اسطورههایمان را بزرگ نمیداریم، لجن مال نکنیم؛
قتل یا خودکشی تختی، سیاست انگلیسی؟!
اگر خبر قتل تختی که به نظر طبیعی ترین حالت ممکن تلقی میشود، را به کناری بنهیم و گفتههای برخی اشخاص که تعداد اندکی از آنها رابطه نزدیکی با این زندهیاد را داشتهاند، بپذیریم تختی در اثر فشار زمانه دست به خودکشی زده است، آیا باز کردن این پرونده و تشریح آن منفعتی برای مملکت به همراه دارد؟!

روز مرگ تختی بیشک روزی تاریخی است؛ روزی که یک ملت علی رغم خواست حکومت ملتهب شده و این التهاب در پوسته جامعه نمایان گردید. التهاب تنها تصاویر تختی و دیوار نوشتهها و حتی اعلامیههای آن زمان برخی جریانات از جمله جبهه ملی برای جهان پهلوان نبود. در روز مرگش اشخاص فراوانی آنچنان پریشان حال و مغموم شدند که خود را کشتند که از آن میان هفت تن مشخصاً مرگشان به واسطه خودکشی در پی مرگ تختی به ثبت رسیده است.
به گزارش خبرنگار ورزشی تابناک، او تنها یک پیکره نبود، بلکه خونش در رگ دیگران نیز می جوشید و همین باعث شد پیش از سرد شدن جسدش، عدهای تاب و توان تحمل نیابند و خودکشی کنند.
از همان زمان خرد کردن تختی که پیش تر گوشههایی از آن اشاره شد، آغاز گردید و این همسرش بزرگ ترین کسی بود که پس از تختی، از این حاشیهها شدیداً آسیب دید و دست آخر که دریافت رسانهها نمی خواهند بپذیرند که تختی آنچنان اختلافی با وی نداشته که دست به خودکشی بزند، لب فرو بست و چند دهه این سکوت را حفظ کرد تا مرگ جهان پهلوان همچنان در پردهای از ابهام قرار داشته باشد.
اگرچه از همان زمان تاکنون شواهد و قرائن از جمله خواست رژیم برای حذف تختی به واسطه نگاه سیاسی و دیدگاه ضد رژیمش، مرگش در هتلی جنب یکی از دفاتر مرکزی ساواک، ناپدید شدن برخی شاهدان و مطلعین از جرئیات این واقعه پس از انتشار خبر مرگ و تناقضات فراوان آشکار در پرونده و همچنین شخصیت استوارش حکایت از قتلش میدهد، اما برای برخی اشخاص این باور وجود داشته که تختی خودکشی کرده است.
گروهی نویسنده خودفروش در همان زمان تمام توانمندیهایشان را در نگارش متونی ادبی برای توجیه خودکشی تختی بکار بستند و گروهی همچون جلال آل احمد و شاملو نیز در مقام دفاع از وی برآمدند. آل احمد نوشت: "همیشه اینجوری است سیاوش ها و سهراب ها را می کشند چون تحملشان را ندارند بعد در مرگشان نوحه می خوانند مگر نه اینکه حتی سیاوش و رشک مانندی بود؟ و از اب و اتش گذشت؟وعاقبت؟ حالا ما فقط عزای در مرگش را داریم نه شور وشادیش حیات و از این قبیل ... از ان همه جماعت هیچکس حتی برای یک لحظه به احتمال خودکشی فکر نمی کرد اخر جهانپهلوان باشی ودر بودن خودت جبران کرده باشی نبودن های فردی واجتماعی دیگران را و انوقت خودکشی ..." و شاملو نیز او را در مقام سیاوش و آرش گذاشت و نوشت: "در عزای جهان پهلوان سوگوارم هر چند که بر مرگش بسیار گریستم یک بار در خلوتی خالص با عباس که مرثیه اش را می خواند یک بار هنگامی که غره از همت خود وارد حیاط مسجد فخر الدوله شدم ولی دمی بعد قطره ای بی مقدار عظمت اندوه این سرور مردان بودم وبارهای دیگر اما هنوز بغض نگشوده گلویم را بسته است واین هذیان جز هق هق عاجزانه ای در انتظار ان گشایش نیست .مددی! چه بگویم سخنی نیست .... جهان پهلوان من به فضیلت وبه شجاعت برتر از سقراط بود جهان پهلوان رستگار شد ارش قلمرو حیات خود شد از مهلکه جست واز مردن نهراسید حتی در جایی که مزد گورکن از بسیاری چیزها افزون تر است ..."

