بورس تهران، داستان یک سقوط ۴ ساله
۲۰ مرداد ۱۳۹۹، ساعت ۹ صبح بود که طبق روال اغلب روزهای قبل، بورس تهران با تابلوی سبز و غلبه صف های خرید بر صف های فروش کار خود را آغاز کرد اما در اتفاقی غیرمنتظره روند بازار تغییر کرد!
به گزارش تابناک، ساعت ۱۰ صبح ۲۰ مرداد ۱۳۹۹، در اتفاقی تاریخی قله ۲،۱۰۰،۰۰۰ فتح شد و به نظر میرسید بازار روند عادی خود را طی میکند.
اما به یکباره، همه چیز تغییر کرد. صف های خرید عرضه شد و بسیاری از سهام از صف فروش به دامنه منفی و حتی صف فروش رسیدند. روندی که به سایت سازمان خصوصی سازی و اطلاعیه فروش بلوکی سهام شرکت های پالایشگاهی برمی گشت.

در لایحه بودجه سال ۹۹، به دولت اجازه داده شده بود تا برای تامین کسری بودجه، عمده سهام خود در شرکت های بورسی را در قالب صندوق های قابل معامله ETF عرضه کند. سه صندوق برای عرضه این سهام پیش بینی شده بود:
دارایکم (سهام دولت در بانک ها و بیمه)
دارا دوم (سهام دولت در پالایشگاه ها)
دارا سوم (سهام دولت در فولادسازها و خودرویی ها)
آب سرد بر پیکر سهامداران
پذیره نویسی و عرضه دارا یکم با اقبال خوب سهامداران روبرو شد و در روز بازگشایی شاهد بازدهی حدودا ۷۰ درصدی آن بودیم. از این همه رو بازار به شدت منتظر عرضه دارا دوم بود تا بتواند در روزهای یکپارچه سبز بورس، سودی آسان و قابل ملاحظه را بدست بیاورد.
اما اطلاعیه سازمان خصوصی سازی، آب سردی بر پیکر سهامداران بود. در اطلاعیه دوم آن سازمان آمده بود که بدلیل عدم همکاری وزارت نفت در تاسیس صندوق دارا دوم، عرضه سهام دولت در شرکت پالایشگاهی در قالب ETF ملغی می گردد و سهام بصورت بلوکی و در قالب مزایده به فروش خواهد رسید. موج اعتراض سهامداران در همان دقایق اول بلند شد و حتی نمایندگان مجلس نیز واکنش دادند.
بیژن زنگنه وزیر وقت نفت در توییتی اعلام کرد که این وزارت مشکلی برای ارائه صندوق دارا دوم ندارد و در صورت همکاری وزارت اقتصاد و سازمان خصوصی سازی در کمترین زمان ممکن این صندوق تشکیل می گردد. انتشار این خبر کمی تنش ها را کاهش داد و صف های فروش سبک تر شد اما شاخص کل به عدد ۲،۰۶۵،۰۰۰ برگشت.
گرچه در فاصله زمانی کوتاه صندوق دارا دوم با اسم جدید پالایش و با ۳۰ درصد تخفیف در روز ۵ شهریور پذیره نویسی شد، اما بورس تهران از ۲۰ مرداد به بعد تا مدت ها روی خوش به خود ندید.
برای تحلیل دقیق موضوع بهتر است کمی به عقب باز گردیم، یعنی ۱۴ دی ۱۳۹۸، اولین روز کاری بورس بعد از شهادت سردار سلیمانی. شوک شدید ناشی از این اتفاق و بالا رفتن بی سابقه سطح تنش های منطقه ای و بین المللی، باعث شد تا بورس تهران این روز را یکپارچه قرمز و صف های فروش بسیار سنگین آغاز به کار کنند و شاخص کل حدود ۴.۵ درصد افت کند.
