عبدالحسین روح​الامینی
هرچند این روزها، بارها بحث درباره اینکه نهاد اطلاعاتی در جمهوری اسلامی ایران در قالب سازمانی مستقل و فرابخشی به زندگی خود ادامه دهد یا به عنوان وزارتخانه‌ای به موازات دیگر وزارتخانه‌ها باشد، مطرح شده، بحث جدیدی نیست و پیش از این نیز در جمهوری اسلامی بوده، بلکه در دیگر کشور‌ها نیز چنین حساسیتی نسبت به شیوه مدیریت نهاد اطلاعاتی بوده و هست.
در واقع، عمده بحث این نیست که این وزارتخانه از مجموعه دولت بیرون رود یا نه، بلکه نکته این است که فعالیت اطلاعاتی، به ویژه در کشوری چون ایران به تمرکز نیاز دارد؛ بنابراین، شکی نیست که در همه کشور‌های جهان، از جمله ایران، نهادها یا جوامع اطلاعاتی هستند که هرچند ممکن است، کارکرد‌های گوناگونی در حوزه‌های تخصصی خود داشته باشند، بدون تردید، ماهیت وظایف و کار ویژه‌های آنان، فراتر از یک نهاد یا قوه است؛ بنابراین، آنچه در این میان برای همه کشور‌ها در اداره و مدیریت نهادهای اطلاعاتی اهمیت دارد، این است که به نوعی، تمرکز واقعی بین این نهادها ایجاد کرده تا نهادهای سیاستگذار، گرفتار تناقض‌های نهادهای اطلاعاتی موازی نشوند.
سعی در ایجاد تمرکز در سازمان‌های اطلاعاتی و بیرون آوردن مدیریت سازمان اطلاعاتی کشور از تغییر و تحول و رفت و آمد دولت‌ها، زمانی اهمیت می‌یابد که دریابیم تاکنون مرجعی برای ایجاد هماهنگی بین جوامع اطلاعاتی در کشور به صورت رسمی وجود نداشته و نهادهای اطلاعاتی ارگان‌های نظامی در کنار وزارت اطلاعات، انجام وظیفه می کردند، در حالی که هم ماهیت و هم کارکرد نهادهای اطلاعاتی در همه کشورها، حاکمیتی است؛ بدین معنا که نهادهای اطلاعاتی، نه تنها باید برای دولت‌ها کار ‌کنند، بلکه باید در مقابل همه نهادهای حاکمیتی پاسخگو باشند تا بدین وسیله، بتوانند بالاترین میزان بهره‌وری در راستای محافظت از ساخت سیاسی، اقتصادی و اجتماعی کشور را داشته باشند.
با تشکیل سازمان اطلاعات در کشور و پاسخگویی این سازمان در برابر شورایی متشکل از سران سه قوه و در رأس همه رهبری نظام، نه تنها با تمرکزگرایی، موازی‌کاری در بین نهادهای متفاوت اطلاعاتی از بین می‌رود، بلکه سازمان اطلاعات، از نوسانات و تنش‌های ناشی از تغییر و تحول دولت‌ها نیز در امان خواهد ماند.
طبیعی است، این تمرکز و پاسخگو بودن نهاد اطلاعاتی در قبال حاکمیت به صورت یک کل واحد و نه دولت به عنوان بخشی از حاکمیت، با توجه به قرار گرفتن ایران در منطقه پر تنش خاورمیانه ـ که سودای نفت، کشور‌های غربی را برای دخالت در آن هر روز بیشتر اغوا می‌کند ـ ضرورت بیشتری پیدا می‌کند.
در این باره باید گفت، تأکید رهبر انقلاب اسلامی بر تلاش بیش از پیش وزیر اطلاعات، برای ایجاد ثبات و استمرار در کار این نهاد با اهمیت، در شرایطی است که خاورمیانه در تب انقلاب‌های مردمی می‌سوزد؛ انقلاب‌هایی که بعضا با دخالت و توطئه‌های بیگانگان پرهزینه شده و هنوز به ثمر نرسیده است.
بنابراین، امروز نهادهای اطلاعاتی کشور، برای تحلیل درست و واقعی شرایط، بیش از هر زمان دیگری، به ثبات و استمرار نیاز دارد و برخی اقدامات ناپخته و نسنجیده، می‌تواند دوستان را نگران کرده و کورسویی از امید در دل دشمنان روشن کند.
منبع: ملت ما

ما را دنبال کنید

به اشتراک گذاری این مطلب!
مطالب مرتبط
نظرات
کاربر مهمان -> 1390/02/01
پاسخ

تشکیل همایش اطلاعات از ابین نخبگان و متخصصین اطلاعاتی در شاخه های مختلف بر مبنای نیاز اطلاعاتی و امنیتی کشور در ابعاد نظامی ،سیاسی،اقتصادی،فرهنگی و... ضروری بوده و جمع آوری مقالات در این ارتباط می تواند در اخذ تصمیم مناسب کمک نماید.

