آیا آمریکا واقعا اجازه هستهای شدن عربستان سعودی را خواهد داد؟
سعودیها به جای در پیش گرفتن یک برنامه تسلیحات هستهای مخفی، بر ساخت زیرساختهای هستهای خود، ایجاد دانش فنی مورد نیاز و تربیت نیروی انسانی مورد نیاز متمرکز خواهند شد. این وضعیت به سعودیها اجازه خواهد داد روزی در آینده، خودشان مدیریت همه چرخه سوخت هستهای در این کشور را به دست بگیرند.

اخباری که به تازگی در خصوص احتمال موافقت دولت ترامپ با انتقال فناوری هستهای به عربستان سعودی و دادن حق غنیسازی اورانیوم به این کشور منتشر شده است، این پرسش را به میان آورده که آیا این اخبار واقعی است و با توجه به ملاحظات دولت آمریکا و نقش اسرائیل، چنین اجازهای به عربستان داده خواهد شد یا خیر؟
به گزارش «تابناک» به نقل از لوبلاگ، بحث در خصوص انتقال فنآوری هستهای از آمریکا به عربستان سعودی، معیار مناسبی برای ارزیابی سرنوشت دشمنی عربستان با ایران و همچنین اتحاد غیررسمی این کشور با اسرائیل علیه ایران است. انتقال احتمالی فناوری هستهای به عربستان به یک مسابقه تسلیحاتی جدید در منطقه دامن خواهد زد و احتمالا توضیح مناسبی برای سکوت عربستان در برابر اقدامات دولت ترامپ از جمله در موضوع انتقال سفارت این کشور به بیتالمقدس خواهد بود.
تصمیم ترامپ برای سعودیها بسیار چالشبرانگیز بود، زیرا از آنان به عنوان خادم حرمین شریفین انتظار میرفت که در موضوع دفاع از سومین حرم مقدس مسلمانان پیشرو باشند. سعودیها در اجلاس اخیر سران سازمان همکاری اسلامی در استانبول در خصوص قدس، در سطح وزیر خارجه شرکت کردند و به جای پادشاه و یا ولیعهد این کشور، عادل الجبیر وزیر خارجه عربستان در این اجلاس حاضر شد.
تنها مانع عربستان در راه موضعگیری جدیتر در این مسأله، همکاری آنان با اسرائیل، تمایل روزافزون آنها به علنیتر شدن این رابطه و موقعیت آنها به عنوان نزدیکترین متحد آمریکا در جهان عرب ـ که آماده حمایت از برنامههای آمریکا در موضوع سازش اسرائیل با فلسطینیهاست ـ نیست.
ترامپ از عربستان در رقابت این کشور با ایران در گستره جغرافیایی وسیعی از آسیا تا ساحل اقیانوس اطلس حمایت میکند و جدای از انتقاداتی که دولت آمریکا از عربستان سعودی در موضوع یمن دارد، سعودیها سرمایهگذاری زیادی روی ادامه همکاری و جلب حمایت امریکا انجام دادهاند. هرچند انتقاد بینالمللی از رفتار ترامپ در خصوص قدس، سعودیها را در موقعیت بدی قرار میدهد، اهرمی برای این کشور در روابط با آمریکا خواهد بود.
حمایت ترامپ از عربستان سعودی و ادعای وی در خصوص حمایت از منافع شرکتهای آمریکایی در صحنه بینالمللی، احتمال به هم خوردن توازن قوا در منطقه به نفع عربستان سعودی را افزایش داده است.
در آخرین اقدام دولت ترامپ در این راستا، این گزینه مطرح شده که در ازای رسیدن قراردادهای ساخت نیروگاه هستهای در عربستان به شرکت آمریکایی وستینگهاوس، به عربستان سعودی اجازه غنیسازی هستهای داده شود. تا پیش از این مخالفت دولت آمریکا با انجام غنیسازی و یا بازفرآوری هستهای در عربستان سعودی از جمله مشکلات شرکتهای آمریکایی برای فعالیت در عربستان سعودی بود.
عربستان سعودی در سال 2008 با آمریکا به توافق رسید که غنیسازی و بازفرآوری را دنبال نکند، ولی به نظر میرسد، نمی خواهد دیگر به این وعده خود وفادار بماند.
