دیدار نخبگان و اساتید حوزه با رهبر انقلاب

حضرت آيت الله خامنه اي، رهبر معظم انقلاب اسلامي، يکشنبه شب در ديدار و گفت‌وگو با «اساتيد، فضلا و طلاب نخبه» حوزه علميه قم، «علم» را هويت حقيقي حوزه هاي علميه خواندند و با اشاره به لوازم پايبندي عملي به اين بافت علمي، نکات مهمي را در باب ضرورت استقبال حوزه ها از سؤال و شبهه، آزادانديشي و دوري از تحجر، اعتماد به نفس علمي، تکيه بر روشهاي منطقي و عقلاني در برخورد با آراي مخالف، نياز حوزه ها به رشته هاي مختلف، نظام اخلاق و تربيت حوزه و ضرورت دشمن شناسي بيان کردند.

به گزارش ايسنا، در اين ديدار که بيش از 4 ساعت به طول انجاميد، رهبر انقلاب اسلامي «علم» را پايه اصلي حوزه هاي علميه برشمردند و خاطرنشان کردند: اساس حوزه علميه، بر علم استوار است و بنابراين حوزه بايد به لوازم «علم محوري» پايبند باشد.

حضرت آيت الله خامنه اي، استقبال از طرح سؤال و شبهه را از جمله لوازم پايبندي حوزه ها به هويت علمي دانستند و افزودند: علم، پرسش زا و پرسش آفرين است و «مجموعه هاي علم محور» از جمله حوزه، بايد با روي باز با سؤال و شبهه و ابهام روبرو شوند.

رهبر انقلاب اسلامي با اشاره به معارضات علمي و بسيار جدي رايج در طول تاريخ حوزه ها، خاطرنشان کردند: اين سنت ارزشمند بايد در رشته هاي مختلف حوزه تقويت شود.

ايشان، قطع سؤال را منجر به قطع علم و دانش دانستند و افزودند: طرح «سؤال» و بيان «مسئله و شيوه جديد»، هيچ ايرادي ندارد و حتي اگر آنچه مطرح مي شود غلط باشد، بايد با شيوه هاي علمي با آن برخورد کرد.

رهبر انقلاب اسلامي، آزادفکري و آزادانديشي را از ديگر سنت هاي رايج در حوزه ها دانستند و با تأکيد بر تعميق اين سنت حسنه افزودند: آزادانديشي خاصيت علمي بودن است و تحجر در ميدان علم، اصولاً معنا ندارد.

حضرت آيت الله خامنه اي، در عين حال، برخي اظهارنظرها درباره نبودن فضاي آزادي و نقادي در حوزه را، تهمتي بزرگ برشمردند و افزودند: آزادانديشي جاري در حوزه، از قبل نيز بيشتر است، اما اين آزادانديشي بايد در سطوح مختلف گسترش و تعميق يابد و اهل فکر، در همه رشته ها، همه گونه آراء و افکار خود را، آزادانه بيان کنند.

حضرت آيت الله خامنه اي خودباوري و اعتماد به نفس علمي را از ديگر لوازم استمرار هويت علمي حوزه ها دانستند و افزودند: در تضارب آرا و انديشه ها، «علم» بايد برترين ارزش را در حوزه ها داشته باشد، البته تقوا و زهد و خشوع ارزشهاي برتر است، اما «علم» قابل سنجش و محک زدن است و از اين منظر «عالم ترين» افراد بايد در حوزه ها داراي بيشترين ارزش ها باشند.

ايشان، درباب اخلاق علمي حوزه، بر انصاف علمي و جديت در کارهاي علمي تأکيد کردند و افزودند: استاد حوزه با مطالعه و تأمل، «فکر نو» توليد کند تا حوزه به آفات نظام جديد آموزش مبتلا نشود.

رهبر انقلاب اسلامي، ارتباط فعال با جامعه علمي و ملي و جامعه فراملي را از ديگر ضروريات حفظ بافت علمي حوزه دانستند و افزودند: حوزه قم با دانشگاهها و ديگر حوزه هاي کشور و حوزه هاي جهان اسلام، ارتباط منضبط علمي داشته باشد و استفاده از وسائل نوين ارتباط جمعي، مي تواند اين ارتباطات را تسريع و تسهيل کند.

حضرت آيت الله خامنه اي، مخالفت با سرکوب آراء را از ديگر سنتهاي پويا و زيباي حوزه ها خواندند و افزودند: در حوزه ها براي رد نظر مخالف از روشهاي غيرعلمي استفاده نشود.

ايشان، استدلال و اقناع عقلي را اساس روشهاي علمي حوزه ها و تکفير را روشي غيرعلمي خواندند وافزودند: با آراي غلط، با استحکام، اما متکي بر استدلال برخورد کنيد.

