خطای سیاستگذاری در حوزه فیلمسازی دفاع مقدس
چرا حتی یک اثر جنگی سینمای ایران، جهانی نشد؟
فیلمسازان حوزه دفاع مقدس، هیچگاه در پی رسیدن به طراز فنی بینالمللی نبوده و در این زمینه هیچگاه درصدد برنیامدهاند که پروژه سینمایی با ساختار پروژههای عظیم فیلمسازی دنیا شکل دهند و یک اثر متفاوت نظیر «نجات سرباز رایان» خلق کنند و این غرور و بازی ندادن حرفهایهای فیلمسازی جهان، ضعف اساسی است که باید برایش چاره اندیشید.

به گزارش «تابناک»؛ از فیلم «مرز» ساخته جمشید حیدری که تنها چند ماه پس از آغاز جنگ تحمیلی در سال ۵۹ ساخته شد، تاکنون صدها اثر سینمایی و چندین هزار مجموعه تلویزیونی با مضامین دفاع مقدس ساخته شده که شمار چشمگیری از آن بر خود جنگ تمرکز داشتهاند و خاکریزها، نیزارها و کوههایی را به تصویر کشیدهاند که رزمندگان دلیر ایران برای بازپسگیری یا حفظ آنها تا آخرین قطره خونشان را هدیه کردهاند.
هرچند انتظاری نمیرفته که فیلمِ تلویزیونی یا سریالی از ایران بتواند در حوزه دفاع مقدس ابعاد جهانی بیابد، در حوزه سینما این انتظار میرفت که سینماگران کشورمان بتوانند خالق آثاری باشند که در سطح جهانی مخاطبان بسیاری داشته باشد و یا دستکم تحسین منتقدان جهانی را نسبت به خود جلب کند و در ردهبندیهای بینالمللی جزو صد فیلم برتر تاریخ باشد؛ اما دریغا که در این زمینه کمترین توفیقی به دست نیامده است!

در واقع هرچند کارگردانهای سینمای ایران تلاش وسیعی برای تولید آثار باکیفیت و غیرکلیشهای داشتهاند و برخی از این تلاشها نیز منجر به خلق آثار بسیار ماندگاری شده، همه این فیلمهای ارزشمند، تنها مخاطب وطنی و مصرف داخلی داشته و نتوانسته روایت هشت سال دفاع سخت و خونبار ملت ایران را جهانی کند و باعث ایجاد شناخت نسبت به ماهیت تفکر ایرانی نسبت به جنگ و دفاع ـ آن هم در این دوران مهم ـ شود.
فیلمهای جنگی سینمای ایران حتی به جشنوارههای بینالمللی نیز راه نیافتند و افزون بر آنکه نتوانستند بر پرده سینماهای اروپا بروند، در چنین فضاهایی نیز دیده نشدند و شاید یکی از مهمترین عللی که منتقدان مشهور فیلم جهان درباره آنها ننوشتهاند، دیده نشدن در این آوردگاههایی است که گاهی با کلیت حضور در آنها مخالفت میشود؛ اما باید این واقعیت را پذیرفت، فیلمهای مهم دنیا توسط منتقدان، فیلمسازان و شرکتهای پخش مطرح فیلم جهان در همین جشنوارهها ارزیابی میشوند.
این در حالی است که دفاع مقدس محدود به چند حوزه جغرافیایی محدود نیست و مرز وسیعی از ایران با تنوع جغرافیایی و عملیات متنوع جنگی از نوع کلاسیک گرفته تا شیوه پارتیزانی مورد بهرهبرداری قرار گرفته و حجم وقایع آنچنان قابل توجه است که میتوان صدها فیلم شاخص جهانی ساخت و همچنان سوژههای تأثیرگذار جنگی از این حوزه برای خلق آثار جدید برشمرد که بکر ماندهاند و تنها باید از فن فیلمسازی جهانی برخوردار بود که ضعف اصلی است.