مکس برگمان، دستیار ویژه سابق معاون وزیر خارجه آمریکا در امور کنترل تسلیحات و امنیت بینالمللی بر این باور است، گویا سعودیها دیگر به این توافق پایبند نباشند.
کریستوفر فورد، مدیر ارشد شورای روابط خارجی آمریکا در امور سلاحهای کشتار جمعی و مقابله با اشاعه در یک جلسه اجتماع در کنگره آمریکا در ماه گذشته میلادی حاضر نشد قول دهد که دولت ترامپ به محدودیتهای سابق دولت آمریکا در خصوص انتقال فناوری هستهای پایبند خواهد بود. وی اظهار داشت که این محدودیتها، الزام قانونی نیستند بلکه پیشنهادهایی بودهاند که بهتر است محقق شوند. وی ادعا کرد که توافق برجام که در سال 2015 میان ایران و 5+1 به دست آمده است، توانایی آمریکا برای اصرار بر محدود کردن توانایی غنیسازی هستهای دیگر کشورها را بسیار سخت کرده است.
عربستان سعودی قصد دارد تا سال 2030 با هزینه تقریبی 100 میلیارد دلار، شانزده راکتور هستهای بسازد. دولت این کشور مدعی است، این اقدام باعث کمتر شدن مصرف نفت در این کشور و صادرات بیشتر آن خواهد بود و این در شرایطی است که مصرف نفت در داخل عربستان به شدت افزایش یافته و دولت این کشور در حال تلاش برای متنوع ساختن اقتصاد کشور است. ضمن این که در اختیار داشتن فناوری هستهای، توان رقابت عربستان با ایران بر سر آینده منطقه را افزایش خواهد داد.
عربستان سعودی، معادن قابل توجه اورانیوم دارد. در گام مقدماتی برای پذیرش طرحهای کشورهای دیگر برای توسعه بخش هستهای در این کشور، دولت عربستان سعودی در ماه اکتبر از ایالات متحده، فرانسه، کره جنوبی، روسیه و چین خواست که اطلاعات اولیه درباره پیشنهادهای هستهای خود را در اختیار عربستان قرار دهند. سعودیها علاوه بر توافقات هستهای به دست آمده با آمریکا، در سال های اخیر تفاهماتی نیز با چین، فرانسه، پاکستان، روسیه، کره جنوبی و آرژانتین داشتهاند.
اشتیاق آشکار ترامپ برای تسهیل محدودیتهای همکاری هستهای با عربستان سعودی، در راستای وعده انتخاباتی ترامپ مبنی بر احیای صنعت هستهای آمریکا و رقابت آن با روسیه و چین است. توافق هستهای با عربستان سعودی برای شرکت وستینگهاوس حیاتی است. این شرکت که توانایی و فناوری آن در بیش از نیمی از نیروگاههای هستهای دنیا مورد استفاده قرار گرفته، در ماه مارس امسال به دلیل تأخیر در دو پروژه خود در امریکا اعلام ورشکستگی کرده است.
توافق بر سر برداشته شدن محدودیتهای همکاری هستهای آمریکا با دیگر کشورها در ازای به دست آوردن قراردادهای هستهای عربستان، میتواند باعث درگیری سیاسی در آمریکا شود، زیرا موضوع قراردادهای هستهای با کشورهای خاورمیانه، با ادعای دخالت روسیه در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا در سال گذشته مرتبط دانسته میشود. ادعا شده که مایکل فلین از مقامات ارشد کارزار انتخاباتی ترامپ که در دورهای کوتاه مشاور امنیت ملی رئیس جمهور ترامپ بود و بعدا وادار به استعفا شد، به دنبال این بوده است که اسرائیلیها را متقاعد کند با فعالیت هستهای عربستان سعودی کنار بیایند تا به این ترتیب شرکتهای روسی بتوانند منافع زیادی از بازار هستهای خاورمیانه به دست آورند.
برداشته شدن محدودیتهای معمول آمریکا در همکاری هستهای احتمالی با عربستان سعودی علاوه بر احتمال تشدید رقابت ایران و عربستان، میتواند سبب این شود که سایر دریافتکنندگان فناوری هستهای آمریکا نیز امتیاز مشابهی را درخواست کنند. امارات متحده عربی و مصر در توافقهای هستهای خود با امریکا قبول کردهاند تا زمانی که دیگر کشورهای دریافتکننده فناوری هستهای از آمریکا حق غنیسازی را نداشته باشند، این کشورها نیز از این امر صرف نظر کنند.
