سفیر پیشین ایران در روسیه در گفت‌و‌گو با تابناک:
روسیه از ایران در جنگ ۱۲ روزه حمایت لازم را نکرد/ ایران اولویت چندم مسکو است/ اتحاد روسیه و چین «ادعایی» است
ایران اولویت دسته چندم روسیه است
«نعمت الله ایزدی» معتقد است روسیه، حتی برای حفظ حیثیت خود و برای اینکه جایگاهش را در نظم جهانی تثبیت کند، منطقی بود که برخورد فعال‌تری در حمایت از ایران در جنگ ۱۲ روزه از خود نشان دهد، اما چنین نکرد.
سفیر پیشین ایران در روسیه می‌گوید: روابط ایران و روسیه در حوزه‌های مختلف از جمله تسلیحاتی، اطلاعاتی و اقتصادی دارای ابعاد ویژه‌ای است. بنابراین، منطقی نیست که به‌دلیل یک نارضایتی، مسیر تعاملات را قطع کنیم. بلکه مناسب‌تر آن است که در قالب دیدار‌ها و گفت‌و‌گو‌های دیپلماتیک، انتقادات و انتظارات به‌طور شفاف منتقل شوند.
به گزارش سرویس بین الملل تابناک، متعاقب حمله رژیم صهیونیستی و آمریکا به خاک ایران دو کشور روسیه و چین واکنش محتاطانه در خصوص این جنگ داشتند.
این واکنش‌ها در حالی بود که ایران سالیان متمادی بر «سیاست نگاه به شرق» تاکید میکرد و آنرا در راستای منافع ملی خود ارزیابی میکرد.
از یک منظر برای ایران «سیاست نگاه به شرق» به معنای کمک گرفتن از دو قدرت روسیه و چین در تقابل با غرب و آمریکا بوده است.
از سوی دیگر این تفسیر از سوی ایران مطرح می‌شد که در نظم در حال گذار بین المللی و تغییر قدرت از غرب به شرق، نزدیکی به دو قدرت شرقی یعنی چین و روسیه ضرورت دارد؛ لذا ایران در سیاست نگاه به شرق می‌خواهد برای رهایی از فشار غرب و رفع نیاز‌های اقتصادی از یک سو و یارگیری ایدئولوژیک مقابل لیبرالیسم غربی از سوی دیگر شرکای قدرتمندی در نظام بین الملل داشته باشد.
این تفسیر ناشی از این ادراک است که منطق حاکم بر نظام بین الملل را منطق جنگ سرد می‌دید و تقابل روسیه و چین با کشورهای غربی به ویژه آمریکا را رابطه‌ای آشتی ناپذیر می‌پنداشت.
این در حالی است که دو کشور چین و روسیه در نظام کنونی بین الملل در حال کار با کشو‌های غربی از جمله آمریکا هستند و آنها منافع خود در این زمینه را قربانی جنگ ایران و اسرائیل نمی‌کنند.
از طرف دیگر ایران دو سند همکاری بلندمدت با روسیه و چین امضا کرده است و چنین تبلیغات می‌شد با امضای این اسناد دو کشور مذکور وارد دوره جدیدی ار روابط با ایران شده‌اند.
این در حالی است که اسناد پیمان دفاعی نیستند و هیچ الزامی برای دو کشور برای دفاع از ایران (شبیه ماده ۵ ناتو) و حتی کمک نظامی (مانند توافق آمریکا با ژاپن و کره جنوبی و تا حدودی با بحرین) وجود ندارد.
در خصوص این موضوع خبرنگار تابناک گفتگویی با «نعمت‌الله ایزدی»، سفیر پیشین ایران در روسیه انجام داده که در ادامه آمده است.
*ارزیابی شما از این دیدگاه که روسیه در جریان جنگ ۱۲ روزه حمایت مؤثری از ایران نکرد و این مسئله نشان‌دهنده جایگاه نه‌چندان ممتاز ایران در راهبرد‌های آینده روسیه و نظم نوین جهانی است، چیست؟
واقعیت این است که اصل این بحث تا حدی درست به نظر می‌رسد. روسیه، حتی برای حفظ حیثیت خود و برای اینکه جایگاهش را در نظم جهانی تثبیت کند، منطقی بود که برخورد فعال‌تری از خود نشان دهد، اما چنین نکرد.