البته نویسندگان تنها گروهی نبودند که از قتل و خودکشی تختی میگفتند و از آنها مهم تر برخی از رفقا و حریفان دیروز تختی که امروز حکم پیشکسوت را دارند، نیز حضور داشتند که بزرگی تختی را تنها به واسطه مدالآوری اش میدانستند و حسادت در لحن این گفتارشان که "مگر ما چه از تختی کم داریم که اینچنین تختی تختی میکنند... ما هم اگر خودکشی می کردیم همین میشد". شاید از منظری گفتار این پیشکسوتان صحیح باشد که از تختی مدالآورتر کم نبود و نیست لکن تختی بدان جهت تختی شد که مدال پهلوانی را با مردمداری، جوانمردی و ظلم ستیزی گرفت و الا کم اشخاصی هم دوره تختی نبودهاند که درخشانتر در میادین قهرمانی حاضر شدهاند اما مردم هیچ گرایشی به آنها ندارند.
پس از آنکه یکی از مجلات، برای آنکه نشان دهد تختی خودکشی، او را با ادبیاتی ناپسند از یک کارمند ساده ضعیفتر و کوچکتر کرده بود، حسین شاهحسینی همدوره تختی و رئیس دستگاه ورزش دولت موقت که ترجیح میدهیم به علت عدم تکمیل اطلاعات، به پشت پرده ارتباطش با تختی وارد نشویم، در مصاحبهای کوتاه با رادیو گفت وگو از مرگ تختی میگوید و در پاسخ به این پرسش که تختی توسط رژیم شاه به قتل رسید یا خودکشی کرد؟ عنوان می کند: آنچه مسلم است، تختی کشته نشد تا تنها یک فرض باقی بماند؛ خودکشی!
مازیار ناظمی مجری پرسابقه ورزشی کشور در پی طرح این موضوعات، یادداشتی در این خصوص نوشته که بند آخر آن تلویحاً قتل تختی را توسط عوامل رژیم شاه تایید میکند.
این یادداشت که فایلی صوتی نیز ضمیمه آن است، آمده است:
برداشت عامه: يک روز جهان پهلوان تختي مي رود سالن کشتي اونجا برادر شاه بوده و مردم حسابي يل ايران را تشويق ميکنند و بعد رژيم شاه تصميم مي گيرد تختي را بکشد و بعد شب هفدهم دي او را با آمپول هوا در هتل آتلانتيک کشتند.
برداشت کمي تخصصي تر: حسين حصاري کشتي نويس پيشکسوت به من گفت : بعد از فعاليتهاي سياسياش، ساواک تختي را تحت فشار گذاشت و حتي او را به سالن کشتي هم راه نمي دادند از طرفي ازدواج تختي هم ناموفق بود و هم سطح خانوداگي و هم تحصيلات ، ميگفت مثلا زماني که کل تحصيلات خانواده تختي روي هم ديپلم نمي شد، همسر تختي ليسانس داشت!
برداشت مثلا مستند: يه ويژه برنامه براي سالمرگ تختي مي ساختم محمود ملاقاسمي کشتي گير همدوره تختي در بخشي از برنامه ( که پخش نشد ) گفت: از مسابقات جهاني برميگشتيم توي هواپيما تختي يه دفعه خيلي جدي به من گفت: چي ميشد اگه اين هواپيما به زمين مي خورد و همه راحت ميشديم!؟ تختي روحيه قبول خودکشي را داشت.
برداشت نهايي: برنامه گفت و گوي ورزشي راديو گفت و گو ، ميهمان ما حسين شاه حسيني همدوره تختي و از دوستان صميمي و حزبي او، اينجا را ديگر بشنويد.
