mosenpak@yahoo.com
چند ماه قبل سازمان ملل متحد با تصویب قطعنامه "روز بین المللی نوروز" ؛ عید نوروز را به عنوان یک مناسبت بین المللی به رسمیت شناخت. در بند نخست و دوم این قطعنامه بر شناسایی اول فروردین ( 21 مارس ) به عنوان روز بین المللی نوروز تاکید شده است.
قطعنامه نوروز به ابتکار و با مدیریت نمایندگی جمهوری اسلامی ایران در سازمان ملل متحد و با با حضور هفت کشور ایران، هند، جمهوری آذربایجان، ازبکستان، قزاقستان، پاکستان و ترکیه به ثبت رسید.
غیبت دو کشور فارس زبان تاجیکستان و افغانستان در هنگام ثبت جهانی نوروز سئوالاتی را مطرح کرد چرا که مراسم نوروز در این کشورها نیز برگزار می‌شود.علت این غیبت به مشکلات عضویت این دو کشور در کنوانسیون میراث ناملموس جهانی گره زده شد، اما برخی تحلیل ها از نوعی تلاش مشکوک برای ایجاد مناقشه درباره ثبت جهانی نوروز ایرانی حکایت دارد.گویا برخی از کشورهای همسایه متمایل به مصادره این میراث هزاران ساله ایران هستند.
شایان ذکر است که تا قبل از سال 2000 میلادی، جشن های نوروزی به دلیل مغایرت با ناسیونالیزم ترکی در ترکیه ممنوع بوده و افغانستان و تاجیکستان و دیگر کشورهای همسایه که این روزها هویت مستقلی یافته اند در گذشته های تاریخ و هم زمان با نوروز جزئی از خاک ایران به شمار می رفته اند.
بی تردید ایران خاستگاه اصلی نوروزاست و ثبت نوروز به‌عنوان یک میراث معنوی از سوی یونسکو و به رسمیت شناختن آن از سوی سازمان ملل برای قاطبه ایرانیان و تمام کسانی که نوروز را جشن می‌گیرند، خبر شیرینی است. این آیین کهن بخشی از تمدن ایران و عامل وحدت ملی ایرانیان در طول قرون و اعصار بوده و به عبارتی نوروز یک واقعیت و هویت ثابت و اصیل فرهنگی است که باید درصیانت آن بکوشیم و آن را به نسل های بعد تحویل دهیم.
صیانت از نوروز به عنوان میراث گران نیاکان ما، که مورد تائید اسلام هم قرار گرفته، قطعا با برگزاری مراسم و جشن های معمولی ممکن نخواهد شد .در این مسیر باید با یک عزم ملی حرکت کرد و دستگاه های فرهنگی بخصوص متولیان این فعالیت ها در خارج از کشور،عملیات هماهنگ و دقیقی را برای معرفی و سیاست از این آئین ملی در دستورکار قرار دهند.
اعزام حدود چهل گروه هنری به کشورهای مختلف در ایام نوروز که از سوی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و مشارکت شورای عالی ایرانیان خارج از کشور ساماندهی شده، اقدام شایسته ای است که باید استمرار یابد. رسانه های گروهی و بخصوص صداوسیما نیز باید در این عرصه نقش آفرینی کرده و با ساخت مستندهای تلویزیونی و معرفی نوروز ایرانی در شبکه‌های بین‌المللی جهانی، پیوند نوروز با فرهنگ ایران به جهانیان نشان دهند. برگزاری ضیافت به مناسبت جشن نوروز در سفارتخانه‌های ایران و با حضور مدعوین خارجی و برگزاری سالانه مراسم نوروز در سازمان ملل و نمایندگی یونسکو در پاریس نیز می تواند مد نظر مسئولین باشد.
البته برخی از کشورهای مستقلی که در مجاورت ما هستند، در حوزه فرهنگ ایران رشد کرده اند، این کشورها امروز مستقل و محترم به شمار می‌روند و همین که برگزاری جشن نوروز در آن مناطق نیز رخ می‌دهد، به معنای تقویت تمدن ایران است. قطعا آنها نیز به صیانت از نوروز علاقمندند و برای استفاده از این فرصت می توان از آنان نیز برای معرفی و صیانت از نوروز دعوت نمود.
نوروز ایرانی، فرصتی برای تقویت صلح و دوستی و امنیت در منطقه است.باید از این ظرفیت نوروز استفاده شود و چه بهتر که ایران اسلامی یعنی صاحب نوروز،پیشقراول این اقدام باشد.علاوه بر ایرانیان، مردم تاجیکستان، افغانستان، بخش‌هایی از ترکیه، هند، چین، قزاقستان و پاکستان مراسم و آیین نوروز را می‌شناسند و باید از این ظرفیت بنحو مطلوب استفاده نمود.
برگزاری هم اندیشی منطقه ای و حتی فرا منطقه ای در شهرهای تاریخی وبا حضور فرهیختگان کشورهای مورد نظر و چاپ کتاب و نشریه در مورد تاریخچه نوروز و به زبان‌های مختلف، ترجیحا از سوی یونسکو، می‌تواند از اقدامات کاربردی باشد. طبعا رایزن‌های فرهنگی ایران در کشورهای دیگر و بخصوص در چند کشوری که نوروز را ثبت کرده‌اند، نیز می‌توانند نقش برجسته ای در این مهم داشته و با معرفی و پاسداشت نوروز ایرانی ،اجازه سوء استفاده از این عید ایرانی را به اغیار ندهند.
