شخصی که قرار است جانشین آل سعود شود

از نزدیک دو سال پیش و با گسترش امواج انقلاب‌های عربی در کشورهای خاورمیانه و شمال آفریقا، گمانه‌زنی‌ها درباره احتمال سرایت این انقلاب‌ها به کشورهای استبدادی حاشیه خلیج فارس، به ویژه عربستان سعودی وجود داشت. اکنون به نظر می‌رسد، انگلیس در تلاشی پیش‌دستانه، خود اقدام به گزیشن جانشین آل سعود کرده است.

به گزارش «تابناک»، کمیته تحریم‌های سازمان ملل، می‌خواهد نام یکی از اعضای مظنون به ارتباط با القاعده را که در عین حال، از مخالفان جدی حکومت سعودی به شمار می‌رود، از لیست تحریم‌ها بیرون کند؛ این کار در کنار شماری دیگر از شواهد، از احتمال برنامه‌ریزی انگلیس برای جانشینی وی با آل سعود حکایت دارد.

در همین باره، خبرگزاری «رویترز» گزارش داد، کمیته تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل، می‌خواهد نام «سعد الفقیه» را از لیست تحریم‌های این سازمان بیرون کند.

فقیه که هم‌اکنون ساکن لندن است، در دسامبر ۲۰۰۴، چند روز پس از آنکه وزارت خزانه‌داری آمریکا، وی را به اتهام ارتباط با شبکه نظامی القاعده تحریم کرد، در لیست تحریم‌های شورای امنیت قرار گرفت.

به گزارش این خبرگزاری، تصمیم بیرون آوردن فقیه از این لیست، پس از آن گرفته می‌شود که بازرس ویژه شورای امنیت در موضوع تحریم‌های القاعده، پیشنهاد بازنگری در تحریم وی را مطرح کرد.

خود فقیه با اشاره به این موضوع گفته که وی «نبردی دشوار» را برای خارج شدن از لیست سیاه انجام داده و در ادامه افزوده است: «همه آنچه در هشت سال گذشته رخ داد، این بود که یک فعال سیاسی بی‌گناه و صلح‌طلب که در چهارچوب قانون فعالیت می‌کرد، قربانی دسیسه حکام ستمگر خلیج فارس ـ که توسط ابرقدرت‌ها حمایت می‌شدند‌ ـ قرار گرفته بود».

فقیه که پیش از این در یکی از دانشگاه‌های عربستان، استاد داروسازی بوده، رهبری «جنبش اصلاح اسلامی در عربستان» را بر عهده دارد و تأکید می‌کند که وی و گروهش پایبند به صلح هستند؛ وی یکی از منتقدان جدی خاندان آل سعود است.

هرچند اصل ماجرا، یعنی بیرون آوردن نام فقیه از لیست سیاه شورای امنیت، در شرایط کنونی (شرایطی که خاندان سعودی با بحران جدی مشروعیت روبه‌رو شده، هراز‌گاه شایعه‌هایی از مرگ ملک عبدالله به گوش می‌رسد، دیگر اعضای خاندان سعودی در حال مبارزه بر سر جانشینی هستند و جنبش‌های اعتراضی در مناطق گوناگون این کشور شکل می‌گیرند)، می‌تواند نشانگر وجود برنامه‌ای از سوی غرب باشد، ولی نگاهی به حامیان فقیه، این فرضیه را جدی‌تر مطرح می‌کند.

این گزارش در ادامه آورده است، همان گونه که اشاره شد، فقیه در چند سال گذشته در لندن ساکن بوده و دولت انگلیس به مرور، حمایت‌های خود را از وی گسترش داده است، به گونه‌ای که انگلیس به یکی از مهمترین حامیان خروج نام وی از لیست تحریم‌های شورای امنیت تبدیل شده بود.

این در حالی است که به دنبال مخالفت جدی عربستان سعودی با این کار، ایالات متحده نیز از خارج شدن نام فقیه از این لیست حمایت نکرده است.

اما حمایت دولت انگلیس از وی به همین جا محدود نشده، بلکه تا آنجا پیش رفته که حتی با فراهم کردن تریبون برای فقیه، زمینه فعالیت‌های وی علیه آل سعود را فراهم کرده است.

برای نمونه، اوایل سال جاری میلادی، فقیه در سرمقاله‌ای که برای روزنامه معتبر «گاردین» نوشت، پیش‌بینی کرد که امواج انقلاب‌های عربی به عربستان سعودی نیز خواهد رسید.

به این ترتیب، به نظر می‌رسد، پس از این باید منتظر اخبار بیشتری از فقیه باشیم و تلاش انگلیس برای مدیریت مسأله جانشینی آل سعود، به یکی از مهمترین ویژگی‌های سیاست در آینده این کشور خاورمیانه‌ای تبدیل شود.