چهره ایرانی ها در بیست سال بعد چه شکلی میشود؟ / ایرانیانِ افغانستانی!
تصور آینده ظاهر و فرم چهره ساکنان ایران در بیست سال آینده، با توجه به تحولات جمعیتی جاری، موضوعی است که نیازمند بررسی دقیق است.

حضور روزافزون اتباع افغانستانی - چه مجاز و چه غیرمجاز - در ایران به یکی از مسائل ویژه کشور تبدیل شده و بیشک تأثیراتی بر ویژگیهای ظاهری جمعیت ایران خواهد گذاشت. این تغییرات در پنجاه سال آینده به شکل ملموستری نمایان خواهد شد.
به گزارش سرویس اجتماعی تابناک، ایرانیان بهطور تاریخی از تنوع ژنتیکی قابل توجهی برخوردار بودهاند که حاصل هزاران سال مهاجرت و تعاملات فرهنگی در منطقه است. ویژگیهای غالب چهره ایرانیان شامل بینیهای کشیده، استخوانگونههای برجسته و طیف پوستی از روشن تا گندمگون است که تحت تأثیر ژنتیک خاورمیانهای و تا حدی آسیای مرکزی قرار دارد. از سوی دیگر، بسیاری از افغانستانیها (بهویژه تاجیکها، هزارهها و پشتونها) با ایرانیان دارای اشتراکات ژنتیکی هستند، اما برخی تفاوتهای ظاهری مانند استخوانبندی پهنتر، چشمهای کمی بادامیتر یا پوست تیرهتر در برخی گروههای آنان مشاهده میشود.
تفاوت ها و شباهت ها
در جامعه کنونی ایران، افغانستانیهای مناطق مرکزی و جنوبی افغانستان عموماً از طریق برخی ویژگیهای ظاهری قابل تشخیص هستند. این تفاوتها که ناشی از عوامل ژنتیکی، اقلیمی و سبک زندگی است، حتی پس از سالها اقامت در ایران نیز کاملاً محو نمیشود. پرسش اساسی این است که با تداوم حضور گسترده آنان و افزایش ازدواجهای مختلط، این فرمها چگونه تغییر خواهند کرد؟
در میان افغانستانیهای غیرهراتی (بهویژه پشتونها، هزارهها و برخی تاجیکهای مناطق مرکزی)، صورتها عموماً پهنتر با گونههای برجستهتر، فکهای قویتر و ابروهای پرپشتتر دیده میشود. همچنین به دلیل شرایط آبوهوایی خشک، بسیاری از آنان پوستی تیرهتر با تهرنگ قهوهای یا زیتونی دارند (گرچه این ویژگی در تاجیکهای شمال افغانستان کمتر مشاهده میشود). بینیهای پهنتر با انحنای مشخص و چشمهای بادامیتر با مژههای پرتر نیز از دیگر ویژگیهای شایع در برخی گروههای افغانستانی است.
در کوتاهمدت (۲۰-۳۰ سال آینده)، این ویژگیها احتمالاً همچنان قابل تشخیص خواهند بود، چرا که اختلاط ژنتیکی گسترده نیازمند زمان بیشتری است. با این حال، در نسل دوم و سوم فرزندان حاصل از ازدواجهای مختلط، برخی از این نشانهها کمرنگتر شده و چهرههایی پدید خواهد آمد که نه کاملاً ایرانی و نه کاملاً افغانستانی به نظر میرسند. این تغییرات بهویژه در مناطق خاصی مانند تهران، مشهد و استانهای شرقی کشور مشهودتر خواهد بود.
حال جمعیت ما و افغانستانی های ایرانی!
این تحولات در بستر تغییرات گستردهتر جمعیتی ایران رخ میدهد که با کاهش رشد جمعیت در داخل و افزایش پناهجویان افغانستانی به پیش می رود. برای پرداختن به موضوع پناهندگان و تاثیر انها در حوزه اجتناعی و جمعیت، از این زاویه وارد بحث شدیم.
آمارهای رسمی سازمان ثبت احوال نشان میدهد رشد جمعیت ایران در سال گذشته به منفی ۷.۳ درصد رسیده است. علیرضا رئیسی، معاون بهداشت وزارت بهداشت، هشدار داده که بدون سیاستهای تشویقی، این کاهش میتوانست به ۲۰-۲۵ درصد برسد. در مقابل این کاهش جمعیت داخلی، ایران میزبان یکی از بزرگترین جمعیتهای پناهنده جهان (عمدتاً افغانستانی) است.