این یادداشت که فایلی صوتی نیز ضمیمه آن است، آمده است:
برداشت عامه: يک روز جهان پهلوان تختي مي رود سالن کشتي اونجا برادر شاه بوده و مردم حسابي يل ايران را تشويق ميکنند و بعد رژيم شاه تصميم مي گيرد تختي را بکشد و بعد شب هفدهم دي او را با آمپول هوا در هتل آتلانتيک کشتند.
برداشت کمي تخصصي تر: حسين حصاري کشتي نويس پيشکسوت به من گفت : بعد از فعاليتهاي سياسياش، ساواک تختي را تحت فشار گذاشت و حتي او را به سالن کشتي هم راه نمي دادند از طرفي ازدواج تختي هم ناموفق بود و هم سطح خانوداگي و هم تحصيلات ، ميگفت مثلا زماني که کل تحصيلات خانواده تختي روي هم ديپلم نمي شد، همسر تختي ليسانس داشت!
برداشت مثلا مستند: يه ويژه برنامه براي سالمرگ تختي مي ساختم محمود ملاقاسمي کشتي گير همدوره تختي در بخشي از برنامه ( که پخش نشد ) گفت: از مسابقات جهاني برميگشتيم توي هواپيما تختي يه دفعه خيلي جدي به من گفت: چي ميشد اگه اين هواپيما به زمين مي خورد و همه راحت ميشديم!؟ تختي روحيه قبول خودکشي را داشت.
برداشت نهايي: برنامه گفت و گوي ورزشي راديو گفت و گو ، ميهمان ما حسين شاه حسيني همدوره تختي و از دوستان صميمي و حزبي او، اينجا را ديگر بشنويد.
آنچه مسلم است هیچ فرضیه سومی به جز قتل و یا خودکشی تختی در این سالها مبنی بر مرگ طبیعی وجود نداشته و تمامی نوشتارها در دفاع از یکی از این دو مقوله که عمدتاً قتل بوده، به نگارش درآمده است.
با این وجود اگر خبر قتل تختی که به نظر طبیعی ترین حالت ممکن تلقی میشود، را به کناری بنهیم و گفتههای برخی اشخاص که تعداد اندکی از آنها رابطه نزدیکی با این زندهیاد را داشتهاند، بپذیریم تختی در اثر فشار زمانه دست به خودکشی زده است، آیا باز کردن این پرونده و تشریح آن منفعتی برای مملکت به همراه دارد؟!
آیا در صورتی که شاهحسینی را به عنوان فردی بیطرف و آگاه به تمامی جزئیات مرگ تختی بدانیم، که بعید به نظر میرسد چنین باشد، به راستی چه ضرورتی وجود دارد که با مسلم شدن خودکشی تختی، این موضوع را رسانهای کرد؟ آیا چنین گفتههای تلمیحی از سر دوستی و علاقه شدید به تختی بیان شده تا جایگاهی که در حد یک شهید در نزد عموم مردم دارد، شکسته شود؟ آیا اصولاً گفتههای شخصی همچون شاهحسینی میتواند در این مطلب حساس حجت باشد؟!
آیا جز این است که حتی بخش فارسی بی بی سی، در گزارشی که در سالگرد این بزرگمرد منتشر میکند، بحث قتل را به میان می کشد و از انگیزههای رژیم را برای نابودی وی بر میشمارد؟ آیا مقتول یا شهید تلقی شدن تختی یک سیاست انگلیسی است و او یک انگلیسی است که غول رسانهای این کشور نگاهی مشابه عموم مردم ایران ارائه می کند یا باوری است که برخی آن را نپذیرفتهاند و روزنامهنگاران جزیره باید آن را به ما متذکر شوند؟!