مدتهاست این ظن وجود دارد که عربستان سعودی به دنبال این است که در صورت لزوم قابلیت هستهای نظامی را در اختیار داشته باشد. دهههاست که همکاری عربستان سعودی با پاکستان، تردیدهایی درباره بلندپروازیهای هستهای این کشور ایجاد کرده است.
حسین حقانی، سفیر سابق پاکستان در آمریکا مدعی شده است که همکاری نزدیک با پاکستان از دوره جنگ با شوروی در افغانستان، امکان دسترسی این کشور به تواناییهای هستهای پاکستان را فراهم کرده است. آقای حقانی در مصاحبهای مدعی شده است که در دهه 1980، سفیر عربستان سعودی در پاکستان، مهمان همیشگی عبدالقدیرخان پدر بمب هستهای پاکستان بوده است.
همچنین، ژنرال فیروز حسن خان نویسنده تاریخ شبه رسمی برنامه هستهای پاکستان، در خصوص انگیزههای هستهای عربستانیها تردیدی ندارد. به گفته وی، حمایتهای عربستان سعودی به ویژه در سال 1998 وقتی که پاکستان به دلیل انجام آزمایش هستهای مورد تحریم قرار گرفت، برای پاکستانیها اهمیت بسیاری داشته است. در واقع در دوره این تحریمها، کمک عربستان بود که اجازه داد پاکستان بتواند هزینه سنگین دستیابی به سلاح هستهای را بپردازد.
مؤسسه امریکایی دانش و امنیت بینالمللی در گزارشی در ابتدای سال جاری آورده است، این مؤسسه، شواهدی به دست آورده که کمک هستهای آتی پاکستان به عربستان، انتقال سلاح هستهای به این کشور را شامل نمیشود، بلکه کمک مهم پاکستان به سعودیها در قالب کمکهای مهمی مانند انتقال تجهیزات، مواد و دانش مورد نیاز در حوزه غنیسازی و بازفرآوری خواهد بود.
در این گزارش آمده است، روشن نیست که آیا دو کشور در حوزههای حساس هستهای در پاکستان با یکدیگر همکاری داشتهاند یا خیر. در جدیترین حالت ممکن است که عربستان هزینههای مربوط به ایجاد یک مرکز اعلام نشده غنیسازی در پاکستان برای استفاده احتمالی در آینده را فراهم کرده باشد.
طبق این گزارش، حصول توافق هستهای موسوم به برجام، تمایل عربستان به رسیدن به قابلیت ساخت سلاح هستهای و یا حتی ساخت سلاح هستهای را از بین نبرده است و به نظر میرسد که با توجه به از بین رفتن محدودیتهای هستهای ایران طی ده سال آینده، سعودیها هم با جدیت بیشتری به دنبال این قابلیت خواهند رفت.
این گزارش پیشبینی کرده که سعودیها به جای در پیش گرفتن یک برنامه تسلیحات هستهای مخفی، بر ساخت زیرساختهای هستهای خود، ایجاد دانش فنی مورد نیاز و تربیت نیروی انسانی مورد نیاز متمرکز خواهند شد. این وضعیت به سعودیها اجازه خواهد داد که در روزی در آینده، خودشان مدیریت همه چرخه سوخت هستهای در این کشور را به دست بگیرند. وضعیت فعلی این گونه به نظر میرساند که سعودیها در کوتاه مدت به شکل جدی از تلاش برای به دست آوردن سلاح هستهای احتراز خواهند کرد ولی در بلندمدت انگیزه زیادی برای این کار خواهند داشت.
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
وعده های سر خرمن استکبار
برای ایران روسها
برای عربها هم آمریکا
امريكا تا كنون به هـيچ فرد مسلمان ويا كشور اسلامى اجازه پيشرفت علمى رانداده است بعداز اين هم نخواهد داد به همين خاطر تركيه مصر وپاكستان درحال خروج از سبد غرب هستند
اینها فقط دوشیدنین ساده هستید سعودی حقیر ملعون و هسته ای .......................
