مدتی است که کارگران ساختمانی با مشکلات فراوانی رو به رو هستند که عمده این مشکلات، ناشی از نداشتن بیمه و تأمین اجتماعی است. در این رابطه مجلس قانون بیمه کارگران ساختمانی را تصویب کرد اما هنوز این قانون اجرا نشده و زمزمه هایی مطرح است تا در قالب برنامه پنجم توسعه، بیمه کارگران ساختمانی برای 5 سال راکد بماند. در این رابطه با دکتر شکور اکبر نژاد، نماینده تبریز و عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی به گفتگو پرداختیم که مشروح آن در ادامه آمده است.
سوال اینجاست که سازمان تأمین اجتماعی واقعا باید چگونه و چه تعداد از این کارگران را بیمه کند، آن هم با هزار برنامه ای که سازمان دنبال می کند و دنبال بهانه است تا نیروهای کار را بیمه نکند
باید ببینیم اشکال کار در کجاست که یک باره با این حجم بیکاری رو به رو شده ایم. اول اینکه یک باره نسبت به کنترل موالید بی توجه شدیم و در نتیجه زمانی فرارسید که متولدین زیادی داشتیم که پس از گذر زمان، وارد بازار کار شدند اما نتوانستیم برایشان کار مناسبی ایجاد کنیم
* نظر شما در مورد بیمه کارگران ساختمانی چیست؟
** می دانید که ظاهر برخی از قوانین بسیار خوب است و حتما هم پس از تصویب، باید بدان عمل شود. اما نوع مدیریتی که بر اجرای قانون اعمال می شود به گونه ای است که برای آینده، خطری جدی محسوب خواهد شد و به جای آنکه فرصتی برای آینده و آیندگان باشد، به تهدید جدی تبدیل می شود. از جمله این قبیل قوانین می توان به قانون بیمه کارگران ساختمانی اشاره کرد که در لایحه بودجه سال 1389 نیز آمده است. البته در گذشته در مورد این قانون، بحثهایی صورت گرفت اما برای آنکه بیمه کارگران ساختمانی اجرایی شود در بودجه سال 89 لحاظ شد. دولت نیز آیین نامه آن را در 26 اردیبهشت سال جاری ابلاغ کرد.
* اما این بیمه که هنوز اجرا نشده و گویا دولت قصد ندارد کارگران ساختمانی را بیمه کند؟
**البته نتیجه هر چیز مهم است. از یک سو این بیمه کارگران ساختمانی، قانون لازمی بود برای آنکه کارگرانی که در ایجاد ساختمانها و ایجاد زیبایی های شهر، با گذشت زمان پیر می شوند در حالی که از هیچ گونه تأمین اجتماعی برخوردار نیستند. به همین دلیل وقتی قانون بیمه کارگران ساختمانی را در صحن علنی مجلس مطرح کردند، طبیعی است که مجلس شورای اسلامی به این قانون رأی مثبت بدهد تا حتما این کار انجام بگیرد.
* اگر واقعا مجلس تا بدین حد در مورد کارگران ساختمانی مقید بوده است، پس چرا انجام نمی شود؟
**مشکل در نحوه اجراست. دولت مسؤول تعیین حق بیمه بوده و بر آیین نامه ای که ابلاغ کرده چند ایراد مختلف وجود دارد. یکی اینکه قیمتها منطقه ای است اما تقسیمات منطقه ای دقیق نیست؛ بنابراین افرادی که در جاهای متوسط هم زندگی می کنند، الان باید تقریبا قیمت جاهایی را بپردازند که قیمت بالایی دارد چون منطقه وسیع تعریف شده است. موضوع بعدی این که یک فردی می خواهد ساختمانی را به عنوان سر پناهی برای خانواده اش درست کند، این فرد با هزار مصیبت و قرض، پولی را جمع و جور کرده تا کار ساخت را آغاز کند اما اول کار باید چند میلیون تومان از این سرمایه اولیه اش را به بیمه تأمین اجتماعی بدهد.