اما وضعیت قرمز بورس تهران صرفا ۴ روز کاری ادامه داشت و از ۲۱ دی بازار متعادل و سبز شد. حال اینکه از آن روز به بعد چه اتفاقی در بورس تهران افتاد، جای تامل بسیار دارد. در اتفاقی احتمالا تکرار نشدنی، بورس تهران به مدت هفت ماه تقریبا صعودی بود.
شاخص کل ۴۶۶ درصد و شاخص هم وزن ۳۵۰ درصد رشد داشتند (این نشان دهنده اقبال بیشتر به بازار به سهام بزرگ و شاخص ساز بود). رشد شتابان بورس به گونه ای بود که خیلی ها دست به تصمیمات عجیبی در زندگی خود زدند. از فروش دارایی هایی شخصی برای خرید سهام تا استعفا از شغل.
از ۲۰ مرداد ۱۳۹۹ روند فرسایشی بورس آغاز شد. در یک روند تقریبا اکیدا نزولی، شاخص کل بورس با افت باور نکردنی ۵۳ درصدی در ۳ خرداد ۱۴۰۰ به۱،۰۹۵،۰۰۰ واحد رسید. با روی کار آمدن دولت سیزدهم، کاهش تنش های منطقه ای و از سوی دیگر استمرار تورم و افزایش نرخ دلار باعث شد تا بورس مجددا وارد کانال صعودی شود و ۲۷ اردیبهشت ۱۴۰۱ به ۱،۶۰۶،۰۲۴ واحد رسید.
اما رشد مجددا بورس در دولت سیزدهم از آذر ۱۴۰۱ و همزمان با رشد قیمت دلار آغاز شد و در بازه کمتر از ۵ ماه شاهد رشد خیره کننده ۸۳ درصدی شاخص کل بودیم و ۲،۵۳۵،۲۳۷ واحد به عنوان قله تاریخی بورس در ۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۲ ثبت شد. در حالیکه بورس پس از اتفاقات عجیب سال ۹۹، مجددا تبدیل به گزینه جذابی برای سرمایه گذاری شده بود، یکشنبه سیاه از راه رسید. شاخص کل بورس با افت یکباره ۸۵ هزار واحدی به ۲،۴۴۰،۱۸۰ واحد رسید و روند نزولی شتابان بازگشت. در عرض ۷۰ روز، شاخص کل بورس با افت ۲۳ درصدی مجددا به زیر دو میلیون واحد رسید و تا عدد ۱،۹۵۶،۶۳۴ پایین آمد. اوایل تیرماه همان سال بود که بالاخره دلیل یکشنبه سیاه مشخص شد.
چرا دامنه نوسان کاهش پیدا کرد؟
ابلاغیه مصوبه هیات وزیران در خصوص افزایش نرخ خوراک پتروشیمی ها از ۵۰۰۰ به ۷۰۰۰ تومان به امضای مخبر معاون اول وقت ریاست جمهوری. ابلاغیه ای که به تاریخ ۱۷ اردیبهشت صادر شده بود اما ۵۱ روز بعد منتشر شد. یک رانت کامل اطلاعاتی برای آنهایی که از همان روز اول از مفاد آن اطلاعیه آگاه بودند و به قیمت به زمین زدن سهام بسیاری از سرمایهگذاران، سودهای هنگفتی برداشت کردهاند.
بورس تهران پس از پشت سر گذاشت دو موج نزولی بزرگ و یک موج صعودی بزرگ از مرداد ۹۹، پس از ۴ سال در مرداد ۱۴۰۳، تقریبا همان جایی ایستاده است که ۴ سال قبل قرار داشت. شاخص کل به زیر دو میلیون واحد رسیده است و زمان نگارش این گزارش روی عدد ۱،۹۹۸،۰۰۰ واحد قرار گرفته است.