در گذشته نمونه‌هایی از این نوع کنش‌گری را از روسیه دیده‌ایم؛ مثلاً در زمان حمله آمریکا به عراق، روسیه حتی نماینده ویژه‌ای به عراق اعزام کرد تا وضعیت را بررسی کند، آن‌هم نه یک‌بار بلکه چند مرتبه؛ بنابراین این کم‌کاری روسیه در واقع بیش از آنکه به ایران مربوط شود، جایگاه خود این کشور را در نظم بین‌الملل تضعیف کرد.
البته باید توجه داشت که روسیه با اسرائیل نیز روابط بسیار خوب و پیشرفته‌ای دارد. جمعیت قابل توجهی از روس‌زبان‌ها در سرزمین‌های اشغالی زندگی میکنند و در نتیجه روسیه در وضعیت دوگانه‌ای قرار داشت. اما همین وضعیت دوگانه باید دلیلی می‌شد برای اینکه نقش میانجی فعال‌تری ایفا کند، نه اینکه موضعی منفعلانه اتخاذ کند.
روسیه با توجه به موقعیت و جایگاه بین‌المللی‌اش—از جمله عضویت دائم در شورای امنیت و همسایگی با ایران—رفتار قانع‌کننده‌ای از خود نشان نداد. این موضع‌گیری نه تنها انتظارات ایران را برآورده نکرد، بلکه باعث شد انتقادات به رویکرد منفعلانه‌اش نیز افزایش یابد. از دیدگاه من، این انتقادات کاملاً بجا هستند.
*با وجود این انتقادات، چرا پس از جنگ ۱۲ روزه، آقای لاریجانی به عنوان نماینده دولت ایران به مسکو سفر کرد؟ گفته شده ایشان حامل پیامی از مقام معظم رهبری و دولت برای پوتین بوده است.
شاید یکی از اهداف این سفر، انتقال همین انتقادات به روسیه بوده باشد. البته، چون اطلاعات دقیقی از جزئیات این سفر منتشر نشده، نمی‌توان قضاوت قطعی کرد. اما حتی اگر روسیه در این موضوع رویکردی منفعلانه اتخاذ کرده باشد، این بدان معنا نیست که باید تمامی روابط دوجانبه را متوقف کنیم.
روابط ایران و روسیه در حوزه‌های مختلف از جمله تسلیحاتی، اطلاعاتی و اقتصادی دارای ابعاد ویژه‌ای است. بنابراین، منطقی نیست که به‌دلیل یک نارضایتی، مسیر تعاملات را قطع کنیم. بلکه مناسب‌تر آن است که در قالب دیدار‌ها و گفت‌و‌گو‌های دیپلماتیک، انتقادات و انتظارات به‌طور شفاف منتقل شوند.
در این چارچوب، انجام سفر یا برقراری ارتباط حتی اگر محدود—قابل دفاع و منطقی است. اگر این سفر صرفاً تشریفاتی نبوده و حاوی انتقال مواضع ایران بوده باشد، می‌توان از آن دفاع کرد.
*آیا نوع نگاه بخشی از ساختار قدرت در ایران به روسیه همراه با اغراق نیست؟ با وجود سند همکاری بلندمدت با مسکو، برخی روابط با روسیه را استراتژیک می‌دانند، اما کارشناسان روس همچون «رجب صفروف» معتقدند این روابط حتی در سطح روابط روسیه با بلاروس هم نیست. آیا نگاه ما به روسیه تحت تأثیر رقابت‌های سیاسی داخلی است؟
بخشی از این نگاه قطعاً ناشی از رقابت‌های داخلی است، اما بخشی دیگر به عدم توازن در سیاست خارجی ما بازمی‌گردد. ایران در مقاطع مختلف به‌گونه‌ای رفتار کرده که این تصور به روسیه و چین منتقل شده که ما گزینه‌ای غیر از آنها نداریم. این برداشت، موجب شده که روسیه نگاه تاجرانه‌ای به روابط با ایران پیدا کند، نه استراتژیک.