کاربر مهمان -> 1390/02/01
پاسخ

. . . باید تمامی نهادهای اطلاعات نهادهای موازی کار مانند اطلاعات قوه قضاییه و اطلاعات نیروهای مسلح و وزارات اطلاعات جملگی در قالب یک نهاد زیر نظر رهبری عمل نمایند . . مزایا : . . . یک دست بودن نیروها . . هماهنگی . . جلوگیری از موازی کاری و بروز خطا . . . عدم تغییر نیروها در صورت تغییر دولت ها . .

کاربر مهمان -> 1390/02/01
پاسخ

درود بر شما. وظیفه نهاد اطلاعاتی حفظ امنیت کشور است و نه امنیت دولت. راهکار آنرا نمی دانم و نظر متخصصین امر مهم است.

کاربر مهمان -> 1390/02/01
پاسخ

به نظر من مهم این نیست که سازمان باشد یا وزارت ... مهم نحوه اداره، تابع مقررات قانونی و شرعی، پاسخگو بودن آن در برابر وجدان عمومی و مسئولان طراز اول و حرکت منحصرا در چهارچوب وظایف است.

کاربر مهمان -> 1390/02/01
پاسخ

برادر بزرگوار و اندیشمند بنده، جناب آقای دکتر روح​الامینی،بیان چنین برداشتی از جانب فرزانه ای چون شما برای این شاگرد کوچک،جای اما و اگرهای فراوان داشته و تحلیل های مختلفی را سبب شده است. همانگونه که مستحضر هستید،در تمامی کشورهای دارای نظام های اطلاعاتی و امنیتی قوی،چندین نهاد موازی ، این موضوع حساس را دنباله گیری کرده و پیاده می کنند. کمتر کشور شاخصی در این مسئله را می توان یافت که به بحث تمرکز نظام اطلاعاتی و امنیتی در یک سازمان واحد اکتفا کرده و کنترل ان را با بحث ضد اطلاعات از در درون سازمان، دنباله گیری نماید. نهاد های امنیتی و اطلاعاتی نیز همچون سایر نهادها ،پتانسیل های فساد پذیری را دارند.هر چند این گونه از فسادها در چنین تشکیلاتی محدودتر و موردی است،اما می تواند ضررهای جبران ناپذیری را سبب گردد. بر این اساس، وجود نهادهای موازی (بنویسید موازی و بخوانید تکمیلی و کنترلی)،لازم و ضروری می باشد. تنها بحث قابل تامل در این حوزه،تعریف تعاملات هدفمند،تعریف لایه ها و سطوح ،تعیین متولی اصلی و غیر اصلی،تعریف دقیق حوزه های فعالیتی و مشخص سازی استانداردها و الزامات فعالیت حرفه ای بخش های مختلف است. انکار نمی کنم که در چنین حالاتی نیز ممکن است،بسترهای اولیه جهت برخی از تعددی ها به حقوق سایرین فراهم شده و شاهد برخی خودسری ها باشیم. ولی در برداشتی کلان و غیر موردی و مدنظر داشتن منابع ملی، رویکرد تعدد نهادهای بظاهر موازی،کارآمدتر خواهد بود. با احترام- قلی نیا

محمد -> 1390/02/01
پاسخ

با تشکر از اظهاراتتون، نکته مهم اینه که این وزارت خانه در اثنای دوم خرداد و جریانات موزی و پلید که بار امنیتی خیلی سنگینی از طرف مدیریت ضعیف اجرایی کشور و اعوان و انصار به اون وارد میکردن باید برای ادامه حیات و هزینه کمتر مستقل میشد. آقایون اون روز کجا بودند که چاره ای برای اون وضعیت بیاندیشند یا هفته قبل و ماه قبل کجا بودند.اصلا چرا همه صدا ها بعد از رسانه ای شدن مسائل بلند میشه!!!!!

مهدی -> 1390/02/01
پاسخ

سازمان شدن وزارت چیزی نیست که مجلس از عهده تصویب آن بر آیند چرا که نمایندگان مجلس هرچند که در مصاحبه‌ها به به و چه چه از این طرح نمایند اما در عمل به خاطر این که نمی خواهند سازمانی را ناظر بر اعمال خود ببینند اما نتوانند از اهرم‌های استیضاح و ... استفاده نمایند به ان رای نخواهند داد. این مسئله برای آنان بسیار ترسناک تر از طرحی نظارت بر نمایندگان است که مدت‌ها به دنبال پیچاندن آن تا آخرین لحظه هستند.