فیلمسازان حوزه دفاع مقدس کشورمان، به رغم همه تلاشهایشان، هیچگاه در پی رسیدن به طراز فنی بینالمللی نبودهاند و در این زمینه درصدد برنیامدهاند که پروژه سینمایی با ساختار پروژههای بزرگ فیلمسازی دنیا شکل دهند و یک اثر متفاوت نظیر «نجات سرباز رایان» بیافرینند. باید گفت، این غرور و بازی ندادن حرفهایهای فیلمسازی جهان در این حوزه بسیار مهم برای مردم ایران، ضعف اساسی است که باید برایش چارهاندیشی کرد و به جای طرح سیاست تکثر در فیلمسازی در حوزه دفاع مقدس ـ که این روزها در برخی جشنوارهها مطرح میشود ـ در پی کیفیسازی بود.
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
کار استکبار جهانیه!
اقای فراستی می دونه .
شاید به این خاطر که اکثر فیلمهای جنگی که به جشنواره ها راه پیدا کردهاند راجع به جنگهای جهانی بوده اند و نه فقط جنگ بین دو کشور ضمن اینکه معمولا حاشیه جنگها موضوع خوبی برای فیلم هستند و خود جنگ و کشت و کشتار کلیشه ای شدهاند و طرفدار زیادی ندارند چون ناراحت کننده هستند .
چون بی محتوا و آبکی بودند!
البته نباید دید سیاسی را در جشنواره های خارجی کنار گذاشت و اینکه از کرخه تا راین و آژانس شیشه ای فکر کنم برد بین المللی داشتند.
واقعا این سخن پرسیدن دارد؟صرف نظر از کیفیت اثار جنگی ما شما نمیدانی جشنواره های عمدتا غربی تحت سلطه چه جریانی است؟
چندین هزار سریال تلویزیونی!!!!!!!!!!!!! ؟؟
این همه فیلم راجع به دفاع مقدس دیدم به غیر از دوئل که چند نما از تلفات نیروهای ایران رو نشون میده بقیه ش جنگی ندیدم، فقط حمله ی سربازان ایرانی و تلفات بسیار زیاد عراقی ها، خب معلومه این فیلم با این نگاه به جایی نمیرسه
زیرا تهیه کنندگان و کارگردانان ایرانی بی کفایت میباشند وبس
چون بی کیفیت، فاقد ارزش و ساختار قابل قبول هنری و سفارشی و بنا به فرمایش ساخته شده اند
یعنی شما انتظار داری فیلم دفاع مقدس از ایران را کسانی که جنگ علیه ما راه انداختن جایزه بدن؟!
واقعا که!
ب همون دلیل ک خودرو سازی ایران نشد
اخراجي هاي 1 تا 3 بهتراز پدر خوانده 1تا3 ساخته شده..استكبار جهاني نميگذارد جهاني شوند
جوک نگو!
همه ما آثار متعددی از سینمای جنگ را دیده ایم. شاید نخستین نسل از این فیلمها به شدت شعار زده بودند. آنها تلاش داشتند کاراکترهایی را به عنوان قهرمان و اسطوره معرفی کنند که برای جامعه عام مخاطبان اسطوره به شمار نمی آمدند. برای نسل های بعدی فیلمسازان جنگ، به تصویر کشیدن تبعات جنگ و معرفی رنجهای مردم موضوع اساسی شد. آنها در مورد جنگ بی طرف نبودند و پیش از آن که به معرفی فضای جنگ بپردازند درگیر معرفی مقصران، قربانیان و مشکلات شدند. شخصیتهای این فیلمها - جز معدودی از آنها - برای مخاطبان آشنا و ملموس نبودند یا بزودی کهنه می شدند. فیلم نجات سرباز رایان یک فیلم بدون زمان است چون موضوعی بدون زمان و شخصیتهایی بدون زمان دارد در حالی که فیلمهای سبکی مثل عقابها و حتی فیلمهای فاخرتری مثل آژانس شیشه ای هم فیلمهایی دارای تاریخ مصرف هستند. مخاطب جوان امروزی دیگر ارتباطی با شخصیتهای اصلی این فیلم برقرار نمی کند. در ضمن مشکل بزرگ مشترک بین تمامی این فیلمها عدم وجود بار دراماتیک پخته در داستان آنهاست. نویسندگان با تجربه هیچ مشارکتی در تدوین این فیلمنامه ها نداشته اند. فیلمی که داستان پخته ای ندارد، شخصیتهایش زودگذر هستند و جلوه های بصری قدرتمندی هم در ساخت ان دیده نمی شود هیچ ابزاری برای برقراری ارتباط نخواهد داشت و همه چیز تمام است.