تعریف روابط استراتژیک، ویژگی‌ها و شاخص‌های خاص خود را دارد. برای مثال، روابط ایالات متحده و اسرائیل نمونه‌ای بارز از یک رابطه استراتژیک است. در چنین روابطی، همکاری‌ها در همه ابعاد، از نظامی گرفته تا سیاسی، گسترده و پایدار است.
اما روابط ایران و روسیه چنین ویژگی‌هایی را ندارد. حتی در حوزه‌هایی، چون تسلیحات، روسیه با ایران صرفاً از منظر تجاری برخورد میکند. نمونه‌اش در پروژه‌هایی نظیر نیروگاه بوشهر مشهود است که بیشتر بر مبنای منطق اقتصادی شکل گرفته‌اند تا رویکرد سیاسی یا استراتژیک.
این تعابیر و برچسب‌گذاری‌ها در داخل کشور، در نهایت ما را دچار سردرگمی و سرخوردگی میکند. ما تصویری اغراق‌آمیز از روسیه در روابط خود می‌سازیم، اما در بزنگاه‌ها—نظیر جنگ ۱۲ روزه یا بحران‌های پیشین—می‌بینیم که آن کشور رفتار متفاوتی از انتظار ما دارد. در حقیقت، ایران برای روسیه نه در اولویت اول و دوم، بلکه حتی در اولویت‌های سوم و چهارم نیز قرار ندارد.
*برخی رویکرد ایران به روسیه را ناشی از این تفسیر می‌دانند که روسیه و چین به‌عنوان قطب‌های جدید نظام بین‌الملل در حال ظهور هستند و ایران نیز باید با نزدیک شدن به آنها منافع خود را تأمین کند. در مقابل، برخی تأکید دارند که باید با این کشورها فاصله‌گذاری شود. به نظر شما کدام رویکرد بهتر منافع ملی ایران را تأمین میکند؟
آنچه بیش از همه می‌تواند منافع ملی ایران را تأمین کند، ایجاد توازن در روابط خارجی با تمام کشورها است. ایران ظرفیت‌هایی دارد که جهان به آنها نیازمند است؛ موقعیت ژئوپلیتیکی ویژه، منابع طبیعی و انسانی فراوان، و امکان سرمایه‌گذاری وسیع، همه از جمله این ظرفیت‌ها هستند.
اگر ایران از وضعیت تحریم خارج شود، تنها درآمد‌های نفتی‌اش می‌تواند بستر سرمایه‌گذاری گسترده‌ای فراهم کند. در چنین شرایطی، سیاست متوازن—نه اتکا به شرق و نه غرب—می‌تواند افق‌های جدیدی را برای کشور بگشاید.
حتی اگر این فرض را بپذیریم که روسیه و چین در حال ایجاد یک بلوک قدرت در برابر غرب هستند، باز هم باید توجه داشت که ظرفیت سیاسی چین در کوتاه‌مدت محدود است و تمرکز اصلی این کشور بر اقتصاد و تجارت است، نه تشکیل بلوک‌های سیاسی-نظامی.
چین با آمریکا و اروپا روابط گسترده‌ای دارد و حجم مبادلات تجاری‌اش با این کشورها بسیار بالاست. در نتیجه نمی‌توان انتظار داشت که همه تخم‌مرغ‌های خود را در سبد روسیه بگذارد. این اتحاد ادعایی بین چین و روسیه، بیشتر برساخته تبلیغات غربی‌ها است که تلاش میکنند جبهه‌ای مقابل خود تصویر کنند.
حتی روسیه هم احتمالاً به‌خوبی می‌داند که امکان بازسازی شوروی سابق وجود ندارد؛ لذا آنچه برای ایران اهمیت دارد، پرهیز از افتادن در دام تعابیر احساسی و غیرواقع‌گرایانه است. باید به‌گونه‌ای سیاست خارجی را تنظیم کرد که ضمن حفظ روابط با روسیه و چین، درِ تعامل با دیگر قدرتها نیز باز بماند و سیاست خارجی کشور متکی به یک محور خاص نباشد.
