زندگی در «کابل کوچک» در حاشیه مشهد

ورود مهاجران افغان به ایران از سال ۱۹۸۰ و پس از اشغال افغانستان توسط شوروی سابق و آغاز جنگ داخلی در این کشور آغاز شد و طی ۴ دهه گذشته با توجه به بحران امنیتی و نبود شغل مناسب در افغانستان، این روند همچنان ادامه داشته است. خراسان رضوی به عنوان یکی از مقاصد اصلی سکونت افغان‌ها در ایران شناخته می‌شود که اکثر این مهاجران در مشهد و اغلب در محله گلشهر سکونت دارند و در حدود ۵ هزار نفر پناهنده افغانستانی در کمپ مهمان‌شهر در تربت‌جام اقامت دارند. بر اساس برآوردها حدود ۲.۵ میلیون مهاجر افغان در ایران زندگی می‌کنند. طبق اعلام سازمان بین‌المللی مهاجرت (IOM)از ابتدای سال جاری میلادی تا کنون حدود نیم میلیون مهاجر افغان ساکن در ایران به دلیل مشکلات اقتصادی در ایران و بهبود فضای کسب‌وکار در افغانستان به این کشور بازگشته‌اند و این روند همچنان ادامه دارد. مرز دوغارون در شهرستان تایباد مهم‌ترین گذرگاه بین ایران و افغانستان است و روند خروج افغان‌ها از طریق دفتر عملیاتی کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل متحد در دوغارون صورت می‌گیرد. طبق آمار جهانی حدود ۳ درصد از جمعیت جهان را مهاجران تشکیل می‌دهند که به دلیل نبود امنیت اجتماعی، سیاسی و اقتصادی و برای ساختن زندگی بهتر مهاجرت می‌کنند. مهاجرتی که غالباً اجباری‌ست و با چشم‌انداز بازگشت به وطن صورت می‌گیرد. این امید به بازگشت شاید در نتیجه این امر باشد که بهترین جای دنیا برای هر کسی موطن اوست.