چند ماه قبل سازمان ملل متحد با تصویب قطعنامه "روز بین المللی نوروز" ؛ عید نوروز را به عنوان یک مناسبت بین المللی به رسمیت شناخت. در بند نخست و دوم این قطعنامه بر شناسایی اول فروردین ( 21 مارس ) به عنوان روز بین المللی نوروز تاکید شده است.
قطعنامه نوروز به ابتکار و با مدیریت نمایندگی جمهوری اسلامی ایران در سازمان ملل متحد و با با حضور هفت کشور ایران، هند، جمهوری آذربایجان، ازبکستان، قزاقستان، پاکستان و ترکیه به ثبت رسید.
غیبت دو کشور فارس زبان تاجیکستان و افغانستان در هنگام ثبت جهانی نوروز سئوالاتی را مطرح کرد چرا که مراسم نوروز در این کشورها نیز برگزار می‌شود.علت این غیبت به مشکلات عضویت این دو کشور در کنوانسیون میراث ناملموس جهانی گره زده شد، اما برخی تحلیل ها از نوعی تلاش مشکوک برای ایجاد مناقشه درباره ثبت جهانی نوروز ایرانی حکایت دارد.گویا برخی از کشورهای همسایه متمایل به مصادره این میراث هزاران ساله ایران هستند.
شایان ذکر است که تا قبل از سال 2000 میلادی، جشن های نوروزی به دلیل مغایرت با ناسیونالیزم ترکی در ترکیه ممنوع بوده و افغانستان و تاجیکستان و دیگر کشورهای همسایه که این روزها هویت مستقلی یافته اند در گذشته های تاریخ و هم زمان با نوروز جزئی از خاک ایران به شمار می رفته اند.
بی تردید ایران خاستگاه اصلی نوروزاست و ثبت نوروز به‌عنوان یک میراث معنوی از سوی یونسکو و به رسمیت شناختن آن از سوی سازمان ملل برای قاطبه ایرانیان و تمام کسانی که نوروز را جشن می‌گیرند، خبر شیرینی است. این آیین کهن بخشی از تمدن ایران و عامل وحدت ملی ایرانیان در طول قرون و اعصار بوده و به عبارتی نوروز یک واقعیت و هویت ثابت و اصیل فرهنگی است که باید درصیانت آن بکوشیم و آن را به نسل های بعد تحویل دهیم.
صیانت از نوروز به عنوان میراث گران نیاکان ما، که مورد تائید اسلام هم قرار گرفته، قطعا با برگزاری مراسم و جشن های معمولی ممکن نخواهد شد .در این مسیر باید با یک عزم ملی حرکت کرد و دستگاه های فرهنگی بخصوص متولیان این فعالیت ها در خارج از کشور،عملیات هماهنگ و دقیقی را برای معرفی و سیاست از این آئین ملی در دستورکار قرار دهند.
اعزام حدود چهل گروه هنری به کشورهای مختلف در ایام نوروز که از سوی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و مشارکت شورای عالی ایرانیان خارج از کشور ساماندهی شده، اقدام شایسته ای است که باید استمرار یابد. رسانه های گروهی و بخصوص صداوسیما نیز باید در این عرصه نقش آفرینی کرده و با ساخت مستندهای تلویزیونی و معرفی نوروز ایرانی در شبکه‌های بین‌المللی جهانی، پیوند نوروز با فرهنگ ایران به جهانیان نشان دهند. برگزاری ضیافت به مناسبت جشن نوروز در سفارتخانه‌های ایران و با حضور مدعوین خارجی و برگزاری سالانه مراسم نوروز در سازمان ملل و نمایندگی یونسکو در پاریس نیز می تواند مد نظر مسئولین باشد.
البته برخی از کشورهای مستقلی که در مجاورت ما هستند، در حوزه فرهنگ ایران رشد کرده اند، این کشورها امروز مستقل و محترم به شمار می‌روند و همین که برگزاری جشن نوروز در آن مناطق نیز رخ می‌دهد، به معنای تقویت تمدن ایران است. قطعا آنها نیز به صیانت از نوروز علاقمندند و برای استفاده از این فرصت می توان از آنان نیز برای معرفی و صیانت از نوروز دعوت نمود.
نوروز ایرانی، فرصتی برای تقویت صلح و دوستی و امنیت در منطقه است.باید از این ظرفیت نوروز استفاده شود و چه بهتر که ایران اسلامی یعنی صاحب نوروز،پیشقراول این اقدام باشد.علاوه بر ایرانیان، مردم تاجیکستان، افغانستان، بخش‌هایی از ترکیه، هند، چین، قزاقستان و پاکستان مراسم و آیین نوروز را می‌شناسند و باید از این ظرفیت بنحو مطلوب استفاده نمود.
برگزاری هم اندیشی منطقه ای و حتی فرا منطقه ای در شهرهای تاریخی وبا حضور فرهیختگان کشورهای مورد نظر و چاپ کتاب و نشریه در مورد تاریخچه نوروز و به زبان‌های مختلف، ترجیحا از سوی یونسکو، می‌تواند از اقدامات کاربردی باشد. طبعا رایزن‌های فرهنگی ایران در کشورهای دیگر و بخصوص در چند کشوری که نوروز را ثبت کرده‌اند، نیز می‌توانند نقش برجسته ای در این مهم داشته و با معرفی و پاسداشت نوروز ایرانی ،اجازه سوء استفاده از این عید ایرانی را به اغیار ندهند.