رفتن به محتوای اصلی
آخرین خبرکسب۶ طلای المپیاد نجوم توسط جوانان نخبه ایران
12بازدید
۱۳۲

خشکی جزیره‌وار در سد زاینده‌رود پدیدار شد

دومینوی خشکیدگی از تالاب گاوخونی در پایاب حوضه آبریز زاینده‌رود به سراب‌ و سرچشمه‌ها رسیده است و لکه‌های خشکی جزیره‌وار در سد زاینده‌رود نمایان شدند.

خشکی جزیره‌وار در سد زاینده‌رود پدیدار شد

سد زاینده‌رود از سمت ایستگاه آبخیزداری آن، به خشکی رسیده و به دلیل کاهش سطح آب، مراتع و روستاهایی که از سال ۱۳۴۹ در زمان آبگیری این سد به زیر آب رفته بودند، سر از آب بیرون آوردند.

به گزارش تابناک به نقل از مهر؛ این در حالی است که به دلیل کاهش بی سابقه سطح آب، روز یکشنبه هفتم بهمن‌ماه نیروگاه برق آبی سد تنظیمی زاینده‌رود از مدار خارج شد.

بنا بر آخرین آمار در حال حاضر ۱۵۱ میلیون مترمکعب آب در مخزن سد زاینده‌رود مانده است در حالی که در مدت مشابه سال گذشته حجم آب سد ۲۷۲ میلیون مترمکعب بود. در شرایطی که بارش‌های امسال در سرشاخه‌های رودخانه زاینده‌رود کاهش یافته، هم اینک میزان آب ورودی به سد به ۹ مترمکعب بر ثانیه و خروجی از آن ۱۴ مترمکعب بر ثانیه است.

کاهش ۸۰ درصدی ارتفاع برف در سرچشمه زاینده‌رود

اگرچه ۵۴ سال پیش سد زاینده‌رود با ظرفیت یک میلیارد و ۴۰۰ میلیون مترمکعب با هدف تأمین آب آشامیدنی، محیط‌زیست، کشاورزی و صنعت در منطقه مرکزی ایران به بهره‌برداری رسید اما طی سه دهه اخیر افزایش مصارف، طرح‌های توسعه‌ای و برداشت‌های غیرمجاز سبب کاهش آورد رودخانه به پایین‌دست حوضه شده و امسال به دلیل کاهش بارندگی، دومینوی خشکیدگی زاینده‌رود به یکی از بزرگترین سدهای ایران رسیده است.

داده‌های مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی کشور نشان می‌دهد که با گذشت چهار ماه از سال آبی ۱۴۰۳- ۱۴۰۴، ارتفاع برف در کوهرنگ از توابع استان چهارمحال و بختیاری که سرشاخه اصلی دو حوضه بزرگ زاینده‌رود و کارون است تا یکم بهمن ماه ۱۶ سانتیمتر اندازه‌گیری شده است در حالی که هر سال در مدت مشابه تا این تاریخ ارتفاع و پوشش برف به بیش از ۸۰ سانتی‌متر می‌رسید. بنا بر آمار موجود، امسال ارتفاع برف در سرشاخه اصلی حوضه آبریز زاینده‌رود بیش از ۸۰ درصد کمتر از میانگین بلند مدت این ایستگاه است و این شرایط در حالی است که ارتفاع برف این ایستگاه یکم بهمن ماه سال گذشته ۹۰ سانتیمتر بوده است.

سرشاخه حوضه‌های زاینده‌رود و کارون ۱۰۰ درصد درگیر خشکسالی

در همین ارتباط معصومه نوروزی مدیرکل هواشناسی استان چهارمحال و بختیاری می‌گوید: شهرستان کوهرنگ که سرشاخه ۲ رودخانه بزرگ کارون و زاینده‌رود است و تأمین منابع آب در استان‌های پایین‌دست نظیر اصفهان و خوزستان به بارش‌های این منطقه وابستگی شدیدی دارد، ۱۰۰ درصد مساحت آن درگیر خشکسالی است.

وی در عین حال می‌افزاید: الگوهای هواشناسی بارش‌ها را تا پایان ۱۴۰۳ کمتر از نرمال نشان می‌دهد، اگرچه انتظار داریم که تا نیمه اول بهمن ماه مقداری شرایط بارشی بهتر شود و بر اساس آخرین برآوردها الگوهای بارشی برای بهار بارندگی‌ها را نرمال نشان می‌دهند.