ناشناس 14:51 درست میگن چند وقته همه دارن میگن این اشکال وجود داره ولی انگار نه انگار کسی پاسخگو نیست
چرا پاسخ دادن به کامنت ها و منفی و مثبت دادن ، در مرورگرهای کروم و فایرفاکس ، چه نسخه موبایلی و چه دستکاپ ، کار نمیکنه ؟؟؟ فقط با آی ای و ادج کار میکنه که این دو مرورگر هم دیگه کاربر زیادی نداره .. قبلا کروم کار میکرد ولی الان خطاهای عجیب جاوااسکریپتی میده ..
من خودم طراح و برنامه نویس وب هستم و مشکل از اسکریپت های جاوااسکریپت سیستم کامنتینگه که فقط برای در ادج و آی نوشته شده ...
بهتره با شرکت ایران سامانه در مورد این مشکل صحبت کنید و اونو برطرف کنید ..
دیگه یه سیستم کامنتینگ ساده مثل این که سیستم زیاد پیچیده ای نیست که فقط برای مرورگرهای عهد بوقی و عقب افتاده ای مثل ادج و آی ای بخاد برنامه نویسی بشه
باید قبول کنیم که عربستان تو یه مسر اصلاحات و پیشرفت در حال حرکته. پیشرفت از همه نظر.
رونده اتمیزه شدن منطقه که با هندوپاکستان وکره شمالی وژاپن وگره جنوبی شروع شده بود وبه ایران قبل از انقلاب کشیده شده بود ور عراق هم در حال استارت بود که جنگ خلیج فارس مال عراق را تسریع وبعد از جنگ بخاطر فشارهای صهیونیسیم وتهاجم امریکا ومتحدینش زیر ساخت های ان را نابود کرد تا اینکه در ایران چرخه فعال ودرحال تکمیله وبه سوریه هم در حال سرایت بود که باز در چند نوبت زیر ساختهارا صهیونیسم زیر ضربه برد ولی اخیرا ترکیه وامارات وعربستان نیز چهار نعل بخاطر رقابت وکسب نوعی برتری در منطقه دارند در این سما وسو فعالیتهای خودرا پیگیری میکنند وبیم ان میرود اگر بسمت اهداف نظامی کشیده شود که هدف هم در نهایت بمب هسته ای است باید در منطقه منتظر فجایع وتهدید های جدی بود
مطمئنان برای مقابله با ایران اینکار رو خواهد کرد البته فکر کنم اونها زودتر از ما از انرژی هستی در صنایع و تولید برق استفاده کنند در کشور ما که فعلا خبری نیست فقط حرفش هست
برادر کشورهای بزرگ مجبور هستند که هنجارهای بین المللی را رعایت کنند شما چطور انتظار دارید در حالی که هر روز سازمان ملل یک قطعنامه علیه ایران تصویب می کرد روسیه اس 300 به ما بدهد و اگر نمی خواست بدهد اصلا قرار داد نمی بست علت نخریدن اس 400 هم درخواست خود ایران بود چون بسیار گران تر است وگرنه حتی روسیه فروش آن به جای اس 300 را پیشنهاد داده بود این را هم فراموش نکنید که مطابق متن برجام تا 5 سال بعد از توافق فروش هواپیما و تجهیزات تهاجمی جنگی به ایران ممنوع است پس دست روسیه بسته است مگر آنکه بخواهد قطعنامه های شورای امنیت را نقض کند.پس انتظارتان از دیگران معقول باشد و نه احساسی
تجهیزات دفاعی هیج مانعی ندارد و هیچ قطعنامه ای تااونجایی که من میدونم این تجهیزات رو منع نکرده برای فروش به ایران
سلام
ما هزینه میکنیم و از تجربه ما دیگران به نفع خود استفاده میکنند و در مقام نفر اول کشور نمی گویند قطار ما ترمز ندارد
زنده باد ملک سلمان شجاع
زنده باد عربستان مهد اسلام و مسلمین
اسرانی های صد اسلام
عربستان بالاخره به توان هسته ای دست خواهد یافت و با زحمت کمتری نسبت به ایران. رفتار آمریکا در مورد هسته ای شدن عربستان مانند رفتار با ایران 40 سال قبل است. در مورد دوستان و کشورهای مطیع آمریکا همه چیر مجاز است
