دولت کم درآمدها را می‌شناسد اما پولدارها را خیر!

قانون بودجه سال جاری، دولت را مکلف به شناسایی خانوارهای متقاضی یارانه نقدی کرده ‌که باید در این راستا بر پایه درآمد سالانه خانوار‌ها، اقدام به حذف دهک‌های پردرآمد می‌کرد. حدود هفت ماه از اجرای دومین مرحله قانون هدفمندی یارانه‌ها و پرداخت یارانه نقدی همگانی می‌گذرد، ولی هنوز هیچ یک از کسانی که یارانه ‌دریافت کرده‌اند، حذف نشده‌اند.

به گزارش «تابناک»، دولت در بودجه ۹۳ نیز مکلف شد، ‌یارانه نقدی را بنا بر تعیین سقف درآمدی و با شناسایی غیر نیازمندان تنها به گروه‌های هدف در راستای عدالت اجتماعی پرداخت کند. با این حال، پخش یکسان یارانه‌ها به صورت همگانی و عمومی و بیش از میزان معین ‌بر خلاف صراحت قانون بوده که همچنان‌ ناحق‌ و یکسان به همه قشرها‌ پرداخت می‌شود.

دولت یازدهم اعلام کرده بود، ‌در فاز دوم هدفمندی، افراد ثروتمند را شناسایی می‌کند و در صورتی که برای دریافت یارانه ‌نام‌نویسی نیز کنند، از فهرست یارانه‌بگیران حذف می‌شوند. با این حال به ‌رغم وعده‌های قبلی دولت، چندی پیش، معاون اول رئیس جمهور اعلام کرد که دولت راهکاری برای حذف یارانه ثروتمندان پیدا نکرده است.

آقای روحانی رئیس جمهور نیز در گفت‌و‌گو‌ تلویزیونی اعلام کرد، ‌برای شناسایی افراد نیازمند و یا دهک‌های بالای درآمدی تنها یک راه وجود دارد که من تاکنون با آن موافقت نکردم و آن سرک کشیدن به حساب‌های مردم است.

هرچند بسیار روشن است که حذف بسیاری از افراد در دهک‌های پردرآمد، نیازی به سرک کشیدن در حساب‌های شخصی آن‌ها ندارد، ‌نگاهی به میزان دارایی‌های افراد که در سازمان اسناد و املاک ثبت شده و همچنین فیش حقوقی برخی از حقوق بگیران دولتی و یا اظهارنامه مودیان مالیاتی، گویای بسیاری از واقعیت‌های اقتصادی است که بر پایه آن دولت می‌تواند به غربالگری اقتصادی جامعه هدف در اجرای هدفمندی یارانه‌ها بپردازد.

اما اگر حتی این استدلال را مبنی بر اینکه دولت هنوز راهکار حذف یارانه ثروتمندان را پیدا نکرده است و از سوی دیگر، نمی‌خواهد به زندگی خصوصی و اموال مردم نیز سرک بکشد، بپذیریم، یک پرسش اساسی وجود دارد که دولت چگونه توانسته افراد نیازمند ‌‌برای اعطای بسته حمایت غذایی در مرحله دوم طرح حمایت غذایی را شناسایی کند؟!

معاون اول رئیس جمهور، تصویب‌نامه در خصوص تعیین بسته حمایت غذایی در مرحله دوم طرح حمایت غذایی را به وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ـ معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها ابلاغ کرد که در روزنامه رسمی جمهوری اسلامی نیز منتشر شده است. بنا بر این ابلاغیه، جمعا نزدیک به ۸ میلیون تن و به یا به عبارتی، بیش از ۳ میلیون خانوار بسته حمایت غذایی یا‌‌ همان سبد کالا می‌گیرند.

بسته حمایت غذایی در مرحله دوم طرح حمایت غذایی به شرح جدول زیر تعیین شده است که در آیتم دوم آن سایر اشخاص شناسایی شده توسط وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی مشمول دریافت این سبد کالا شده‌اند.


پرسش این است، ‌چگونه دولت توانسته ‌این گروه از افراد را که مشمول دریافت بسته غذایی هستند، شناسایی کند؟ ‌ راهکار شناسایی این افراد چگونه بوده است؟ آیا دولت به حساب‌های مردم سرک کشیده و پی برده ‌که حساب‌های آن‌ها خالی است یا بنا بر آمار و اطلاعات این دهک‌ها را شناسایی کرده است؟! البته باید گفت، این کار دولت، بسیار خوب است که یارانه‌های کالایی را تنها به بخش آسیب‌پذیر جامعه‌ داده است؛ کاری که در‌ جهان مرسوم است.

به هر حال، در صورت درستی هر یک از این دو سناریو بالا، نشان می‌دهد‌ دولت قادر به شناسایی گروه‌ها و دهک‌های درآمدی است، ولی به دلایلی حاضر نیست‌، دهک‌های ثروتمند را شناسایی کند؛ هرچند در گذشته ‌نیز برخی‌ کار‌شناسان بر این باور بودند که یکی از روش‌های حذف دهک‌های پردرآمد، شناسایی دهک‌های کم درآمد است.

بنابراین شاید کار اخیر دولت در پایش گروهای کم درآمد، زنگ آغازی برای حذف دهک‌های ثروتمند از یارانه‌بگیران باشد که می‌تواند تحول بزرگی در قانون‌مداری دولت و همچنین ‌گسترش فرهنگ عدالت در جامعه باشد.

البته به تازگی در خبری مسرت‌آمیز، وزیر امور اقتصادی و دارایی در حاشیه نشست هم‌اندیشی مسئولان هماهنگی هیأت‌های رسیدگی به تخلفات اداری اعلام کرده است: «کارگروهی برای شناسایی افراد پردرآمد در وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی تشکیل شده که در حال بررسی و شناسایی افراد پردرآمد است‌».

تابناک امیدوار است، این افراد به سرعت شناسایی شده و در پروسه حذف قرار بگیرند. همچنین امیدواریم این کارگروه نیز به سرنوشت بقیه کارگروه‌ها ختم نشود!