* به هر حال کارفرما دیر یا زود، باید این حق بیمه را بپردازد؟
**در ظاهر این طور است اما در باطن ماجرا جور دیگری تمام می شود. فرض کنید یک کارگاهی داریم که 2 کارگر دارد، آیا این جور است که تمام بیمه چندین ساله این کارگاه را یک جا پرداخت می کنیم؟ یا نه کارگاه کار می کند و از محل درآمدزایی بنگاه، هزینه های جاری از جمله حق بیمه نیز پرداخت می شود؟ ساختمان نیز چنین حالتی دارد زیرا در مدت دو یا سه سال تمام می شود ولی قانون جدید می گوید قبل از این که صاحب کار حتی دستش را به ساخت و ساز بزند، همه بیمه را اول کار و یک جا از او می گیرند.
* کارگران ساختمانی ثابت نیستند و دایم در حال تغییر هستند آیا این هم جزو مشکلات طرح بیمه لحاظ شده است؟
**دقیقا همین طور است که شما می گویید. محل کار کارگر ساختمانی دائم تغییر می کند، الان سوال اینجاست که سازمان تأمین اجتماعی واقعا باید چگونه و چه تعداد از این کارگران را بیمه کند، آن هم با هزار برنامه ای که سازمان دنبال می کند و دنبال بهانه است تا نیروهای کار را بیمه نکند. با این شرایط آیا درست است قبل از این که ساختمان شروع بشود سازمان تأمین اجتماعی همه پول را یک جا بگیرد و دایم کارگران تغییر کنند؟
نگرانی دوم این است که دولت می تواند برای هر متر مربع معقول تر و بهتر از این عمل کند. بدین معنا که قیمت را کمتر تعیین کند تا مردم دچار مشکل نشوند. مثال می زنم؛ فرض کنید برای یک ساختمان بهای بیمه تأمین اجتماعی در سال گذشته 700 هزار تومان تعیین شده و مالک به هر دلیل نتوانسته همان ساختمان را بسازد و چون نتوانسته و اکنون می خواهد یک سال آن را تمدید کند، دوباره برای بیمه مبلغ 3/5 میلیون تومان پول از او می خواهند.
* یعنی اضافه بر آن 700 هزار تومان که پرداخته باز هم باید بپردازد؟
**بله . همان 700 هزار تومان 50 درصد افزایش داشته است که واقعا برای مردم قابل تحمل نیست.
* به هر حال این روی قیمت مسکن می رود و صاحب کار زیان نمی کند؟
**شاید این طور باشد اما نتیجه این می شود که به جای اینکه ساخت و ساز رونق بگیرد و برای مردم شغل بیشتر ایجاد شود، درست برعکس شده است. الان مردم ناتوان تر شده اند که بخواهند ساختمان سازی را شروع کنند. بنابراین شاهد هستیم که میزان صدور پروانه ساخت به شدت پایین آمده و در نتیجه بیکاری نیز بیشتر شده است. یعنی بر خلاف منظور قانونگذار، که می خواسته هم کار ایجاد بشود و هم برای کارگران، تأمین اجتماعی ایجاد شود و هم سازمان تأمین اجتماعی درآمدش در اثر دریافت حق بیمه بالاتر برود، الان هم تأمین اجتماعی ایجاد نمی شود، هم کار از بین می رود و هم برای سازمان درآمدزایی نشده است.
* مگر ساخت و ساز چه اندازه شغل ایجاد می کند ؟
**امروزه در ایران و جهان، صنعتی که بیشترین کار را ایجاد می کند، ساختمان سازی است. کارخانه های بزرگ سنگ بری، سیمان، گچ، فلزات، قیر و بسیاری موارد دیگر می تواند انواع شغلها را ایجاد کند. می توانید از شهرداریها آمار بگیرید که نسبت به 6 ماه سال گذشته چقدر ساخت و ساز پایین آمده است و مطمئن باشید که یکی از علتهای عمده این کاهش، همین قانون ناکار آمد بیمه کارگران ساختمانی است. بنابراین من از دولت و مجلس انتظار دارم این قضیه را جدی بگیرند و نگذارند این ظرفیت بالا در ساخت و ساز را برای یکی دو سال از دست بدهیم و بعد دوباره بیاییم این اشکال را اصلاح کنیم.
