شروع نگارش مقدمه مهم توافق جامع و تمایل آمریکا به ادامه مذاکرات

در حالی سومین روز از چهارمین دور مذاکرات هسته‌ای در وین در جریان است که مقامات دو کشور از کوتاه بودن فرصت سخن گفته‌اند و به ظاهر مذاکره‌کنندگان آمریکایی، طرفدار ادامه مذاکرات در روزهای آینده هستند. سایر کشورها بیشتر طرفدار توقف مذاکرات و مشورت با پایتخت‌های خود هستند.

به گزارش «تابناک»، خبرنگاران حاضر در مذاکرات هسته‌ای در وین، احتمال پایان مذاکرات در غروب امروز را زیاد می‌دانند؛ هر چند به نظر می‌رسد که طرف آمریکایی به ادامه مذاکرات تمایل بیشتری دارد.

از صبح امروز از مذاکره‌کنندگان روس و آمریکایی اظهاراتی در مورد کوتاه بودن فرصت باقی مانده نقل شده و لورا روزن خبرنگار المانیتور در محل مذاکرات مدعی شده است که اکنون تنها ایالات متحده مایل است مذاکرات ادامه بیابد.

بنا بر این گزارش، در روزهای گذشته، اخبار مذاکرات حاکی از این بود که دو طرف پیشنهادهایی مطرح کرده‌اند که مشورت مذاکره‌کنندگان با پایتخت‌های خود را ضروری ساخته است، حال آنکه سرگئی ریابکوف، معاون وزیر خارجه روسیه از جمله افرادی بود که امروز بر پیچیده و سخت بودن مذاکرات تأکید کرد.

در حالی که ساعتی پیش العربیه از شکست مذاکرات ایران و آمریکا خبر داده بودند، ماری هارف، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا این ادعا را کاملا نادرست دانسته است و برخی خبرنگاران غربی از شروع متنی شبیه به مقدمه توافق نهایی سخن می‌گویند. هارف گفت‌و‌گوی تقریبا سه ساعته طرف‌های ایرانی و آمریکایی در صبح امروز را جدی و رو به جلو خوانده است.

اهمیت مقدمه توافق از این جهت است که اصول کلی و رهیافت حاکم بر توافق را بیان می‌کند. در بخش‌هایی از مقدمه توافق موقت ژنو در آذرماه سال گذشته آمده بود: «هدف این مذاکرات رسیدن به راهکاری جامع مورد توافق و بلندمدت است، به گونه ای که تضمین کند برنامه هسته‌ای ایران کاملاً صلح آمیز خواهد ماند. ایران اعلام می‌نماید، تحت هیچ شرایطی به دنبال دستیابی یا گسترش سلاح هسته‌ای نیست. راهکار جامع مذکور مبتنی بر این اقدامات اولیه بوده و به یک گام نهایی منجر خواهد شد که دوره زمانی آن مورد توافق قرار گرفته و به رفع نگرانی‌ها می‌انجامد.

این راه حل جامع، ایران را قادر می‌سازد تا کاملا از حقوق خود در بهره گیری از انرژی هسته‌ای برای اهداف صلح آمیز بر پایه مواد مرتبط در معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای و با رعایت تعهدات خود بر طبق معاهده از آن برخوردار شود. این راه حل جامع دربردارنده یک برنامه غنی سازی با تعریف مشترک و محدودیت‌های عملی و اقدامات شفاف ساز به منظور تضمین ماهیت صلح آمیز برنامه هسته‌ای است.

این راه حل جامع به مثابه یک مجموعه منسجم خواهد بود که هیچ بخشی از آن مورد توافق قرار نمی‌گیرد، مگر آنکه در مورد تمامی بخش‌های آن توافق حاصل شود. این راه حل جامع شامل یک فرایند متقابل و قدم به قدم است و به رفع همه جانبه تمامی تحریم‌های شورای امنیت، تحریم‌های چندجانبه و تحریم‌های ملی مربوط به برنامه هسته‌ای ایران می‌انجامد».

صرف نظر از مسائل اجرایی توافق ژنو، بخش فوق که در مقدمه توافق آمده بود، راهنمای کلی مذاکرات کنونی و نیز تعیین کننده احتمالی چهارچوب توافق نهایی ایران با غرب است.

مقدمه توافق نهایی که اکنون در دست نگارش قرار گرفته است، افزون بر اهمیت اصولی آن با توجه به پیامدهای حقوقی آنکه احتمالا بر برنامه هسته‌ای دیگر کشور‌ها نیز تأثیر خواهد گذاشت، مهم ارزیابی می‌شود.