فرزند کمتر و انقراض نسبت‌های فامیلی
یاد آن روزها بخیر که از در هرخانه‌ای کودکان پر شر و شور به سمت کوچه‌هایی که تنها مامن امن‌شان برای بازی‌های کودکانه بود، می‌آمدند و در انتهای روز خسته اما پرانرژی به خانه باز می‌گشتند و تازه در خانه، بازی و دعواهای شیرین خواهر و برادری گل میکرد اما افسوس که در عصر کنونی کودکان تک فززند در خانه‌های قوطی کبریتی دوران شیرین کودکی را در حالی سپری می‌کنند که هیچ تصوری از خواهر یا برادر ندارد.
به گزارش «تابناک» به نقل از ایرنا، در حالی با خانواده های تک فرزندی مواجه هستیم که جمعیت ایران در حال پیر شدن است و شاید مهدهای کودک در آینده ای نه چندان دور تبدیل به خانه های سالمندان شود چرا که تک فرزندان با کهلوت والدین در شرایط سختی قرار می گیرند و به تنهایی از عهده نگهداری آن ها بر نخواهند آمد، هریک از کارشناسان در این زمینه نظرات مختلفی ارائه کرده اند، برخی تک فرزندی را مثبت دانسته که منجر به تربیت صحیح با تمرکز والدین به یک فرزند می شود و برخی دیگر تک فرزندی را آفتی برای خانواده های آینده می دانند.
حسین ابراهیمی مقدم در این زمینه گفت: تبلیغات و رسانه‌های داخلی کشور در گذشته و در درازمدت به تبلیغ و ترویج سیاست‌های تک فرزندی می پرداختند به عنوان مثال "فرزند کمتر؛ زندگی بهتر" یکی از اصلی‌ترین شعارها در جامعه ایران بود که گاه در قالب بنر و پوستر نیز در میادین شهر به چشم می‌خورد.
ابراهیمی‌مقدم ادامه داد: در زمان حاضر رسانه‌ها جامعه را به فرزندآوری تشویق و سیاست‌ها در این زمینه تغییر کرده است؛ بنابراین خانواده‌ها به طور حتم با یک سردرگمی روبه رو می‌شوند.
وی تاکید کرد: دیکته کردن تعداد فرزندان برای خانواده‌ها تاثیرگذار نخواهد بود؛ به منظور تصمیم‌گیری در این رابطه معایب و محاسن تک فرزندی باید مشخص شود و والدین براساس این تحلیل‌ها تصمیم‌گیری کنند.
۳۴ درصد از خانواده‌ها در ایران تک‌فرزندی را تجربه می‌کنند
این استاد دانشگاه یادآور شد: مطابق با برخی از آمار ۳۴ درصد از خانواده‌ها تک فرزندی را تجربه می‌کنند و ۱۴ درصد نیز فاقد فرزند هستند. براساس این آمار نزدیک به ۵۰ درصد از زوجین زیر ۲ فرزند دارند و این امر حاکی از اهمیت مبحث فرزندآوری در جامعه ایران است.
ابراهیمی مقدم ادامه داد: برخی از خانواده‌ها براساس تبلیغات و گفته‌های کارشناسانه تصمیم به تک فرزندی گرفته‌اند و در حال حاضر هم باتوجه به سن و وضعیت اقتصادی قادر به فرزندآوری نیستند.
به گفته این روانشناس شماری از خانواده‌ها نیز در این رابطه معتقدند که شرایط ازدواج باید برای جوانان تسهیل شود و زوج جوان اقدام به فرزندآوری کنند.
ابراهیمی مقدم گفت: یک دستورالعمل واحد در این رابطه برای خانواده‌ها مطرح نمی‌شود و هر خانواده براساس موقعیت اقتصادی و اجتماعی اقدام به تصمیم‌گیری می‌کند.
وی افزود: از منظر آموزشی به طور کلی تک فرزندان در مدارس و مراکز آموزشی نمرات بهتری کسب می‌کنند؛ موفق‌تر هستند و یکی از علل این امر حمایت‌های اقتصادی، عاطفی، هزینه‌کرد زمان و انرژی به طور صرف برای تک فرزندان است؛ این حمایت‌ها اما برای فرزندان متعدد به طور حتم تقسیم می‌شود.
ابراهیمی مقدم افزود: تعامل تک فرزندان نیز با والدین بیشتر و توجه کامل‌تری را دریافت می‌کنند؛ به عبارت دیگر تک فرزندان برای جلب رضایت پدر و مادر تلاش نمی‌کنند و عدم رقابت سبب کاهش اضطراب و افزایش سطح بهداشت روانی می‌شود.