* شما به عنوان فردی که می خواهد در مورد بیمه کارگران ساختمانی پیشنهاد بدهد، چه پیشنهادی می دهید که هم کارگر بتواند بیمه بشود و از مزایای بیمه محروم نباشد و هم این که ساختمان سازی با رونق رو به رو بشود؟
**باتوجه به این سؤال، آن چیزهایی که به ذهن من می آید را عرض می کنم. ولی اطمینان داشته باشید کارشناسان مربوط، طرحهای بهتری را می توانند ارایه بدهند. اول اینکه همه حق بیمه کارگران ساختمانی را در شروع ساختمان نگیرند بلکه طی زمان باشد و مهمتر اینکه قسمت عمده آن را در پایان کار بگیرند. دوم اینکه قیمت ساختمان را جوری تعیین کنند که معقول باشد. مثلا برای یک ساختمان 200 متری، 5 میلیون تومان بیمه واقعا زیاد است و پیشنهاد من این است که حدود آن قیمتی که دولت تعیین کرده را به 50 درصد کاهش دهند و آن را نیز به تدریج بگیرند که رقم معقولی می شود .
* با این شرایط گمان نمی کنید که این هزینه سنگینی برای دولت باشد؟ آیا این معنای تحقق اصل 44 قانون اساسی و رونق بخش خصوصی است که باز هم دولت هزینه کند؟
**ببینید؛ به جای این که دولت بیاید این پولها را به کمیته امداد بدهد و مردم را این جوری پشتیبانی کند، به نوع دیگری حمایت کند که اشتغالزایی بشود. چه طور در مورد فرشبافان 20 درصد حق بیمه را دولت پرداخت می کند و بقیه را خود فرشباف می پردازد. در مورد کارگران ساختمانی نیز می شود این کار را انجام داد. بی شک اگر بیمه در مورد کارگران ساختمانی اجرا نشود، این کارگران همان آدمهایی خواهند بود که فردا تحت پوشش کمیته امداد قرار می گیرند تا از آنجا مساعده بگیرند. بنا بر این بهتر است دولت قسمتی از حق بیمه را خودش قبول کند، یک قسمت را کارگر بدهد و یک قسمت را نیز از ساخت وساز بگیرند. به نظر من این نوع دریافت، باعث رونق بیشتر و کار بیشتر در ساختمان سازی می شود، اما اگر رویه معمول فعلی که تصویب شده را بخواهیم اجرایی کنیم، همه توان کار را از کارفرمایی که یک سرپناهی می سازد می گیریم و آن وقت معلوم است که ساخت و ساز افت می کند.
* الان در بحث اشتغالزایی چه مشکلاتی داریم که تا این حد در صنعت ساختمان تاثیر گذار است.
** این را همه می دانند که الان بحث اشتغال در کشور ما واقعا دچار مشکل شده است. اما باید ببینیم اشکال کار در کجاست که یک باره با این حجم بیکاری رو به رو شده ایم. اول اینکه یک باره نسبت به کنترل موالید بی توجه شدیم و در نتیجه زمانی فرارسید که متولدین زیادی داشتیم که پس از گذر زمان، وارد بازار کار شدند اما نتوانستیم برایشان کار مناسبی ایجاد کنیم. اینجا یک گریزی بزنم و بحثی را مطرح کنم که با وجود این که نتوانستیم برای جمعیت موجود اشتغال مناسب ایجاد کنیم و تأمین اجتماعی مناسب به آنان بدهیم ، رئیس جمهور بی مقدمه برنامه ای می گذارد که برای سالهای آینده هم ما را با خطرات جدی مواجه می کند. می دانید که احمدی ن ژاد اعلام کرده هر نوزادی که در سال 89 به دنیا بیاید یک میلیون تومان پول به او می دهند و سالهای بعد هم تا 20 سال هر ساله 100 هزار تومان به حسابشان واریز می کنند که با توجه به برآورد جمعیتی که افزوده خواهد شد، این مبلغ را حساب کرده اند و حدود 76 هزار میلیارد تومان باید دولت پرداخت کند اما اشکال اینجاست که اولا دولت دهم در این طرح برای دولتهای بعد تکلیف تعیین کرده که این کار کاملا غیر قانونی است. زیرا اگر بنا باشد کار این چنینی انجام بدهیم، باید مجلس این کار را در قالب تصویب قانون تعریف کند. ثانیا آن پولی که برای این کار از اعتبارات مالی در نظر گرفته حدود 500 میلیارد تومان است. در حالی که با روند موجود، تعداد متولدان ما بیش از یک میلیون و 300 هزار نفر است، بنا بر این بیش از یک هزار و 300 میلیارد تومان سهم دولت بابت یک میلیون تومان اولیه خواهد بود. پس در اینجا دولت فقط از این بابت در سال اول 800 میلیارد تومان کسری بودجه پیدا می کند. من که نمی دانم هدف از این برنامه ریزی های غلط چیست.