جوجه رو آخر پاییز میشمرن
عزیزم دولت ترامپ تا میتونه این برادران عرب رو میدوشه تا زمانی که در قدرت هست با هر وعده ای که بشه
به محض عوض شدن رئیس جمهور دولت بعدی بعنوان دیگه ای میزنه زیرش
عمرن .. شاه ایران هم میخاست هسته ای بشه ولی پشتش خالی شد و سقوط کرد
به نظر میاد سقوط و تجزیه ی عربستان قطعی باشه و این اتفاق بعد از اینکه قراردادهای عظیم نظامی و هسته ای با این کشور بسته شد و پولشون گرفته شد ، خواهد افتاد
صهیونیست های یهودی و صهیونیست های مسیحی تاوقتی که قدرت داشته باشن ، هیچوقت و هیچوقت و هیچوقت اجازه هسته ای شدن و قدرتمند شدن رو به یک کشور مسلمان خاورمیانه ای نخواهند داد ولو اگه این کشور ، نوکر رام و فرمانبرداری مثل عربستان باشه
فرض کنید آمریکا و اسراییل به عربستان اجازه هسته ای شدن و ساخت سلاح هسته ای بدن و عربستان بعد از چند سال ، زرادخانه ی عظیمی از کلاهک های هسته ای ، مشابه زرادخانه ی اسراییل و پاکستان ، داشته باشه .. حالا به یکباره انقلابی توسط شیعیان عربستان در مناطق نفت خیز شرق عربستان اتفاق بیوفته
فکر میکنید دیگه کسی توی اسراییل باقی خواهند موند ؟؟؟ همه شون از ترس فرار میکنن و اسراییل از سکنه خالی میشه
احتمال این که در ازای این فناوری عربستان به کلی منکر کشوری بنام فلسطین شود وجود دارد یا حداقل قدس را بعنوان پایتخت اسراییل قبول می کند.قطعا به مصر هم باج می دهد و ترکیه که کلا مخالفتی ظاهری دارد
همانطور که جنگنده های نسل جدید موشک پاتریوت و انواع سلاح های بروز از امریکا می گیرد توان گرفتن فناوری هسته ای هم دارند.بدست آوردن فناوری های مثل هسته ای و موشکی با شاخ و شانه کشیدن برای دنیای متمدن قرن حاضر بدست نمی آید.بحث گاو شیرده یا گوشتی هم نیست.فناوزی و ادواتی که عربسنان از آمریکا می گیرد تا هزاران سال کارامد هستند و این کشور را به قدرت های بزرگ نزدیک می کند ضمن اینکه عربستان عظیم تزین سرمایه گزاری ها در بخش توریست و نفتی و ...انجام داده و لابی انها در آمریکا هم تاثیر گاز است
بله دقیقا درست میفرمایید.اتفاقا همین گاو قدرتمند در یمن زائیده اونم دوقلووووو
کجایی عزیز دل برادر؟؟؟؟
بهت قول میدم همه شاهزاده های سعودی رو جمع کنی نمیتونن هسته ای رو بنویسن
خدا وکیلی به کجای اینها نگاه کردی تو که میگی اینها به کشورهای قدرتمند نزدیک میشه؟؟؟
عزیزم قدرتمند ایرانه که همین عربستان و بقیه نامردهای وحشی که شما بهشون میگی قدرتمند نتونستن توی سوریه غلطی بکنن.
فکر میکردم فقط خودم از دنیا بیخبرم تازه متوجه شدم نه بابا من بروسلی هستم بدتر منم هست!!!
اونا دارن تکنولوژی زیر ساختهای اتمی را بدست می آورند ولی ما فقط غنی سازی را دست یافتیم و نه ساخت نیروگاه را .
این صفحه رو اسکرین شات میگیرم و میفرستم برای بن سلمان
آنچه با شاه ایران کردند با عربستان هم میکنند
با توجه به عملکرد عربستان هسته ای شدن یه حماقت به تمام معناست .
با سلام
به نظرم این اتفاق مادامی که اسراییل دست بالا رو منطقه داشته باشه اتفاق نخواهد افتاد.همونطور که تو فروش هواپیما و موشک های دور برد اینکار رو کرده.