مقایسه آمارهای تولد نشاندهنده روند نگرانکنندهای است:
سال ۱۳۸۵: ۱,۲۵۳,۰۰۰ تولد برای جمعیت ۷۰,۴۹۵,۰۰۰ نفری
سال ۱۳۹۰: ۱,۳۸۲,۰۰۰ تولد برای جمعیت ۷۵,۱۴۹,۰۰۰ نفری
سال ۱۳۹۴: ۱,۵۷۰,۰۰۰ تولد (بالاترین رقم) برای جمعیت ۷۹ میلیون نفری
سال ۱۳۹۸: ۱,۱۹۶,۰۰۰ تولد برای جمعیت ۸۲,۷۱۰,۰۰۰ نفری
سال ۱۴۰۱: ۱,۰۷۵,۰۰۰ تولد برای جمعیت ۸۴,۷۰۰,۰۰۰ نفری
سال ۱۴۰۲: ۱,۰۵۷,۰۰۰ تولد برای جمعیت ۸۵,۳۲۹,۰۰۰ نفری
سال ۱۴۰۳: کاهش ۷.۳ درصدی رشد جمعیت
در مقابل این کاهش، حضور افغانستانیها در حال افزایش است: آمار رسمی دانشآموزان اتباع: ۶۱۰,۳۱۷ نفر است. یعنی به فرض تکفرزند بودن هر یک از این دانشآموزان که تقریباً برای خانوادههای افغانستانی محال است، و احتساب پدر و مادر آنها، بیش از یک میلیون و هشتصد هزار نفر از دل همین آمار، افغانستانی بیرون میآید که از انواع امکانات ایرانیان برخوردارند. اما داشتن دو_سه فرزند در خانوادههای افغانستانی مسأله حداقلی است و این عدد با محاسبه سه فرزند، به بیش از سه میلیون نفر نیز میرسد. این عدد فقط از آمار دانشآموزان در حال تحصیل به دست میآید و در خارج از این حوزه، اعداد و ارقام بسیار بالاتر است.
۱۲ درصد کل پناهجویان جهان در ایران
بر اساس آمار کمیساریای عالی پناهندگان (۲۰۲۴) ایران میزبان ۳,۷۶۴,۵۱۷ پناهجوی شناساییشده (۱۲% از کل پناهجویان جهان) است. این رقم بدون احتساب آمار مهاجران غیرقانونی و روزافزون است. در واقع ایران درصد بالایی از کل پناهجویان جهان را در خود جای داده است. آن هم در شرایطی که جامعه جهانی انواع تحریمها را علیه کشورمان به کار بسته است.
هرچند مخالفان حضور مهاجران افغانستانی در ایران میگویند برآوردهای چهار تا پنج میلیون نفری از جمعیت مهاجران افغانستانی بسیار کم است، اما این عدد کمیساریا همین طوری هم، در مقیاس جمعیت پناهجویان در دنیا عدد بزرگی است.

براساس آخرین آمار کمیساریای عالی پناهندگان در سال ۲۰۲۴ میلادی، حتی بدون احتساب مهاجران فاقد مدارک قانونی، ایران با رکورد سه میلیون و ۷۶۴ هزار و ۵۱۷ پناهجوی شناساییشده، در صدر کشورهای میزبان پناهجویان قرار دارد. اما این آمار در برابر واقعیت جاری، بسیار عدد پایین است. در واقع ایران بدون احتساب مهاجران فاقد مدارک قانونی، بهتنهایی میزبان حداقل ۱۲ درصد کل پناهجویان در سراسر جهان است.
زاد و ولد زنان افغان، حداقل دو برابر زنان ایرانی
براساس یکی از آخرین آمارهای رسمی در سایت مرکز آمار ایران، در سال ۱۴۰۰ میزان باروری در میان اتباع ایرانی ۱.۶۵ فرزند به ازای هر زن و برای کل افراد مقیم ایران شامل مهاجران ۱.۷۴ فرزند به ازای هر زن محاسبه شده است.
اگر فرض کنیم جمعیت زنان افغانستانی در سن باروری حدود پنج درصد کل جمعیت زنان ۱۵ تا ۴۵ ساله باشد، در این صورت نرخ باروری برای مهاجران افغانستانی حدود ۳.۴۵ فرزند به ازای هر زن محاسبه میشود. بهعبارتی، میتوان گفت میزان باروری در میان مهاجران افغانستانی بیش از دو برابر زنان ایرانی است.
تازه این عدد برای ۱۴۰۰ است و در سالهای اخیر، عدد بالاتری را در این بخش داریم. هنوز مطالعه جامعهای در این باره شکل نگرفته است.
