اقتصادی

در حالی که یک مسئول معدنی در وزارت صمت، صادرات مواد خام را تنها محدود به اقلام کم‌عیار یا مواد فاقد تقاضای استانی می‌داند اما باید گفت که این تعریف، تلاش برای شانه خالی کردن از مسئولیت توسعه زنجیره ارزش است و اصرار بر اینکه "صادرات باریت خام‌فروشی نیست"که به نظرمی رسد به جای تمرکز بر ایجاد صنایع تبدیلی در سطح ملی، یک عقب‌گرد سیاستی است که پرسش‌هایی جدی را درباره تعهد وزارت صمت به تکمیل زنجیره فولاد و سایر فلزات استراتژیک مطرح می‌کند.

از بامداد شنبه ۲۲ آذر، نرخ بنزین آزاد در جایگاه‌ها به ۵ هزار تومان افزایش می‌یابد؛ اقدامی که دولت آن را با هدف تغییر الگوی مصرف و تقویت سوخت‌های جایگزین اعلام کرده است. اما کاهش سهمیه خودرو‌های دوگانه‌سوز در مصوبه جدید، انتقاد‌های تازه‌ای برانگیخته و ابهاماتی درباره موفقیت طرح گازسوز کردن رایگان خودرو‌ها ایجاد کرده است.

در آستانه بلندترین شب سال، قیمت‌های آجیل شب یلدا به مرحله‌ای رسیده که خرید آن نیازمند یک تصمیم بزرگ مالی است به طوری که آجیل اقتصادی با شروع قیمت ۸۷۰ هزار تومان، و نمونه‌های لوکس تا ۲ میلیون تومان هم می رسد که نشان می‌دهد که هزینه تأمین آجیل برای یک خانواده متوسط، به سادگی می‌تواند بودجه خرید چند قلم کالای اساسی را ببلعد.

واردکنندگان متخلف برنج با بهانه تأخیر در پرداخت ارز ترجیحی ، زمینه‌ساز سوءاستفاده‌ای بزرگ شده اند؛ به طوری که فعالان این بازار براین باورند که این بهانه باعث شد تا برنجی که نرخ مصوب آن ۴۹ هزارو ۸۰۰ تومانی با نرخ آزاد و تا ۲۲۰ هزار تومان به دست عمده‌فروشان برسد و همین امر جهش قیمت‌ها را به همراه داشت البته شایعات کمبود برنج هندی و پاکستانی در بازار تأیید شده است و دپو کردن این کالاها توسط برخی فروشندگان، در کنار سیاست‌های عرضه محدود دولتی، به این آشفتگی قیمتی دامن زده است.

در حالی که نظام بانکی ایران با ناترازی تاریخی، دارایی‌های سمی و اضافه‌برداشت نجومی دست به گریبان است، تصمیم هشت بانک بزرگ برای سرمایه‌گذاری مستقیم در پروژه عظیم نفتی آزادگان با تأمین ۸۰ درصد از منابع مالی آن، به مثابه قماری تازه با سپرده‌های مردم است.

با تداوم صعود قیمت دلار و افزایش نگرانی‌ها درباره کاهش قدرت خرید، قادری نماینده شیراز بر ضرورت اقدام فوری بانک مرکزی برای ساماندهی بازار ارز تأکید کرد و انتشار اوراق و سپرده‌های ارزی را راهکاری مؤثر برای بازگشت منابع خانگی به چرخه تولید و کاهش فشار‌های تورمی دانست.

با افشاگری کم‌سابقه رئیس مجلس، پرده از یک فساد نهادینه و سیستمی در وزارت جهاد کشاورزی برداشته شد؛ فسادی که نهاده‌های دامی کشور را از دسترس تولیدکنندگان خارج کرده و به منبع درآمد میلیارد دلاری برای «تجار نورچشمی» تبدیل کرده است؛ به طوری که قالیباف صریحاً اعلام کرد که ماهیت وزارت جهاد از نهاد تولیدی به بنگاهی تجاری با ارز رانتی تغییر کرده و تا انحصار شکسته نشود، فشار بر سفره مردم ادامه خواهد داشت.

با رسیدن دلار به ۱۲۶ هزار تومان و تشدید بی‌ثباتی در بازار ارز، رئیس کل بانک مرکزی بار دیگر زیر سؤال رفته است. این در حالی است که برخی نمایندگان مجلس سال گذشته همتی را مسئول «گرانی دلار» می‌دانست، اما امروز با وجود بدتر شدن شرایط و جهش نرخ‌ها، همان جریان سیاسی هیچ واکنشی نشان نمی‌دهد.

این سازمان نباید یک سازمان مجری باشد بلکه باید یک سازمان سیاستگذار و هدایت کننده باشد. اگر قرار باشد به صورت مجری عمل کند، یک امر تکراری است.

با الزام قانونی پرداخت ۳۱ میلیون تومان عیدی برای هر کارگر، هزاران کسب‌وکار خرد و متوسط که از رکود و تورم آسیب دیده‌اند، با یک دوراهی تلخ اجرای قانون و ورشکستگی و فرار از قانون و حفظ بقا مواجه شده‌اند که این دوگانه مرگبار، نه تنها باعث تعلل در پرداخت و تضییع حقوق کارگران می‌شود، بلکه تهدیدی جدی برای امنیت شغلی محسوب می‌شود.

انتشار صورت‌های مالی ذوب‌آهن اصفهان، موجی از نگرانی ها را به‌دنبال داشته و علی خضریان، عضو کمیسیون اصل ۹۰، در نامه‌ای تند به وزیر کار از «بحران مدیریتی» و «تصمیمات غیرکارشناسی» در این شرکت پرده برداشته است.

با توجه به ناترازی شدید بودجه دولت، عدم پایبندی بانک‌ها به تعهدات خود در طرح‌هایی چون نهضت ملی و همچنین ریسک و بازده پایین سرمایه‌گذاری برای بخش خصوصی، تأمین منابع مالی پایدار برای طرح مسکن استیجاری دور از ذهن است البته این احتمال هم وجود دارد که اگر وزارت راه و شهرسازی به جای ساخت، اقدام به خرید واحد‌های آماده کند، این تصمیم می‌تواند اختلال جدی در بازار عرضه ایجاد کرده و خود به عامل افزایش قیمت مسکن تبدیل شود.

در روزی که دلار به ۱۲۳ هزار تومان رسید و ریال رکورد سقوط را زد، رئیس‌جمهور حتی یک جمله درباره آشفتگی بازار ارز نگفت؛ بحرانی که محصول تصمیم‌سازی افراد غیرمتخصص در بانک مرکزیِ فرزین است و سکوت امروز یعنی ادامه همین مسیر...!

در روزهایی که بهای هر گرم طلای ۱۸ عیار از ۱۲ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان فراتر رفته، فعالان حوزه طلا معتقدند که سرنخ تغییرات قیمتی در دست گروه‌های سازمان‌یافته و شناخته‌شده‌ای است که بر اساس منافع خود بازار را هدایت می‌کنند.

در حالی که بورس کالای ایران در نیمه نخست سال با افزایش برخی هزینه‌ها، افت موجودی نقد و بدهی‌های غیرجاری چند صد میلیاردی مواجه بوده، پاداش هیأت‌مدیره این شرکت رشد ۵۶ درصدی داشته است!

آمار هشت‌ماهه بانک مرکزی از وام‌های ازدواج و فرزندآوری نشان می‌دهد تعداد صف‌ماندگان از مرز یک میلیون نفر گذشته است؛ موضوعی که عملکرد برخی بانک‌ها نظیر رسالت را زیر ذره‌بین قرار داده است.