شاید هم اصل این اعتراضات به خاطر نشان دادن بخشی از تضاد طبقاتی جامعه موجود است که از الگانس‌سواران تا بیغوله‌نشین‌ها را به راحتی در کنار خود جای داده است. قطعا زشت است که سی سال پس از انقلاب به جای حلبی‌آبادهای سابق، بیغوله‌ها داشته باشند و کودکانی معصوم هم ناگزیر در آنها. اما آیا این پدیده زشت است یا نشان دادن آن؟
چرا ساعت شنی را شکستند؟
سریال «ساعت شنی» ناگهان به پایان رسید. در پی پخش این سریال پرمخاطب و نسبتا قوی، فشارهایی از سوی برخی محافل و رسانه‌ها به ضرغامی وارد آمد و باعث شد تا وی این فشارها را به میانه باریک «ساعت شنی» منتقل کند تا شیشه آن بشکند و شن‌های این ساعت، پیش از موعد مقرر به پایین بریزند و سرانجام مسئله «ختم به خیر»! شود...
به راستی، راز موج انتقادات به این سریال چه بود؛ طرح موضوع زنان خیابانی و رحم اجاره‌ای؟
به راستی، آیا رسالت یک سریال اجتماعی چیزی غیر از پرداختن به معضلات اجتماعی و واقعیت‌های تلخ جامعه و تلاش برای ارایه راهکاری برای آنهاست؟ اگر قرار است سریالی که بر مبنای تحقیقات و فعالیت‌های میدانی و معضل‌یابی کارشناسان سازمان بهزیستی درباره آسیب‌ها و بزه‌های اجتماعی ساخته شده نیز به چوب جنجال‌ها و اعتراض‌های سطحی، صرفا با بهانه‌های شبه‌‌شرعی رانده شود و پس از ساعت‌ها مطالعه و تلاش و کار هنری و صرف بودجه‌های کلان بریده بریده آن به خورد مردم داده شود، چگونه می‌خواهیم صداوسیما را دانشگاه عمومی کرده و مشکلات اجتماعی را با این ابزار حل کنیم؟

شاید هم اصل این اعتراضات به خاطر نشان دادن بخشی از تضاد طبقاتی جامعه موجود است که از الگانس‌سواران تا بیغوله‌نشین‌ها را به راحتی در کنار خود جای داده است. قطعا این زشت است که سی سال پس از انقلاب به جای حلبی‌آبادهای سابق، بیغوله‌هایی پیرامون پایتخت وجود داشته باشند و زنان و مردان و کودکانی معصوم هم ناگزیر در آنها زندگی کنند. اما آیا این پدیده زشت است یا نشان دادن آن؟
به امید آن که دلی بلرزد و احساسی تحریک شود و عزمی برای کاری جزم شود؛ با این حال، گویا هنوز عده‌ای با چماق «سیاه‌نمایی» مانع به تصویر کشیدن واقعیت‌ها می‌شوند و هنوز در این خواب خوش هستند که با پاک کردن صورت مسئله، مشکل حل می‌شود.
به راستی، آیا زن خیابانی، بیماری روانی، فرق و اعتیاد، خانواده‌های سست‌بنیاد، اختلاف طبقاتی و ... معضل این جامعه نیست؟
البته سریال به درستی در کنار نقش‌های سیاه، سفیدها را هم روایت می‌کند و نشان می‌دهد که در جامعه اصیل ایران، همواره کسانی هستند که با عقلانیت و ازخودگذشتگی چه گره‌‌های بزرگی را که باز نمی‌کنند.
بگذریم که در این سریال واقعگرا نیز طبق معمول برای شیرین شدن ذایقه ایرانیان در بخش‌ پایانی ـ ایده‌آل‌گرایانه ـ همه معضلات حل می‌شود: ‌ثروتمند بی‌تفاوت مسئول می‌شود، دکتر روانی بهبود می‌یابد و جراحی می‌کند، همسر معتاد ترک اعتیاد می‌کند، مشکلات جسمی و اقتصادی خانواده فقیر و از هم پاشیده رفع می‌شود، دختر فراری به خانواده برمی‌گردد و نبض دختر باردار دارای غده برمی‌گردد و هم خود نجات می‌یابد و هم کودک را به دنیا می‌آورد.
اما به راستی، آیا ابزاری بهتر از سیما با بهره‌مندی از تحقیقات مناسب، فیلمنامه قوی، بازیگران توانا و در مجموع جذاب و تأثیرگذار و پرکشش، می‌تواند به طرح معضلات اجتماعی پرداخته و در حساس کردن و آگاه نمودن جامعه نقش‌آفرینی کند؟...
متن کامل را در ستون «یادداشت» بخوانید.

