به گزارش خبرنگار بین الملل تابناک، خبرگزاری رویترز امروز مدعی دیدار دیشب وزیر امور خارجه ایران و هیأت همراهش با میانجی‌های قطری در دوحه شد که متعاقبا پاسخ آمریکا به طرح ۷ ماده‌ای ایران تحویل تهران شده است. با این حال آکسیوس در گزارشی مدعی شکست مذاکرات ایران و آمریکا شده است.
به ادعای این گزارش به نقل از یک مقام مطلع ناشناس، عراقچی بازخورد آمریکا درباره پیشنهاد هفت‌روزه را دریافت کرده و قرار است امروز در تهران مورد بحث و بررسی قرار بگیرد.
بیشتر بخوانید:
جزئیات مذاکرات ایران و آمریکا در سازمان ملل/ آمریکا رفع محاصره دریایی ایران را نپذیرفت
گفتگوی ایران و آمریکا درباره توافقی مرحله‌ای؛ بازگشایی هرمز و پایان محاصره دریایی در گام اول
این مقام گفت سندی که در حال مذاکره درباره آن هستند، طرحی هفت‌روزه برای ایجاد اعتماد و بازگشت به نسخه بهبودیافته از تفاهم‌نامه آمریکا و ایران را تشریح میکند که در ماه ژوئن امضا شد.
وی افزود اختلاف اصلی میان آمریکا و ایران بر سر ترتیب اجرای گام‌ها است، نه بر سر عناصر و مفاد طرح هفت‌روزه.
بر اساس گزارش رویترز، سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، شامگاه سه‌شنبه در دوحه با میانجی‌گران قطری دیدار کرده است.
این پاسخ، یک «بازخورد» است، نه لزوماً پذیرش یا توافق نهایی. رویترز آن را «بازخورد آمریکا» توصیف کرده و اشاره کرده که قرار است در تهران مورد بحث و بررسی قرار بگیرد.
قطر به عنوان میانجی اصلی میان ایران و آمریکا عمل میکند. سخنگوی وزارت خارجه قطر نیز تأیید کرده که این کشور در حال «ساخت زمین مشترک» بین دو طرف است و پیام‌ها را رد و بدل میکند.
این طرح که ایران آن را در مجمع عمومی سازمان ملل مطرح کرده، بر اساس یک تفاهم‌نامه امضاشده در ژوئن طراحی شده است. هدف آن، بازگشت به «نسخه تقویت‌شده» آن تفاهم‌نامه در یک بازه فشرده هفت‌روزه است.
اختلاف اصلی ایران و آمریکا بر سر ترتیب اجرای گام‌ها
اختلاف اصلی ایران و آمریکا بر سر ترتیب اجرای گام‌هاست، نه بر سر مفاد و عناصر خود طرح.
به عبارت دیگر، دو طرف بر سر «چه چیزی» باید انجام شود، اختلاف بنیادی ندارند؛ بلکه نزاع بر سر «چه کسی اول» است.
ایران خواستار آن است که آمریکا ابتدا اقدامات مشخصی را انجام دهد (مانند پایان دادن به محاصره دریایی، آزادسازی دارایی‌ها و امکان فروش نفت) و سپس تنگه هرمز باز شود.
عراقجی در این خصوص گفته بود اگر آمریکایی‌ها ادعا دارند که دنبال توافق یا دنبال یک راه‌حل مسالمت‌آمیز هستند، جمهوری اسلامی ایران این راه‌حل را معرفی کرده است.
وزیر خارجه ایران قبلا هم گفته بود که «این شروط در شورای عالی امنیت ملی تعیین شده»، بیان کرد: «شروطی وجود دارد و از سمت مقام معظم رهبری تأکید شده و این شروط باید اجرایی شود تا تنگه هرمز باز شود. مأموریت ما این بود که این شروط را هم به اطلاع طرف آمریکایی و هم به اطلاع همه کشور‌های دیگر و جامعه بین‌المللی برسانیم.»
رئیس دستگاه دیپلماسی پیش از این هم به صراحت اعلام کرده بود که ایران از شروط خود به هیچ وجه کوتاه نخواهد آمد
واشنگتن احتمالاً ترجیح می‌دهد که ابتدا تنگه هرمز بازگشایی شود و جریان کشتیرانی عادی شود، و سپس درباره امتیازها گفت‌و‌گو شود.