این کارشناس ادامه داد: تک فرزندان همچنین مقایسه نمی‌شوند؛ محبت پدربزرگ و مادربزرگ را به همراه عشق پدر و مادر دریافت می‌کنند و گاه نیز به جهت عدم وجود خواهر و برادر به عنوان تکیه‌گاه استقلال بیشتری می‌یابند اما وابستگی تک فرزندان به پدر و مادر و عدم دریافت حمایت‌های اجتماعی و روانی از طرف خواهر و برادر موجب کاهش استقلال می‌شود.
به گفته ابراهیمی مقدم، خواهر یا برادر در مواجه با مشکلات فردی و اجتماعی و در سایه گفت و گو با یکدیگر، هیجانات منفی خود را تخلیه کرده که البته تک فرزندان از این موهبت الهی محروم هستند.
این مشاور تصریح کرد: گاه نیز تک فرزندان از جانب پدر و مادر تحت فشار روانی قرار می‌گیرند؛ والدین آمال و آرزوهای ذهنی خویش را از تک فرزند خود انتظار دارند و این مساله فشار روانی شدیدی را برای کودک و نوجوان رقم می‌زند.
وی با بیان اینکه تک فرزندان برای مراقبت از والدین نیز در دوران کهولت سن تحت فشار قرار می‌گیرند، افزود: این فرزندان همچنین از تجریبات خواهر و برادر، خواهرزاده، برادرزاده، یک خانواده گسترده در آینده و حمایت این نزدیکان محروم می‌شوند.
ابراهیمی مقدم یادآور شد: در موقعیت‌های اجتماعی گاه اعتماد به نفس و مهارت‌های کلامی تک فرزندان نیز رشد نمی‌یابد. گاه در فضای مجازی (بازی‌های رایانه‌ای، داستان‌های تخیلی ) غرق و بنابراین در برقراری ارتباطات اجتماعی در دنیای حقیقی ضعیف می‌شوند.
وی با بیان اینکه یکی دیگر از نتایج تک فرزندی فرزندسالاری در خانواده است، افزود: انتظارات تک فرزندان در خانواده معمولا به سرعت اجابت می‌شود؛ این انتظارات اما گاه در سطح اجتماعی محقق نمی‌شود و بنابراین احساس یاس و ناامیدی، انزواطلبی و در برخی از مواقع خشونت و پرخاشگری را برای کودک و نوجوان رقم می‌زند. این احساسات گاه در محیط‌های اجتماعی سبب ناکامی و شکست نیز می‌شود.
تاثیر تک‌فرزندی بر والدین
ابراهیمی مقدم با بیان اینکه بی‌حوصلگی و روزمرگی نیز در تک فرزندان بروز می‌کند؛ گفت: تاثیر تک فرزندی بر والدین نیز باید مشخص شود. به عنوان مثال براساس برخی از تحقیقات والدین تک فرزند به سبب کاهش هزینه‌های اقتصادی، زمان و انرژی رشد فردی و بالندگی بیشتری را تجربه می‌کنند.
وی همچنین با اشاره ناسازگاری فرزندان ادامه داد: اختلافات فرزندان نیز برای پدر و مادر بی‌شک با اضطراب و تنش همراه است؛ مشکلات فردی هر یک از فرزندان نیز میزان نارضایتی پدر و مادر را از نقش فردی افزایش می‌دهد.
ابراهیمی مقدم افزود: ناکامی و شکست تک فرزند والدین اما فشار روانی شدیدی را برای پدر و مادر به همراه خواهد داشت. به عبارت دیگر عدم موفقیت فرزند به تضییع سرمایه زندگی والدین تعبیر می‌شود.
انتظارات والدین از تک فرزندان تعدیل شود
این کارشناس در ادامه به برخی از راهکارها در خصوص کاهش و رفع آسیب‌های تک فرزندی اشاره کرد و گفت: انتظارات و توقعات والدین از تک فرزندان باید تعدیل شود. آموزش‌های همگانی نظیر حضور در مهدکودک‌ها افزایش یابد و مهارت‌های ارتباطی تقویت شود.
وی افزود: اعتماد به نفس این فرزندان نیز باید تقویت و مسئولیت پذیری (به تدریج) با مسئولیت‌گذاری افزایش پیدا کند و آثار و نتایج مثبت با هدف افزایش اعتماد به نفس، تشویق شود.