از ابتدای سال ۱۴۰۳ و وقوع حوادث عجیب و غریب این سال، باعث شده است تا مسئولان سازمان بورس برای جلوگیری از سقوط بورس، در مقاطع مختلف دامنه نوسان را کاهش دهند. در حال حاضر نیز بعد از ترور شهید هنیه در تهران، دامنه نوسان به +-۱ درصد رسیده و عملا بورس در حالت کما به سر می برد. بورسی که در این ۴ سال با انواع و اقسام تهدیدها و خطرات مواجه بوده است. دست اندازی دولت به سود شرکت های بورسی، قیمتگذاری دستوری، اجبار صادر کنندگان به عرضه دلار با نرخ دلار کمتر از بازار آزاد در سامانه نیما، شرایط پرتنش منطقه ای و بین المللی و ... باعث شده است تا بورس از مدار توجهات سرمایه گذاران خارج شود و پول به سمت صندوق های درآمد ثابت، صندوق های طلا و صرافی های رمزارز گسیل شود. بورسی که می توانست با جذب سرمایه های مردمی، به تعبیر برخی فعالان بازار سپر تورمی باشد، تبدیل به کوره پولسوزی شد.

باید دید که در دولت جدید و حضور جناب همتی در راس وزارت اقتصاد و تغییر سایر مدیران اقتصادی دولت، آیا بورس می تواند به فاز صعودی و مثبت باز گردد و یا همچنان با استمرار ریسک های سیستماتیک، وضعیت موجود همچنان ادامه خواهد داشت.
نویسنده: امیر فهیمی ثابت
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
درآمد من از نات کوین بیشتر از سرمایه گذاری در بورس بود! 6 میلیارد تومان ناقابل
من مقداری سهم وسقم خریدم یعنی پول نقد دادم . نه از جایی به من دادند نه از بازنشستگی و از هیچ جای دیگری به من اعطا نشده است . پول نقد دادم نزدیک پنج سال هست .نه قابلیت نقد شوندگی دارد و نه قابلیت فروش دارد.به هرکجایی که فکر شود مراچعه کردم نامه دادم
باید ضرر وزیانمان جبران بشه شرکتها تو این 5سال سرمایشون چند برابر شده وخوب سود کردن با فروش وصادرات جای دوری نمیرود ضرر سهامداران را بدون لفزایش سرمایه پرداخت کنند با افزایش سهم به همان تعداد موجود وشرکتهای در پیتی از بورس خارج گردن
عزیز شما تورم دلار در ۴ سال گذشته را در نظر نگرفته اید ۲۰۰۰۰۰۰ سال ۹۹ معادل ۳۰۰۰۰۰۰ الان است و نه ۲۰۰۰۰۰۰ که الان هست
چه جوری می خواین میلیونها نفری که در بورس نابود شدن رو آماده همچین طرحی کنید ؟
چه حمایتی در حق سهامداران کردین شاخص ۴ میلیون بشه هنوژ ضرر آنها جبران نمیشه
سرمردم را گرم کرده وماست را 40درصد گران می کنند
یادآوری خوبی بود.
قابل توجه حاج حسین و اسب زین کرده .
این نمونه دیگری است از اینکه. « اسب زین شده» دولت مرحوم رئیسی. که به دولت پزشکیان تحویل شده
از یه اقتصاد ورشکسته دستوری چه انتظاری دارین؟
صرفا بورس خراب نیست.اقتصاد خرابه.کسی تو این کشور سرمایه گذاری نمیکنه.به ویژه شرکت های بزرگ بورسی هم به دلیل مدیران رانتی گماشته دولت برای افراد سرمایه دار جذابیتی ندارن.سرمایه جایی میره که دولت توان مداخله نداشته باشه.
به خدا بورس منو بدبخت کرد کلاً مملکت بی صاحب الان مثلاً قیمت اوره رو دولت چند برابر کرده ولی بعضی از شرکتهای پتروشیمی اوره ساز قیمت سهامش سقوط کرد نمیدونم چیکار کنم از طرفی حقوقی ها هم بازار رو خراب کردن هیچ نظارتی نیست رو بورس
زمانیکه برای مدت طولانی روزی ۵ درصد رشد میکردچرا کسی اعتراض نمیکرد؟
مدت طولانی منظورت همون 5 ماه هست. و الان 5 ساله که داره میریزه بازم اعتراض نکنیم؟
روتون زیاده بخدا
بله.حرفتون درسته اما ۴ سال هر روز مثبت نبود...
