بنزین ۱۰ هزار تومانی؛ نسخه ناترازی یا جرقه گرانی؟ / زندیان: بنزین را نمی‌توان فقط با یک عدد سنجید

علیرضا زندیان، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی، در گفتگو با خبرنگار پارلمانی تابناک، با اشاره به بحث واقعی‌سازی قیمت حامل‌های انرژی، اظهار کرد: واقعی کردن قیمت حامل‌های انرژی در هر کشوری از جمله موضوعاتی است که مورد توجه قرار می‌گیرد، اما درباره بنزین صرفا نباید به خود قیمت توجه کرد، چرا که قیمت بنزین آثار روانی و مستقیم قابل توجهی بر قیمت سایر کالاها و خدمات دارد.

وی افزود: اگر دولت قصد دارد قیمت حامل‌های انرژی را واقعی کند، باید شرایط اقتصادی و معیشتی جامعه را نیز در نظر بگیرد. نمی‌توان مانند برخی تجربه‌های گذشته، مردم صبح از خواب بیدار شوند و ببینند قیمت بنزین افزایش پیدا کرده است، بدون اینکه مشخص باشد چه کسی مسئولیت این تصمیم را بر عهده دارد. چنین تصمیمی باید با برنامه‌ریزی، تدبیر و اطلاع‌رسانی مناسب انجام شود.

دهک‌های پایین نباید قربانی اصلاح قیمت‌ها شوند

زندیان با اشاره به اختلاف قیمت بنزین با کشورهای اطراف و تأثیر آن بر قاچاق سوخت، اظهار کرد: از یک طرف باید به این موضوع توجه کرد که پایین بودن قیمت بنزین نسبت به کشورهای اطراف، زمینه قاچاق را ایجاد می‌کند، اما از طرف دیگر باید وضعیت دهک‌های پایین جامعه و افرادی را که خودرو وسیله کسب درآمد و معیشت آنهاست، مورد توجه قرار داد.

عضو کمیسیون اقتصادی مجلس، ادامه داد: اگر قرار است اصلاح قیمت انجام شود، باید برای دهک‌های پایین جامعه تدبیر ویژه‌ای اندیشیده شود. به نظر من بهتر است قیمت‌ها به صورت سطح‌بندی و سهمیه‌بندی تعیین شود؛ به این معنا که یک یا دو سطح از مصرف با قیمت پایین‌تر در اختیار مردم قرار گیرد و اگر فردی مصرف بیشتری داشت، هزینه مصرف مازاد را با قیمت آزاد پرداخت کند.

وی تأکید کرد: دولت باید با تدبیر بیشتری وارد این موضوع شود تا افزایش قیمت حامل‌های انرژی به اقتصاد خانوارهای ضعیف آسیب نزند. ممکن است خانوارهای برخوردار که چند خودرو دارند، افزایش قیمت بنزین را چندان احساس نکنند، اما خانواده‌ای را باید دید که اقتصادش بر اساس درآمد حاصل از یک خودرو می‌چرخد و معیشت خود را از این طریق تأمین می‌کند.

بنزین؛ استراتژیک‌تر از یک قیمت ساده

زندیان با بیان اینکه آثار روانی افزایش قیمت بنزین باید جدی گرفته شود، گفت: دولت باید علاوه بر توجه به اقتصاد خانوارهای کم‌درآمد، آثار روانی افزایش قیمت بنزین بر قیمت کالاها و هزینه حمل‌ونقل را نیز کنترل کند. بنزین شرایطی دارد که نمی‌توان صرفا قیمت آن را با یک عدد سنجید، چرا که آثار پیرامونی و روانی آن بسیار گسترده است.

وی در واکنش به اظهارات رئیس‌جمهور درباره افزایش قیمت بنزین تا سقف ۱۰ هزار تومان، اظهار کرد: برداشت من این است که رئیس‌جمهور با احتیاط بیشتری در این زمینه حرکت می‌کند و اعلام رقم ۱۰ هزار تومان نیز ناشی از همین ملاحظه و توجه به آثار روانی افزایش قیمت بر اقتصاد جامعه است.

عضو کمیسیون اقتصادی مجلس افزود: کارشناسان درباره قیمت تمام‌شده بنزین ارقامی مانند ۱۲۰ یا ۱۲۶ هزار تومان را مطرح می‌کنند، اما این ارقام را نمی‌توان به سادگی با قیمت مصرف‌کننده مقایسه کرد. آنچه اهمیت دارد این است که دولت در کنار هر تصمیمی درباره قیمت بنزین، آثار آن بر حمل‌ونقل و قیمت کالاها را نیز در نظر بگیرد.

افزایش ۱۰ هزار تومانی؛ نیازمند احتیاط بیشتر

زندیان درباره اینکه آیا رقم ۱۰ هزار تومان را برای بنزین معقول می‌داند یا خیر، گفت: موضوع فقط این نیست که بگوییم قیمت تمام‌شده چقدر است و بر اساس آن قیمت مصرف‌کننده را تعیین کنیم. باید شرایط اقتصادی جامعه را نیز دید.

• وی ادامه داد: اگر بنزین به ۱۰ هزار تومان برسد، باید توجه داشت که این موضوع در شرایط فعلی اقتصاد و تورم، می‌تواند آثار مختلفی داشته باشد. درباره بسیاری از کالاها افزایش قیمت ممکن است صرفاً روی همان کالا اثر بگذارد، اما بنزین یک کالای استراتژیک است و افزایش قیمت آن آثار جانبی و روانی گسترده‌ای بر اقتصاد دارد.

زندیان خاطرنشان کرد: بنابراین حتی اگر کارشناسی بر این باور باشد که رقم مشخصی برای قیمت بنزین معقول است، باز هم شرایط پیرامونی و آثار آن بر اقتصاد خانوار، حمل‌ونقل و قیمت کالاها باید در نظر گرفته شود و دولت باید با احتیاط بسیار زیادی در این زمینه تصمیم‌گیری و اقدام کند.