برادر دیدگاه امریکا و اسرائیل به امثال عربستان و امارات به عنوان گاو های شیرده ای هست که هم می چاپندشان و هم به هزینه انها با حمایت از تروریسم کشورهای اسلامی را تضعیف می کنند.هسته ای واقعی شدن این کشورها ابدا در این دکترین جایی ندارد چون کسی نمی داند دوسال دیگر چه فرد یا گروهی در این کشورها حاکم خواهد بود و مسیر مسائل اجتماعی آنها به کدام سمت خواهد رفت.وقتی فردی مثل جان بولتن نگران سرنوشتی مشابه شاه برای ملک سلمان و پسرش است خود شما پاسخ سوال این مقاله را چه می دانید؟از آنجایی که مطابق ان پی تی همه کشورها از حق غنی سازی برای مسائل صلح آمیز برخوردار هستند من اگر جای مقامات کشور بودم به بهانه مشروعیت قانونی این امر تکنولوژی پیشرفته غنی سازی را در اختیار عربستان قرار می دادم و برخلاف آن که فکر می کنید این امر به نفع ما و ضرر آمریکا و اسرائیل تمام می شد.
چرا اجازه نده؟ آمریکا برا متحدینش همه کار میکنه. مثل روسیه نیست که متحدینش رو ضعیف نگه داره تا یه روزی متحدینش علیه اونها نشن. همون اس 300 رو بهمون بعد از سالها دعوا بهمون تیکه تیکه داد. در حالی که اس 400 رو براحتی به دشمنانمون تحویل داد. نیروگاه هسته ای رو سالها بعد از زمان تعهدی که برای تحویل داشت بهمون داد.اونم با تلاش دانشمندای خودمون. تاریخ ایران رو هم نگاه کنید روسیه کشوری بوده که بخش های زیادی از ایران رو تجزیه کرده، اما آمریکا نه، مگه به ایران پیش از انقلاب و اولین بار خودش پیشنهاد ساخت حتی بمب هسته ای رو نداده بود؟ اونها به متحدینشون تکنولوژی های پیشرفته رو تحویل میدن. موشک های ضد تانک رو تحویل معارضین کرد داده تا جلوی تانک های ترکیه رو بگین، اف 35 رو تحویل متحدشون اسرائیل کرده و خیلی از موارد دیگه. ..
هنوز عرق شرم رای 9 تایی ترامپ حشک نشده.
نگاهی به صدام و شاه ایران زمین
نشانت دهد راه آن آمریکای لعین
بله قطعا اجازه خواهد داد چون این براساس سیاست انها مبنی بر توازن منطقه ای است.توضیح ساده اینکه دو کودک هم وزن را تصور کنید که روی الا کلنگ بازی میکنند شما با مختصر فشاری هر کدام را بخواهید بالا برده یا پایین میاورید.حالا اگر یکی از این دو سبکتر باشد یا بدتر اصلا نباشد برای کنترل وبالا وپایین بردن ان ناچارید نیروی زیادی مصرف کنید.نمونه دیگر توازن ها کره شمالی وجنوبی،هندوپاکستان،چین وهند وژاپن در دنیا هستند.مخصوصا در مورد هند وپاکستان که دستیابی یکی به سلاح باعث دادن سلاح به دیگری شد.
بدبخت کشورهای جهان سوم، کلی پول و سرمایشون را تو هسته ای شدن هزینه میکنند و بهشون میگن هسته ای شدن یعنی پیشرفت و 4 تا هندونه هم زیر بغلشون میذارند و آخر سر بهشون میگن نمیتونید هسته ای بشید، مثل ایران، مثل لیبی و برای همیشه از دنیا عقب می افتند.
واقعا به دانشمندان فرهیخته ای مثل شما غبطه میخورم، لطف کنید بفرمایید که در کدوم کالج فارغ التحصیل شدین که متوجه شدین رسیدن به به های تک باعث عقب افتادن از دنیا میشه؟
بدون اجازه ایران هرگز. مطمءن باشید که آمریکا هم بدون اجازه ایران جرءت بعضی حرکات رو ندارد چون امنیت منطقه به خطر میافتد. ما نباید از امنیت خاور میانه شانه خالی کنیم.
اولین بمب اتمی که بسازه روی تهران ازمایشش می کنه
برادر پاشو قرص هایی و که فراموش کردی بخوری بخور. آفرین.
نظر شما
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.