کاهش بارندگی نه تنها در کوهرنگ سرچشمه اصلی حوضه زاینده‌رود بلکه در دیگر سرشاخه‌ها از جمله حوضه پلاسجان و در مناطق غرب و شمال غرب استان اصفهان نیز نسبت به دوره بلندمدت تا حدود ۷۰ درصد بارش‌ها کمتر شده است.

زاینده‌رود رو به احتضار، کشت کشاورز اصفهانی بی ثمر

سد زاینده‌رود اکنون در شرایطی رو به احتضار می‌رود که کشت پاییزه صدها کشاورز غرب و شرق اصفهان که عمده آن گندم بوده برای به ثمر نشستن نیازمند دومین نوبت آبیاری است در حالی که سطح زیر کشت اراضی شرق اصفهان به نصف کاهش یافته و کشاورزان در شرایطی مطالبه حقابه دارند که دیگر چاه‌های نیمه خشک آنان نیز جوابگوی تشنگی اراضی نیست.

رویت خشکی جزیره‌وار در سد زاینده‌رود

اما دومینوی خشکیدگی حوضه زاینده‌رود پیش از آنکه گریبان اراضی کشاورزی حوضه را بگیرد، حقابه دار اصلی یعنی تالاب گاوخونی را به اغما فرو برد. تالابی که سال‌هاست سهم نیاز آبی آن در برنامه منابع و مصارف وزارت نیرو عملاً حذف شده است و جز پساب قطره‌چکانی از سمت تصفیه‌ها سهمی از حوضه زاینده‌رود ندارد.

ناقوس کم آبی در حوضه زاینده‌رود طی ماه‌های آینده

اما مصائب خشک شدن سد زاینده‌رود به نابودی یک زیست‌بوم تالابی و یا اراضی کشاورزی شرق اصفهان و تهدید شدن امنیت غذایی و یا سهم آب صنایع برای در مدار تولید ماندن ختم نمی‌شود؛ در حال حاضر عمده دغدغه‌ها تأمین آب شرب و بهداشت بیش از ۵ میلیون و ۳۰۰ هزار نفر جمعیت مردم استان اصفهان و همچنین چهارمحال و بختیاری و یزد است.

مسئله حیاتی تأمین آب آشامیدنی مردم در ماه‌های آینده چالش اساسی مسئولان استان و کشور خواهد بود کمااینکه در حال حاضر نیز در برخی مناطق مسکونی شهر اصفهان، مردم از افت فشار گلایه می‌کنند زیرا به ویژه در آپارتمان‌ها طبقات دوم به بالا به لطف نصب پمپ بر شبکه، از آب شرب در ساختمان‌های خود برخوردار هستند و زمانی که برق قطع باشد یا فشار آب در شبکه سراسری کم، مردم از آب آشامیدنی محروم می‌مانند.

در همین ارتباط ناصر اکبری مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان اصفهان با اشاره به کاهش چشم‌گیر منابع محلی تولید آب در سالیان گذشته می‌گوید: وظیفه سنگینی برای تأمین آب شرب پایدار در سال آینده بر دوش ما قرار دارد که باید با اقداماتی نظیر تغییر در نحوه توزیع و شیوه مصرف آب از این شرایط دشوار عبور کنیم.

وی با اشاره به اینکه بر اساس آمارهای هواشناسی در سال آبی جاری تاکنون کم‌ترین میزان بارش را در سطح کشور در ۵۰ سال گذشته شاهد بوده‌ایم، خاطرنشان می‌کند: این شرایط در مناطق کویری شرق استان بسیار دشوارتر است و در صدد هستیم با همیاری دستگاه‌های اجرایی و همراهی مردم، طرح‌های مؤثری به‌منظور تقویت آبرسانی در این مناطق اجرا کنیم.

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان اصفهان با بیان این‌که در حال حاضر تصفیه‌خانه آب اصفهان، آب مورد نیاز ساکنان ۶۰ شهر و ۳۸۰ روستای استان را تأمین می‌کند، می‌گوید: اوایل سال ۱۴۰۱ بخشی از فاز اضطراری سامانه دوم آبرسانی اصفهان بزرگ وارد مدار شد و امیدواریم با تکمیل این فاز، آبرسانی به مردم استان در سال آینده تقویت شود.

رویت خشکی جزیره‌وار در سد زاینده‌رود

بنا بر این گزارش؛ امیدها به طرح دوم آبرسانی که سامانه پدافندی سامانه اول آبرسانی اصفهان بزرگ به شمار می‌رود در حالی است که تأمین آب از طریق این سامانه نیز درصورت ذخیره مناسب در سد زاینده‌رود امکان پذیر خواهد بود مگر اینکه تصمیماتی در خصوص نحوه اجرای طرح تأمین آب ماندگان گرفته شده باشد. طرح تأمین آب ماندگان بنا به وعده استاندار سابق اصفهان قرار بوده تا بهار ۱۴۰۴ وارد مدار بهره برداری شود.