این بن‌بست بر سر «اولویت اقدامات» است که باعث شده شکاف کنونی عمیق توصیف شود.
عباس عراقچی وزیر امور خارجه ایران پیش از ترک نیویورک در آخرین اظهاراتش با تاکید بر اینکه هیچ تغییری در مواضع ایران رخ نداده و شروط برای بازگشایی تنگه هرمز مشخص است، گفت: واسطه قطری دیدار مجددی با ما داشت. بحث‌هایی را انجام دادیم و ایده‌هایی داشتند و باز با طرف آمریکایی مطرح خواهند کرد و سپس پاسخ نهایی طرف آمریکایی به ما منتقل خواهد شد و امیدوارم این کار تا فردا انجام شود.
عراقچی طرح هفت ماده‌ای ایران برای بازگشایی تنگه هرمز را «عادلانه و منطقی» خواند و گفت که اگر آمریکایی‌ها مدعی‌اند دنبال توافق و راه‌حل مسالمت‌آمیز هستند، ایران این راه‌حل را معرفی کرده است.
باراک راوید: معجزه میخواهد که میانجی‌گران بتوانند به پیشرفت دست یابند
باراک راوید خبرنگار آکسیوس روز سه‌شنبه در گفت‌و‌گو با سی‌ان‌ان با اشاره به تلاش برای تدوین سندی مورد توافق دو طرف جهت احیای مذاکرات هسته‌ای، تأکید کرد که شکاف‌ها در حال حاضر بسیار عمیق است.
باراک راوید در ادامه مصاحبه خود درباره وضعیت مذاکرات هسته‌ای گفت: «فکر می‌کنم تلاش بر این است که واقعاً سعی شود سندی از نوعی به دست آید که هر دو طرف بتوانند آن را امضا کنند تا آن مذاکرات هسته‌ای احیا شود.» او در ادامه با اشاره به دشواری‌های موجود تصریح کرد: «اما در حال حاضر، باید صادق باشم، شکاف‌ها واقعاً بسیار بسیار بزرگ است؛ و فکر می‌کنم واقعاً معجزه میخواهد که میانجی‌گران بتوانند به نوعی پیشرفت دست یابند.»
بی حاصل بودن میانجیگری قطر
وبگاه خبری-تحلیلی «آکسیوس» بامداد چهارشنبه نوشت که مذاکرات غیرمستقیم بین ایالات متحده آمریکا و جمهوری اسلامی ایران به بن‌بست رسیده است.
مقام‌های آمریکایی به آکسیوس گفتند که به دلیل کوتاه نیامدن واشنگتن و تهران از مواضع و خواسته‌های خود، میانجیگری قطر برای نزدیک‌کردن دو طرف به یک توافق هم بی‌حاصل بوده است.
در این گزارش آمده است: «تلاش‌های میانجی‌گران قطری در هفته جاری برای ایجاد یک پیشرفت دیپلماتیک بین آمریکاو ایران پیشرفت چندانی نداشته است و هیچ یک از طرفین حاضر به کوتاه آمدن نیستند».
این منابع که نامشان فاش نشد، ادعا کردند: «این بن‌بست، این باور را در هر دو طرف تقویت میکند که احتمال درگیری نظامی مجدد بیشتر شده است. ممکن است رئیس جمهور [آمریکا دونالد] ترامپ پس از انتخابات میان‌دوره‌ای، دستور بازگشت به عملیات‌های تهاجمی عمده را صادر کند».
آکسیوس به نقل از دو منبع مطلع گزارش داد: «مقامات قطری به تلاش خود ادامه خواهند داد، اما به طور فزاینده‌ای از هر دو طرف ناامید شده‌اند».
این منابع با اشاره به دیدار چند ساعته میانجی‌های قطری با طرف ایرانی و آمریکایی، توضیح دادند: «آنها درباره پیشنهاد مصالحه دو صفحه‌ای قطر بحث کردند. این طرح با هدف رسیدگی به درخواست ایران برای لغو محاصره دریایی آمریکا و همچنین درخواست آمریکا برای امتیازات هسته‌ای ایران تدوین شده بود».
