از ایام زیارتی خاص مولی الکونین حضرت ابا عبدالله الحسین (ع) زیارت ایشان در روز عرفه است.
در روایتی می خواندم این زیارت آنقدر فضیلت دارد که وقتی روز عرفه فرا می رسد خداوند میلیونها زائر رنج سفر کشیده و به سوی خانه او عزیمت کرده خود را در بیابان عرفات وا می نهد و قبل از آمرزش آنها اول همه کسانی را که به دیدار حسین(ع) و برادرش در کربلا شتافته‌اند می‌ امرزد و پس از آن نظر رحمت و آمرزش خویش را به بیابان عرفات می‌افکنند و چرا این همه به کربلا نشتابند وقتی ثواب زیارت حسین (ع) در عرفه معادل هزار حج و عمره مقبول است؟
در روایتی دیگر که بسیار زیبا و شنیدنی است و مرحوم حاج شیخ عباس قمی در مفاتیح آن را آورده از بشیر دهان- که از اسمش پیداست به کسب روغن فروشی اشتغال داشته است- نقل می‌کند که به امام صادق(ع) عرض کردم گاه پیش می‌آید که نمی‌توانم به حج بروم و روز عرفه را در کنار قبر امام حسین(ع) می‌گذرانم .از لحن سوال پیداست راوی به دنبال کاسبی و کسب ثواب و این‌جور حرف‌هاست.

امام به او فرمودند: بشیر کار خوبی می کنی. هر کس در روزی غیر از عید به زیارت امام حسین(ع) برود و البته آشنا به ‌حق معرفت او باشد برای او ثواب 20 حج و 20 عمره قبول و 20 جهاد در رکاب پیغمبر مرسل یا امام عادل نوشته می شود و هر که آ ن حضرت را در روز عید زیارت کند برای او ثواب 100 حج و عمره و جهاد می نویسند ولی هر کس او را در روز عرفه زیارت کند برای او ثواب هزار حج و عمره مقبول و هزار جهاد مینویسند.
بشیر در یک اظهارنظر عجیب که معلوم است هنوز متوجه اصل مطلب نشده به امام عرض می‌کند اینها درست ولی این کجا و ثواب وقوف من در عرفات کجا؟ امام پس از شنیدن این جمله با نگاهی که از آن خشم و ناراحتی و عتاب می‌بارید به بشیر فرمودند: ای بشیر هرگاه مومنی در روز عرفه به زیارت امام حسین(ع) برود و در نهر فرات غسل کند و سپس به سوی قبر آن حضرت متوجه شود، خداوند برای او در ازای هر قدمی که بر می‌دارد حجی که با همه مناسک آن به جا آورده باشد، می‌نویسد.

در روایتی دیگر امام صادق(ع) از شخصی به نام رفاعه پرسید: ای رفاعه آیا امسال به حج رفتی؟ گفت :نه پول آن را نداشتم ولی عرفه را در کنار قبر حسین (ع) گذراندم. امام به او فرمود: ای رفاعه ازآنچه اهل منی در آن بودند- روز عرفه را در عرفات درک کردند- هیچ کوتاهی نکرده‌ای و دربیانی شگفت‌تر از شگفت فرمودند: اگر از این امر کراهت نداشتم که مردم- با شنیدن اینگونه احادیث در فضیلت وقوف در روز عرفه در کنار قبر امام حسین(ع) - ترک حج کنند و به جای آن به کربلا بروند – برای تو حدیثی می گفتم که هرگز زیارت حسین(ع) را ترک نکنی.
معطلی زائران انفرادی در مرز خسروی
در مهران شنیدم عده ای که از مرز خسروی به صورت انفرادی قصد تشرف به عتبات را داشته‌اند چند روز و بعضی‌هاشان تا یک هفته در انتظار اجازه عراقی‌ها در مرز خسروی مانده‌اند.
نمی دانم دلیل و توجیه عراقی‌ها برای این همه در انتظار گذاشتن این خیل عاشق و دلداده چیست؟
اگر عراقیها حداقل با زائران عتبات مانند توریست رفتار نمایند باز هم نباید کسانی را که با رفتن‌شان به عراق با انتقال مبلیونها دلار در ماه، هزاران کار و موقعیت شغلی در این کشور مبتلای به سه جنگ در بیست سال ایجاد می‌نمایند این همه در اذیت و آزار و انتظار قرار دهند.
جمعه15 آذر- مسیر کوت به کربلا
به تدریج که به روز عرفه نزدیک می شویم سیل جمعیتی که از مناطق مختلف عراق به سوی کربلا در حرکت هستند بیشتر و بیشتر می‌شود.
عصر جمعه 15 آذر ماه که از مرز به سمت کربلا در حرکت بودم حوالی شهر کوت در کنار جاده کسانی را می دیدم که به طرف کربلا در حرکت بودند..آنها قصد داشتند این مسیر جند صد کیلومتری را پیاده طی کنند. احتمال می‌دهم اقلا چهار روزی در راه باشند. شنیده ام از طریق میان بر این مسیر را هر چه کوتاهتر طی می کنند.
از صحنه های دیدنی مسیر بصره و کوت تا کربلا دیدن همین کسانی است که با پرچم‌های رنگی در دست، پیاده به سوی کوی محبوبشان امام حسین(ع) که از همه دل برده و می برد در حرکتند.