با این تفاسیر چرا باید به خود حق دهیم گاه و بیگاه سراغ جزئیات مرگ اسطورهای را بگیریم که استخوانهایش در قبرستان ابن باویه پوسیده و تنها نگاه و منشش باقی مانده است؟! آیا بهتر نیست در هنگامهای که همسر و فرزندش به عنوان نزدیکترین اشخاص به او سکوت کردهاند، واقعیات این ماجرای پرابهام را کاملاً مسکوت گذاشتهاند و برخلاف برخی گفتهها در هیچ جا تلویحاً یا به صراحت خودکشی تختی را تایید نکردهاند، در دوره زمانی که اسطورههایمان را بزرگ نمیداریم، به آنها رحم کرده و حداقل آنها را لجنمال نکنیم؟
آیا بهتر نیست پرونده مرگ تختی را هر چند مدت یک بار نیمهگشوده نکنیم و خواسته یا ناخواسته با اطلاعات ناقصی که از مرگش موجود است، عامل تخریب بیحاصل شخصیت محبوبترین چهره ورزش کشور در چند ده سال گذشته نباشیم؟
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
اخه قربان قلمت،اول که ابن باویه نیست و ابن بابویه است.متنت پر از غلطهای تایپی و نگارشی است.برای مخاطبت احترام قائل نشدی پیش از انتشار یکبار متن را ویرایش کنی.بی بی سی هر وقت نظری مخالف شما داشته باشه دروغگوست و اگر موافق شما باشه بهش استناد میکنید. اگر شاه حسینی قابل اعتماد نیست چرا با ایشون مصاحبه کردی؟ قربانت ،محقق،اگر کسی کشته نشده باشه،خودکشی کرده؟گزینه سومی موجود نیست؟مردمی که نان 1200 تومانی میخرند سیاه نمیشوند
تختي اسطوره پهلواني وفداكاري ما ايرانيها در عصر حاضر شناخته ميشه است. متاسفانه بعضي از ما ايرانيها طاقت بزرگي وبزرگ منشي وپهلوان بودن وماندن اسطوره ها را نداريم وگاهي اوقات از روي حسادت وتنگ نظري به تخريب اين چهره هاي ماندگار در تارك ايران زمين مي پردازيم.
Ba salam man fekr mikonam chizi as jahan pahlavan kam nemishavad agar ma be haghighat dast peida bekonim.Haghighat balatar az har chiz hast.Dorogh badtarin chiz ma nabayad dar royay zendegi konim.Rasti va haghighat az har chiz balatar ast.
بی زحمت اول املایتان را درست کنید بعد خبر را بنویسید.قبرستان ابن بابویه درست است نهابن وابیه!
اصلاً برام مهم نيست كه تختي خودكشي كرد يا كشتنش. روحش شاد. هميشه توي قلبمه.
takhti mage zendeh nist?
اگر علت 3 روز قهر کردن از منزل و رفتن به هتل را تحقیق کنید و اینکه تختی در ساواک اصلا" پرونده نداشته شاید به روشن شدن قضیه کمک کند
تختي كه اين همه به محرومان مي انديشيد و با پيوستن به جبهه ي ملي و نهضت ازادي و عكسي كه با ايت اله طالقاني دارد و همينطور با مادرش كه از زير قران رد ميشود محال است خود كشي كرده باشد ساواك و عمال غلامرضا شاهپور او را ابتدا كشتند بعد به هتل اوردند مدير هتل كه حقيقت را ميداند و ان را بگور خواهد برد در مصا حبه اي از دهنش در رفت كه٠٠٠ تصور ميكنم يا او را اوردند در هتل كشتند و يا او را كشته شده به هتل كشاندند و دفتر چه ي خاطراتش را كه سا واك در جيبش يافت كه چون همه ي وقايع روزانه حاكي از دردها و شاديهاي يك شخص است بينهايت به ساواك كمك كرد بخصوص جملاتي از اين قبيل٠٠٠ خانمم شيرش خشك شده بفكر بابك هستم٠٠و يا ما هميشه اختلاف داريم٠ تختي درد مردم داشت و از شرايط فر زندش هم احساس نگراني ميكرد بعد براي استراحت و خوشگذراني چند روزي غيبش بزند و به هتل برود؟؟؟ او تنطيم وصيت نا مه اش را رقم زد چون به دوستانش ميگفت همين روزها مرا ميگيرند و در برابر تهديد ساواك گفته بود مرا دستگير كنيد٠و ان چند روز غيبتش هم دستگير شده بود و حظور ساواك در تشيع جنازه اش چشمگير بود٠ بعد از ان تمام اسناد مربوط به قتلش سو زانده شد
حالا که اصرار داريد به قتل رسيده ما هم حرفی نداريم ولی زمين تو گردی !!!!