یک مقام آمریکایی به این وبگاه گفت: «[مذاکرات] به بن‌بست رسیده است. ایرانی‌ها چیزهایی را می‌خواهند که آمریکا نمی‌تواند بپذیرد و آمریکا فکر میکند که در حال برنده شدن است، بنابراین نیازی به دادن امتیاز نیست».
پیشتر هم شاهد تهدید مستقیم ترامپ علیه ایران بودیم. در این راستا جفرس ساکس استاد دانشگاه کلمبیا و از مدیران ارشد سازمان ملل به تابناک گفته است: جنگ آمریکا با ایران دوباره آغاز می‌شود.
شروط ایران چیست؟
محسن رضایی دبیر شورای‌عالی امنیت ملی ایران اخیراً در گفت‌وگویی درباره هفت شرط ایران بیان کرد: ما دیگر به دیپلماسی گذشته و اوضاع اسلام‌آباد و قبل از آن برنمی‌گردیم. آمریکایی‌ها اول باید هفت شرط ایران را عملی کنند وگرنه نه تنگه هرمز باز می‌شود و نه مذاکراتی آغاز می‌شود.
عراقچی هم در گفت‌وگویی با العربی الجدید بیان کرد: «شرط ایران برای بازگشایی تنگه هرمز، موضوع پیچیده یا فهرست تازه‌ای نیست. اگر آمریکا به تعهداتی که خودش در تفاهم‌نامه اسلام‌آباد پذیرفته و امضا کرده، بازگردد و به آنها عمل کند، زمینه بازگشت وضعیت در تنگه هرمز به حالت عادی فراهم می‌شود. جمهوری اسلامی ایران خود را متعهد به تلاش برای تامین امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز می‌داند، اما طبیعتا اقدامات تجاوزکارانه و مداخلات غیرقانونی آمریکا، از جمله محاصره دریایی و جنگ اقتصادی، عامل اصلی عدم امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز هستند.»
اسماعیل بقائی سخنگوی وزارت امور خارجه ایران هم اول مهرماه و در پی برگزاری دور دیگری از تبادل پیام بین ایران و آمریکا از طریق میانجی قطری عنوان کرد: شروط ایران، روشن و شفاف است: توقف اقدامات تجاوزکارانه آمریکا، خاتمه جنگ در همه جبهه‌ها، آزادی اموال مسدود شده ایران، پذیرش مسیر ایمن کشتیرانی به شیوه تفاهم شده بین دو دولت ساحلی و.
رئیس دستگاه دیپلماسی همچنین روز سه شنبه هفتم مهرماه گمانه‌زنی‌های رسانه‌ای درباره انعطاف ایران در موضوع هسته‌ای را رد و اعلام کرد که هیچ تغییری در مواضع ایران رخ نداده و شروط ایران برای بازگشایی تنگه هرمز مشخص است و افزود: باز شدن تنگه هرمز هم منوط به تحقق یکسری شرایط است که به طرف مقابل اعلام کردیم.
وی که بار‌ها گفت که ایران هیچ‌گاه راه دیپلماسی و مذاکرات را نبسته، عنوان کرده که جمهوری اسلامی ایران از حقوق خود هیچ‌گاه کوتاه نیامده و هر موقع هم که دشمنان مسیر دیگری را انتخاب کردند، در آن مسیر هم محکم در مقابلشان ایستاده است.
ایران امنیت تنگه هرمز را مربوط به دو دولت ساحلی یعنی ایران و عمان می‌داند و در همین خصوص نیز تفاهم ایران و عمان ترتیبات و مسیر‌های جدید تردد در این تنگه را مشخص میکند، ولی آنگونه که مقامات ایرانی بار‌ها یادآور شده‌اند این تفاهم و ترتیبات به معنای بازگشایی تنگه نیست؛ و در حالی که مقامات آمریکایی مدعی‌اند که تنگه هرمز باز است، ولی مقامات ایرانی اعم از دیپلمات‌ها و مسئولان نظامی به کرات باز بودن تنگه هرمز را رد کرده‌اند و در همین خصوص نیز سردار حسین محبی سخنگوی سپاه روز سه‌شنبه هفتم مهرماه در اظهاراتی گفت: تنگه هرمز بسته است و آنچه آمریکایی‌ها درباره باز بودن آن مطرح می‌کنند، با واقعیت موجود همخوانی ندارد.