ما را دنبال کنید

به اشتراک گذاری این مطلب!
مطالب مرتبط
نظرات
کاربر مهمان -> 1386/11/14
پاسخ

البته نویسنده هیچ اشاره ای به نقش مخرب سریال در نسل جوان نکرده است، جایی که با نشان دادن مواردی چون جنین اجاره ای ، زنان و دختران بدون سرپرست که دارای روابط آزادانه با مردان هستند و ... اگر ما میخواهیم نکته مثبتی را منتقل کنیم لازم نیست که حتماً در کنار آن چندین نکته منفی و مضر را هم نمایش دهیم

کاربر مهمان -> 1386/11/14
پاسخ

نمی دونم. یکی به من بگه سریال زیبای " راه شب" چرا ادامه پیدا نکرد ؟؟؟ جان خودتون نظر مرا بگذاربد ! یک دانشجو !

کاربر مهمان -> 1386/11/14
پاسخ

فقط صحنه تولد نوزاد همراه با اذان در قسمت آخر می تواند جواب خیلی از انتقادات را بدهد . در تاریخ تلویزیون و سینمای ایران این صحنه بی نظیر بود .

کاربر مهمان -> 1386/11/15
پاسخ

جای تاسف دارد در جامعه ای زندگی کردن که عده ای محدود با این تصور که صلاح اکثریتی را بهتر از خودشان می دانند برایشان تصمیم می گیرند و به زعم خودشان خوب و بد را برایشان تشخیص می دهند . غافل از اینکه اینگونه توهین به شعور آن اکثریت نتایج ناگواری را به دنبال دارد.

کاربر مهمان -> 1386/11/15
پاسخ

مشکل این سریال شاید اینها بود و شاید این بود که بسیار یک طرفه به مسایل نظر می کرد. همه چیز سیاه بود : پدرها یا خشن یا معتاد یا خنثی و ناتوان. زن ها روانی، بدبخت، بدبین، ... در راه رضای خدا یکی نبود که خاکستری باشه همه سیاه ! واقعیت زندگی این نیست خداوند عالم رحمان و رحیم است. حکیم و عادل است. در ازای آنچه نداده چیزی دیگر می دهد. عسر و یسر، سختی و آسایش با هم هستند نه این که یک بار همه چیز سیاه و بد و سخت باشد بعد ناگهان همه باهم خوب و قشنگ و شیک بشوند. در واقع آن چه آن زن در آخر فیلم در عالم نیمه بیهوشی دید "توهم" بود و نه واقعیت. مشکل اصلی ساخته های صدا و سیما این است که برنامه ریزان آن گمان می کنند فقط برنامه های ماه رمضان کارشناس مذهبی می خواهد. اشاعه این نوع فیلم ها نسل جوان را نسبت به خدا و عدالت و حکمت او بدبین می کند. جای خدا در ساخته های صدا و سیما گاه آنچنان خالی است که آدم احساس می کند بهتر است از هالیوود کارشناس بیاورند تا به آن ها نشان دهند که قوانین الهی از جمله عقوبت پس دادن ظالم در همین دنیا، وجود غم و شادی، فقر و غنا و ... در کنار یکدیگر ممکن و زیباست و نه سیاه.