اتفاق 17 اردیبهشت پارسال با اون رانت چند هزار میلیارد تومنی اگه توی یه کشور دموکراتیک افتاده بود حتی می تونست دولت رو ساقط کنه اما این جا دریغ از یه شفاف سازی ساده.
رانت دولت 13 به مرات بیشتر از دولت های قبلی بود
دولت 13 بورس را کاملا نابود کرد
چه جوری می خواین میلیونها نفری که در بورس نابود شدن رو آماده همچین طرحی کنید ؟
سقوط بورس بی دلیل نیست شما اگر از بالا به بورس بنگرید متوجه میشوید که شرکتها ارزش سرمایه گذاری خود را از دست داده اند بدلیل اقتصاد خراب کشور . ایران نفت میفروشد ولی بجای پول ان مجبور است کالا وارد کند و این یعنی ضربه به شرکتهای تولیدی و یا بدهی شرکتها را نمیدهد و ارز شرکتها بموقع تامین نمیشود یا اصلا تخصیص نمیابد مثل شرکتهای خودروسازی که اصلا به انها ارز داده نشد و شرکتها مشکل اب و برق و گاز دارند سایه درگیری بر بالای سر کشور است تا زمانی که این مسائل مشخص نشوند بورس به سقوط خود ادامه خواهد داد
همیشه ما صبر می کنیم تا خارجی ها یک ایده ای را عملی تا ما از آن استفاده کنیم
امروزه رمزارزها می تواند عاملی برای جذب سرمایه گذاری خارجی شود
یک متخصص بلاکچین می تواند با یک صنعت و یک شرکت بورسی تعامل کند و کریپتوکارنسی ایجاد کند و سهام شرکت را بصورت رمز ارز در آورده و جهانی کند و جذب سرمایه کند.
یقین بدانید ما خواهیم گفت نمی شود و راهکار قانونی ندارد اما همین فردا خواهید دید که شرکت هایی مثل مایکروسافت و گوگل و ... برای خودشان سهام بشکل رمزارزخواهند داشت که بصورت جهانی خرید و فروش خواهد شد.
و من الله توفیق
نفرمایید این صعود هست
ما نمیفهمیم و درک نمی کنیم
سه روزه قول درست کردن شرایط رو داده بودن
دولت مردمی و انقلابی و جهادی
بورس = قمار خانه
اقایی که بورس را قمارخونه میدونی بدان که بورس کانالی است برای جمع اوری نقدینگی های خرد و کلان جامعه و هدایت ان به بستر تولید کارافرینی و مهار تورم و اسیب اقتصادی نقدینگی های موجود بورس پیشانی اقتصادی هر کشوری است و رشد بورس نشان از سرزندگی و پویایی اقتصاد و تولید هر کشوریست
شما که میری پولتو زمین میخری میندازی گرونتر بفروشی ضررت به جامعه چقدره ؟؟؟ همون پول را سهام شرکتی تولیدی میخره تا ان شرکت چرخهایش راه بیفته سودش برای جامعه چقدره ؟
خواهشا دیگه از این تفاسیر خام نذار
این دوستی با کشور نیست
بورس ایینه تمام نمای اقتصاد کشور است
داستانی است که از سال 99 شروع شد و از ان روز تا به حال روی خوشی ندیده است بیچاره مردم که سرمایه شان در طی این سالها دود شده است
بورس در سال 99 سقوط نکرد بلکه کار دولت با بورس در آن موقع تمام شد .
طبق روال همیشه ، این اقدام هم مانند گران کردن بنزین ، با رضایت همه اضلاع قدرت صورت گرفته بود .
سهام شرکت های دولتی را چند ده برابر ارزش واقعی فروختند و کسری خود را جبران کردند و سپس آوار بورس را بر سر مردم خراب کردند .
بالا و پایین شدن شاخص های بورس تابع اخبار اقتصادی و امنیت است.
