آنچه در سال جدید لازم است انجام دهیم
محمود سریع القلم

نکته: با نزدیک شدن به پایان سال از چند تن از اساتید و سیاسیون کشور خواستیم تا چند نکته را که در سال ۹۱ لازم بود مورد توجه قرار گیرد، حال آن که از آن غفلت شد، اما آنقدر اهمیت دارد که سال بعد هم مورد توجه قرار گیرد، برای مخاطبان تابناک بنویسند. عمدتا فرمودند موضوع سختی است! اما فقط یک نفر گفت، موضوع سختی است، اما برایش وقت میگذارم و مینویسم؛ دکتر محمود سریع القلم استاد دانشگاه شهید بهشتی.
وقتی با پیشنهاد تابناک روبهرو شدم، با شش دوست مشورت کردم و دو ساعت فکر. تصمیم گرفتم به جای چندین نکته، یک نکته را مطرح کنم که همه ما در سال ۱۳۹۲ کمتر حرف بزنیم و کمتر قضاوت کنیم.
چرا این نکته؟ به نظر میرسد میانگین ایرانیها تقریبا در مورد هم چیز و هم کس اظهار نظر میکنند؛ بعضا با قاطعیت.
عبارات من نمیدانم، من اطلاع ندارم، من به اندازه کافی اطلاع ندارم، من مطمئن نیستم، من باید سئوال کنم، من باید فکر کنم، من شک دارم، من در این باره مطالعه نکردهام، من این شخص را فقط یک بار دیدهام و نمیتوانم در مورد او قضاوت کنم، من در مورد این فرد اطلاعات کافی ندارم، اجازه دهید من در این رابطه سکوت کنم، فردا پس از مطمئن شدن به به شما خبر میدهم، هنوز این مساله برای من پخته و سنجیده نیست و مشابه این عبارات در ادبیات عمومی ما، بسیار ضعیف است. تصور کنید اگر بسیاری از ما این گونه با هم تعامل کنیم، چقدر کار قوه قضائیه کم میشود. چقدر زندگی ما اخلاقیتر میشود و از منظر توسعه یافتگی چقدر جامعه تخصصیتر میشود.
در چنین شرایطی، خبرنگار تلویزیون در مورد برنامه هستهای، نظر راننده تاکسی را نخواهد پرسید. اقتصاددانی که یک مقاله پزشکی را خوانده، خوددرمانی نخواهد کرد و شیمیدانی که هر روز روزنامهها را میخواند در مورد آینده اقتصاد ایران و وضعیت سیاسی چین اظهار نظر نخواهد کرد؛ چه سکوتی برقرار میشود! و همه به خود و مثبت و منفی برنامههای خود میپردازند و کمتر سراغ سر درآوردن از کارهای دیگران میروند؛ غیبت کم میشود و تهمت و توهین به حداقل میرسد.
حضرت علی (ع) میفرمایند: مومن کسی است که با مردم تعامل کند تا دانا شود، سکوت کند تا سالم بماند و بپرسد تا بفهمد. یک دلیل این که تولید ناخالص داخلی آلمان بیش از دو برابر جمع تولید ناخالص داخلی ۵۵ کشور مسلمان است، این به خاطر تمرکز مردم به کار و فعالیت و کوششهای فردی است.
اتفاقا چون بسیاری از ما برای خود کم وقت میگذاریم و خود را کشف نمیکنیم، به بیرون از خودمان و توجه دیگران نیازمند میشویم. به همین دلیل، نمایش دادن در میان ما بسیار جاری و قدرتمند است، چون در مورد خود نمیتوانیم پنجاه صفحه بنویسیم، از انتقاد حتی انتقادی ملایم، خشمگین میشویم، چون احساسی بار میآییم و بنابراین ضعیف هستیم، اعتماد به نفسمان کم است.
عموما ظاهر خود را میآراییم و در مخزن باطن ما، سه قفله باقی میماند. افراد ضعیف جامعه ضعیف را به ارمغان میآورد.
در برابر کم حرف زدن و کم قضاوت کردن، فکر و دقت قرار میگیرد. ارزش هر انسان مساوی با مقدار زمانی است که برای فکر، کشف خود و خلاقیت اختصاص میدهد. سکوت فراوان بهترین فرآورده کم قضاوت کردن است. در این مسیر، محتاج کتاب خواندن، گفتوگو و مناظره هستیم. با آگاهی و دانش میتوان انسان بهتری بود و به همین دلیل، نیازمند آموزش هستیم. به امید روزی که تلویزیون کشور برای ارائه دیدگاه در ۲۵ موضوع مختلف از یک نفر استفاده نکند.