کاربر مهمان -> 1386/11/15
پاسخ

اگر ما در جامعه چنین فاصله طبقاتی داریم چرا باید کتمان کنیم؟ نشان دادن ان بسیار کار درست وجالبی است

کاربر مهمان -> 1386/11/15
پاسخ

با تشکر از دست اندرکاران تهیه و پخش سریال مذکور لازم به ذکر می دانم بگویم درست است که معضلات اقتصادی و فرهنگی در جامعه ما وجود دارد و مردم با آنها دست به گریبان می باشند اما این نکته را نباید فراموش کرد که نحوه بیان و نشان دادن این مشکلات و معضلات بسیار دارای اهمیت است آیا تمام این موراد باید به تصویر کشیده شود؟ آیا با بیان صریح و آشکار باید به آنها پرداخته شود؟ آیا مسئولین اجرایی کشور از این موارد خبر ندارند؟ آیا با بیان این اینها, مسئولین بی خبر مطلع می شوند؟ و چندین سوال دیگر از این دست که همگی بی جواب مانده و کسی به آنها نمی پردازد؟ اما چیزی که بسیار مهم است این است که با به تصویر کشیدن این معضلات قبح بسیاری از آنها در جامعه شکسته می شود و تبعات بسیاری از پس آن می باشد.

کاربر مهمان -> 1386/11/15
پاسخ

در سریالهای سیما مردم ایران همگی از رفاه و آسایش مطلق برخوردارند ، در خانه های چند هزار متری زندگی میکنند، ماشین آخرین مدل دارند تنها مشکلشان دعوای عروس و مادرشوهر و جدیدا خیانتهای داماد ها است که آنهم در آخر سریال ختم به خیر میشود نه کسی مشکل مسکن دارد نه اشتغال، نه درمان ، نه........بالعکس در سریالهای کشورهای پیشرفته تر از ما مثل کره و ژاپن انسانهای سخت کوشی نشان داده میشوندکه با صبر و تلاش مشکلات خود را درمینوردند و در نهایت به زندگی عادی و معمولی میرسند .

کاربر مهمان -> 1386/11/15
پاسخ

در سریالی که از یک شبکه عمومی پخش می شود باید مشکلات اکثریت مردم بیان شود. به نظر شما آیا بچه دار نشدن مشکل اکثریت جامعه است؟ و از بین آن تعدادی که این مشکل را دارند آیا همه وسع مالی خوبی دارند که دست به این کار بزنند؟ پس از صدا و سیما خواهشمندم حالا که بابت یک سریال تلویزیونی اینچنین گزاف هزینه می کند لااقل به مشکلات اکثریت مردم بپردازد. با تشکر

کاربر مهمان -> 1386/11/15
پاسخ

این سریال شروع خوبی بود برای ایجاد جسارتی افزونتر در نزد مسئولین محترم صدا و سیما. بیائید این واقیت تلخ را بپذیریم که حالا متاسفانه حتی ( کودکان ) ما با این گونه مسائل اشنا شده اندو طرح این موضوعات بصورت نسبی در تلویزیون ما حتی اگر باعث شود برای دقایقی طیفی از ایرانیان از ماهواره جدا شوند باز ما موفق بوده ایم. الایحال اگر صدا و سیما بر این وادی ورودی همچون ساعت شنی ( بدون قیچی) داشته یاشد ؛ بی شک آحاد مردم این تصویر را ( به دلیل سلامت آن ) به هر تصویر دیگری ترجیح خواهند داد. موفق باشید.

کاربر مهمان -> 1386/11/15
پاسخ

متاسفانه چنان مسئولین صدا و سیما برای این سریال تحت فشار قرار گرفته بودند که برنامه های پخش را بگونه ای تنظیم میکردند که تا حد ممکن از دید تماشاگران پنهان بماند. مثلا پخش در شب 11 محرم و آن هم خارج از روند عادی پخش(1 شنبه) و همچنین عدم تکرار برخلاف عرف سیما... واقعا چنین برخوردهایی در مقابل چنین کارهایی که به ندرت در صدا و سیما دیده می شوند باعث می شود سازندگان خود را به دردسر نیندازند و سراغ سوژه های بی دردسر و دم دستی ازدواج و طلاق و ... بروند که فقط بدرد اتلاف وقت بخورند و نه بیشتر... ساعت شنی کار پر مغز و پر زحمتی بود که ورای ساختار حرفه ای جذاب و جا افتاده،حرف های زیادی برای زدن داشت و بوضوح زحمت صرف شده برای تحقیق و ساخت رانمایان می ساخت. کاش مسئولان صداو سیما جسارت بیشتری به خرج می دادند و مقاومت می کردند.. هرچند مطمئنا تا همین جا هم شدیدا تحت فشار افکاری بوده اند که یا شرع را درست نشناخته اند و یا نمایان ساختن مشکلات به مذاقشان سازگار نبوده.. قافل از اینکه تا مشکلی دیده نشود حل نخواهد شد........