چطور پرونده هولوکاست رو میشه نیمه گشوده کرد، پرونده تختی رو نمیشه؟
اینم جزء آزادی بیانه ...
بی خیال بابا خدا رحمتش کنه اون که رفت زنده ها را دریابید ورزش داره نابود میشه به کم واقع بین باشید
آیا اینکه مشخص شود مرحوم تختی خودکشی کرده است چیزی از ارزش و اعتبار ایشان کم میکند؟
ایشان هم علیرغم تمام صفت های نیکو یک انسان بودند و ممکن است شرایط نابسامان زندگی شخصی و فشار ها ایشان را وادار به خودکشی کرده باشد ولی بیان این گونه بحث ها چه مشکلی را حل میکند و چه لزومی دارد؟ مطمئنا این مساله که ایشان کشته شده و یا خود کشی کرده ربطی به محبوبیت و جاودانگی ایشان در قلب های ایرانیان ندارد.
پارسال روزنامه گل يک صفحه ار خاطرات تختي را چاپ کرده بود ... جهان پهلوان کاملا از اخلافاتش با شهلا توکلي همسرش پرده بر مي دارد مثلا يک جايي نوشته يهودي سرگردان شدم ! جهان پهلوان را از خانه بيرون کردند از اونور هم ساواک فشار مي اورد و تهديد مي کرد ... خوب همين شد که مي گن
عزيز من اقاي تختي يک قهرمان و الگوي ورزشي در زمان خودشان بودند که مردم توانستند پشت سرشان بايستند و جلوي شاه فرياد بکشند ... من نمي دانم اقاي شاه حسيني چه حرف اشتباهي زده اند که خبرنگار شما آتش گرفته است ! .... خوب در متن صحبت هم اشاره شده است ساواک تختي را به مرز ناميدي از همه چيز کشاند و در نهايت هم نابودش کرد همان کاري که همه حکومتهاي مستبد دنيا مي کنند ...يادمه اول انقلاب هم مي گفتيم شهيد تختي و بعد اين موضوع جمع شد ... تختي ادم ارزشمندي بود و اميدوارم رسم مروت با ياد او همچنان زنده بماند ... انشاالله
این یک واقعیت است که بررسی مسایل تاریخی نیاز به دیدن همه جوانب و شنیدن همه نظرهادارد ،ولی نقد دوستان مبنی بر حفظ حرمت جهان پهلوان نکته قابل قبولی است برای همین این پست را حذف کردم ...با گرامیداشت یاد جهان پهلوان تختی
اصلا توی هتل چکار داشت ایا خودش اتاق گرفته بود خودش دفترو امضا کرده اصلا جا برای خودکشی قحط بود عجب خیالاتی !!!
سلام ... من فکر کنم شما دچار تند روي هستيد چرا که در اين صدايي که من شنيدم گفته شد ساواک شرايطي را فراهم کرد که راهي جز خودکشي براي تختي باقي نماند خوب اين هم همان مفهوم قتل تختي را مي دهد ... من فکر کنم ما از امام حسين فقط قيمه ان را فهميده ايم ... بابا تختي کلي مرام و ايده داشته است کمي سراغ انها را بگيريم تا نگران نقد اسطوره ها باشيم يادش بخير
با نظر نويسنده كاملا موافقم.
بگذاريد تختي بزرگ بماند و مردم را دچار شك و ترديد نكنيد.
تختي براي ما ورزشكاران اسطوره است كسي كه نه در كشتي بلكه در تمام رشته ها براي ورزشكاران الگو بوده و هست و خواهد ماند. يا علي....
من از استاد زرافشان که یکی از دوستان تختی بوده شنیدم که : تختی به خاطر اینکه غیرتش بهش اجازه نمیداد ببینه زنش که ازش جدا شده بود داره با یه مرد دیگه میچرخه خودکشی کرد
نظر شما
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.