سؤال مهمتر من این است که اگر این تصمیم دولت به عنوان سیاست تشویقی باعث شد تا جمعیت اضافه بشود، آن وقت با این مدیریت ضعیف می خواهیم چه برنامه ای برای این جمعیت اضافی داشته باشیم. واقعا بیاییم انسانهای با عزتی تربیت کنیم نه اینکه کودکان را همین جوری به وجود بیاوریم و بعد کمیته امدادی شان کنیم. آیا می دانید واقعاً اعتیاد چه بلایی سر کشور آورده است.
من این رویکرد را عاقلانه نمی بینم . ای کاش عاقلانه باشد و من متوجه نباشم. اولاً رشد جمعیت ما هنوز مثبت است و منفی نشده تا به فکر این باشیم که جمعیت را زیاد و برای دولتهای بعد تعیین تکلیف کنیم. اگر قرار است که جوانان ما دچار فقر و فلاکت بشوند، بیاییم مردم را تشویق کنیم جمعیت زیاد بشود. در شرایطی که بدون تشویق، هر روز جمعیت زیاد می شود، این قبیل طرحها استدلال منطقی ندارد.
* پیشنهاد شما چیست؟
**پاسخ شما را با یک سؤال می دهم. چرا دولت این پول را نمی گذارد تا برای جوانان اشتغال ایجاد کند؟ امروزه بسیاری از کارخانه های ما به سرمایه گذاری زیادی هم نیاز ندارد و اگر فرصتی برای صادرات و واردات این کارخانه ها و یا زمینه های مناسب دیگری ایجاد کنیم کلی اشتغال ایجاد می شود. با کمال تأسف در این جاها سرمایه گذاری نمی کنیم، اما برای بچه ای که هنوز به دنیا نیامده و تکلیفش معلوم نیست، سرمایه گذاری می کنیم.
* چاره چیست؟ اکنون دولت این کار را انجام می دهد و این اتفاق برای ما می افتد و بنا بر نظر شما ضربه را هم می زند، چه کسی باید جلوگیری کند؟
**این واقعا وظیفه مجلس است . خوشبختانه از چند وزیر دعوت کرده ایم تا در این ارتباط توضیح بدهند . به عقیده مجلس، نحوه عملکرد صندوق آتیه قانونی نیست و نمایندگان مردم در این رابطه باید جدی باشند تا فردا ملت دچار مشکل نشود و این وظیفه نمایندگان مجلس است که عملکرد دولت را زیر نظر داشته باشند.
* آیا رئیس جمهور می تواند در چنین مواردی رأساً تصمیم بگیرد و ابلاغ کند؟
**در این بحث چند اشکال وجود دارد . اول اینکه رئیس جمهور در بودجه سال 89 شفاف برخورد نکرده است. می دانید که دولت لایجه بودجه را حدود 50 روز دیر به مجلس ارایه کرد و فرصت برای بررسی بسیار کم بود. دوم اینکه اگر دولت در بودجه آورده بود که می خواهم برای هر نوزاد پول بدهم، مجلس رأی منفی می داد و هرگز این کار را نمی کرد. اما دولت با یک عنوان دیگر 500 میلیارد تومان پول را جا به جا می کند. بعد که می پرسیم این یک میلیونها را از کجا می دهی، می گوید از اعتبارات مالی می دهیم واین دور زدن قانون است زیرا شفافیت در قانون گذاری و اجرا از بین رفته است.
* به بحث اصلی مان بازگردیم . امروز وضعیت ساختمان به هیچ عنوان خوب نیست ، از یک طرف می دانیم که برای مردم اجاره خانه ها بالاست و از سوی دیگر حدود یک میلیون و 900 هزار خانه کم داریم، از یک طرف دیگر این اتفاق ها می افتد که در اثر بیمه کارگران ساختمانی خانه سازی راکد می شود. فکر می کنید این موارد چگونه بر همدیگر تأثیر می گذارد و در آینده وضعیت مسکن ما چه طور خواهد بود؟
**دولت که مسکن مهر را شروع کرده و امیدواریم موفق بشود تا یک عده از نیازمندان مسکن کوچکی داشته باشند اما این نمی تواند پاسخگوی تمام نیازهای مسکن جامعه باشد. متاسفانه دولت در برنامه ریزی و سرمایه گذاری ناهماهنگ است وکارهایی انجام می دهد که هیچ کدام به دیگری ربط ندارد در نتیجه سرمایه ها به هدر می رود و اتفاقی می افتد که باید تأکید کنیم نسبت به آینده نگران هستیم.