کاربر مهمان -> 1386/11/15
پاسخ

به نظر من این سریال واقع بینانه به موضوع نگاه میکرد چون درمورد بحث رحم اجاره ای که در این سریال مطرح است مسئله ای است که میگویند اجراء میشود و برای این که این مورد به قولی جا بیفتد و بدانند که اصلا این چه موضوعی است این کار صورت گرفته است و حتی تهیه کنندگان این مجموعه در بحثی اعلام کرده اند که با تمامی مسئولین و کارشناسان مربوطه در این مورد بحث و گفتگو کرده اند و با اطمینان خاطر این مجموعه ساخته شده است باید واقع بین بود آنقدر سطحی به قضیه نگاه نکنیم - چه بسا تولد یک بچه خانه ای را آباد کند و چه بسا پولی که طرف مقابل برای نگهداری و پروش بچه در شکم خود میگیرد جان دوباره به زندگی او بخشد و او را از هر فسادی دور کند . من از همه میپرسم آیا تمام مشکلات در کشور ما در مورد زنان خیابانی و دختران فراری حل شده است ؟که انقدرحساس شده ایم که چرا این فیلم پخش شده ؟ ولی به جای این که به این سریال انتقاد بگیریم یادبگیریم که چگونه مسایل را درک کنیم و فهم و دانش خود را برای هر موضوعی بالا ببریم و به بچه ها از بچگی بیاموزیم که هر فیلمی مناسب او نیست تایادبگیرد اگر پدر و مادر به او گفتند این فیلم را نباید ببینی بفهمد که نبیند .درجامعه ما چون آموزش برای این کار نبوده مشکل داریم چون بچه لجبازی میکند و باید حتما این فیلم را ببیند !!!! در جامعه ما حتی این کوچکترین کاررا هم ما نتوانستیم انجام دهیم ؟ پس چرا انتظار بیهوده داریم ؟!!!!!!! پس به نظر من تربیت ،فهم ، آموزش ، بالابردن دانش ، درک مطلب ، عمیق به مسئله نگاه کردن ، سطحی فکر نکردن حرف اول را در پیشرفت ما میزند . پس هر وقت اینگونه شد موفق هستیم وگرنه هر سریالی بااین موضوع ساخته شود ما مشکل داریم چون باید فرهنگ سازی شود . متشکر

کاربر مهمان -> 1386/11/15
پاسخ

سریال ساعت شنی عالی بود به شرطی که می گذاشتن همش پخش بشه نه اینکه از 26 قسمت 20 قسمت هم پخش نکنن واقعا حیف اون همه زحمتی که بازیگران برای این فیلم کشیدند متاسفم که تحمل نشان دادن واقعیتها رو نداریم نه مردم و نه مسئولین فقط و فقط حرف میزنیم در نگاه کسانی که پرواز را نمی فهمند هر چه بیشتر اوج بگیری کوچکتر خواهی شد

کاربر مهمان -> 1386/11/15
پاسخ

باعرض سلام و خسته نباشید ممنون از احساس وظیفه و قبول زحمت شما عزیزان که مطالب را روشن و واضح بیان می کنید

کاربر مهمان -> 1386/11/15
پاسخ

سلام بحث بچه دارنشدن بهانه ای بود برای پرداختن به مسائل مهمتر پس چرا مخالفان گیر میدهند به اینکه ما موضاعات مهمتر از رحم اجاره ای داریم؟ کمی واقع بینانه نگاه کنید می بینید که مسائل به ظاهر فرعی سریال چقدر در جامعه ما از نظر دور نگه داشته شده و مسئولان غافل شده اند باید هرازچندگاهی سریالی بیاید و تلنگری بزند حقیقت تلخ است و همین حقیقت اسباب مخالفت است