تغییر ترکیب جمعیتی
در هر حال همه این شرایط به علاوه کاهش رشد جمعیت در بسیاری از شهرها و رشد باروری در چند استان و آن هم در شهرهای خاص آنها، عجیب نیست که منتظر تحولات اجتماعی و جمعیتی عجیب و غریب در آینده باشیم.

این تحولات جمعیتی، همراه با کاهش رشد جمعیت در اکثر استانها و تمرکز رشد باروری در چند استان خاص، میتواند به تغییرات اجتماعی و جمعیتی قابل توجهی در آینده منجر شود. در دو دهه آینده، اگرچه تغییرات چهرهشناسی ممکن است هنوز کاملاً محسوس نباشد، اما روندهای فعلی نشاندهنده تحولات عمیقتری است که در بلندمدت تأثیرات خود را بر هویت جمعیتی ایران و البته حوزه های مهم تر دیگر خواهد گذاشت.
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
به قول سهراب سپهری : هیچ کس زاغچه ای را سر یک مزرعه جدی نگرفت ...... خیلی دیر شده ولی باید یه کاری کرد
توی مشهد هرطرف نگاه کنی افغانی می بینی
توی ایران ازهرافغانستانی که بپرسی کجائیه میگه مشهدی هستم
الحمد الله هم اب داریم هم مشکل مسکن نداریم هم مشکل مدارس حل شده است ونان ویارانه
بی مسولیتی محض مسولین سوپر انقلابی در این چند دهه.
این مزخرفات چیه افغانستان و ایران از قدیم یکی بودند راهش این هست افغانستان هم جز ایران بشه خراسان بزرگ قدیم یعنی افغانستان تازه افغانستان که هیچی پاکستان هم جز ایران بوده سیستان بزرگ پس بی جهت ایرانی و افغانی نکنید مرکز ایران قدیم اصلا بلخ بوده نه تهران
افغانها از یارانه مردم بدبخت که همه در فقر هستیم استفاده میکنن هیچ داره تعغیر نسل در ایران اتفاق میوفته جمعیتشان خیلی داره زیاد میشه ، حتی در آینده غرور ملی مردم ایران نسبت به این آب و خاک هم از بین خواهد رفت
وقتی هموطنان و همشهریان ما به جای بچه، توله سگ می آورند طبیعی است که نسل آینده ما افاغنه باشند
افغانی های عزیز لطفاً به زبون خوش برید از این مملکت
و تر.یاک هم دیگه نفرستید ایران چون ۹۰ درصد ما از دست شما تریاکی شدن بعضی ها که دیگه الان تر.یاک رو با شیشه قاطی میکنه و میکشن
ما ایرانی ها همچین خوشگل هم نیستیم که بخوایم نگران نژاد باشیم خخخخخ به هرحال یه کشور خاورمیانه که همه جور نژادی در این کشور وجود داره
شماکه بله اصلاًخوشگل نیستی
افغانخای ساکن درایران ازنوادگان چنگیزخان مغول هستندبایداخراج شوندلطفا نسل ایرانی روخراب نکنیداین قیافه هارواخراج کنیدمسئکلین به خواب زده بیدارشوید
خدایی چی تو خودتون دیدید که آنقدر خود شیفته این پوست سفید ایرانیان جدی میگی یا شوخی میکنی همین حرف و برید یه جای دیگه بزنید بهتون میخندن ایرانیا جزو کشورهایی که پوست شون 90درصدشون سبزه و گندمی هستن چقدر آدم نژاد پرست زیاد شدهواقعا حس میکنه این عده ای که کامنت میزارن اصلا انسانیت ندارند
با سلام اتفاقا باید اخراج کرده کنیم.چون طبق قوانین فقط سه درصدجمیعت یک کشور میتونن مهاجر باشن
ایران منتظرنادرشاه دیگریست که افغانهارا کاملاازایران پاکسازی وبیرون بریزدانشالله
جالبه سازمان پناهندگان جهانی میگه اگر ایران ۳ تا ۴ میلیون افغانی هم در کشورش باشه خیلی رقم بزرگ و وحشتناکی است چه برسه به 7 یا 10 میلیون که از بمب اتم هم خطرناک تر است ، ما ایرانی ها اگر نژاد پرست بودیم بیشترین تعداد مهاجر از یک کشور را نداشتیمو بهشون خونه اجاره نمیدادیم ، ما ایرانی ها فقط میخاییم در ساماندهی مهاجرین مثل اروپا و آمریکا باشیم و همینجا جلوی حضور افغان را بگیرن ، بسه دیگه مگر دکتر مهندس افغان داره ایران میاد ، این همه کارگر مگر داریم برای جام جهانی آماده میشیم
زمین مفت خداست چیکارشون داری تو هم که مدعی هشتی یک تکه زمین نداری باید پول بدی بخری.الان هرکشوری باشه همه چی پولیه هیچ فرقی نداره کجایی هستی.
