معادل فارسی «فلاسک» مشخص شد
«دمابان» به‌عنوان معادل واژه «فلاسک» مصوب شده است؛ واژه‌ای که در میان گویشوران زبان فارسی چندان جا نیفتاده است.
«دمابان» از واژه‌های مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسی است که در برابر واژه «فلاسک» به تصویب رسیده است به‌عنوان ظرف دوجداره‌ای که دمای محتویات درون خود را ثابت نگه دارد.
به گزارش تابناک به نقل از ایسنا، سمانه ملک‌خانی، پژوهشگر زبان فارسی در یادداشتی درباره این واژه نوشته است: «دمابان» (در برابر فلاسک: flask) سالهاست که زمینه‌ساز خنده‌های زورکی است. ببینیم آیا این برابرگذاری تنها در زبان ما مسخره است یا در زبان‌های دیگری هم ممکن است استعداد پیشرفت (!) داشته باشد.
فلاسک انگلیسی، از ریشه‌ای نامشخص، احتمالاً لاتین، به‌معنی «بشکه» و «ظرف» است. برخی نیز آن را از ریشۀ ژرمنی (Germanic) دانسته‌اند که در آن صورت معنی «پوشش بطری بافته‌شده از کاه» را می‌دهد. در زبان عربی هم آن را «کظیمه» نامیده‌اند که از ریشۀ «کظم» به‌معنی «بروز ندادن» و «نگه‌داشتن» و «فروخوردن» است. حتی در مواردی برابر «قاروره» برای آن به‌کار رفته است، به‌معنای «شیشه»، «ظرف» و «بطری». در زبان‌هایی مانند روسی، ایتالیایی، ترکی، و اردو نیز، با تلفظ‌ها و نگارش‌های مختلف، از وام‌واژۀ Thermos (در اصلْ نام ویژند) استفاده شده که معنی «گرما» و «حرارت» دارد (حال‌آن‌که «دمابان» گزینه‌ای دقیق‌تر است). پس، اگر بنا بر تمسخر باشد، این واژه‌ها هم می‌توانند زمینه‌ساز این منظور باشند و اگر آنها مضحک نیستند دلیلی برای مسخره بودن واژۀ فارسی هم نیست.
پسوند «-بان» در «دمابان» نمایانگر معنای «حفاظت»، «نگاهبانی» و «پایش»، و «مهارکردن» است؛ مثل «بادبان» (که برای مهار باد استفاده میشود)، «گرمابان» (به دو معنای گرمابه و استاد حمامی، برای حفاظت از گرمای حمام و ادارۀ امور حمام)، و «سایه‌بان» (برای حفاظت در برابر آفتاب). کار «دمابان» نیز حفظ دمای مواد درون خود است.
تصور کنیم که اگر سال‌ها پیش، بدون اینکه نامی از فرهنگستان برده شود، این واژه را در تبلیغات تلویزیون یا بر روی تابلو‌های تبلیغاتی سطح شهر می‌دیدیم، آیا بازهم به نظرمان خنده‌دار بود یا مشکل ما تنها عنوان «فرهنگستان» است؟
افزودن تابناک به منابع ترجیحی گوگلتابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
آقا سلام .بخدا صحیح نیست این آقای حداد عادل با این همه فکر وزحمت که میکشد شمابودجه کم در اختیارش قرار بدین.چقدر فکر کرده تا دما بان را پیدا کرد.لطف کنید اول بگین چقدر بودجه در اختیار این آقا هست ودوم بگین واژه های عربی را هم حذف کنن وبه جاش واژه ایرانی بزارن.
درود ؛ خسته نباشد برادر ان فرهنگستان ؛ چقدر حقوق می گیرند چه کار پر زحمتی دارند، خسته نباشی دلاور خسته نباشی پهلوان .
سرکاریم!
آب بان بهتر است
آخی خدا رو سپاس مشکل حل شد.
دمابان
میذاشتند گرمینه
قشنگتر بود
لطفا از این به بعد به من بگن من خودم معادل پیدا میکنم پول هم نمیخوام بدون ردیف بودجه معادل سازی میکنم
فرض کن بری مغازه بگی آقا دمابان داری؟
گرمینه که بهتره
خوبه که شما مسئولش نیستی و الا بدتر میشد در این مورد بیشتر از تو فکر کرده
فلاسک فقط نگهداری آب گرم نیست برای سرد هم هستد
احتمالا به کولمن هم میگفتی سردینه
داغک هم خوبه
معنی اصلی و اول بان، نگهبان و مسئول هست نه نگهدارنده (مثل دیده بان که معنیش نگهبان بصری است). دمابان گزینه خوبی برای کلمه فلاکس نیست. اولا لازم نیست برای هر واژه خارجی معادل فارسی پیدا کرد چون که بسیاری از واژه ها بین المللی هستند و مثل تلویزیون در تمامی زبان ها مشترک هست. در ثانی ایجاد یک واژه ماندگار در هر ادبیاتی نیازمند شناخت کامل ریشه ها دارد و افرادی مثل استاد دهخدا را می طلبد تا مثل یک اثر هنری یک واژه ماندگار خلق کند.
هنوز یاد نگرفتید اسم را تغیر نمیدهن وبه نام سازنده ثبت شده همه جای دنیا
افرین
ننویس معادل! بنویس هم ارز! خودت هم میتونی از واژه های پارسی به کار ببری! رسانه ها باید پیشرو باشند!!
کلمه "معادل" بایستی به موضوع اصلی که در اینجا کالاست اشاره کند نه یک طیف وسیعی از تجهیزات با یک یا چند مشخصه مشترک.
دمابان میتواند به یک فرد هم اشاره داشته باشد که مراقب دمای مثلا کوره باشد.
یا به یک دستگاه کنترلی که بطور دیجیتالی مراقب افزایش و یا کاهش دما در یک کارخانه باشد .
کارخانه ای که تعداد زیادی تجهیزات کنترلی و تابلو دارد که دمابان که دما را کنترل میکند بخشی از آن تجهیزات است نه فلاسک چای.
با اینکه کلمات کوچکتر و معنا رسان از اولویت برخوردارند ولی معنا رسانی بر ابعاد کلمه ارجحیت دارد.
پیدا کردن کلمه مناسب هنر و ظرافت خاصی را میطلبد.
به نظرم بهتره بعضی از کلمات لاتین همونطوری بمونه بهتره و قشنگره..این دیگه چی بود؟
یک زمان برای کانتینر هم می گفتند بارگنچ استفاده شود
ما سالهاست بجای ترموستات های صنعتی که وظیفه تنظیم دما را در محیط های صنعتی بعهده دارند دمابان می گوییم . ختی در برگ گمرک هم این را می نویسند . خواهشا در انتخاب اعضای فرهنگستان یا ارزشیابی مدارک و ضلاخیت علمی آنها دقت بیشتری بکنید .
برای کشف این لغات من دراوردی بودجه های کلان خرج میشود درصورتیکه اکثر لغات ما عربی و بیگانه میباشد......
فارسی فلاسک میشه فلاکس
دیدگاه خود را بنویسید
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.