کاربر مهمان -> 1386/11/16
پاسخ

ما ایرانیان همواره با مسائل به صورت حذفی برخورد میکنیم . نشان ندادن مسائل به معنی عدم وجود آنها نیست . ما همیشه با پاک کردن صورت مساله میخواهیم آنرا حل کنیم ! پخش این سریال واقعا لازم و عالی بود ، شاید برخی از مسوولان عزیز کمی هم یادشان به مشکلات جامعه که از چشم آنها دور مانده بیفتد .

کاربر مهمان -> 1386/11/16
پاسخ

با سلام اگر سریالی با لحاظ شدن محاسن و رفتارهای دینی با لطافت و ظرافت خاص عاطفی راههای درست زندگی کردن را آموزش دهیم بسیار موثر تر از شیوهای فعلی است که نکات منفی و اشکالات را نشر دهیم باید قبول کرد که تربیت راه درست زندگی یاد دادن است نه انتشار و انعکاس موارد منفی آن هم در رسانه ملی که باید نقش سازنده داشته باشد با تشکر

کاربر مهمان -> 1386/11/16
پاسخ

با سپاس از تهیه کنندگان وعوامل پخش این سریال.مطمئن باشید این سیاهی ها در جامعه وجود دارد وبمراتب بدتر وخشن تر شاید اینگونه سریالها درصورت پخش ودیده شدن چشمان برخی از ما را به واقعیت وبطن جامعه هسته ای وفضایی باز کند. انشا الله

کاربر مهمان -> 1386/11/16
پاسخ

به اون عزیزی که فرموده بودند مشکل نازایی مشکل تعداد کمی از افراد جامعه ات باید بگم طبق امارها از هر سه زوج یک زوج دچار مشکل نازایی هست و اون عزیزی که گفته بودند این سریال فقط شخصیتهای سیاه داشت حتما شخصیت زهره خانم یا مهشید یا امیر علی یا شوهر دکتر ماهرخ رو کلا توی فیلم ندیدند

کاربر مهمان -> 1386/11/17
پاسخ

آنچه مشخص است جامعه امروز ما پر است از انواع و اقسام معضلات و آسیب های اجتماعی که هر یک از ما به نوعی با این مسائل درگیر هستیم.اما نکته اینجاست که ما اصل را فراموش کرده ایم.فراموش کرده ایم که با این باور به زندگی نگاه کنیم که مشکلات همیشه وجود دارند مهم این است که زاویه نگرش به آنها و حل آنها را پیدا کنیم.چرا همیشه با به تصویر کشیدن بدبختی ها تنها تاثیر غم واندوه و استرس را بر مردم زیاد کنیم.آیا نمیتوان به جای اینها از امید و مهارتهای حل مشکلات حرف زد...یا اینکه چرا در سریال های ایرانی مخاطبان باید در همه مشکلات و بدبختی های قهرمان داستان مشارکت داشته باشند و به محض خوب و خوش شدن ماجراها سریال تمام شود.بهتر نیست نشان دهیم اگر یم فرد مشکل دارد چطور آنرا حل می کند و چطور به زندگی اش ادامه میدهد؟هفته گذشته سریال کلید اسرار را میدیدم که درباره پیرمرد خیری بود که به یاری بیماران بیمارستانی رفته بود.آنقدر لذت بردم و آنچنان تاثیر عمیق و مثبتی بر من داشت که تنها افسوس خوردم که چرا چنین مجموعه هایی باید توسط کشورهای خارجی(ترکیه)ساخته شود؟آیا ما با داشتن پشتوانه عظیم دینی و فرهنگی قادر به انتقال مفاهیم عظیم و سازنده به مخاطبانمان نیستیم؟؟؟؟؟؟؟

نظر شما

نظرهای حاوی توهین، افترا یا نوشته‌شده با حروف لاتین (فینگلیش) منتشر نمی‌شوند.

نظرسنجیآرشیو
نظرسنجی
آخرین اخبار
پربازدیدترین عناوین