ابراهیمی مقدم تصریح کرد: درگیری در ارتباطات خانوادگی نیز آموزش داده شود و با برنامه‌ریزی‌های دقیق و جامع برای تنظیم ارتباطات اجتماعی بی حوصلگی و روزمرگی کاهش یابد.
وی تاکید کرد: در خصوص برخی از مباحث خانوادگی هم در سن و جایگاه مناسب با تک فرزندان گفت وگو و در صورت ضرورت به منظور کاهش آسیب‌ها با مشاوران و روانشناسان مشورت شود.
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
افزودن تابناک به منابع ترجیحی گوگل
نظرات بینندگان
داداش ملت پولی ندارن خرج خودشون بدن فرزند برا چیشونه
در این حد هم نمی ماند و نسل آینده در بهترین حالت یک بچه خواهد داشت چه دختر چه پسر براش فرقی نخواهد داشت چون جوان کار و پول برای ازدواج ندارد و توان اداره یک خانواده با بچه با بدون داشتن کار و درآمد کافی با این گرانی ها ندارد باید منتظر منفی شدن رشد جمعیت باشیم شاید در آینده حتی جوانان با این گرانیها مسئولین فقط یک زن رو هم قبول نکنن و ازدواجهای سفید بدون بچه جای ازدواج و بچه دارد شدن رو بگیره مسئولین لطفا به جای شعار به اقتصاد برسید این وضع به ناکجا آباد میره میدونید هشیاد باشید
فرزند کمتر بدبخت کمتر.
زير يكيشم داريم مزايم قديم پدرم معمار بود يك نفري كار ميگرد من و دو برادر و چهار خواهر ديگم درس ميخونديم ميپوشيديم و ميگشتيم و ميخورديم اما حالا ما هفت نفر داريم كار ميكنيم ولي دخلمون جواب خرج 7نفر رو نميده اخه چرا مسئولين خود كردن پس خود كرده را تدبير نيست .
با این اقتصاد ویران دنبال فرزند می گردید؟خدا شفا بده
بچه ای که در 11 سالگی خودکشی کنه یا کارتن خواب و کودک کار بشه، همون بهتر هیچ وقت به دنیا نیاد
نیست الان داریم خیلی رفت و آمد داریم
تک فرزندی محاسن دیگری هم دارد که بجای محبت به برادر و خواهر هم خون و دریغ کردن ان به برادر و خواهر دینی که در خانواده‌های پر جمعیت رواج دارد روح همدلی را در جامعه اسلامی می افریند.
خوب که چی؟
مردم به فرزند آوری علاقه دارند و فرهنگش رو هم دارند.تنها چیزی که مانع هست استرسیه که مسئولان بی کفایت از دورنمای مبهم و شرایط لحظه ایه اقتصاد به جوون مردم میریزند.
با اجبار و دستور جمعیت زیاد نمیشه.ضمنا این یکی توطئه بیگانه نیست.مدیونی سانسورچی حذفش کنی
بچه زیاد برای زمانی بود که همه کشاورز یا دامدار یا شکارچی بودن و بدر و پسرا میرفتن پی شکار و مزرعه و مادر و دخترا کارای خونه رو می‌کردن. در وضعیت فعلی چه توجیهی حتی برای 1 بچه وجود داره، وقتی طبقه متوسط از بین رفته و فقر و بیکاری موج میزنه و آینده خود پدر و مادر هم مشخص نیست؟
چه انتظار احمقانه‌ای. اینکه برادر و خواهر و پسر عمو و دخترخاله داشته باشی، اما همه بیکار باشن و کل خانواده توی فقز مطلق زندگی کنه، خیلی افتخار داره و دلتنگی شما برای سفره بزرگ 50 سال پیش خونه آقاجون رو برطرف می‌کنه؟ آقایون، فهم این قضیه که ایران در منطقه خشک زندگی می‌کنه و مشکل آب و جنگ بر سر منابع آب همین الان با جمعیت فعلی توی شهرهای ایران شروع شده،خیلی سخت نیست و نیاز به مدرک دکترا نداره، فقط کمی شعور لازم داره و کمی هم علاقه به آینده ایران، نه آینده ن...