منبع : روزنامه قدس
سوال اینجاست که سازمان تأمین اجتماعی واقعا باید چگونه و چه تعداد از این کارگران را بیمه کند، آن هم با هزار برنامه ای که سازمان دنبال می کند و دنبال بهانه است تا نیروهای کار را بیمه نکند
باید ببینیم اشکال کار در کجاست که یک باره با این حجم بیکاری رو به رو شده ایم. اول اینکه یک باره نسبت به کنترل موالید بی توجه شدیم و در نتیجه زمانی فرارسید که متولدین زیادی داشتیم که پس از گذر زمان، وارد بازار کار شدند اما نتوانستیم برایشان کار مناسبی ایجاد کنیم
* نظر شما در مورد بیمه کارگران ساختمانی چیست؟
** می دانید که ظاهر برخی از قوانین بسیار خوب است و حتما هم پس از تصویب، باید بدان عمل شود. اما نوع مدیریتی که بر اجرای قانون اعمال می شود به گونه ای است که برای آینده، خطری جدی محسوب خواهد شد و به جای آنکه فرصتی برای آینده و آیندگان باشد، به تهدید جدی تبدیل می شود. از جمله این قبیل قوانین می توان به قانون بیمه کارگران ساختمانی اشاره کرد که در لایحه بودجه سال 1389 نیز آمده است. البته در گذشته در مورد این قانون، بحثهایی صورت گرفت اما برای آنکه بیمه کارگران ساختمانی اجرایی شود در بودجه سال 89 لحاظ شد. دولت نیز آیین نامه آن را در 26 اردیبهشت سال جاری ابلاغ کرد.
* اما این بیمه که هنوز اجرا نشده و گویا دولت قصد ندارد کارگران ساختمانی را بیمه کند؟
**البته نتیجه هر چیز مهم است. از یک سو این بیمه کارگران ساختمانی، قانون لازمی بود برای آنکه کارگرانی که در ایجاد ساختمانها و ایجاد زیبایی های شهر، با گذشت زمان پیر می شوند در حالی که از هیچ گونه تأمین اجتماعی برخوردار نیستند. به همین دلیل وقتی قانون بیمه کارگران ساختمانی را در صحن علنی مجلس مطرح کردند، طبیعی است که مجلس شورای اسلامی به این قانون رأی مثبت بدهد تا حتما این کار انجام بگیرد.
* اگر واقعا مجلس تا بدین حد در مورد کارگران ساختمانی مقید بوده است، پس چرا انجام نمی شود؟
**مشکل در نحوه اجراست. دولت مسؤول تعیین حق بیمه بوده و بر آیین نامه ای که ابلاغ کرده چند ایراد مختلف وجود دارد. یکی اینکه قیمتها منطقه ای است اما تقسیمات منطقه ای دقیق نیست؛ بنابراین افرادی که در جاهای متوسط هم زندگی می کنند، الان باید تقریبا قیمت جاهایی را بپردازند که قیمت بالایی دارد چون منطقه وسیع تعریف شده است. موضوع بعدی این که یک فردی می خواهد ساختمانی را به عنوان سر پناهی برای خانواده اش درست کند، این فرد با هزار مصیبت و قرض، پولی را جمع و جور کرده تا کار ساخت را آغاز کند اما اول کار باید چند میلیون تومان از این سرمایه اولیه اش را به بیمه تأمین اجتماعی بدهد.
* به هر حال کارفرما دیر یا زود، باید این حق بیمه را بپردازد؟
**در ظاهر این طور است اما در باطن ماجرا جور دیگری تمام می شود. فرض کنید یک کارگاهی داریم که 2 کارگر دارد، آیا این جور است که تمام بیمه چندین ساله این کارگاه را یک جا پرداخت می کنیم؟ یا نه کارگاه کار می کند و از محل درآمدزایی بنگاه، هزینه های جاری از جمله حق بیمه نیز پرداخت می شود؟ ساختمان نیز چنین حالتی دارد زیرا در مدت دو یا سه سال تمام می شود ولی قانون جدید می گوید قبل از این که صاحب کار حتی دستش را به ساخت و ساز بزند، همه بیمه را اول کار و یک جا از او می گیرند.