وقتی کشور 20% توان فعلی، کمیود برق دارد و به دلیل آن کارخانه ها و تولید کنند ها به اجبار باید هفته ای یکی دو روز از کار دست بکشند، نباید انتظار رونق بورس را داشت.
وقتی تحولات خارجی و داخلی جوری است که دانماً نرخ ارز نوسان های شدیدی را تجربه می کند، نباید انتظار ثبات در بورس را داشت.
اگر نرخ برابری ین ژاپن در مقابل دلار آمریکا را در طی 50 سال اخیر نگاه کنید، همیشه 1 دلار آمریکا برابر با 100 ین ژاپن + و - 5درصد بوده است.
حالا نرخ برابری ریال با دلار را فقط در 5 سال اخیر با هم مقایسه کنید تا متوجه شوید که چرا بورس ایران در 5 سال گذشته روی هم رفته سودآور نبوده است.
وقتی که فساد و رانت به این حد شایعه هست نبایستی
. توقع رونق بازار را داشت
جالب است که دولت در پایان سال از همان کارخانه هایی که به دلیل قطع برق تولید نداشته و خسارت دیده اند، مالیات هم می گیرد. مالیاتهایی که میزان آنها هر سال بیشتر از سال قبل می شود.
آنانی که به امید سودآوری سرمایه هایشان را در بازار بورس سرمایه گذاری می کنند، فقط به این سوال جواب دهند که آیا تا به حال شده است که دولت ها پول بی زحمت به مردم بدهند، که انتظار دارند بورس دولتی به آنها بدهد؟
بورس یعنی کمک مالی مستقیم به تولید بدون واسطه بانک برای گردش مالی شرکتها این بده مشکل جایی شروع شد که حقوقی یک دفعه خارج شد وباز نگشت
با این حرف زدن مشخصه کوچکیترین سواد مالی نداری و فقط میخوای یه چی بگی
اتفاقا تو این مملکت درامدرا فقط مشاغل بی زحمت دارد .دلالی احتکار اگه بهزحمت پول داده میشد که بورس بالاترین سود را باید داشته باشد چون همش تولیده .
بورس ایران رو با بورس های دنیا مقایسه نکن بزرگوار
بله در لاتاری خودرو سودهای کلانی داده
در ضمن همه شرکتهای سهامی دولتی نیستن، زمین دارن کارخانه دارن ماشین آلات دارن که به تناسب تورم گران میشه
بورس تهران، داستان تامین کسری بودجه دولت ها از سرمایه های مردم
سهامدار باید بپذیرد که رشد طولانی مدت و پربازده بورس تنها به دست بازارساز اتفاق خواهد افتاد، به چه صورت؟!! به این روش که بخش عمده سهام فروخته شده در سقف قیمت در سال ۹۹، مجددا در کف قیمت توسط حقوقیها خریداری و توان ایجاد موج صعودی در دست قرار گیرد. تا زمانیکه حقوقی و بازارساز، مالک بخش عمده بازار، یعنی بالای ۸۰٪ سهام نشود، امکان رشد مجدد همانند سال ۹۹ وجود نخواهد داشت. پس دوستان صبور باشند و در این قیمتها خریدار..... از ما گفتن.....
۰۸:۱۶
بدهی بانکی دولت بیش از 800 همت هست. جمع بدهی هایی که دولت 14 به ارث برده حدود 2000 همت است یعنی 2000 هزار میلیارد تومان
دولت پزشکیان برای سال جاری با کسری بودجه ای در حدود 600 هزار میلیارد تومان روبرو است.
دولت چاره ای ندارد که این کسری بودجه عظیم را از طریق نوسانات بورس، ارز و افزایش قیمت بنزین تامین کند.
اگر مردم پولهای خود را به جای اینکه سهام خریده و ضرر ببینند، کالا، هر کالایی خریده و در خانه نگهدارند، به میزان تورم ارزش پولشان حفظ می شود.
در واقع شرایط کنونی کشور، احتکار که امری مذموم است را تشویق می کند.
نظر شما
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.