روايت مهران مدیری از توجه به طنز ده‌نمکی

اسفندماه سال گذشته زمانی که بحث بر سر سریال‌های نوروزی داغ بود و پخش سریال «دارا و ندار» به کارگردانی «ده نمکی» (که با اقبال عمومی هم مواجه نشد) قطعی شده بود شبهه‌ای پیش آمد که «قهوه تلخ» به کارگردانی «مهران مدیری» به دلیل نمایش سریال «ده نمکی» پخش نمی‌شود.

«ده نمکی» هم آن روز‌ها در پاسخ به این شبهه گفت: «سریال من در شبکه استانی، شبکه پنج پخش می‌شود. بحث رقابت نیست. زبان ما با هم فرق می‌کند، حرف‌هایی که می‌زنیم فرق می‌کند.»

به گزارش «تهران امروز»، حالا نوبت به «مدیری» می‌رسد تا از سیاست‌های رسانه ملی در انتخاب نوع برنامه‌های خود و جذب مخاطب انتقاد کند: «اينگونه مسائل در جامعه دو لبه است كه يكي فرهنگي و يكي سياسي است. درباره‌ بخش سياسي يك روز مفصل صحبت خواهيم كرد، اما درباره‌ بخش فرهنگي مي‌توان گفت كه امكان دارد سيما به عمد چنين رويه‌اي را پيش‌ گرفته است كه در اين شرايط نيز بحث سياسي مي‌شود، اما اگر اين رويكرد سيما عمدي نباشد مي‌توان اين‌گونه نتيجه گرفت كه اين رسانه در حال از دست‌دادن تعدادي آدم درجه يك به جز من است. اين روند از نبود كار‌ كارشناسي نشات مي‌گيرد. همه ما در تلويزيون و سينما مي‌خواهيم پول درآوريم، آپارتمان بخريم، ويلا در شمال بخريم، در اين شرايط اصلا بحث فرهنگي و هنري نداريم. تا جايي كه من مي‌دانم ساخته برنامه به نوعي شوق تبديل شده‌ است. من مشكلات و فجايع موجود در تلويزيون را مي‌گويم. فردي را مي‌شناسم كه 11 تله فيلم را با هم مي‌سازد. او به من زنگ زد و مرا براي بازي دعوت كرد و گفت، 11 تله فيلم را كار مي‌كنم كه عوامل صحنه و بازيگران آن مشترك هستند و همه آنها را رج مي‌زنم. اين درحالي است كه در طول تاريخ و در هيچ جاي جهان چنين عملكردي سابقه ندارد.»

«ساعت خوش»، «77»، «ببخشید شما»، «پلاک 14»، «طنز 80»، «پاورچین»، «نقطه چین»، «شب‌های برره»، «مرد هزار چهره»، «مرد دو هزار چهره»، «جایزه بزرگ»، «گنج مظفر»، «قهوه تلخ» و... این‌ها نمونه‌هایی از کارهای طنز «مدیری» به شمار می‌روند. «مدیری» درباره نوع طنز خود می‌گوید: «طنز من و گروهم متفاوت نيست، چون همان‌گونه كه گفته مي‌شود در شهر كورها، يك چشمي پادشاهي‌ است؛ در ايران چه قبل از انقلاب و چه بعد از انقلاب چون تعريف درستي از طنز و كمدي وجود نداشته طنز ما شاخص به نظر مي‌رسد. اين درحالي است كه ما در آثار خود تلاش مي‌كنيم با تعريف كمدي و طنز عمل كنيم. من و گروهم سه دوره‌ كاري را پشت سر گذاشته‌ايم. از سال 72 تا 77 ساخته‌هاي ما متشكل از آيتم‌هاي كوتاهي بود كه چندان نويسنده‌ مهمي نداشت و كار گروهي انجام ‌شد. از سال 77 به شكل نيمه حرفه ا‌ي و كمي جدي‌تر موضوع نويسندگي در كارهاي ما وارد شد كه اين روند با ساخت «نقطه چين» ادامه يافت. دوره سوم از سريال «پاورچين» شروع شد و در اين دوره كاملا براساس متن برنامه را ساخته‌ايم و گروه نويسندگان داشته‌ايم كه اين مرحله تا به امروز ادامه پيدا كرده است.»

در میان آثار «مدیری» می‌توان به «ساعت خوش» و «طنز 80» و «گنج مظفر» اشاره کرد که هر کدام به دلایلی پخششان در سیما توقیف شد. البته گويا سریال «قهوه تلخ» را نیز باید به این فهرست اضافه کرد.

این روزها مدیران صدا و سیما سخت در تکاپوی تکذیب و تايید شایعات به سر می‌برند. از تکذیب شایعه ممنوع التصویر شدن «معتمد آریا» توسط «مهدی فرجی» مدیر شبکه یک سیما گرفته تا تکذیب توقیف «قهوه تلخ» به کارگردانی «مهران مدیری» توسط «پور محمدی» مدیر شبکه سوم سیما.

تلاقی چشم پوشی سیما از پخش سریال «قهوه تلخ» و بلاتکلیفی در پخش آن، با حضور «مدیری» در نشست نقد و بررسی آثار طنزش در حوزه هنری موقعیت مناسبی را فراهم کرد تا این کارگردان سریال‌های موفق تلویزیونی نقدی هم بر مدیریت این روزهای رسانه ملی داشته باشد: «گاهي اوقات احساس بي‌انگيزگي مي‌كنم. اكنون هم كه اينجا هستم چنين حسي دارم، چون به اين مي‌انديشم كه اين بحث‌هاي ما چه نتيجه‌اي مي‌تواند داشته باشد. نگاه كارشناسانه و مسئولانه در تصميم‌گيران وجود ندارد نه چنين آدم‌هايي وجود ندارند و نه محفلي كه در آن وقت بگذارند و درباره‌ ما صحبت كنند، البته در تمام اين سال‌ها اين روند حاكم بوده است و محدود به سال‌هاي اخير نمي‌شود.»

دلیل رک‌گویی‌های مدیری هم کاملا مشخص است. پرفروش‌ترين فيلم سينما يك ميليون مخاطب دارد. اما در ایران مخاطبان سیما بیش از چند 10 میلیون نفر هستند.