افغانی ها منافع برای سرمایه دارها دارن والا این قشر غیر از نافی امنیت و ضرر و زیان چیزی ندارند
ما را دماغ عملی ها داره مثال تو دنیا قرار میده
افغانی ها باید از ایران اخراج شوند و ب کشور خودشون باز گردند ، اینها باعث ناامنی و و بیکاری برای ایرانیان هستتد و مزاحمتهای زیادی برست مزکنند بلید همگی به کارزار اخراچ افغانیها و اعترض و ندادن شغل به انها بپردازند و نسل اینده ایران رو نجات بدن
سرگرمی خوبیه برای اینکه مردم از گرونی وتورم دور کنی. خبرهای مهمی رو داری میگی تابناک
متاسفم برای کسانی که به افغانی دختر میدهند و دختر میگیرند زنده باد کرد وترک و کرمانج و مردم غیور استان تبریز
مردم باید اعتراض کنن و بیرونشون کنن کشوری که از هزار و خورده ای سال تا الان دست خود مردمش بود خود مردم ایران بوده چرا باید یک شبه به بادش بدی تاریخ و تمدن مشورت رو چرا باید از دست بدی
ژن های مرغوب از کشور فرار میکنند و قاطی ژن های دیگر کشورها میشوند و ژن های بد افغانی وارد کشور میشوند رفته رفته ژن ایرانی ها معیوب و معیوب تر خواهد شد بطوریکه با این روتد ایرانیها اصالت ژنتیک خود را از دست خواهند داد و نژاد ایرانی به نوعی خلوص خود را از دست داده و منقرض خواهد شد حالا کسی باورش بشه یا نشه
اصل نقشه همینه
مزخرفات
چقدر گفتن بچه بیارین
ما هم بخاطر مشکلات اقتصادی گوش ندادیم
اونها جمعیت می خواستند . فرقی ندارد ایرانی باشند یا افغانی
بیش از سی میلیون افغانی خاک ایران را اشغال کرده ما شهید دادیم که عراق خاکمون را نگیرد اونوقت افغانها خاک مارا اشغال کردند ازمنابع آبی گندم محصولات کشاورزی و ساختمان و مدارس و آموزش مردم ایران مفتخوری میکنند
مردم عزیز ایران...
تا دیرنشده باید این افغانها را از کشورمون اخراج کنیم
مقصر کیه ؟
مقصرخودمونیم ازماست که بر ماست
فقط اخراج کل افغانیها خواسته ملی
بنده خیلی از بچه های افغانی میبینم که بخاطر شناسنامه درس نمیخونن.
خیلی ازبچه های ایرانی هم بخاطربی پولی درس نمیخونن
اینکه اینقدر افغانی زیاد شده از کارهای آقای دولت سیزدهم که دیگه نمیشه جمعش کرد
اینقدر این افغانیا پررو شدن ک حد حساب ندارد وقتی بهشون کار ندیم خونه ندیم میزارن میرم الا میان نونوایی ما مردم بهشون نون ندیم میرم بعضی از مردم اینقدر آدمای ی مثلاً انسان دوست هستند و پشتیبانشونن معلوم که پر رو شدن الان باید مدیران مدرسه رییس بانکها دکتر ها داروخانه ها هم همه متحد بشن هیچ امکاناتی بهشون ندن بخدا زود زود میرن ما ملت مقصرریم که اتحاد نداریم
نژاد زرد همان نژاد چین هست راه باز میشه که حضور چینی ها در ایران معلوم نشه.