آفرین............موافقم
برای اینکه واقعیت رو نشون نمیدیم
چرا حتی یک اثر جنگی سینمای ایران، جهانی نشد؟
در عوض ضد جنگی ها جهانی شدند!
سینمای دولتی بهتر از این نمیشه!
اگر فیلم سازان به جای ساخت فیلم هایی که فقط مشکلات را نشان میدهد برای جشنواره های خارجی فیلم های خوب دفاع مقدس را در طراز جهانی میساختند الان ما هم در زمینه فیلم دفاع مقدس در سطح بین المللی حرف داشتیم واسه گفتن.
مشکل اصلی، سوژه های فیلم هاست
که کلا مصنوعی است و فقط مصرف داخلی دارد و فرسنگ ها از واقعیت جنگ ما بدور است
چون خیلی بومی سازی شده و قابل فهم برای خودمان است
با سلام -اینکه فیلمهای جنگی ما حتی در داخل کشور هم متقاضی نداره بخاطر دست بردن تو فیلمنامست ، مثلا" ما در جبهه نماز و دعا داشتیم و بیشتر هم بگو بخند که لازمه روحیه و شور و نشاطمون بود ، اما تو فیلما فقط گریه و دعا و نماز ، ولا من که حدود دو سال جبهه بودم اینجور ندیدم ، شما رو نمیدونم !!
وسلام
لابدهیچ اثری در حد وقواره جهانی نبود.
چون به جای توجه به آثار فاخر در زمینه جنگ به آثار کم ارزشی و فاقد داستان پردازی منسجم چون اخراجی ها پرداخته شد، و بجای داستان واقعی دفاع مقدس به طنز پردازی و دلقک بازی یا سیاه نمایی و بی وفایی جامعه بعد از جنگ و به نوعی تراِژدی پردازی که فقد قابل فهم برای جامعه ی خاصی در داخل است، پرداخته شد.
چون واقعیت رو نشون نمیدن!!! یکسری آدم هارو مقدس گونه به صورت حاجی و سید میان نشون میدهند!!! نمیگم که چنین بزرگوارانی نداشتیم ولی خوب اونچه که واقعیت جنگ هست اینی که در یک جنگ دو طرف بازنده هستند چه تحمیل کننده چه دفاع کننده! من سربازیمو در معارف جنگ گذروندم. چه خاطرات محرمانه ای رو که نخوندم!!! که اینها هیچ جایی بیان نشده!... نمیشه که یک گل رو توو دست گرفت و انتظار داشت خارهاش توو دستت نره.
در بیشتر فیلم هایی که تا حالا ساخته شده در بیان وقایع بسیار بزرگ نمایی شده است
جهانی؟؟!!
من که ایرانیم حوصله دیدن این فیلما رو ندارم چه برسه به اون خارجیه.هند فیلم میسازن کارگردانامون
از بس که لوسند و بدور از واقعیت.
یکی از دلایل همین بی توجهی به ذائقه جهانی است ، چه بخواهیم چه نخواهیم همین تصویر کودک اسلحه بدست بازتاب منفی جهانی دارد حتی اگر ما درک کنیم که یک کودک دلباخته راه امام و اسلام در جنگ بخودش نارنجک می بندد و زیر تانک می روم شاید نشود این تصویر را برای اذهان جهانیان نمایش داد ، حقیقت این است ، اما ما بسیاری پتانسیل های دیگر هم برای نمایش داریم که می توان بر طبق ذائقه جهانی عرضه کرد ، چرا از جلوه های تصویری هالیودی غافل شده ایم ؟ عملیات مروارید یا کمان 99 و حتی اچ 3 را می توان در مقیاس جهانی و با کمی حوصله و ظرافت به بهترین فیلم های دنیا بدل کرد و عملیات های بیت المقدس و ثامن الائمه که می توان از آنها سریال با حظور چهره های بین المللی و حتی به زبان انگلیسی تهییه کرد ، با تشکر از تابناک بخاطر دلسوزی برای این امر مهم
خوب اینهمه فیلم شاختیم که بیشتر سنگینی فیلم بر اساس فقط مفاهیم ایمانی همراه بوده است چه اشکالی دارد که چند تا فیلم دفاع مقدس داشته باشیم با جلوه های ویژه خیلی عالی و داستانی که در کنار موضوعات معنوی موضوعات دیگر هم داشته باشد مثلا سریال در چشم باد میتواند الگویی باشد برای شروع .....