محال است اینها را ببینی و اشکت بخاطر این همه عشق و خلوص و یک‌رنگی در محبتی که به سیدالشهدا(ع) دارند جاری نشود.
چه لحظاتی دارند اینها در ساعت‌ها پیاده روی تک و تنها در مسیر نجف وکوت و بابل و بصره و.. و یا دو یا سه نفر از دوستان همراهشان و چه خلوتی دارند با محبوبشان حسین (ع).

در سمت راست جاده کوت به کربلا با فاصله هر چند صد متر محل‌های اقامت موقت این پیاده روندگان عاشق که شکل و شمائل آن مشابهت تام وتمامی با حسینیه‌های شهرهای عرب نشین خوزستان خودمان دارد، در حال بناشدن دیده می شوند. این محل‌ها بقدری فراوان و بهم نزدیک در حال ساخته شدن هستند که احساس می کنم در آینده‌ای نه چندان دور بهم متصل می‌شوند.

همه ساله درایام زیارتی خاص سیدالشهدا نظیر سوم و پانزدهم شعبان و اربعین وعاشورا و عرفه و.. سیل حمعیت پیاده رهسپار کربلاست و چه دیدنی وشورانگیز است ورود آنها در حرم امام حسین (ع) با سر و رویی خاک آلود و پر از غبار اما با دنیایی از شور ونشاط، گاه که اینها را در این چند تشرفم به عراق باپای پیاده درمسیر 450 کیلومتری بصره به کربلا دیده‌ام، احساس کرده‌ام خیلی در عالم اشتیاق به امام حسین(ع) و برادرش نسبت به آنها کم دارم، یکی از آرزوهای به دل مانده من همین پیاده رفتن و همراهی با آنها از نجف به کربلاست که امیدوارم نصیب شود.
به باور من اهل بیت (ع) در این مسیر دو و چند روزه خیلی به آدم جیزها می دهند و عنایت می کنند. شک ندارم با این چند روز پیاده روی به سوی حرم دوست می توان راه چند ساله‌ای را در ره رسیدن به وصال محبوب طی کرد.
تاثیر انتشار خبر تابناک درباره یک عکس
در این سفربا آقای ناصرصبا که در هر فرصتی که گیر می‌آورد وقایع سفر را به صورت شعرهایی فی البداهه دردفتر کوچک یادداشتی که دارد می نویسد و در مورد آنها از من که دستی کوتاه درشعردارم نظرخواهی می‌کند و از مسولان پرتلاش یک شرکت زیارتی است و نیز با دیگردوستان سازمان حج و زیارت مانند آقای رضوی و آقای اخوان و.. توفیق همراهی تا کربلا را داریم ..در غذاخوری سجاد درراه کوت که برای صرف نهار واقامه نماز توقف کوتاهی می کنیم آقای اخوان که در مرز برای عبور این عده از مرز و جلب موافقت عراقی‌ها خیلی زحمت کشید می گفت درمسیر ما در چهل پنجاه متری پایگاه‌های امریکایی‌ها در سه راهی کوت نجف بغداد تابلویی بود که بر روی آن عکس چند نفر را که مدعی‌اند ایرانی‌اند و برای خرابکاری به عراق آمده کشیده و برای دستگیری آنها جائزه تعیین کرده بودند. نکته قابل تامل اینکه بر روی تابلو نوشته بود: « من جانب الایرانیون» یعنی این افراد خرابکار از سوی ایران جهت خرابکاری به داخل عراق نفوذ کرده اند. این گونه تبلیغات منفی و دروغ قطعا یا از جانب امریکایی‌هاست و یا ازسوی بعثی‌هایی که با گسترش روابط دوستانه دوکشور سرسختانه مخالفت دارند.