چرا این نکته؟ به نظر میرسد میانگین ایرانیها تقریبا در مورد هم چیز و هم کس اظهار نظر میکنند؛ بعضا با قاطعیت.
عبارات من نمیدانم، من اطلاع ندارم، من به اندازه کافی اطلاع ندارم، من مطمئن نیستم، من باید سئوال کنم، من باید فکر کنم، من شک دارم، من در این باره مطالعه نکردهام، من این شخص را فقط یک بار دیدهام و نمیتوانم در مورد او قضاوت کنم، من در مورد این فرد اطلاعات کافی ندارم، اجازه دهید من در این رابطه سکوت کنم، فردا پس از مطمئن شدن به به شما خبر میدهم، هنوز این مساله برای من پخته و سنجیده نیست و مشابه این عبارات در ادبیات عمومی ما، بسیار ضعیف است. تصور کنید اگر بسیاری از ما این گونه با هم تعامل کنیم، چقدر کار قوه قضائیه کم میشود. چقدر زندگی ما اخلاقیتر میشود و از منظر توسعه یافتگی چقدر جامعه تخصصیتر میشود.
در چنین شرایطی، خبرنگار تلویزیون در مورد برنامه هستهای، نظر راننده تاکسی را نخواهد پرسید. اقتصاددانی که یک مقاله پزشکی را خوانده، خوددرمانی نخواهد کرد و شیمیدانی که هر روز روزنامهها را میخواند در مورد آینده اقتصاد ایران و وضعیت سیاسی چین اظهار نظر نخواهد کرد؛ چه سکوتی برقرار میشود! و همه به خود و مثبت و منفی برنامههای خود میپردازند و کمتر سراغ سر درآوردن از کارهای دیگران میروند؛ غیبت کم میشود و تهمت و توهین به حداقل میرسد.
حضرت علی (ع) میفرمایند: مومن کسی است که با مردم تعامل کند تا دانا شود، سکوت کند تا سالم بماند و بپرسد تا بفهمد. یک دلیل این که تولید ناخالص داخلی آلمان بیش از دو برابر جمع تولید ناخالص داخلی ۵۵ کشور مسلمان است، این به خاطر تمرکز مردم به کار و فعالیت و کوششهای فردی است.
اتفاقا چون بسیاری از ما برای خود کم وقت میگذاریم و خود را کشف نمیکنیم، به بیرون از خودمان و توجه دیگران نیازمند میشویم. به همین دلیل، نمایش دادن در میان ما بسیار جاری و قدرتمند است، چون در مورد خود نمیتوانیم پنجاه صفحه بنویسیم، از انتقاد حتی انتقادی ملایم، خشمگین میشویم، چون احساسی بار میآییم و بنابراین ضعیف هستیم، اعتماد به نفسمان کم است.
عموما ظاهر خود را میآراییم و در مخزن باطن ما، سه قفله باقی میماند. افراد ضعیف جامعه ضعیف را به ارمغان میآورد.
در برابر کم حرف زدن و کم قضاوت کردن، فکر و دقت قرار میگیرد. ارزش هر انسان مساوی با مقدار زمانی است که برای فکر، کشف خود و خلاقیت اختصاص میدهد. سکوت فراوان بهترین فرآورده کم قضاوت کردن است. در این مسیر، محتاج کتاب خواندن، گفتوگو و مناظره هستیم. با آگاهی و دانش میتوان انسان بهتری بود و به همین دلیل، نیازمند آموزش هستیم. به امید روزی که تلویزیون کشور برای ارائه دیدگاه در ۲۵ موضوع مختلف از یک نفر استفاده نکند.
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
درد دل حقیر را زیبا و راست به قلم درآورده اید!
آسیبی که این کشور از قضاوت نابه جا به خود دیده است به جرأت از چیز دیگری ندیده است و اگر کسی باور نداشته باشد قضاوت نابه جا را تشخیص نمی دهد. همان مولای مظلومی که نوشته ی خود را به کلامشان آراستید دو کلام دیگر هم دارند: نخست آنکه "المؤمنُ کیّس" واین بیانگر آن است که مؤمن باید تحلیل داشته باشد(ببو نباشد!) امّا نه آنکه قضاوت را به جای تحلیل بنشاند! چیزی که بسیار رایج است و قابل مثال آوردن نیست!
کلام گهربار دوم که بسیار به کارتان مب آید آنکه "ان سَکَتَ الجاهل مااختَلَفَ النّاس" و چه بسیارند امثال من جاهل که سکوت نکرده و باعث اختلاف شده اند از صدر اسلام تا کنون.