رهبر انقلاب اسلامي، آموزش همراه با تفکر و تحقيق و تدبر را از ديگر لوازم پايبندي حوزه ها به ماهيت علمي برشمردند و خاطرنشان کردند: استادان محترم حوزه، از ابتدا، طلاب را متکي بر مطالعه و تفکر و تحقيق تربيت کنند.

ايشان بااشاره به ضرورت پژوهش محور بودن حوزه، نياز حوزه ها را به رشته هاي مختلف علوم از جمله فلسفه خاطرنشان کردند و افزودند: فقه، ستون فقرات حوزه است، اما حوزه ها با اولويت بندي علوم، در رشته هاي ديگر نظير تفسير، فنون تبليغ و علوم انساني نيز متخصص تربيت کنند.

حضرت آيت الله خامنه اي، استقبال از شيوه هاي نو در آموزش و توليد علم را مورد تأکيد قرار دادند و با اشاره به اهميت نظام اخلاق و تربيت افزودند: حوزه در عرصه هاي برون حوزوي بويژه در عرصه بسيار وسيع و تأثيرگذار آموزش و پرورش، تحرک بيشتر و حضور فعال داشته باشد.

ايشان تحقق اين هدف را نيازمند تربيت متخصصانِ «تعليم و تربيت و اخلاق» دانستند و به مسئولان حوزه توصيه کردند: به اين ضرورت، توجه کافي کنند.

رهبر انقلاب اسلامي، با اشاره به بروز عرصه ها و وسائل جديد و تأثيرگذار در افکار عمومي داخل و خارج، خاطرنشان کردند:امکان بروز مستمر افکار و شبهات گوناگون، وظايف حوزه را بسيار

سنگين تر و توجه حوزه به رشته هاي جديد و متنوع را ضروري ساخته است که بايد براي اينکار برنامه ريزي شود.

ايشان، جذب بيشتر افراد مستعد و مشتاق به حوزه ها را لازم دانستند و با اشاره به اقدامات مثبت و مهمي که در حوزه علميه قم انجام شده افزودند: مديريت متين و قابل قبول کنوني، که تأييد مراجع معظم را نيز داراست در انجام اين اقدامات، کاملاً مؤثر بوده است.

رهبر انقلاب اسلامي با تأکيد بر پرهيز از تضعيف شوراي عالي و مديريت حوزه افزودند: همه مراقب باشند که نهادهاي عميق و ريشه داري چون جامعه مدرسين تضعيف نشوند.

حضرت آيت الله خامنه اي با اشاره به دشمني استکبار بويژه امريکا و صهيونيزم با ترويج و تعميق دين داري افزودند: طرحها و اقداماتي همچون کاريکاتورهاي موهن، قرآن سوزي وديگر اقدامات شبکه جهاني صهيونيزم نشان دهنده عمق خباثت دشمنان اسلام است و نبايد آنها را دستکم گرفت.

ايشان افزودند: حوزه علميه طبعاً در مقابل اين دشمني ها نمي تواند ساکت باشد و با هوشياري، در مقابل تحرکات استکبار موضع مي گيرد.

رهبر انقلاب اسلامي دشمن شناسي و پرهيز کامل از حرکت در مسير دشمن را ضروري دانستند و افزودند: آحاد ملت از جمله همه حوزويان هميشه مراقب باشند تا حتي يک حرف و يک گام کوچک نيز در مسير دلخواه دشمن برداشته نشود.

حضرت آيت الله خامنه اي در بخش ديگري از سخنانشان، معنويت، توسل، تضرع، پرهيزگاري و

بي رغبتي به امور دنيوي را اساس کار حوزه دانستند و خاطرنشان کردند: اگر همه ساز و کارهاي علمي، منطقي و معقول فراهم شود، ولي روح و گرايش اخلاقي و معنوي حاکم نباشد، کارها در جهت صحيح پيش نخواهد رفت.

رهبر انقلاب اسلامي با يادآوري سيره اساتيد و علماي بزرگ و روشن ضمير حوزه از جمله امام خميني (ره) در نصيحت طلاب و دعوت عملي به اخلاق و معنويت، خاطرنشان کردند: دل جوانان از زمينه مناسبي براي پذيرش نصيحت و حرکت به سمت درجات عالي معنوي برخوردار است و بايد از اين زمينه مساعد استفاده و طلاب را قولاً و عملاً به تفکر و تأمل در باب آخرت و علم آموزي با نيت خالص الهي دعوت کرد.

ايشان ديدار و گفت‌وگو با فضلا، اساتيد و نخبگان حوزه را به ياد ماندني، و بسيار «مفيد و لذت بخش» خواندند و افزودند: همه حرفهاي اساتيد و فضلا، خوب، سنجيده، ابتکاري و جالب بود.

حضرت آيت الله خامنه اي افزودند: در طرح‌ها، حتماً به شرايط و واقعيات توجه کافي شود تا امکان تحقق آنها افزايش يابد و سخنان خوب، در حد آرزو باقي نماند.