گفت‌و‌گو: مهتاب بهرامی آسترکی
افزودن تابناک به منابع ترجیحی گوگلتابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
وقتی دولت ناکارآمد پزشکیان دائم حرف از مذاکره با دشمن روسیه یعنی آمریکا می کنه روسیه چرا باید به ایران محل بزاره. این اتفاق در دولت روحانی هم افتاد. اونها خودشون رو می خواستند وصل کنند به آمریکا و روسیه این رو دوست نداره. چرا در دولت رئیسی روابطش با روسیه خوب بود و خیلی امتیاز ها هم از روسیه گرفتیم. چون شهید رئیسی آمریکا رو اصلا حساب نمی کرد. وارد شانگهای شد. وارد بریکس شد. ولی حالا چی.
پوتین وترامپ و نتانیاهو هر سه یهودی زاده اند بنابراین بیش از این نباید انتظار داشت من حتی به یقین حدس می زنم که پوتین از حمله به ایران مطلع بوده
تکیه برباد یعنی روی کمک روس و چین حساب کردن.
عقل انسان میگه بهتره با آمریکا ارتباط برقرار بشه
فقط باید قدرت خوداتکایی داشته باشیم
و سعی کنیم با کشورهای هم مسلک در تعامل باشیم مثل پاکستان ، عربستان
درود. ایران هیچگاه در اولویت روسیه نبوده... مگر در زمان خیانت ..
این تصور کودکانه و مضحکانه است که چین و یا روسیه با جنگنده و موشک‌های خود در مقابل آمریکا و اسراعیل صف آرایی کنند! و بعد نتیجه بگیریم اینها دوستان واقعی ایران هستند!!!!
کس نخوارد پشت من جز ناخن .....
روسیه خودش درباطلاق است و در حال فروپاشی
و اینکه حتما ایران و دیگران را فدای خودش میکند
من نمیدانم چرا باید دنبال متحد باید بگردیم که بیاد از ما حمایت کنه بیایید آنقدر قدرت پیدا کنیم که همه بدنبال ما بگردند جهت متحد شدن
سیاست ما در قبال این دوستان دورو ودروغ باید مشخص شود اینها با کارت ما بازی می کنند حمایت اینها لفظی است روی اینها حساب نکنید با اینها قاطی نشوید
طبیعی ست! روسیه ایران ضعیف شده خیلی بیشتر بدردش میخورد چون بیشتر میتنه استثمار کنه
سوال اینجاست که چرا آمریکایی که ما ازش متنفریم با متحدینش اینگونه رفتار نمیکند؟همه ما شاهدیم که برای اسرائیل چکارمیکنه،برای اوکراین همینطور،ولی متحدین ما حتی یه دونه جنگنده به ما ندادن ونمیدن،شاید بگین خوب اگه جنگنده به ما بفروشن آمریکا تحریمشون میکنه،منم درجواب میگم پس ما تکیه کردیم به باد،پس اینا ابرقدرت نیستن
چین و روسیه فقط برای غارت کشور ما میآیند والا هیچ کمکی نمی‌کنند .اگر یادتون باشه روز اول معارفه ترامپ نیم پوتین سینه خیز خودشو رسوند .اون بیچاره مسئولین ما ازناچاری قربان صدقه چین و روسیه میروند .درحالی که روسیه دشمن دیرینه ما ایرانیان است .وهرگز منافع کشورش رو قربانی ما ایرانی نمیکنه اون روسیه نه چین
حتی اگر بین دو کشور پیمان نظامی هم منعقد شده باشد،بازهم کمک کردن به یکدیگر در صورت وقوع جنگ باکشور ثالث شرایطی دارد،اینطور نیست که یک طرف از کشور هم پیمان بخواد،مثلا من از قیافه رئیس جمهور فلانکشور خوشم نمیاد وباید با وی بجنگم ،بیا به کمکم چون پیمان نظامی داریم.یا چندهزار فلان کشور به کشور ما حمله کرده ،بیا بایکدیگر بریم باوی بجنگیم.