کیست نداند ایران وایرانی جز درجهت آبادانی روز افزون عراق تلاشی ندارند و این شیطنت دروغ مسخره ای است که حتی زن جوان مرده و داغدار را هم به گریه می اندازد.
به آقای اخوان گفتم در سفر سه ماه پیش هم تابلویی بود که نشان می داد از داخل نقشه ایران کفتاری که سمبل تروریستها و عوامل انفجارها در داخل عراق است به داخل خاک عراق وارد می شود من عکس آن را برداشته و به دوستان سایت تابناک دادم تا آن‌را به صورت خبر ویژه در سایت منتشر نمایند که منتشرشد وبیش از 60000 نفر در مدت چند روز از آن بازدید کردند.آقای اخوان می گفت عراقی‌ها پس از انتشار این خبر آن عکس را برداشتند. معلوم شد انتشاراخبار و مطالب سایت تابناک درخارج ازایران هم تاثیرگذار است.
ورود به کربلا
پس از نماز مغرب وعشا به کربلا می رسیم وبا نهادن اثاث در محلی که دوستان شرکت شمسا برای ما در نظر گرفته اند راهی حرم دوبرادر می‌شویم. برای تشرف باید از علمدار و به تعبیر بعضی خواص همه کاره امام حسین(ع) شروع کرد واذن تشرف گرفت.
علی آقا فرزندم که دراین سفر هدیه قبولی اش در کنکور دانشگاه، زیارت کربلا ست و با من است تا عجله مرا در رفتن به حرم می بیند اجازه می‌خواهد غسل زیارتی بکند و بعد به حرم مشرف شود. به اومی گویم لازم نیست چون درزیارت امام حسین(ع) برخلاف سایر ائمه(ع) مستحب است زائر با همان سر و روی خاک آلود وغبار گرفته و بدون غسل و پوشیدن لباسی تازه به محضرشان مشرف شود. چقدر کار و دستگاه امام حسین(ع) با بقیه ائمه فرق دارد.
شنبه 16 آذر - تشرف به کاظمین
پس از اقامه نماز جماعت صبح در حرم حضرت عباس(ع) راهی کاظمین می شویم تا قبر نورانی دو امام غریب مدفون درشهر کاظمین که حالا چسبیده به شهر بغداد است را زیارت کنیم.
درابتدای ورود به کاظمین که عراقی‌ها آن را در مکالمات خود کاظم می گویند و نمی دانم چرا ترافیک بسیار سنگینی دیده می‌شود، راننده زرنگی کرده با نشان دادن آن ازدحام که با بوق‌های ممتد رانندگان که گوش آدم را کر می‌کند و امان از همه می برد، از ما می‌خواهد همانجا پیاده شویم و با سوارشدن به اتاقک‌هایی که به ترک موتورهای سواری بسته شده تا حرم ادامه مسیر دهیم. چاره‌ای جز این‌کار نیست.