20 سال کارمندی خونه ندارم بعد بگو تک فرزندی؟؟؟؟؟
میخواهد دو کیلو میوه بخری 500 % افزایش؟؟
بابا کجاشو باید بگیم از قیمت های نجومی مدرسه ها -لوازم التحریر ؟؟؟؟
بابا همه چی گل وبلبل و سنبله خدا روزی شما رو جای دیگه بده ؟؟؟؟؟؟؟؟؟
خدایی با چه رویی نویسنده این ها را برای مردمی که از فردایشان خبر ندارند میبافد؟
دولت حتی وام به ازدواج های کمتر از 18 سال را هم میخواهد قطع کند
یعنی دولت کل مرزهای یک مسوول بودن را زیر سوال برد هرچند مشخص است این ها در مسیر کم کردن ازدواج است .....!
زن ها را به کار گرفته اید به کار بیرون از خانه و ان ها را فراری دادین در محیط خانه ان وقت گله هم می کنید؟
هر چند مادی نگر شدن زندگی ها تاثیر گذار است
اگر واقعا راست می گید و نگران نسل ایرانیان هستید
وضعیت فرهنگی، اجتماعی، بهداشت و ازهمه مهمتر اقتصاد را سامان دهید
توروم رو کنترل و در کاهش آن گام بردارید
اشتغال پایدار و مطمئن با حقوق مکفی را افزایش دهید به نحوهی که کار دنبال کارگر باشد نه کارگر دنبال کار
اختلاف طبقاتی رو کاهش دهید
این موقع هم ازدواج و هم فرزند آوری بیشتر می شه
وگرنه با سخنرانی و اتخاذ تصمیمات آنی مثل افزایش وام ازدواج، یا طرح ازدواج اجباری و از این دست موضوعات هیچ فایده ای نداره
در ضمن غیر از مسائل بالا که مهم هستند باید به مسائلی چون منابع آبی، محیط زیست و خیلی از موارد از این دست توجه شود
وگرنه با مقاله و سخنرانی کسی ازدواج نمی کنه و اگر هم کنه بچه دار نمی شه
دیگر زمان این حرف ها که هرکس که دندان دهد نان دهد تمام شد
و اشتباه پدران و مادران مان را که در دهه ۶۰ مرتکب شدن را ما تکرار نمی کنیم
چون دهه شصت کاملا دیدن نه دندانی در کار بود و نه نانی
هزینه ثبت نام دانش آموز در یک مدرسه غیر انتفاعی معمولی بالای 10 میلیون تومن است در حالی که طبق قانون اساسی باید آموزش باید رایگان باشد.... چه کار میشه کرد؟
همه چی داره به رویا تبدیل میشه،داشتن کار،خونه، ماشین و .... حالا هم که بچه های اینده علاوه بر اینها باید آرزوی داشتن خاله، عمه،دایی،عمو رو هم داشته باشند.عجبا داریم به کجا می رویم ...
نه اینکه عمه و عمو و خاله و دایی گلی به سر ما زدند که بچه های الان بخوان تجربه کنند
انچه که واضح هست غریبه صد پشت بهتر از فامیل هست
من دوست مادرم خیلی بهتر از خاله واقعی ام بود
عموی من فقط سر مراسم عزاداری میدیدمش و تازه ارثیه پدری امون رو به نام خودش زد
عمه های من جز مزاحمت و بازی اعصاب و خاله زنک بازی هیچ نقشی توی زندگی نداشتند
به جرات میگم نبود همه اینها قطعا کیفیت زندگی ما رو بیشتر میکرد
به رابطه خونی نیست
به رابطه قلبی هست
تو‌این اوضاع همون یک فرزند هم‌اضافی است. بفرمایید عاقازاده ها قبول زحمت کنند و فرزند بیاورند. به قول اون لطیفه قدیمی هر کی چلوکبابش رو می خوره زحمت بقیه کار رو هم بکشه.
بهتر ، وقتی امیدی به زندگی بهتر و رفاه نیست ، چرا باید فرزندانی رو به دنیا بیاریم که سرنوشتون غوطه ور شدن در دنیای مشکلاتی هست که هیچ کدومشون تقصیر خودشون نیست ، چرا باید فرزندی به دنیا بیاریم که به لطف اوضاع کشور از کمترین رفاه ممکن که بماند برای زنده موندن همیشه باید دست به دعا باشه؟ هیچ امنیت شغلی و درآمدی دیگه وجود نداره که آدم بخواد خودخواهانه تصمیم بگیره و کسی رو بدنیا بیاره که سرنوشت روشنی نداره
در ايران اول يك آدم شريف بيايد تكليف انسان هايي كه مي خواهد شرافتمندانه زندگي كنند و شرافتمندانه پول در بياورند را در ميان انبوه كفتارهاي اقتصادي مشخص كند بعد بياييد در اين مورد مذاكره كنيم.
نظر شما
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.