* کارگران ساختمانی ثابت نیستند و دایم در حال تغییر هستند آیا این هم جزو مشکلات طرح بیمه لحاظ شده است؟
**دقیقا همین طور است که شما می گویید. محل کار کارگر ساختمانی دائم تغییر می کند، الان سوال اینجاست که سازمان تأمین اجتماعی واقعا باید چگونه و چه تعداد از این کارگران را بیمه کند، آن هم با هزار برنامه ای که سازمان دنبال می کند و دنبال بهانه است تا نیروهای کار را بیمه نکند. با این شرایط آیا درست است قبل از این که ساختمان شروع بشود سازمان تأمین اجتماعی همه پول را یک جا بگیرد و دایم کارگران تغییر کنند؟
نگرانی دوم این است که دولت می تواند برای هر متر مربع معقول تر و بهتر از این عمل کند. بدین معنا که قیمت را کمتر تعیین کند تا مردم دچار مشکل نشوند. مثال می زنم؛ فرض کنید برای یک ساختمان بهای بیمه تأمین اجتماعی در سال گذشته 700 هزار تومان تعیین شده و مالک به هر دلیل نتوانسته همان ساختمان را بسازد و چون نتوانسته و اکنون می خواهد یک سال آن را تمدید کند، دوباره برای بیمه مبلغ 3/5 میلیون تومان پول از او می خواهند.
* یعنی اضافه بر آن 700 هزار تومان که پرداخته باز هم باید بپردازد؟
**بله . همان 700 هزار تومان 50 درصد افزایش داشته است که واقعا برای مردم قابل تحمل نیست.
* به هر حال این روی قیمت مسکن می رود و صاحب کار زیان نمی کند؟
**شاید این طور باشد اما نتیجه این می شود که به جای اینکه ساخت و ساز رونق بگیرد و برای مردم شغل بیشتر ایجاد شود، درست برعکس شده است. الان مردم ناتوان تر شده اند که بخواهند ساختمان سازی را شروع کنند. بنابراین شاهد هستیم که میزان صدور پروانه ساخت به شدت پایین آمده و در نتیجه بیکاری نیز بیشتر شده است. یعنی بر خلاف منظور قانونگذار، که می خواسته هم کار ایجاد بشود و هم برای کارگران، تأمین اجتماعی ایجاد شود و هم سازمان تأمین اجتماعی درآمدش در اثر دریافت حق بیمه بالاتر برود، الان هم تأمین اجتماعی ایجاد نمی شود، هم کار از بین می رود و هم برای سازمان درآمدزایی نشده است.
* مگر ساخت و ساز چه اندازه شغل ایجاد می کند ؟
**امروزه در ایران و جهان، صنعتی که بیشترین کار را ایجاد می کند، ساختمان سازی است. کارخانه های بزرگ سنگ بری، سیمان، گچ، فلزات، قیر و بسیاری موارد دیگر می تواند انواع شغلها را ایجاد کند. می توانید از شهرداریها آمار بگیرید که نسبت به 6 ماه سال گذشته چقدر ساخت و ساز پایین آمده است و مطمئن باشید که یکی از علتهای عمده این کاهش، همین قانون ناکار آمد بیمه کارگران ساختمانی است. بنابراین من از دولت و مجلس انتظار دارم این قضیه را جدی بگیرند و نگذارند این ظرفیت بالا در ساخت و ساز را برای یکی دو سال از دست بدهیم و بعد دوباره بیاییم این اشکال را اصلاح کنیم.
* شما به عنوان فردی که می خواهد در مورد بیمه کارگران ساختمانی پیشنهاد بدهد، چه پیشنهادی می دهید که هم کارگر بتواند بیمه بشود و از مزایای بیمه محروم نباشد و هم این که ساختمان سازی با رونق رو به رو بشود؟
**باتوجه به این سؤال، آن چیزهایی که به ذهن من می آید را عرض می کنم. ولی اطمینان داشته باشید کارشناسان مربوط، طرحهای بهتری را می توانند ارایه بدهند. اول اینکه همه حق بیمه کارگران ساختمانی را در شروع ساختمان نگیرند بلکه طی زمان باشد و مهمتر اینکه قسمت عمده آن را در پایان کار بگیرند. دوم اینکه قیمت ساختمان را جوری تعیین کنند که معقول باشد. مثلا برای یک ساختمان 200 متری، 5 میلیون تومان بیمه واقعا زیاد است و پیشنهاد من این است که حدود آن قیمتی که دولت تعیین کرده را به 50 درصد کاهش دهند و آن را نیز به تدریج بگیرند که رقم معقولی می شود .