کاربر مهمان -> 1390/02/02
پاسخ

در اینصورت هر خلافی هم از این سازمانها سربزند به حساب رهبری نوشته میشود که جایگاه رهبری را خدشه دار میکند

نقی کمالی -> 1390/02/02
پاسخ

به نظر من تابناک باید مث آقای روح الامین بنویسه که هم علمی می نویسن هم مودبانه

کریم -> 1390/02/02
پاسخ

سلام : با نظر نویسنده محترم کاملا موافقم .

سرباز گمنام -> 1390/02/03
پاسخ

از دیدگاه من و دیگر همکارانم بهترین راه خروج از بن بست ایجاد سازمان اطلاعاتی است

علی -> 1390/02/03
پاسخ

من از اولشم گفتم که اگه واقعا ما به این نظام و نحوهادارش اعتقاد داریم و قبول داریم که درسته باید وزارت اطلاعاتش که این همه مورد هجمه است و اینهمه کار سنگین و حساس داره زیر نظر رهبری باشه تا کمتر مورد تغییر قرار بگیره یا تغییراتش در یک مسیر باشه. اونهم در نظام ما که همینجوریش با عوض شدنرئیس جمهور کل نظام کن فیکون میشه!!

ali -> 1390/02/04
پاسخ

به نظر من استقلال وزارت اطلاعات در این برهه ار زمان و موقعیت منطقه کار بسیار بجا می باشد یا اصلا مگر می شود وزارتخانه ای با این حساسیت و مهمی زیر نظر دولت باشه استقال و زیر نظر مقام معظم رهبری مورد انتظار خانواده معظم شهدا ، دلسوزان به نظام ، امام و مقام معظم رهبری می باشد

کاربر مهمان -> 1390/02/05
پاسخ

عزیزجان همین اکنون که طبق قانون باید درمقابل نمایندگان مردم طبق قانون اساسی پاسخگو باشد اکثروزرا ازپاسخگوییشانه خالی میکنند چه برسد که از اپاسخگویی خارج شود آنگاه درمقابل کی پاسخگو خواهد بود ترخدا بخاطر ابرویی چشم را کور نکنید

عبدا... زاهدانی -> 1390/02/05
پاسخ

این مقال کاملا صحیح است که باید دستگاه اطلاعاتی کشور کاملا مستقل وملی باشد اما آنچه مهمتر به نظر میرسد پاکسازی یا برخورد جدی باپرسنل با گرایشات حزبی در مجموعه هاست.که منجر به مشکلات میشود حتی اگر سازمان شود.مشکلی حل نمیشود مگربدنه کارشناسی تقویت شود

حیدری -> 1390/02/06
پاسخ

در اغلب کشور ها سازمانهای اطلاعات و امنیت تحت نظر بالاترین مقام کشور است و به نوعی باید فرا جناحی و فارق از دسته بندیهای مرسوم عمل کند چرا که عملکرد آن موجب تقویت و یا تضعیف امنیت ملی خواهد شد . لذا با توجه با سوابق دستگاه اطلاعات در جمکهوری اسلامی به نظر می رسد بهترین شیوه تشکیل سازمان مرکزی تحت نظر مقام معظم رهبری باشد که تمام دستگاههای اطلاعاتی و امنیتی را ساماندهی و راهبری نماید البته دولت هم می تواند دفتر اطلاعات مخصوص خود داشته باشد . لیکن سازمان مرکزی فصل الخطاب خواهد بود

کاربر مهمان -> 1390/02/06
پاسخ

خوب مگه سران سه قوه تغییر نمی کنند؟ دولت ها هم می توانند 8 ساله باشند که مدت کمی نیست و با تمام حرف های زده شده ولی سیاست اصلی تمام دولت ها تا به حال یکی بوده است و تنها مسایلی مانند ورود به عرصه اقتصادی و امور جنایی در این وزارتخانه مسئله ساز بوده. اگر وزارت نباشد دیگر از همین کنترل نیم بند مجلس هم خارج می شود و احتمال پیگیری مسایل خلاف آن هم از بین می رود. این ثابت شده که کاری که در دست شوراهای نمایشی مانند مبارزه با مفاسد اقتصادی و ... بوده بی نتیجه مانده.

کاربر مهمان -> 1390/02/06
پاسخ

به هر حال این تغییر لازم است زیرا اطلاعاتی که زیر نظر دولت است چگونه می تواند بر خود دولت کنترل اطلاعاتی داشته باشد .

نظر شما

نظرهای حاوی توهین، افترا یا نوشته‌شده با حروف لاتین (فینگلیش) منتشر نمی‌شوند.

آخرین اخبار
پربازدیدترین عناوین