اقتصادی

بهای جهانی طلا، پس از مدتی که شاهد روند کاهشی بود، در حال افزایش است و امروز پس از چندین روز افزایش پیاپی، مرز ۱۶۰۰ دلار برای هر اونس را رد کرد، ولی بهای نفت بر خلاف روز پنجشنبه، روند کاهشی را نشان می‌دهد و امروز نفت برنت و وست تکزاس، شاهد کاهش محسوس بودند. بهای طلا در بازار تهران نیز هنوز در حال افزایش است، ولی ارز شاهد نوسانات اندکی است.

مقامات ارشد هندی که در چند ماه اخیر، بار‌ها در قبال اعمال تحریم‌های یکجانبه آمریکا و اروپا علیه ایران واکنش نشان داده‌اند، به تازگی به موضع قاطع خود برای ادامه مراودات اقتصادی و تجاری با ایران تأکید کردند. سفیر این کشور در آمریکا و وزیر امور خارجه هند دوباره تصمیم هند برای ادامه مراودات با ایران را اعلام کردند.

در هفته‌ای که گذشت، ادامه بحران یورو و اعتراضات در اروپا، معرفی بر‌ترین برندهای جهان، رفع توقیف دارایی‌های ایران توسط بانک ژاپنی، تداوم روند کاهشی بهای طلا در بازارهای جهانی و تغییر رئیس سازمان بین‌المللی کار، اهم اخبار اقتصادی جهان را شامل می‌شد.

اعلام خبر به تأخیر افتادن اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها، احتمال برداشت دوباره از حساب بانک‌ها، شیوع تب کریمه کنگو، واردات آب در تاجیکستان و تغییر یکباره در هیأت مدیره صندوق توسعه ملی، از مهمترین اخبار اقتصادی کشور در هفته گذشته بود.

امروز بر خلاف روز گذشته، بهای طلا در بازار جهانی، شاهد افزایش محسوسی بود و به قیمتی نزدیک ۱۵۷۰ دلار در هر اونس نیز رسید. بازار نفت اما روز آرامی را گذراند و میزان نوسانات در این بازار در میزان پایینی بود. همچنین بازار سکه و ارز امروز تهران نیز شاهد افزایش بهای طلا بود.

برداشت‌ پنج میلیارد دلاری دولت از صندوق توسعه ملی، در حالی صورت گرفت که تا پیش از این، انتقادات بسیاری درباره اقدامات دولت برای ایجاد مسیر در برداشت از حساب این صندوق صورت گرفته بود و بسیاری از کار‌شناسان هشدار داده بودند، در صورت وقوع این اتفاق، صندوق توسعه ملی به سرنوشت صندوق ذخیره ارزی مبتلا می‌شود.

امروز صبح، رسانه‌های چینی گزارش دادند، ایران قرارداد دو میلیارد دلاری ساخت یک سد برق ـ آبی با چین را لغو کرده، حال آن که هنوز هیچ منبع رسمی این خبر را تأیید یا تکذیب نکرده است؛ اما در صورت تأیید این خبر، باید گفت که این کار می‌تواند هشداری جدی به پیمانکاران چینی برای جدی گرفتن پروژه‌های در دست اقدام باشد.

قیمت ارز نسبت به دیروز در بازار غیر رسمی شاهد افزایش بوده است، این درحالی است که قیمت طلا در بازار تهران با کاهشی محسوس نسبت به دیروز مواجه بوده. همچنین بهای جهانی نفت همچنان درحال کاهش است.

هنوز بحث دولت و مجلس بر سر درآمدهای به دست آمده از هدفمندی یارانه‌ها ـ که سرانجام با مبلغ ۶۶ هزار میلیارد تومان مصوب شد ـ ادامه دارد و دولت به بهانه مشکل‌دار بودن مصوبه مجلس اعلام کرده که هنوز قصد اجرا کردن فاز دوم هدفمندی یارانه‌ها را ندارد. این در حالی است که پیامدهای دیرکرد در اجرای فاز دوم قانون هدفمندی یارانه‌ها بر دوش افراد جامعه خواهد بود.

گزارش‌ها و شواهد موجود از نحوه عرضه و تقاضای طلا در سطح جهانی، نشان‌دهنده آن است که وضعیت بازار بر پایه منطق عرضه و تقاضا پیش نمی‌رود. همچنین در حالی که منطقا میزان تقاضا بر عرضه پیشی دارد، شاهد روند نزولی بهای جهانی طلا هستیم. این امر این پرسش را به ذهن می‌رساند که آیا باید در آینده، شاهد افزایش بهای جهانی باشیم یا خیر؟!

اصولا یکی از معضلاتی که برای شرکت‌هایی همچون مایکروسافت در کشورهایی به مانند عراق و ایران و امثال آن‌ها هست، مشکل نبود یک نمایندگی رسمی در این کشور‌ها برای فروش محصولات آن‌ها به شکل قانونی و رسمی است. این امر موجب آن شده که نه تنها بازار محصولات این شرکت‌ها در این کشور‌ها از دست برود، بلکه از سویی، سبب گشته که سالانه مبالغ بسیاری به دلیل استفاده از محصولاتشان به شکل غیر قانونی متضرر شوند.

در سال ۸۹ و همزمان با آغاز طرح هدفمندی یارانه‌ها، رئیس کل بانک مرکزی در چند جمله سخنانی گفت که بازخوانی آن پس از گذشت یک سال و اندی جالب به نظر می‌رسد! وی در آذر ماه آن سال اعلام کرد: پس از یک سال، نرخ تورم کاهش خواهد یافت و از افزایش بهای سکه و ارز بیشتر از قیمت جهانی جلوگیری خواهد شد.

حاکم فجیره در مصاحبه‌ای گفته که خط لوله نفت جدید امارات ـ که قرار است با دور زدن تنگه هرمز، بخش اعظمی از نفت امارات را به بندر فجیره در دریای عمان انتقال دهد ـ در ماه ژوئن وارد مرحله بهره‌برداری خواهد شد.

در حالی که رهبران اتحادیه اروپا نتوانستند راه مشخصی در قبال وضعیت بحران بدهی‌ها در اروپا و به ویژه یونان تعیین کنند، دیروز یکی از محبوب‌ترین و شناخته شده‌ترین ادیبان جهان، در این باره لب به سخن گشود؛ گونتر گراس در شعر جدیدی با نام «کشور محکوم به فقر شده»، تهدید ناشی از بحران بدهی‌های یونان و سیاست‌های مرکل را به باد انتقاد گرفت.

توجیه محمود بهمنی از قضیه برداشت بدون آگاهی از حساب بانک‌ها در ساعات پایانی سال ۹۰ همچنان ادامه دارد و وی هنوز هم قصد متهم کردن بانک‌ها و توجیه عملکرد خود با توصل به مصوبه دولت را دارد. این امر بهانه‌ای شد که زوایایی پنهان از این امر را برای روشن شدن افکار عمومی بررسی کنیم.

پس از نشست سران اتحادیه اروپا و مذاکرات بغداد، هم‌اکنون باید پرسید که دقیقا استراتژی سیاست خارجی اوباما و اروپا برای وفق دادن رشد اقتصادی با یک توافق هسته‌ای میان ایران چگونه خواهد بود؟ ارزیابی از چند مسأله اساسی در این میان، دورنمایی از آینده اقتصادی ایران را نشان می‌دهد.