* با این شرایط گمان نمی کنید که این هزینه سنگینی برای دولت باشد؟ آیا این معنای تحقق اصل 44 قانون اساسی و رونق بخش خصوصی است که باز هم دولت هزینه کند؟
**ببینید؛ به جای این که دولت بیاید این پولها را به کمیته امداد بدهد و مردم را این جوری پشتیبانی کند، به نوع دیگری حمایت کند که اشتغالزایی بشود. چه طور در مورد فرشبافان 20 درصد حق بیمه را دولت پرداخت می کند و بقیه را خود فرشباف می پردازد. در مورد کارگران ساختمانی نیز می شود این کار را انجام داد. بی شک اگر بیمه در مورد کارگران ساختمانی اجرا نشود، این کارگران همان آدمهایی خواهند بود که فردا تحت پوشش کمیته امداد قرار می گیرند تا از آنجا مساعده بگیرند. بنا بر این بهتر است دولت قسمتی از حق بیمه را خودش قبول کند، یک قسمت را کارگر بدهد و یک قسمت را نیز از ساخت وساز بگیرند. به نظر من این نوع دریافت، باعث رونق بیشتر و کار بیشتر در ساختمان سازی می شود، اما اگر رویه معمول فعلی که تصویب شده را بخواهیم اجرایی کنیم، همه توان کار را از کارفرمایی که یک سرپناهی می سازد می گیریم و آن وقت معلوم است که ساخت و ساز افت می کند.
* الان در بحث اشتغالزایی چه مشکلاتی داریم که تا این حد در صنعت ساختمان تاثیر گذار است.
** این را همه می دانند که الان بحث اشتغال در کشور ما واقعا دچار مشکل شده است. اما باید ببینیم اشکال کار در کجاست که یک باره با این حجم بیکاری رو به رو شده ایم. اول اینکه یک باره نسبت به کنترل موالید بی توجه شدیم و در نتیجه زمانی فرارسید که متولدین زیادی داشتیم که پس از گذر زمان، وارد بازار کار شدند اما نتوانستیم برایشان کار مناسبی ایجاد کنیم. اینجا یک گریزی بزنم و بحثی را مطرح کنم که با وجود این که نتوانستیم برای جمعیت موجود اشتغال مناسب ایجاد کنیم و تأمین اجتماعی مناسب به آنان بدهیم ، رئیس جمهور بی مقدمه برنامه ای می گذارد که برای سالهای آینده هم ما را با خطرات جدی مواجه می کند. می دانید که احمدی ن ژاد اعلام کرده هر نوزادی که در سال 89 به دنیا بیاید یک میلیون تومان پول به او می دهند و سالهای بعد هم تا 20 سال هر ساله 100 هزار تومان به حسابشان واریز می کنند که با توجه به برآورد جمعیتی که افزوده خواهد شد، این مبلغ را حساب کرده اند و حدود 76 هزار میلیارد تومان باید دولت پرداخت کند اما اشکال اینجاست که اولا دولت دهم در این طرح برای دولتهای بعد تکلیف تعیین کرده که این کار کاملا غیر قانونی است. زیرا اگر بنا باشد کار این چنینی انجام بدهیم، باید مجلس این کار را در قالب تصویب قانون تعریف کند. ثانیا آن پولی که برای این کار از اعتبارات مالی در نظر گرفته حدود 500 میلیارد تومان است. در حالی که با روند موجود، تعداد متولدان ما بیش از یک میلیون و 300 هزار نفر است، بنا بر این بیش از یک هزار و 300 میلیارد تومان سهم دولت بابت یک میلیون تومان اولیه خواهد بود. پس در اینجا دولت فقط از این بابت در سال اول 800 میلیارد تومان کسری بودجه پیدا می کند. من که نمی دانم هدف از این برنامه ریزی های غلط چیست.
