اقتصادی

این روزها درگیر اخباری هستیم که از کانال مجلس و نمایندگان مردم در سطح رسانه‌ها منتشر می‌شود؛ اخباری که مبنی بر ارائه طرح‌های اقتصادی و راهکارهایی برای موضوعات مبتلا به اقتصاد روز کشور است. نکته جالب در این میان، آنکه این طرح‌ها، یکی پس از دیگری با ابهام روبه‌رو می‌شود.

یکی از مقامات اماراتی اظهار کرده است که امروز خط لوله حبشان فجیره، افتتاح خواهد شد. این در حالی است که این خط لوله با دور زدن تنگه هرمز، نفت امارات را مستقیم به اقیانوس هند می‌رساند. پیش از این، عربستان نیز از راه‌اندازی یک خط لوله قدیمی نفت خبر داده بود.

داستان مرغ، دیگر آن قدر تکراری شده که بازگو کردن افزایش بهای آن در ماه‌های اخیر، حوصله همه را سر برده است. کشمکش دولت، اتحادیه‌های مرغداران، فروشندگان، استانداری مجلس و وزارت صنعت و معدن و تجارت بر سر بهای این کالا، شاید دیگر برای مصرف کنندگان عادی شده و اکنون زمان آن است که خود مصرف کنندگان قدم در راه کنترل وضعیت پیش آمده بگذارند.

در این گزارش، دوازده شاخص سیاسی مرتبط با شاخص های میزان فشار بر دولت، در کنار صد زیرمجموعه و شاخص ریز و درشت برای رتبه‌بندی کشور‌ها منظور شده است که برخی از این شاخص‌ها عبارتند از: توسعه ناهمگون، مشروعیت دولت، نارضایتی عمومی و حقوق بشر.

کاهش محسوس برخی میوه‌های تابستانی در کنار افزایش محسوس برخی دیگر، ارائه نشدن مرغ با بهای مصوب دولتی در همه مراکز فروش و شکایت مصرف‌کنندگان و همچنین ثبات نسبی قیمت اقلام مصرفی برچسب‌دار، نتیجه مشاهدات میدانی تابناک از سبد کالای خانوار این هفته است.

گزارش ماهیانه اوپک که برای ماه ژوئن منتشر شد، دارای نکات قابل تأملی است. کاهش شدید بهای نفت و کاهش تقاضای جهانی از مهمترین نکات این گزارش است؛ افزون بر این در این گزارش آمده است که کشورهای عضو اوپک، همچنان بیشتر از سهمیه‌شان تولید می‌کنند.

چند روزی است که بازارهای مالی جهان، نوسانات سردرگمی را تجربه می‌کنند و بیشتر یک روند یکسان را تا آخرین ساعات بازار‌ها دنبال نمی‌کنند. امروز نگاهی به وضعیت این بازار‌ها، نشان می‌دهد که از هفته گذشته تا کنون، افت محسوسی در شاخص سهام این بازار‌ها دیده می‌شود. همچنین بازار بورس اوراق بهادار تهران نیز به رغم تحرک خوبی که امروز نسبت به روز گذشته داشت، هفته خود را با کاهشی محسوس در مقایسه با هفته پیش به پایان رساند.

واقعیت‌های بازار ارز در چند سال و به ویژه در ماه‌های اخیر، به همراه نوساناتی که بیشترشان رو به افزایش است و کمتر روی کاهش به خود می‌بیند و در عین حال مطرح شدن چند نرخی شدن ارز در اقتصاد کشور و تإکید مسئولان اقتصادی دولت برای تک نرخی کردن ارز، همگی نشان از آن دارد که بهای واقعی ارز به ویژه دلار در کشور،‌‌ همان بهای بازار موازی است. این امر دارای نکته‌ای اساسی درباره آینده ارز در کشور است.

در روز‌های گذشته، منابع خبری از سفر ناگهانی وزیر خارجه ایران به امارات نوشتند؛ اما گویا دلیل این سفر ناگهانی به مرور در حال روشن شدن است، به ویژه که پس از سفر صالحی، گویا امارات تغییری در رابطه خود با ایران انجام داده است!

شاید این امر که غرب در دو مداخله نظامی اخیرش بیش از همه نگران نفت بوده، پیش پا افتاده، عادی، توهم و یا حتی اغراق در نظر گرفته شود. اما نگاهی به واقعیت وضعیت کشورهای عراق و لیبی پیش از حمله، جزییات عجیب و قابل تأملی را در این باره به دست می‌دهد.

در پی تأکید دوباره شمس‌الدین حسینی، وزیر اقتصاد، مبنی بر این ‌که اقتصاد ایران هفدهمین اقتصاد جهان است، رییس مرکز تجارت جهانی ایران واکنش نشان داد.

دیروز یکی از نمایندگان مجلس، از تهیه طرحی برای مقابله با تحریم‌های نفتی علیه کشور در مجلس خبر داد‌که بخشی از آن، مربوط به استفاده از ظرفیت عالیترین مقام اجرایی کشور، یعنی رئیس‌جمهور برای فروش نفت است.

همزمان با کاهش تنش‌ها در بازار سکه و طلای تهران، همان گونه که پیش‌بینی می‌شد، روند کاهشی قیمت‌ها ادامه یافت و امروز بهای طلا و ارز در بازار کاهش محسوسی را تجربه کرد. این در حالی است که بهای اونس جهانی طلا پس از یک افت یکباره در هفته‌ای که گذشت، دوباره به سطح حمایتی هفته پیش بازمی‌گردد. بهای نفت همچنان درگیر نوسانات سردرگم است.

پس از انتشار گزارش کنفرانس توسعه و تجارت سازمان ملل متحد درباره وضعیت سرمایه‌گذاری خارجی مستقیم در سال ۲۰۱۲، جایگاه بر‌تر ایران در میان کشورهای منطقه جنوب آسیا، نشان از دستاوردی بزرگ برای اقتصاد ایران دارد؛ اما بهتر آن است که کمی این گزارش را جدی‌تر ارزیابی کنیم.

پس از آنکه در مسأله گرانی نان و روانه شدن سیل انتقادات از این امر، دولت مجبور شد، مستقیم و در قالبی متفاوت، اقدام به اختصاص یارانه برای جبران این افزایش قیمت کند، گویا، گرانی مرغ و ناتوانی دولت برای کنترل آن نیز اکنون منجر به آن می‌شود که دولت برای مرغ هم یارانه در نظر بگیرد.

چند روزی است که زمزمه طرح مجلس برای چند نرخی کردن ارز، بحث‌های فراوانی را پیرامون این امر مطرح کرده است. از هنگامی که ارسلان فتحی‌پور، رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس، از ارائه این طرح خبر داده، واکنش‌ها و رویکردهای متفاوتی به این موضوع پدید آمده است؛ اما مزایا و معایب چند نرخی بودن ارز چیست؟