چگونه صدای ساز همایون خرم پس از مرگ شنیده شد؟!

با گذشت یک هفته از فقدان استاد همایون خرم، دو یا سه آلبوم با نام «آخرین آثار»، «بر‌ترین آثار» و «تازه‌ترین آلبوم» از ایشان وارد بازار موسیقی کشور شده و بار دیگر تراژدی بهره‌برداری از نام هنرمندان، بلافاصله پس از مرگ ایشان و در ترافیک اخبار و اوج توجه افکار عمومی تکرار شد و البته تاکنون بستگان این موسیقیدان و همچنین خانه موسیقی نسبت به آنچه رخ می‌دهد، سکوت کرده‌اند!

به گزارش «تابناک»، موسیقیدان، آهنگ‌ساز و نوازنده پیشکسوت ویولن و آخرین بازمانده صبا در عالم خاکی، یک هفته پیش پر کشید و فقدانش همه اهالی هنر کشور را متأثر کرد.

همایون خرم در هفته‌ای که گذشت با همراهی چندین هزار تن از اهالی و دوستدارانش، راهی آرامگاه ابدی‌اش شد تا از این پس نواهای باقی مانده از این استاد، یادگارِ ماندگار و خاطره برانگیزی برای میلیون‌ها مخاطب موسیقی سنتی کشورمان باشد.

در قطعات فراوانی از موسیقی ایرانی، نقش‌آفرینی همایون خرم به عنوان آهنگساز یا نوازنده پیداست و پیشتر نیز در این باره اشاراتی به «تو‌ ای پری کجایی»، «امشب در سر شوری دارم»، «رسوای زمانه منم»، «بوی باران» و... اشاره شده، اما آنچه مسلم است، انتشار نیافتن آلبوم‌هایی صرفاً با موسیقی استاد خرم است؛ شیوه‌ای که اشخاصی چون حسین علیزاده یا پرویز مشکاتیان پی گرفته‌اند و آلبوم‌هایی با محوریت این نوازندگان چیره‌دست منتشر شده است.

با چنین پیشینه‌ای، انتشار آلبومی از همایون خرم می‌تواند یک رخداد تازه و البته عجیب به نظر برسد؛ تازه از این منظر که شیوه همایون خرم تاکنون تولید چنین آلبوم‌هایی نبوده و عجیب از این جهت که دیگر امکان شکل‌دهی آلبومی از سوی این زنده یاد وجود ندارد. با این تفاسیر، یا برخی آثار منتشرنشده‌ای که قرار بوده منتشر شود، می‌تواند ساختار یک آلبوم به نام استاد خرم را تشکیل دهد یا آثار پیشین که از برخی از آن‌ها نام برده شد، دستچین شده و در یک آلبوم منتشر شود.

حال اگر سه آلبوم به نام همایون خرم منتشر شود، چگونه می‌توان با منطق به استقبال چنین رویدادی رفت؟ دو یا سه آلبوم با نام‌هایی چون «آخرین آثار»، «بر‌ترین آثار» و «تازه‌ترین آلبوم» در همین هفته‌ای که از درگذشت خرم می‌گذرد، منتشر شده و در بازار موسیقی قابل خریداری است که این اتفاق در نوع خود بهت‌آور است. اینکه یک عده چگونه توانسته‌اند در یک هفته، این تعداد آلبوم را طراحی و به تکثیر برسانند و از این موسیقیدان کسب درآمد کنند، یکی از توانمندی‌های استثنایی نهفته در کشورمان است!

طبیعتاً انتظار می‌رفت خانواده ایشان از یک سو و خانه موسیقی و دیگر نهادهای متولی از سوی دیگر، مانع چنین حرکتی می‌شدند که چگونه صدای ساز همایون خرم پس از مرگ شنیده شد؟! اما واقعیت این است که در سکوت همه متولیان امر، چنین تجارتی در حال وقوع است. آنچه اهمیت ماجرا را بیشتر می‌سازد، سوابق چنین اتفاقی است و بواقع پس از درگذشت برخی دیگر از اهالی موسیقی نیز، آلبوم‌هایی از ایشان منتشر شده است.

این آلبوم‌ها معمولاً متشکل از تمرینات ضبط شده و نه نسخه‌های نهایی آثار موسیقی‌دانانی است که دستشان از دنیا کوتاه شده که با برخی آثار پیشینشان ادغام و با رضایت یا بدون رضایت خانواده ایشان منتشر می شود؛ هرچند به واسطه فضای عاطفی که پس از درگذشت اساتید موسیقی شکل می‌گیرد، این آلبوم‌ها بسیار می‌فروشند، از سوی دیگر، شنوندگان این آلبوم ها که با آثاری تکراری یا ضعیف روبه‌رو می‌شوند و با نارضایتی از این واقعه، نمی‌دانند، به کدام نهاد گله و شکایت کنند.

با چنین شرایطی، اصلی‌ترین ضربه از انتشار چنین آلبوم‌هایی را، اساتید و موسیقی‌دانان جان باخته متحمل می‌شوند و تا هنگامی که خانواده اساتید موسیقی و هنرمندان ایرانی پس از گذشت بزرگ خاندانشان، به سرعت به مدیریت آثارشان نپردازند، این داستان ادامه خواهد داشت؛ اتفاقی که برای استاد خرم و دیگر اساتید موسیقی رخ داد، برای نقاشان و هنرمندان دیگری نیز روی داده و آثار تمرینی و حتی جعلی ایشان پس از درگذشتشان منتشر شده و مسأله‌ساز بوده است.