سؤال مهمتر من این است که اگر این تصمیم دولت به عنوان سیاست تشویقی باعث شد تا جمعیت اضافه بشود، آن وقت با این مدیریت ضعیف می خواهیم چه برنامه ای برای این جمعیت اضافی داشته باشیم. واقعا بیاییم انسانهای با عزتی تربیت کنیم نه اینکه کودکان را همین جوری به وجود بیاوریم و بعد کمیته امدادی شان کنیم. آیا می دانید واقعاً اعتیاد چه بلایی سر کشور آورده است.
من این رویکرد را عاقلانه نمی بینم . ای کاش عاقلانه باشد و من متوجه نباشم. اولاً رشد جمعیت ما هنوز مثبت است و منفی نشده تا به فکر این باشیم که جمعیت را زیاد و برای دولتهای بعد تعیین تکلیف کنیم. اگر قرار است که جوانان ما دچار فقر و فلاکت بشوند، بیاییم مردم را تشویق کنیم جمعیت زیاد بشود. در شرایطی که بدون تشویق، هر روز جمعیت زیاد می شود، این قبیل طرحها استدلال منطقی ندارد.
* پیشنهاد شما چیست؟
**پاسخ شما را با یک سؤال می دهم. چرا دولت این پول را نمی گذارد تا برای جوانان اشتغال ایجاد کند؟ امروزه بسیاری از کارخانه های ما به سرمایه گذاری زیادی هم نیاز ندارد و اگر فرصتی برای صادرات و واردات این کارخانه ها و یا زمینه های مناسب دیگری ایجاد کنیم کلی اشتغال ایجاد می شود. با کمال تأسف در این جاها سرمایه گذاری نمی کنیم، اما برای بچه ای که هنوز به دنیا نیامده و تکلیفش معلوم نیست، سرمایه گذاری می کنیم.
* چاره چیست؟ اکنون دولت این کار را انجام می دهد و این اتفاق برای ما می افتد و بنا بر نظر شما ضربه را هم می زند، چه کسی باید جلوگیری کند؟
**این واقعا وظیفه مجلس است . خوشبختانه از چند وزیر دعوت کرده ایم تا در این ارتباط توضیح بدهند . به عقیده مجلس، نحوه عملکرد صندوق آتیه قانونی نیست و نمایندگان مردم در این رابطه باید جدی باشند تا فردا ملت دچار مشکل نشود و این وظیفه نمایندگان مجلس است که عملکرد دولت را زیر نظر داشته باشند.
* آیا رئیس جمهور می تواند در چنین مواردی رأساً تصمیم بگیرد و ابلاغ کند؟
**در این بحث چند اشکال وجود دارد . اول اینکه رئیس جمهور در بودجه سال 89 شفاف برخورد نکرده است. می دانید که دولت لایجه بودجه را حدود 50 روز دیر به مجلس ارایه کرد و فرصت برای بررسی بسیار کم بود. دوم اینکه اگر دولت در بودجه آورده بود که می خواهم برای هر نوزاد پول بدهم، مجلس رأی منفی می داد و هرگز این کار را نمی کرد. اما دولت با یک عنوان دیگر 500 میلیارد تومان پول را جا به جا می کند. بعد که می پرسیم این یک میلیونها را از کجا می دهی، می گوید از اعتبارات مالی می دهیم واین دور زدن قانون است زیرا شفافیت در قانون گذاری و اجرا از بین رفته است.
* به بحث اصلی مان بازگردیم . امروز وضعیت ساختمان به هیچ عنوان خوب نیست ، از یک طرف می دانیم که برای مردم اجاره خانه ها بالاست و از سوی دیگر حدود یک میلیون و 900 هزار خانه کم داریم، از یک طرف دیگر این اتفاق ها می افتد که در اثر بیمه کارگران ساختمانی خانه سازی راکد می شود. فکر می کنید این موارد چگونه بر همدیگر تأثیر می گذارد و در آینده وضعیت مسکن ما چه طور خواهد بود؟
**دولت که مسکن مهر را شروع کرده و امیدواریم موفق بشود تا یک عده از نیازمندان مسکن کوچکی داشته باشند اما این نمی تواند پاسخگوی تمام نیازهای مسکن جامعه باشد. متاسفانه دولت در برنامه ریزی و سرمایه گذاری ناهماهنگ است وکارهایی انجام می دهد که هیچ کدام به دیگری ربط ندارد در نتیجه سرمایه ها به هدر می رود و اتفاقی می افتد که باید تأکید کنیم نسبت به آینده نگران هستیم.
منبع : روزنامه قدس