سینمای جنگ ، سینمایی پر هزینه و بسیار حرفه ای است . برای آنکه در یک کشور یک فیلم جنگی تحسین بر انگیز ساخته شود یاید حداقل پنجاه فیلم درجه یک ساخته شود تا یکی از آنها ، فیلم جنگی درجه یک باشد . سینمای ضعیف ما که تازگی ها به لوس بازی و لودگی دچار شده ، این ظرفیت را ندارد .
پر واضح است که فیلم با مضامین دفاع مقدس خود دارای اشکال است درست است که از لحاظ مردم ایران دفاع مقدس است اما از نگاه جهانی طور دیگری است و این اولین اشکال است در ساخت یک فیلم با نگاه جهانی دوم اینکه در ساخت فیلمهای جنگ عموما تکیه بر پیروزی دلاوران ایران گذاشته میشود که این هم با واقعیت متفاوت است و دلایل متعدد دیگری که با ژرف اندیشی م و پرهیز از نگاهی که در ایران به فیلمهای جنگی است فیلمی ساخت که هم رشادت ها را نشان دهد هم فارغ از ایدیولژی باشد . حتم دارید که فیلم با ساختار ایدیولژی در محدودهای نمایش داده میشود. بیشتر بیندیشیم و مسالیل دیگر را دخیل نکنیم
آقای ابراهیم حاتمی کیا که اینجور فکر نمی کنه و خودش رو از دنیا طلبکار میدونه
متاسفانه بیشتر فیلم های دفاع مقدس ، شعاری هستند، یعنی یک خط شعاری را پیش میگرند و داستان حول و حوش آن شعار پیش میرود و بخاطر همین بیشتر به دیالوگ ها و حرکات قابل پیش بینی ختم میشود
چون در این حوزه حرفه ای نیستیم.
زیاد اقراق می کنیم.
آقا دنبال سیمرغ دنیوی نباشید
با سلام
اگر منظور نویسنده اسکار است ،که نشان از عدم اطلاع نویسنده از وضعیت حاکم بر سینمای هالیود می باشد،و اگر نظر جشنواره های دیگر می باشدکه باید گفت :که فیلم دیده بان حاتمی کیا به جشنواره ونیز رفت.
ما باید اول آثارمان در کشور مورد استقبال قرار گیرد و درک درستی رد نسل جوان از سینمای دفاع مقدس داشته باشیم ،بعد به فکری به حال جشنواره های بین المللی که از آن بوی سیاسی کاری می آید باشیم .
این روش نتیجه گیری دقیقا مثل اینست که بگوییم مثلا فلان غذای ایرانی را در جهان نپسندیدند چون از آشپز خارجی استفاده نکرده ایم. نخیر. علت این عدم استقبال در لحن سفارشی و ستایش مفهوم جنگ در این آثار است که در همین ایران هم کار دست این آثار داده. کمی واقع بینی هم بد نیست.
تابی چرا اذهان عمومی را تشویش می کنی؟!! مگه اخراجی های 1 و 2 و 3 بد بودند؟! تازه کلی هم فروش داشتند!!
تصور کن فیلم های جنگی مونکه همش توش مضامینی چون شهادات،یا زهرا،یاوحسین هست وطرف تماشاگر غربی یاوهر ملیتی چطور می خوادارتباط برقرار کنه.کارگردان چطور می تونه اینو جابندازه
آدم با دیدن فیلم های ساخت ایران، فکر میکنه که عراقیها یک مشت کودن و نفهم بودن
تمام فیلم ها شامل پیروزیهایی بود که بیشتر همراه با بزرگنمایی هایی غیر واقعی و غیر قابل باور در مواجه با دشمنی که کاملا احمق.
