روز گذشته، رسانههای بینالمللی، توافق خاویر سولانا و جلیلی را برای آغاز دوباره گفتوگوها پیرامون برنامه هستهای ایران را حادثه جدید و مهم ارزیابی کردند.
به گزارش خبرنگار «تابناک» در پنج روز گذشته، تحولات مهمی پیرامون موضوع هستهای رخ داده که مجموع این تحولات، نشان از رویدادهایی حساب شده میان کشورهای اروپایی و آمریکا قلمداد میشود.
بنا بر این گزارش، درست یک روز پیش از هنگامی که ایران بنا بود وعده خوش هستهای را منتشر نماید (چهارشنبه هفته گذشته)، گروه 5+1 مرکب از پنج کشور انگلیس، فرانسه، آلمان، چین و روسیه به علاوه آمریکا در لندن تشکیل جلسه داده و در بیانیهای که به وسیله وزارت امور خارجه انگلیس منتشر شد، ضمن پذیرفتن حق برخورداری ایران از دانش و تکنولوژی هستهای (در چهارچوب و نظارت آژانس) موافقت خود را برای آغاز دوباره مذاکرات هستهای اعلام نمودند. این در حالی بود که پیشتر صرفا صحبت از تشدید تحریمها داشتند.
از سوی دیگر، این بار آمریکا اعلام داشت، علاقهمند است در این مذاکرات فعالانه مشارکت داشته باشد.
روز پنجشنبه، هنگامی که دکتر احمدی نژاد، پیشرفتهای جدید هستهای ایران را در اصفهان اعلام نمود و بهکارگیری هفت هزار سانتریفیوژ جدید و همچنین دستیابی به تکنولوژی نسل جدید آنها را اعلام داشت، بر خلاف تصور، هیچگونه موضعگیری تندی علیه این پیشرفتها از سوی غرب اعلام نشد و تنها فرانسه و آمریکا در درستی این ادعاهای ایران ابراز تردید نمودند! و البته باز هم آمریکا از امکان حل مشکل اختلافش با ایران از کانال دیپلماسی تأکید کرد.
روز دوشنبه (دیروز) مذاکره تلفنی بین جلیلی دبیر شورای امنیت ملی کشور و خاویر سولانا، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا صورت گرفته و بلافاصله خبرگزاریهای خارجی از قول سولانا سازنده و مثبت بودن مذاکره و موافقت جمهوری اسلامی ایران با آغاز مذاکرات با گروه 5+1 را اعلام نمودند.
سعید جلیلی در تماس تلفنی با خاویر سولانا، مسئول سیاست خارجه اتحادیه اروپا اعلام کرد که تهران مایل به بحث درباره این مسأله است.
یک خبرگزاری ایران، از جلیلی که یک عضو ارشد شورای عالی امنیت ملی ایران نیز هست، نقل کرد که جمهوری اسلامی ایران از گفتوگو با گروه شش برای انجام همکاریهای سازنده استقبال میکند.
سخنگوی سولانا اظهار داشت: جلیلی به این مقام اتحادیه اروپا گفته است که ایران در پاسخ به پیامی که چهارشنبه گذشته توسط شش کشور و اتحادیه اروپا انتشار یافت، بیانیهای صادر خواهد کرد.
همچنین خبرگزاری فرانسه نوشت: یکی از مقامهای رسمی آمریکا که نخواست نامش فاش شود، با استقبال از گفتوگوی تلفنی «سعید جلیلی»، مذاکرهکننده اصلی ایران در امور هستهای با «خاویر سولانا»، مسئول سیاست خارجه اتحادیه اروپا گفت که هنوز زمانی برای این گفتوگوها تعیین نشده است.
از سویی، «رابرت وود»، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا در گفتوگو با خبرگزاری «آسوشیتدپرس»، گفت که البته ما از این واقعیت که ایرانیها به گفتوگو علاقهمندند، استقبال میکنیم.
همه این رخدادها، در حالی است که خبرگزاریها اعلام نمودند، ایران گفته است که به زودی در پاسخ به پیام گروه 5+1 بیانیهای صادر خواهد کرد.
کارشناسان سیاسی، این اقدام شش قدرت جهانی و ورود آنها در این برهه را که ایران به پیشرفتهایی نیز دست یافته، ناشی از دو احتمال دانستهاند؛
نخست اینکه مجموعه کشورهای اروپایی و آمریکا با این تحلیل که هر گونه تندروی و خرابکاری از سوی اسرائیل ـ که با روی کار آمدن دولت جدیدش احتمال آن افزایش یافته ـ به ضرر منافع آنها در منطقه خواهد بود، میخواهند با فعال کردن فضای گفتوگو، ابتکار را در این زمینه به دست گرفته و فضا را برای هر گونه اقدام خرابکارانه رژیم صهیونیستی بسته نگه دارند.
احتمال دیگر آن است که آنها به این نتیجه رسیدهاند، چنانچه در همین دوره و با استفاده از روی کار بودن اصولگرایان، نتوانند به توافقی دست یابند و احیانا اصولگرایان از قدرت کنار بروند، توافق با اصلاحطلبان، به مراتب سختتر از اصولگرایان خواهد بود، چرا که بسیاری از ارکان قدرت، توافقات اصلاحطلبان با غرب را به سادگی نخواهند پذیرفت و با این دید، تلاش دارند فضای گفتوگو و نتیجهگیری را بازتر کرده و به نوعی برگ برنده حل مشکل تحریمها و پایان فضای دشمنی پرونده هستهای را در دسترس دولت کنونی قرار دهند.
به هر روی، به نظر میرسد، هفتههای آینده، تحولاتی را در پرونده هستهای شاهد باشیم، شاید بهرهگیری از فضای ایجاد شده در اروپا و آمریکا، شعارهای اوباما، رکود اقتصادی غرب و نیاز آنها به حل مشکلات سیاسی منطقه و از طرفی، ایستادگی ایران بر مواضع اصولیاش و پیشرفتهای مهم هستهای، همه زمینهای را فراهم آورند که جمهوری اسلامی ایران، بتواند پرونده هستهای را در مسیر حل نهایی و پیروزی پایانبخش قرار دهد.