با وجود این در شرایطی که دومینوی خشکیدگی نه تنها حوضه زاینده‌رود که سایر حوضه‌های آبریز کشور را درگیر کرده، این پرسش مطرح است که چرا برای استفاده از تجربیات علمی جهانی نظیر بارورسازی ابرها در مناطق و شرایط مستعد، در شرایطی کنونی برنامه‌ریزی نمی‌شود؟

اکنون نه تنها منابع آب سطحی بلکه سطح منابع زیرزمینی به شدت کاهش یافته و چاه‌های فلمن که زمانی تأمین کننده آب شرب اصفهان بودند، چندسالی است که خشک شدند و دیگر چاه‌های حفر شده در شهر نیز وضعیت مناسبی برای تأمین شرب ندارند.

ناقوس کم آبی اکنون به صدا در آمده و بی تردید در صورت تداوم روند کنونی بارش‌ها و خالی ماندن سد زاینده‌رود، تابستانی سخت در انتظار اصفهان و نواحی مرکزی ایران خواهد بود.

Googleافزودن تابناک به منابع ترجیحی گوگل

تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید

اشتراک گذاری

گزارش خطای خبر

اگر اشتباهی در این خبر دیدید، به تحریریه اطلاع دهید.

نظرات بینندگان

انتشار یافته:
۱۳۲
در انتظار بررسی:
۰
غیرقابل انتشار:
۴۵
ناشناس

جنگ آینده در جهان بر سر اب خواهد بود با این وضعیت خشکسالی اصفهان این همه تبعه افغان چرا در این استان زندگی می کنند.

جهانبخش کیماسی
در پاسخ به ناشناس

سلام درشرایط فعلی فقط باید آب شرب ملت خداجو فراهم بشه وجلوی دزدی آب برای درختکاری وکشاورزی وتجارت های شخصی گرفته شود ومدیران هم از خواب خرگوشی بیان بیرون

بماند

مشکلی نیست.مردم اصفهان عادت دارند به صرفه جویی وکم خرجی وتحمل وصبر ورضایت از وضع موجودگشور

ماهرخان
در پاسخ به مریم

آخه اصفهان جای کاشت برنجه؟چرا اجازه ی کاشت میدن؟ راست گفتین خیلی ها از اصفهان رفته اند.چند سال دیگه اصفهان به ویرانه ای تبدیل خواهد شد..

ناشناس

سلام ...کارشناس محیط زیست هستم
به دلیل عدم رعایت ارزیابی های دقیق و درست مسائل زیست محیطی در کشور عزیزمان ...محیط زیست در حال نابودی و پدیده وحشتناک فرونشست فلات ایران را بزودی خواهیم دید و تغییرات شدید اقلیمی و خشکسالی های مداوم و......

ایران

دریاچه ارومیه رو خشکاندید حالا زاینده رود

ناشناس

یک مسئله بر میگرده به قوانین سازمان آب گرچه کنتور هوشمند برای واحدهای کشاورزی صنعتی نصب میکنه ولی مبنای محاسبات قبوض بر مبنای مصرف نیست بلکه پروانه صادر شده هست بنابراین مشترک میره به سمت اضافه برداشت

..

باید کارخانه فولاد مبارکه و ذوب آهن اصفهان بسته بشه

ناشناس
در پاسخ به ناشناس

شیاسی عزیز شما می فرمایید که شلیل و هلو محصول بی ارزشی برای اقتصاد کشور هست و حیف آب که برای صنعت مصرف شود .. میشه بفرمایید دقیقا آب باید کجا مصرف بشه که به درد اقتصاد کشور بهوره؟؟؟؟؟

ناصر

سلام
متاسفانه برداشت بی‌رویه و خارج از سهم حق ابه توسط چهارمحال و بختیاری عامل عمده و اصلی هست بارش کم هست اما برداشت بی‌رویه توسط پمپ کف کش جهت آبیاری درختان کاشته شده در کوه‌ها عامل اصلی هست این برداشت قطع شود ۸۰ تا ۹۰ درصد مشکل آب حل می‌شود. از زمانی که مدیریت آب زاینده‌رود از یک مدیریت به چند مدیریت تبدیل شد ایم مشکل تشدید شد. مشکل از برداشت در سرچشمه هست.