وقتی من به عنوان کسی که دوران کودکی را در زمان جنگ گذرونده و اثرات جنگ را در کودکی خودم لمس کردم فیلمهای دفاع مقدس را باور نمی کنم چه انتظاری دارید که مخاطب خارجی داشته باشد و یا منتقد خارجی باور کند.
اما در میان این همه اثرات در زمینه دفاع مقدس بودند فیلمهایی که تاثیر گذار بودند ولی متاسفانه انگشت شمار بودند.
کاملا موافقم
دلیلش هم اینه که فقط کارگردان می خواد اشک مردم رو در بیاره و به محتوا زیاد توجه نمی کنه
از بس افراط و تفریط در فیلمهای حوزه دفاع مقدس وجود دارد. گاهی آنقدر بیمزه است که بچه های امروزه هم می فهمندنادرست است!
احسنت حق مطلب ادا شد . دوستان هنرمند باید بدانند با ارائه ضعیف یک مطلب مهم و ارزشی فقط باعث ضربه زدن به آن خواهند شد این روزها هالیوود با ارائه قوی از لحاظ تکنیک مطالب سخیف خود را به تمام جهان عرضه کرده و شما می بینید که در همین مملکت خودمان چقدر فیلمها و سریالهای آنها دست به دست می شود ولی متاسفانه صنعت سینمای ما با ارائه ضعیف باعث دور شدن نسل جدید از ارزش ها می شود و جالب تر هم اینست که بعضی از این دوستان فقط با توجه به اینکه در مورد این دوران فیلم می سازند توقع جایزه دارند و هیچگاه به کیفیت اثر خود دقت نمی کنند که اگر خود اثر از استانداردهای هنر سینما برخوردار باشد تاثیر گذار بوده هیچ نیاز به حمایت و جایزه نخواهد داشت
آنان كه براي مقاصد سياسي به خاطرات هشت ساله جنگ ميپردازند در پاي هنر نمايي ناب كساني نيستند كه سخنانشان براي مردم جهان جذاب و گيرا باشد ادبيات سخيف و سياست زده و انديشه هاي سطحي و يك سويه كبوترهاي دور حرم اصحاب قدرت نميتواند به فيلم نامه قوي و گرد آمدن كارگروهي ورزيده بيانجامد تا اثري ماندگار و اثر گذار ساخته شود!
از آن طرف هر ديدگاهي كه تاييد دستگاه نظارتي را ندارد! نميتواند فيلم شود! اگر هم ساخته اند چنان فضا را تنگ كرده اند كه بيم امنيت فيلمساز و عوامل ميرود!!(و اندوه آنكه گويا اين يك راهبرد است!!)
جناب تابناك يادت هست طبل بزرگ زير پاي چپ كه اكران شد سايت شما با مقاله تند و غير كارشناسانه طبل بزرگ بدگويي! در حقيقت به تهديد عوامل فيلمسازي پرداخت؟ چرا چون با برداشت شما از مقوله جنگ تفاوت داشت!
ولي بدانيد هنر نزد كساني است كه انديشه هاي زيبا دارند نه آنانكه داري مقاصد سياسي خاص هستند!!!
به خاطر اینکه هیچ کدام از فیلمهای جنگی ایرانی نگاه واقع بینانه ای به جنگ و مصیبتهای آن نداشته و بیشتر با نگاه تبلیغاتی و حماسه سازی (همانطور که در این مقاله نیز از آن یاد شد) ساخته شده اند.دقت داشته باشید فیلمی مثل "غلاف تمام فلزی" از سینمای آمریکا درباره جنگ آمریکا در ویتنام که واقعیات جنگ را نشان داد برنده جوایز متعدد شد نه فیلمهایی مثل رمبو و دیگر فیلمهای تبلیغاتی.
در عوض آقای دهنمکی رکورد ساخت فیلم های مزخرف را شکست و به کمک آقایان شریفی نیا، عبدی و حیایی لمپنیسم را ترویج دادند
فقط پشتیبانی مالی لازمه!
نظر شما
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.