جناب ایزدی اختلاف ننداز خود مسئولین میدونن با کشورها چه جوری تعامل داشته باشند امثال شما دنبال این هستید که چین فلان است روسیه فلان است افغانستان مردمش فلان هستن دست بردارید
آخ آخ به سربازان وطنی عالیجناب ولادیمیر برخورد
ازابتداگفتندکه کمکی نمیکنندودرصورت درگیری وجنگ فقط برایمان دعامیکنند.
دعا هم نمی کنند.
موضوع خيلي ساده است.كتب تاريخ دوره دبستان و دبيرستان را بخوانيم همه چيز در مورد روسيه و روابطش بخصوص با ايران معلومه.
روسیه خودش یک کشور جهان سومی که در باتلاق اوکراین گیر افتاده والان بدنبال معامله ایران در برا ی امتیاز گرفتن از غرب است مانند همیشه
بیایید رو راست باشید ایران درنگاه روسیه اصلا جایگاهی ندارد جز غارت مفت منابع ایران. ملتی که تاریخ را نداند مستلزم تکرار تاریخ هستند
با این وزارت خارجه که ما داریم هیچ کشوری نمی آید نزدیک و همچنین روسیه گفت که ایران در مقابله با اسرائیل با روسیه مشورت نمیکند.
ما خودمان از تمام ظرفیت هم استفاده نکردیم،نگاه عمیق داشته باشید
بس کنید. . باید هر چه سریعتر مذاکره سازنده انجام شود . کشور توان جنگ ندارد
تمام کارها خوابیده است و مردم بلاتکلیف
الان تو یعنی زور داری؟
داشتیم مذاکره سازنده می کردیم فقط توان نظامی بالاتر هر چه سریعتر دنیا فقط زبان زور میفهمه.
تا بتونیم به کارهامون برسیم.
ایران برای روسیه در رعده سوم و یا چهارم قرار دارد.....
وقتی سواد نباشد هر حرف بی اساسی گفته می‌شود. استاد بفرمایید اگر حمایت چین از روسیه نفود، روسیه چگونه می‌توانست در برابر کل دنیای غرب دوام بیاورد؟ اکر چین نفت ما را نمیخرید ما چه میکردیم؟
همه مردم ایران صدها بار گفتند روسیه کمونیست خائن است ولی مقامات قبول نمی کردند و نمی کنند
همین الان هم سگ آمریکا صد شرف داره به روسیه و چین کمونیست
خدا خیرت دهد .
مصاحبه شونده همه مسائل را شفاف و جامع شرح داده و هم راهکارهای صحیح را .
احسنت .
قابل توجه شرقگدایان!!!
از غرب هم آبی گرم نمی شه
از خود بطلب هر آنچه را می خواهی
دو میلیون روسی در لسراییل زندگی می کنند بعد بیاد از ایران حمایت کند.چقدر ساده هستین؟ این قرار داد ۲۵ ساله فقط بدرد حمل کالاهای روسی میخورد.
متاسفانه توقعات بیجا داشتن از دیگران مارا دردفاع ازخود ناتوان میکند پس در بالا بردن حق دفاعی خود کم کاری نکنیم وهمینطور که پیش میرویم باید توان دفاعی خودرا بروز حفظ کنیم ؛مردم در کنار توان نظامی وداشتن استرتزی وسیع که داریم ما موفقیم!.
از روسیه نه واسه ما و نه واسه هیچ دولتی آبی گرم نمیشه چون همیشه روس ها دست متحدان خودشون رو تو روزهای سخت تو حنا گذاشتند و از پشت بهشون خنجر زدند.
روسیه در طول تاریخش از کدوم هم پیمان خودش حمایت کرده که از ما بکنه ؟
والا غربی ها خیلی چیزها رو به ما ندادن و ما هم مجبور شدیم خودمون بسازیم.حالا اونها حمایت نکردن به جهنم.نبابد که زانوی غم به بغل بگیریم.بهتر که از این به بعد به داشته های خودمان اتکا کنیم.