مازیار طهماسب نیا
در پاسخ به بهمن

بختیاری آب نداشته باشه تا توی کویر برنج بکارید...
نوبره این حرف ها

سیامک

با سلام
زاینده رود از اسمش معلومه که یعنی از هر جا آب رو قطع کنن ... از جلوتر آب زاینده و پدیدار میشود ، متاسفانه خود مسئولین اصفهان میدونن که چیکار کردن که آب زاینده رود قطع شده است ... جالب اینجاست که زیربار هم نمی روند
مسئولین تشکر تشکر

کارشناس هواشناسی
در پاسخ به ناشناس

اگه با گوگل مپ یا گوگل ارث عربستان رو زوم کنید متوجه میشید که چطور خشن ترین بیابان هارو دارن سرسبز میکنن و بارندگی رو با علمشون اونقدر زیاد کردند که آدم تعجب میکنه دیگه باهم دعوا نمیکنیدو فقط تاسف میخورید !

ناشناس

حقیقت غیر قابل انکار که باورش نداریم و فکر میکنیم نمیشه و نمیاد و به اینهمه جمعیت شهر نگاه میکنیم که آخرش یه فکر میشه و واقعا هیچ کس نمیتونه معجزه ای بکنه اینه که بخاطر شرایط اقلیمی فلات مرکزی هر سال بدتر از سال قبل میشه و به خاطر برداشت بی رویه حاشیه شهر اصفهان فرونشست نزدیکتر از افکار ما به ماست تا هم همه نخوان و کمک نکنن خدا به دادمان برسد و خیلی خیلی دیر شده

ناشناس

اگه آب مال آصفهان بود حاضر بودید یه لیوان به جایی بدید پس ببینید بختیاری ها چقدر دل گنده ن ,

ناشناس

خیلی ها از اصفهان و فلات مرکزی رفتن شمال و خیلی ها هم دارن میرن اصفهان را باید باور کنیم دیگه یه کشتی به گل نشسته هست نه آب نه خاک نه هوا و فرونشست باورش سخت هست ولی واقعیت و حقیقت , شهری که با دولوله آب فولاد و مبارکه زمین گیر شده همون بهتر که بشه کار باید اصولی انجام بشه یزد هم بالاخره مثل خود شما آب میخواد آنچه برای خود نپسندی برای دیگران مپسند

ایرانا

از ساده گی ماست که دیوار بلند است ??

علی

اگه کسی ادعای تاریخی داره پول حق آبه اون زمان به کی داده شده اگه پولی داده میشد که ما بخاطر همجواری با شما اینقدر بدبخت نمی شدیم اگه میگید چهارمحال مال اصفهان بوده خوب اصلا اصفهان مال بختیاری بوده و نادر شاه که محمود افغان را از اونجا راند بعدم دادش بارندگی اینجا خیلی کم هست ما هم آب نداریم دنبال مقصر نباش خیلی از روستا های اینجا را هم با تانکر دارنآب میبرن

علی

همیشه میگین سد در حال خشک شدن هست و ما ندیدیم یه عکسی بذارین یا روستایی که بیرون اومده? بعدشم حق آبه که که می گین دهها برابرش داره میره به شکلی که ما را هم بدبخت کردین, بارندگی هم که نیست شما اصهانیا ما را هم بدبخت کردین,بعدشم چرا برنجکاری اصفهان
را فکری به حال ش نمکنید لطفا نرید شمالاونا را هم بدبخت میکنید ما هم وطنان شمالی را دویست داریم به چه رویی میگید آب به خود استان ندیید بدید ما واقعا که ...

ناشناس
در پاسخ به سعید

اصلا اینقدر بی مورد برای کشاورزی منابع زیر زمینی را خالی کردن،که کل کشور با فاجعه زیست محیطی مواجه است این ناترازی از گاز برق وانک وحشتناک تر
چرا این همه صنایع به اصفهان بردند،این همه گاو داری دامداری،فولاد اصفهان برای چش بود
توازن نامتقارن صنعت نتیجه اش اینه،فرونشست زمین وبی آبی
بعد مهاجرت

دیدگاه خود را بنویسید

سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.

تابناک در صفحهٔ اصلی گوشی

با افزودن تابناک به صفحهٔ اصلی، همین نسخهٔ سایت را با یک لمس باز کنید.

  1. در مرورگر، دکمهٔ اشتراک‌گذاری را بزنید. این دکمه ممکن است داخل منوی مرورگر باشد.
  2. گزینهٔ افزودن به صفحهٔ اصلی (Add to Home Screen) را انتخاب کنید.
  3. اگر گزینهٔ Open as Web App نمایش داده شد، آن را روشن نگه دارید و افزودن (Add) را بزنید.

اگر این گزینه را نمی‌بینید، صفحه را در مرورگر Safari باز کنید.