با تحمل آن ‌همه بوق و ازدحام و ترافیکی که ترافیک تهران در برابرآن کم می‌آورد و البته مقطعی وگذراست پای به صحن باب الحوائج امام موسی کاظم(ع) و نوه اش امام جواد(ع) می‌‌گذاریم و پس از وضویی که تجدید می کنیم خودمان را در برابر دو ضریح چسبیده بهم ساخت ایرانی‌های عاشق اهل بیت (ع) می بینیم که پدر و پسر مولای ما امام رضا(ع) درآن آرمیده‌اند.
حرم کاظمین یا به تعبیر بعضی جوادین(ع) در ایام پس از سقوط صدام بسیار تمیز و قشنگ شده که نشان از اعمال مدیریتی خوب وقوی در اداره آن دارد. زیارت جامعه ای میخوانیم وپس از زیارت وداع از حرم بیرون آمده و درکنار قبر شیخ مفید که در ایوان بیرون قبر دو امام قرار دارد فاتحه می خوانیم.

به هنگام خروج از ایوان حرم برای اولین بار پس ازاین همه تشرف به کاظمین چشمم به مسجد چسبیده به ایوان‌های حرم می افتد. بسیار متعجب می شوم ازاینکه در این سال‌ها متوجه آن نشده‌ام. مسجد حرم هیچ تفاوتی با مساجد عهد صفویه در اصفهان ندارد. مسجدی با دیوارها و طاقهای ضربی آجری بسیار بلند. وارد مسجد که در سمت شمال حرم است می شوی انگار احساس می کنی در مسجد جمعه اصفهان قدم نهاد‌ه‌ای.

ازحرم بیرون می آییم و بارفتن به ترمینال کاظمین که در انتهای بازار قدیمی سرپوشیده واقع در اطراف باب قبله است به کربلا باز می گردیم . ساعتی از مغرب گذشته است که به کربلا می رسیم. در بغداد هم ترافیک‌های بسیار سنگینی خصوصا در اطراف فرودگاه دیده می شود. بسیاری از ماشین‌ها از جمله ماشین ما به جاده خاکی کنار بزرگراه می زنند و چه گرد وغباری بلند است.
در میان ملت‌ها هیچ ملتی مانند مردم عراق آنطور که من در بصره وکربلا و بغداد دیده‌ام گرد وخاک نمی خورد و به زندگی در میان گردو خاک عادت نکرده است.
طنین شعارلبیک یاحسین در حرم حسینی
دسته دسته زائران پیاده وغیر پیاده به کربلا می رسند و یک‌راست به حرم حسینی مشرف می‌شوند. امسال هر دسته که از راه رسیده وبه حرم وارد می شد با صدای لبیک یاحسین خود که دقایقی به درازا می‌انجامید حرم را تکان می داد در میان این سیل عاشق از همه قشر وسنی حضور دارند.
زیارت مقام صاحب الزمان
دوستی نجفی را در مقام صاحب الزمان(عج)- که در کنار نهر فرات در کربلا واقع است ومی گویند امام زمان دراین محل بسیار نورانی نماز خوانده است - در حال استراحت دیدم. معلوم بود تازه از راه رسیده است. وقتی از اوپرسیدم تا به حال چندبار پیاده از کربلا به نجف آمده ای؟ گفت که اووه، یعنی خیلی زیاد. پرسیدم جند ساعته این راه 80 کیلومتری راطی می کنی؟ گفت: در یک روز و افزود که پس از نماز صبح که از نجف راه می افتم ساعت 10 شب به کربلا می‌رسم.
یکشنبه 17 آذر کربلا
امروز راقصد دارم به زیارت قبر آزاده دوعالم حضرت حربن یزیدریاحی وفرزندشهیدش بروم.
هربار که به زیارت حر که در روستایی که به نام او در ده کیلومتری کربلا قرار دارد رفته ام حال خوشی به من دست داده است. مرقد حر دردست بازسازی است وهیج اثر و نشانی از ضریح نقره ای سابق و حتی سنگ قبراودیده نمی‌شود.
از دراصلی حرم که وارد می‌شویم با حفاظ توری که بلافاصله پس از ورود به صحن حرم کشیده شده متوقف می‌شویم . بر روی قبرحضرت حر کانکسی نهاده اند. کف تمام صحن رابرداشته‌اند.
 