از اون چیزایی که ساختیم دوتاشو بگو
روسها برای چندمین بار ثابت کردند که در بزنگاه به ایران پشت میکنند انتظار زیاد داشتن از آنها بلاهت است
ایران عزیز ما هرگز اولویت روسیه نبوده و نیست، اصولا در نظام سیاسی امروز همه روابط صرفا براساس منافع شکل میگیرند.
روس و چین همچون سایر کشورها و درست بر خلاف ما . فقط وفقط منافع خویش را می بینند .متاسفانه این مائیم که گمان می کنیم با انها پسر خاله شده ایم ، ما بخاطر یک شعار از اینجا رانده و از انجا مانده ایم
به نظرم تحلیل درستی نیست. رفتار قدرتها با متحدانشان اینطور نیست که در زمان جنگ بلافاصله وارد عمل شوند مگر اینکه پیمان دفاعی ای باشد. در زمان حمله روسیه به اوکراین هم متحدانش بلافاصله درگیر نشدند
جالبه که سفیر ایران در روسیه،نمیتواند درست تحلیل کند.
تقصیر خود ماست نه روسیه ما به فکر منافع خودمون نیستیم بیشتر به فکر دیگران هستیم تا خودمون
عده ای تجاوز های وحشیانه روس ها به ایران را فراموش کرده اند.
مثل شماها که تجاوز وحشیانه آمریکا به ایران را فراموش کرده اید
زمانی که رییس جمهور چین سال 95 به ایران امد ، رفتار اقای روحانی چی بود ؟ بابی احترامی کامل به امید غرب با وی برخورد کرد . الان انتظار چی دارید ؟
باید می افتاد به پای رئیس جمهور بی دین چین و التماس میکرد؟؟!
تابناک کامنت این اصولگرا و اصلاح طلبا رو تایید نکن
هنوز گیر پزشکیان و روحانی و رئیسی و لاریجانی و موسوی و خاتمی و احمدی نژاد و جلیلی و ... هستی؟
چه کوته بین
یعنی فکر میکنی چین بزرگ بخاطر برخورد مثلا سرد روحانی از منافع خودش دست میکشه و قهر میکنه؟؟؟
برو بابا
روحانی خوب اونا رو میشناخت و در حد خودشون بهشون بها داد.
روسها سالها آمدند از قبل نیروگاه بوشهر خوردند و نیروگاهی تحویل ایران دادند که در بی برقی امروز حتی از عهده تامین برق استان بوشهر هم عاجز است . (وگرنه هفته گذشته استان بوشهر به دلیل بی برقی تعطیل نمی شد . ) از همین جا میزان اولویت ایران برای روسیه مشخص می شود .
توقع داری با یک نیروگاه برق کل ایران تأمین بشه؟! بماند اون نیروگاه حاصل تکنولوژی آلمانیها بود و روسها پس از خیانت آلمانیها وارد کار شد و تفاوت طراحی روسی و آلمانی کار رو برای تکمیل نیروگاه سخت می کرد.
روسیه به هر ترتیبی که بود به ایران کمک کرد. که اگر نبود کسی وجود نداشت که نیروگاه رو برای ایران بسازه.
البته اولویت برای چاپیدن،،تاریخ گواه این حرفه
بعضی ها مدام میگن روسیه در ۲۰۰ سال قبل فلان کرد ولی یادشون نمیاد انگلیس و آمریکا در حق ایران چه کارها که نکردند.
جالبه که حکومت روسیه از اون موقع تا حالا چند بار عوض شده ولی حکومت آمریکا و انگلیس همونه!
مثلا تا حالا کدام متحدش سر به سلامت برده ؟ کوبا ؟ ونزوئلا ؟ عراق ؟ سوریه ؟ لیبی ؟
تاریخ کشورت رو بخوان اگر ایرانی هستی ببین کمتر از ۱۰۰ سال پیش چه بلاهایی به سر ما هم نیاورده
غرب پوتین را وارد درگیری با اکراین کرد
تا در فعل و انفعال منطقه دستش بسته باشد
نمونه بارزش در سوریه که زمانی برای شوروی خیلی استراتژیک بود .
نظر شما
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.