عملیات مروارید؛ آغازی بر شکست های بزرگ صدام

سرویس دفاع مقدس ـ نيروي دريايي ارتش جمهوري اسلامي ايران همچون دیگر نيروها در عرصه دفاع مقدس، به همراه پاسداري از حريم مرزهاي آبي كشور، ابتكار عمليات دريايي را در هر شرايط زماني از دشمن سلب كرد.

به گزارش خبرنگار «تابناک»، هفتم آذر ماه سال 59 سرآغاز عمليات پيروزمند نيروي دريايي بود. در اين روز خاطره‌انگيز، واحدهاي شناور نيروي دريايي با اجراي عملياتي با نام «مرواريد» ضمن نابودی اسكله نفتي البکر چندين ناو جنگي و هواپيماي دشمن را به قعر دريا فرستادند.

در اين عمليات پيروزمند كه با همكاري تيزپروازان نيروي هوايي صورت گرفت، ضربات سنگين بر پيكره نيروي هوايي و دريايي دشمن وارد شد، به گونه‌ای كه هيچ گاه نتوانست از اثرات اين شكست رها شود.

در سپيده‌دم هفتم آذر ماه 1359 در يك درگيري شديد، قهرمانان نيروي دريايي در عمليات «مرواريد»، درس تلخي به مزدوران دريايي عراق دادند. در لحظات اوليه اين عمليات متهورانه دريايي سلحشوران اين نيرو توانستند هفت ناوچه مدرن و اژدرافكن عراق به نام «اوزا» را در حوالي سكوهاي نفتي البكر و الاميه كه منطقه درگيري بود، به قعر دريا بفرستند.

در ادامه اين عمليات، چند فروند ديگر از ناوها و قايق‌هاي دشمن توسط ناوچه هميشه قهرمان «پيكان» نابود شد و شماری از بالگردهاي دشمن نيز كه از ناوهاي عراق پشتيباني مي‌كردند، سقوط كردند و چندين فروند از هواپيماهاي دشمن به دست تيزپروازان نيروي هوايي و ناوچه قهرمان پيكان سرنگون شد و بسياري از نفرات دشمن كه روي ناوها و ناوچه‌هاي جنگي خود مستقر بودند، به هلاكت رسيدند و بسياري خود را تسليم نيروهاي ما كردند و سكوهاي نفتي «البكر» و «الاميه» نیز به دست نيروي دريايي ايران افتاد.

حماسه عملیات «مروارید»

پرسنل نیروی دریایی در دوران دفاع مقدس، حماسه‌های بزرگی آفریدند. دشمن بعثی با بسیج كامل نیروی دریای و هوایی خود از پایانه‌های صدور نفت «البكر» و «الامیه» مراقبت می‌كرد. به رغم چنین حالتی، سپیدجامگان نیروی دریایی در ششم آذر 1359، به این سكوها تاختند و با همكاری تیزپروازان نیروی هوایی ارتش، ضمن وارد آوردن ضربات كوبنده بر پیكره نیروی دریایی و هوایی دشمن، بیش از دو سوم این پایانه‌ها را نابود كردند و پرچم پرافتخار جمهوری اسلامی ایران را بر مرتفع‌ترین دكل این پایانه‌ها به اهتزاز درآوردند.

پایانه‌های نفتی البكر و الامیه از بزرگترین مراكز صدور نفت است كه در شمال خلیج فارس، در دهانه خور عبدالله، نزدیك جزیره بوبیان كویت قرار گرفته و از شاهرگ‌های حیاتی اقتصاد عراق از راه دریا به شمار می‌آید. در این نبرد دریایی سخت، دو فروند ناوچه موشك انداز از نوع «اوزا» و سیزده فروند از هواپیماهای جنگنده دشمن به قعر آب‌های خلیج فارس فرستاده شد.

افزون بر این، شماری از تكاوران دریایی عراق كشته و برخی نیز به اسارت درآمدند. دشمن بعثی برای جبران این شكست‌ها در شب هفتم آذر 1359، با فرستادن شماری شناور جنگی از راه بندر نظامی «ام القصر» در خور عبدالله، سعی در بازپس‌گیری پایانه‌ها كرد كه در این مصاف، یک فروند از شناورهای عراقی غرق و دو فروند صدمه دیده و بقیه از میدان عملیات گریخته و به ام‌القصر بازگشتند.

در سپیده دم هفتم آذر 1359، دشمن با همه قوا از هوا و دریا با برخورداری از پشتیبانی لجستیكی و اطلاعاتی كشورهای منطقه و آواكس‌ها و ماهواره‌های كشورهای استكباری و یاری گرفتن از تأسیسات نظامی ساحلی كشورهای نزدیك صحنه عملیات، بار دیگر در صدد بازپس‌گیری این پایانه‌ها برآمد؛ اما در یك مصاف نابرابر، ناوچه پیكان به تنهایی توانست تعداد دیگری از كشتی‌ها و هواپیماهای عراقی را از میدان عملیات بیرون كند.