بر بالای قبر حر پرچم سرخ زیبایی دیده می‌شود دورکعت نماز زیارت می‌خوانم واز لابلای آن تور فلزی با حرنجوا می کنم. چه امتحان سختی داده است این مرد که به قول خودش پس ازاینکه احساس کرد عمرسعد لعنت الله علیه به طمع تصرف مسند حکومت ری قصد دارد حتما با حسین(ع) که در پسر پیغمبر بودن وی هیچ کس در سپاه کوفه در کربلا شکی نداشت بجنگد، خود را بین بهشت وجهنم سرگردان می دید.

خیلی قدرت روحی می خواهد کسی با علم به پیروزی سپاه کوفه و شکست سپاه محدود امام درآن جنگ نابرابر با اینکه خود در کسوت فرماندهی یک جناح از سپاه کوفه بود با اندکی تامل ناگهان ورق را برگرداند ودر حالی منقلب بر تنهایی پسر پیامبر که لرزه بر اندام آن شجاع اهل کوفه انداخته بود با حرکتی بسیار زیبا ونمادین در حالی که چکمه هایش را به گردن آویخته بود سرافکنده واشکبار به اردوگاه حسینی به پیوندد.
حر درادامه اظهار ادبش به حسین و جبران خطای خود آنقدر پیش آمد که در حضور امام که به اومی فرمود سرت را بالاکن پس از آنکه شرمسارانه خود را به امام معرفی کرد که حر هستم و ازامام که به اوفرمودند از اسب پیاده شود واستراخت کند، گریان در خواست کرد به اواجازه دهد بی آنکه پیاده شود همانطور که بر اسب نشسته راهی جنگ با کوفیانی شود که تا لحظاتی پیش فرمانده آنها بود.

کسی چه می داند شاید یک دلیل این کار حر آن باشد که تحمل شنیدن صدای العطش وآب آب کودکان تشنه وترسان از حمله سپاه کوفه به خیمه گاه حسین رانداشت.اگر حسین در کربلا تنها همین یک تابلوی بسیار زیبای جاودانی که تا همیشه تاریخ به انسان‌ها درس حریت وآزادگی می دهد را به عالم بشریت ارائه می کرد، کافی نبود؟
کمتراز نصف راه رابه دلیل راه بندان در میان گردو غبارهایی تحمل ناپذیرباعجله طی می کنیم تابه نمازجماعت مغرب وعشادرحرم امام حسین برسیم.
دوشنبه 17 آذر –روز عرفه –کربلا
هرچه عرفه نزدیک و نزدیکتر می شود کربلا شلوغ و شلوغ‌تر می شود. هتل‌ها ومسافرخانه ها اجاره ها رابالا کشیده اند.
نماز جماعت ظهر وعصر را که در صحن امام حسین(ع) می خوانم بلافاصله به داخل حرم مشرف می شوم تا در بالای سر حضرت جایی چند ساعته پیداکنم و دعای عرفه و بقیه دعاها و زیاراتی را که مخصوص این روزهستند بخوانم، اما در حرم جای سوزن انداختن نیست.
عزیزی سال‌ها قبل به من می فرمود امام زمان(عج) هرسال در روز عرفه دربالای سر جد بزرگوارش حاضرمی شود و پس از اقامه نماز ظهروعصر و زیارت جد مظلومش به بیابان عرفه تشریف می برد.
.اکنون من درهمین موضع مبارک ایستاده ام وبه دنبال یوسف فاطمه می گردم .گمان نمی کنم ازاین بهتربشود به حضرت نزدیک شد. شک ندارم مولا اکنون درهمین جاست ودربین زائران جد غریبش. اما کوچشمی که بتواند برآن جمال زیبا نظری افکند.
غبارگنه بنشان تا نظرتوانی کرد.
ادامه دارد....

ما را دنبال کنید

به اشتراک گذاری این مطلب!
مطالب مرتبط
نظرات
کاربر مهمان -> 1387/10/29
پاسخ

عالی من هم امسال عرفه کربلا بودم

نظر شما

نظرهای حاوی توهین، افترا یا نوشته‌شده با حروف لاتین (فینگلیش) منتشر نمی‌شوند.

آخرین اخبار
پربازدیدترین عناوین