حضرت آيت الله خامنه اي با تأييد سخنان برخي اساتيد درباره ضرورت تدوين سند چشم انداز حوزه و يا بيانيه مأموريت حوزه و روحانيت خاطرنشان کردند: اين کار دشوار و پيچيده اگر با مقدمات صحيح انجام شود برنامه ريزي درازمدت را نيز ممکن مي کند اما تا آن موقع، لازم است طرحهاي قابل عمل را مطرح و با جديت پيگيري کرد.

رهبر انقلاب اسلامي همچنين با اشاره به سخنان يکي از استادان درباره علوم انساني، خاطرنشان کردند: علوم انساني، علومي لازم و ضروري است به شرط اينکه براساس جهان بيني اسلامي شکل گرفته باشد.

رهبر انقلاب اسلامي تأکيد کردند: حوزه علميه با آشنايي با علوم انساني رايج، علوم انساني مبتني بر جهان بيني و تفکرات اسلامي را تدوين کند.

در ابتداي اين ديدار 12 نفر از اساتيد حوزه و دانشگاه، فضلا و طلاب حوزه علميه قم به بيان ديدگاههاي خود درباره مسائل مختلف حوزوي – فقهي – علمي – فلسفي – اجتماعي و فرهنگي پرداختند.

اساتيد و فضلا، آقايان:

- عبدالحسين خسروپناه

- محمدرضا زيبايي نژاد

- محمدمهدي شب زنده دار

- هادي صادقي

- علي صبوحي طسوجي

- محمدجعفر علمي

- ابوالقاسم عليدوست

- غلامرضا فياضي

- محمد فتحعلي خاني

- عباس کعبي

- محمدمهدي مهندسي

- و «احمد مبلغي»

در سخنان خود بر اين محورها تأکيد کردند:

- ضرورت تدوين نقشه جامع علمي – پژوهشي حوزه علميه

- توجه کامل به علوم عقلي و مديريت اين علوم در حوزه علميه

- پيشنهاد تأسيس مدرسه عالي حکمت اسلامي

- ضرورت تأسيس و توسعه فلسفه هاي مضاف به «علوم و امور» همچون فلسفه فقه و فلسفه علوم انساني

- اهميت حفظ و تقويت انگيزه هاي معنوي و اخلاقي در سطوح مختلف حوزه ها

- لزوم تمرکز بر «تحقيق محوري» در تدريس دروس سطوح عالي حوزه

- بازتعريف جايگاه تخصصي و علمي قرآن و تفسير در حوزه ها

- اصلاح نگرش به فناوري اطلاعات و آي.تي در حوزه در عين توجه کامل به توليد دانش و علم

- ضرورت اصلاح نظام آموزشي حوزه با تکيه بر سنتهاي پوياي آموزشي

- توجه کامل به «محوريت عالم» به جاي ترويج سيستم هاي سطح گستر

- ضرورت تقويت، تکثير و شبکه سازي حلقه هاي علمي بويژه در شهرستانها حول محور

«قله هاي علمي حوزه ها»

- تعميق هرچه بيشتر فضاي نقد و مباحثه در حلقه هاي درون حوزوي

- ضرورت توجه کامل به ظرفيتهاي عميق و فرصت ساز وسائل نوين ارتباط جمعي و فضاهاي مجازي به عنوان صنايع فرهنگ ساز

- توجه به «هنر» به مثابه زبان زيبا، گويا و ماندگار در ترويج حقايق ناب ديني

- تدوين سند چشم انداز حوزه علميه

- تلاش عميق براي ارائه نظام مندِ پاسخهاي راهگشاي اسلام به مسائل جديد مطرح شده در جامعه بين المللي از جمله حقوق بشر، محيط زيست و همگرايي

- توجه به اقتضائات زمان و مکان و ساحت هاي نوپيدا در استنباط هاي فقهي

- ميدان دادن به اساتيد جوان، توانا و خوش فکر در عرصه مديريت

- لزوم کاربردي شدن علوم انساني در چارچوب مباني اسلامي و فرهنگ بومي

- ساماندهي تبليغ در حوزه با تشکيل اتاق عالي فکر و تدوين آيين نامه تبليغ

- ضرورت ارتباط عميق و مستمر متخصصان حوزوي با شبکه هاي نخبگان در کشورهاي مختلف بويژه جهان اسلام

- توجه به آينده پژوهي براي تأثيرگذاري بيشتر در روند تعامل و تضارب مکاتب فکري گوناگون جهان

- مهندسي تبليغ بر پايه توليد و توزيع صحيح پيام و براساس شناخت عميق نيازهاي مخاطب

- ارتقاي کيفي نقش استاد در روند تحول در حوزه

- و «جهاني نگري» در ابعاد «رفتاري – روشي و انديشه اي»