سرانجام پس از ساعت‌ها نبرد بی‌امان، هنگام ظهر، هفتم آذر 1359، در حالی كه دلاورمردان آخرین گلوله‌های خود را به سوی دشمن نشانه می‌رفتند، ناوچه پیكان آماج چند موشك قرار گرفت و با پرسنل شجاع خود در شمال خلیج فارس، در دل آب‌های گرم و نیلگون آن جای گرفت و صفحه زرین دیگری بر تاریخ نبردهای دریایی كشور افزوده شد؛ نتیجه این مصاف، نابودی بزرگترین پایانه‌های صدور نفت منطقه و از كار انداختن بیش از 50% از توان رزمی نیروی دریایی عراق، بود. این نبرد آنچنان در روحیه افراد دریایی دشمن اثر گذاشت كه تا پایان جنگ حركت چندان مهمی در دریا از آنها دیده نشد.

به این ترتیب، فعالیت دریایی دشمن با بهره از هواپیماها و تجهیزات اهدایی از شرق و غرب، از جمله میراژها و سوپر اتانداردها، محدود به حمله ناجوانمردانه علیه هدف‌های غیر نظامی و بی‌دفاع كشتی‌های تجاری و نفتكش‌ها شده بود. جان بركفان دریایی با اجرای عملیات‌ گوناگون در آب‌ها، سواحل و بنادر كشور به ندای هم‌رزمان شهید خود پاسخ مثبت دادند و تا پایان دفاع، بنادر و خطوط كشتیرانی و جریان صدور نفت را باز نگه داشته و از آب‌های سرزمینی و سواحل و جزایر كشور به خوبی دفاع كردند.

در دوازده ساعت عملیات مروارید که از سپیده دم هفتم آذر سال ۱۳۵۹ آغاز شد، کارکنان غیور ناوچه موشک انداز «پیکان» و نیروهاى تفنگدار و تکاور، با سرنگون کردن دو فروند بالگرد و یک فروند از هواپیماهاى میگ عراقى به پشتیبانی نیروى هوایى ارتش توانستند، بیش از 90درصد از یگان‌ها و نیروهاى پشتیبانى کننده ناوگان درگیر دریایى عراق را از میان ببرند و سرانجام پس از ساعت‌ها نبرد بی امان، هنگام ظهر، در حالی که دلاورمردان آخرین گلوله‌های خود را به سوی دشمن نشانه می‌رفتند، ناوچه پیکان آماج چند موشک قرار گرفت و با پرسنل شجاع خود در شمال خلیج فارس، در دل آبهای گرم و نیلگون آن جای گرفت و صفحه زرین دیگری بر تاریخ نبردهای دریایی کشور افزوده شد.

در واقع، عملیات دریایی «مروارید» سرآغاز تحولی بزرگ در صنعت نیروی دریایی ایران شد؛ خروج کشتى‌ها از منطقه خلیج فارس با حراست و ضریب ایمنى بالا، تعمیر بیش از ۹۰% از تجهیزات مدرن و سامانه‌هاى پیچیده ناوها، ناوشکن‌ها و دیگر شناورها به دست تواناى متخصصین، به خودکفایى صددرصد نیروی دریایی انجامید.

در سال‌های جنگ تأسیس و بهره‌بردارى از مراکز آموزش عالى و تخصصى و همچنین کارخانه‌هاى بزرگ قطعه‌سازى و شناورسازى آغاز شد، به گونه‌اى که در دوران سازندگى نیز این امر به اوج خود رسید و مراکز آموزش عالى و مجتمع‌هاى دانشگاهى این نیرو هم اکنون به عنوان مدرنترین و مجهزترین مراکز علمى ـ دریایى خاورمیانه شناخته شده است.

امام خمینی (ره) در پیامی به مناسبت پیروزی در عملیات دریایى مروارید فرمودند: «... رویارویى نیروى دریایى ارتش با دشمن و آن همه افتخارات رزم، رشادت، شهامت و شهادت نشانه‌اى از اقتدار و اعتبار این نیروى بزرگ و سرافراز است...»

به مناسبت رشادت‌ها و دلاورمردي‌هاي نيروي دريايي ارتش در دفاع از جزاير، بنادر، سواحل و درياهاي کشور و به ويژه دفاع از آبادان و خرمشهر و آب‌هاي خليج‌فارس در دوران جنگ تحميلي، با تأييد امام خمینی (ره )، هفتم آذر، روز نيروي دريايي ارتش نام گرفت تا همه ساله حماسه باشکوه دريادلان نيروي دريايي و ياد شهداي عزيز و گرانقدر دريايي گرامي داشته شود.