اگربه اندازه ادعاهای زیادمان مطالعه ،تعقل وانصاف داشته باشیم ماهم می توانیم جامعه ای پیشرفته داشته باشیم.
جناب استاد . سپاسگذارم. بسيار عالي و موجز بود . شاگرد با واسطه شما اين بهار رستخيز را شاد باش مي گويد.
مرسی. خیلی خیلی عالی بود.
آقای سریع القلم به وصف عارضه ای پرداخته اند که علل پدید آورنده ، نگه دارنده و سرایت دهنده ی متعدد دارد ، نسخه ای هم که می پیچند « اخلاقی ـ فردی » است .
سلام
خواستم سکوت کنم دیدم نمی شود . خدایا امثال دکتر سریع القلم را زیاد بفرما .
آمین
هر كسي را بهر كاري ساختند مهر او را در دلش انداختند....
به نظر من موضوع بسیار مهمی که از آن طی سال ها غفلت شده است و تعیین نظام اقتصادی کشور است که راهنمای عمل آحاد جامعه است و بر کارهائی مثل پیشنهاد های اقای دکتر اولویت دارد. ملت آلمان به این دلیل صاحب کمالاتی است که ایشان گفته اند چون تکلیفش با مبانی اقتصاد حاکم در کشور مشخص است.
حقیقت بود
بسیار زیبا و آموزنده بود . استفاده کردم انشالله عمل نمایم
عالیه آقا قلم شما. و بیشتر از اون نگاهتون که کمتر بدیل داره... خیلی دوست داشتنی هستین.
خیلی عالی بود. من که لذت بردم.
سلام تشکر ازمطلب جالب شما بنده اغلب مقالات ومطالب شما را میخوانم وتوصیه به حواندن انهامیکنم موفق باشید
سلام، با خواندن نظر آقای دکتر، تصمیم گرفتم که سال 92 را با تغییری در افکار و اندیشه خود، مطابق آنچه که در متن آماده است آغاز کنم اگر چه کار بسیار سختی است. با تشکر
آدم شدن چه مشکل!دانشجوی دکترای تهران
خیلی جلب بود.
مختصر و فوق العاده مفید بود.به یاد روایت حضرت رسول افتاذم که فرموده بودند برای رستگاریت فقط دروغ نگو.بسیار کاربردی است. به امی آنکه بتوانیم اجرت کنیم.رسولی
چند سال با نشستن در کلاس های دکت سریع القلم چیزهای زیادی از ایشان یاد گرفتم و امروز هم با خواندن این مقاله. امیدوارم در راه عملی کردن این توصیه موفق باشم
واقعا باید از آقای دکتر سریع القلم تشکر کرد که برای سال 92 نشستند و فکر کردند و این توصیه را برای مخاطبان تابناک مطرح فرمودند. زمان دانشجویی هم از این توصیه های ارزشمند مطرح می کردند و آدمی را به فکر وا می داشتند. اما از اینجا می خواستم پیامی به دکتر بدهم: آقای دکتر سریع القلم, ما در ایران زندگی می کنیم و همین اکثریتی که شما قبلا در موضوع "سبک زندگی" به نقد کشیده بودید، (یعنی کسانی که در آنها انعکاس اخلاق و معنویت و انسانیت در زندگی و عمل ما بسیار محدود است / ظاهر و باطن میانگین ایرانی بالای 50 درصد شکاف دارد) از همین نکته استفاده کرده و یا به نام خود به دیگران این توصیه را می کنند و یا خود را به این شکل نشان می دهند. حال اگر این توصیه در آنها تاثیری میکرد که خوب بود. متاسفانه نقابی جدید برای تزویر یافته اند.
به امید روزی که ظاهر و باطن افراد یکی شود و مسلمان راستین بدون فخر فروشی و ریاکاری باشیم. با تشکر
فسانه گشت و کهن شد حدیث اسکندر
سخن نو آر که نو را حلاوتی دگر است
ضمن احترام به این استاد محترم؛ تکرار، تکرار و تکرار در این یادداشت موج می زند. بنظر می رسد که کفگیر این استاد شاخص روابط بین الملل به ته دیگ خورده باشد و در دایره خرده گیری ها باقی مانده است. انتظار می رفت در این سرگشتگی سیاسی- فرهنگی و فضای بهم ریخته داخلی و بین المللی، از سوی این اندیشمند با طرح نکته ای متفاوت نقشه راهی ترسیم شود.
سایت تابناک را هم باید ستود که این مطلب بسیار بدیع را در صدر یادداشت های خود قرار داده است!!
دیدگاه خود را بنویسید
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.