رنگ پوست قهوه ای و زیتونی طبیعتا در مناطق بیابانی بیشتر از مناطق کوهستانیه یعنی در ایران این رنگ پوست بیشتره .کی این مقاله رو نوشته که اینقدر بی اطلاع بوده از ایران؟ مگه اینجا سوئده؟ تا به حال کرمان و یزد و اصفهان تشریف نداشتید؟ اصلا همین مازندران و اراک .واقعا حس کردی سفیدپوستی؟
مسولین دلشون نمیسوزه مردم باید فکری کنن برای اخراج
این چیزی هست تو نوسنده در ذهن خود و افکار لجن خود می بروید
این برنامه همیشه سیل می کنید تفرقهافکنی کنی بین دو ملت دوست
فقط اخراج اونم هر چه سریعتر مجاز وغیر مجازم نداره همه جارو دارن تصاحب میکنن
چه عجب تابناک ! چند ساله داریم این رو میگیم بالاخره فهمیدید چقدر مهمه این مساله
اصلا هویت ایرانی ما رو زیر سوال میبره و تجزیه کشور رو آسان میکنه
بخدا چندروز قبل رفتیم با چند تا از دوستان سر کار بیست نفر افغانی اونجا بودن خدا وکیلی جوری زور میگفتن انگار ما افغانی هستیم و اونا ایرانی جوری به سر مون بیارن که از ترس سرت بالا نیاری اون روز نزدیکه تا دیر نشده باید دولت فکری کنه
وقتی کار و شغل میدید بهشون سرایداری .باغ بانی .بنایی استخدام شهرداری فروشندگی کارگر های کارگاه ها معادن و همه جا شغل میدید بهشون بهشون احترام میزارید همین میشه
متاسفانه مملکت داره نابود میشه بقدری پرو تشریف دارن افاغنه ک زبونشونم درازه ولی خبر ندارن ک اکثریت مخالفشونند اگه غیرت داشتن برمیگشتن اصلا تمیز نیستند کاش بجای اینها همه مردم غزه میومدن کشورمون ن افغانی جوونهامون معتاد کردن بس نیست برگردید لطفا تا مردم ایران خودشون دست بکار نشدن
اینها از بی مدیریتی و ناتوانی است.
بهترین راه حل اخراج همه افغانی ها با کمک مردم و مستولین است
یعنی می فرمایید خداوند روزی آنان را از ایشون می گیرد وبه ما می دهد به خاطر این که چرا به ایران مهاجرت کرده اند؟ خیال کرده ای خدا مثل ماست که می ترسه ازخزانه اش کم بیاد ودچار کسری بودجه یشود؟ هرجنبنده ای روزی خاص خودرا دارد وبیشتر از آنچه که مقدر شده نمی تواند بخورد.
حرف شمادرست خب بریدکشورخودتون خدا همون خداست اصلاًبریداروپاکشورهای عربی ژاپن چین کره هرکجاکه جاتون خوبه برید خدا بهتون روزی میده اینجا کلش واس ماست ما خودمونه
سلام کامنت ها رو که می خونم یاد فیلم مختارنامه می یوفتم که در لشکر مختار اختلاف انداختن که چرا عجمان باید سوار بر اسب بجنگد و باید پیاده بجنگد و باعث قتل عام عجمان شدن اختلاف نندازید که پشیمان می شوید از تاریخ عبرط بگیرید...اگر فارسی زبان پشت هم نباشن امریکایی و انگلیسی و آلمانی اسرائیل بفکر ما ها نیستند
هر کس توی کشور خودش ، بعد پشت هم هستیم
والا من دریک شهرمرزی زندگی میکنم پدرم تعریف میکرد قبل انقلاب یکی از افغانستان عروس ایرانی گرفته بودباهم فامیل بودن هردفعه دختره میخواست خانوادشو توی ایران بببینه تنها میومدم ایران شوهرش جرات نمیکرد بیاد ایران بدون مجوز حالا متأسفانه دخترای کم سن و زیبای ایرانی را به خاطر پولشون راحت افغان ها میگیرن واقعا جای تأسف داره اخراج کنید این مفتخورهای پررو را
وای خدا حالم بهم خورد
بندازین بیرون همشون رو حالت تهوع گرفتم
حضرت امام سجاد علیهالسلام در موقع شهادت، فرزندان خود را جمع کرد و فرمود پدرم به من فرمود و او را پدرش امیر المؤمنین علیه السلام سفارش کرده بود که:
بپرهیز از ظلم به کسی که جز خدا فریاد رسی ندارد.
باید بدانیم آن بالا خدایی است که ناظر اعمال ما است. اگر بر ما بخاطر ظلم به بیچارگان افغانی خشم بگیرد، طاقت عذابش را نخواهیم داشت.
اینهمه احادیث شریف تأکید می کنند: ارحم ترحم. اگر میخواهید مورد رحم قرار گیرید، خود تان رحم کنید.
اینهمه افغانهراسی برای چیست؟
چرتو پرت تحویل مردم نده کجا ژنتیکمون با هزارها یکی کجا شبیه ایرانیان اخراج افغانی تو ایران تا اون موقع مردم نمیذارن بمونن
باید برن کشور خودشون
با این روند افغانها پرجمعیت ترین قوم در ایران خواهند شد و آذری ها اکثریت را از دست می دهند
آذریهایکی ازاقوام پرجمعیت ایران هستندنفر اول نیستند
نظر شما
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.