چرا واشنگتن ایران را به دخالت مستقیم در حملات به عربستان متهم کرد؟

عملیات پهپادی روز شنبه انصارالله یمن علیه تأسیسات نفتی عربستان سعودی در دو منطقه «بقیق» و «خریص»، بازتاب گسترده ای در رسانه های منطقه ای و بین المللی داشته است.

به گزارش «تابناک»؛ در این میان، واکنش آمریکا به این حملات و متهم کردن ایران به دست داشتن در آن جالب توجه بود.

وزیر امور خارجه آمریکا بامداد یکشنبه با تکرار ادعاهای بی‌اساس علیه جمهوری اسلامی ایران، مدعی شد، تهران پشت عملیات پهپادی مقاومت یمن علیه تأسیسات نفتی عربستان سعودی بوده است.

پمپئو بدون ارائه هیچ سند و مدرکی، بر خلاف اعتراف تمام رسانه‌ها و کارشناسان بین‌المللی به توان پهپادی مقاومت یمن در اجرای این عملیات،‌ مدعی شد: ایران در بحبوحه تمام درخواست‌هایش برای کاهش‌ تنش، اکنون حمله بی‌سابقه‌ای علیه این تأمین‌کننده انرژی جهان (عربستان سعودی) انجام داده است. هیچ مدرکی از اینکه حملات از یمن انجام شده باشد، ‌وجود ندارد.

این مقام ارشد آمریکایی ظاهرا فراموش کرده که این اولین بار نیست، حملات پهپادی مقاومت یمن علیه اهداف اقتصادی و استراتژیک سعودی ها در عمق خاک عربستان صورت گرفته است.

چندی قبل یعنی در اواسط اوت 2019 نیز جنبش انصار الله از بزرگ‌ترین حمله پهپادی با ده فروند پهپاد به اهداف نفتی در عمق خاک عربستان خبر داد و اعلام کرد که حوزه نفتی «الشیبه» در جنوب شرق عربستان سعودی و در ده کیلومتری مرز جنوبی امارات مورد حملات پهپادی واقع شده است.

اکنون حملات صبح روز شنبه چهاردهم سپتامبر به عمق بیش از 1200 کیلومتری عربستان سعودی که طی آن دو پالایشگاه نفتی «بقیق» و «خریص» شرکت آرامکو در شرق عربستان هدف قرار گرفتند و در پی آن روند تولید و صادرات نفت سعودی‌ها با اختلال مواجه شده است، نه فقط سعودی ها بلکه آمریکایی ها را در شوک فرو برده و آنها برای توجیه ناتوانی خود در مقابله با این حملات پهپادی، مدعی نقش ایران در این واقعه شده اند.

«یحیی سریع»، سخنگوی نیروهای مسلح یمن با صدور بیانیه‌ای در این باره اعلام کرد، این عملیات یکی از بزرگترین عملیاتی است که نیروهای ما در عمق سعودی انجام داده و پس از رصد اطلاعاتی دقیق و همکاری افراد شریف و آزاده در داخل عربستان سعودی صورت گرفته است.

اکنون دولت ترامپ تلاش می کند بار دیگر به این بهانه به ایران هراسی در منطقه دامن بزند و به زعم خود اجماع جهانی برای متهم کردن تهران در این حملات را به دست آورد.

پمپئو در تلاش برای تقویت ایران‌هراسی در جهان، مدعی شد: از تمام کشورها می‌خواهیم علنا و یکصدا، حملات ایران را محکوم کنند. ایالات متحده با شرکا و متحدان خود همکاری خواهد کرد تا از تأمین انرژی در بازارها اطمینان حاصل کرده و ایران را بخ خاطر تجاوزهایش پاسخگو کند.

این مقام آمریکایی در حالی مدعی نقش ایران در این حملات شده که هیچ مدرکی در این باره ارائه نداده و صرفا رویه اتهام زنی بی اساس را در پیش گرفته است.

ادعای پمپئو مبنی بر دست داشتن ایران در عملیات پهپادی مقاومت یمن علیه تأسیسات نفتی عربستان، واکنش‌های منفی متعددی را در پی داشت.

اظهارات پمپئو؛ کم‌خردانه، مزوّرانه و خطرناک است

سناتور «کریس مورفی» ازحزب دموکرات، با «غیرمسئولانه» دانستن چنین اظهاراتی در صفحه شخصی توئیتر خود نوشت: این یک ساده‌سازی غیرمسئولانه و نحوه وارد شدن ما به جنگ‌های کم‌خردانه است.

«بن رودز» معاون مشاور امنیت ملی اوباما نیز با تأکید بر اینکه جنبش انصار الله را نباید همان ایران دانست، گفت:‌ سعودی‌ها جنگی را در یمن به راه انداخته‌اند. این (اظهارات پمپئو) به‌ طرز غیرقابل باوری کم‌خردانه، مزوّرانه و خطرناک است.

البته واشنگتن ناچار است چنین رویکردی را در پیش بگیرد، زیرا هر گونه اعتراف به نقش مقاومت یمن در انجام دادن این حملات به معنای اذعان به ناتوانی سعودی ها در مقابله با حملات پهپادی و موشکی انصار الله یمن بوده و در عین حال این پرسش را مطرح می کند که پس فایده خریدهای تسلیحاتی ده ها میلیارد دلاری رژیم سعودی از آمریکا از جمله خرید و استقرار سامانه های ضد موشکی و ضد هوایی پاتریوت چه بوده است؟

هنگامی که به رغم در اختیار داشتن این سامانه ها و انواع هواپیماهای رهگیر در نیروی هوایی عربستان، سعودی ها از رهگیری پهپادهای یمنی ها عاجزند.

بنابراین در رابطه با اتهامات پمپئو علیه ایران باید به نکات زیر توجه کرد: نخست، آمریکا توان پذیرش قدرت انصارالله در راه اندازی چنین حملاتی را ندارد و به همین جهت در پی متهم کردن ایران است.

دوم: تهدید جلوه دادن ایران از طریق متهم کردن ایران به دست داشتن در این حملات، ادامه پروژه ایران هراسی واشنگتن است.

سوم: برخی ناظران، متهم کردن ایران از سوی آمریکا را در راستای تلاش واشنگتن برای انعقاد قراردادهای تسلیحاتی جدید با عربستان از طریق تهدید جلوه دادن ایران ارزیابی می کنند.

چهارم: اتهام زنی به ایران در حمله به عربستان را می توان در چارچوب مظلوم نمایی از عربستان در جنگ یمن نیز تحلیل و تعبیر کرد.

پنجم: در حالی که چند ساعت از این حملات گذشته بود، آمریکا ایران را به دست داشتن در آن متهم کردند. پرسش این است که تحقیقات آمریکا مبنی بر در دست داشتن ایران در حملات چگونه انجام شد؟ آن ها به چه اسناد و مدارکی دست یافته اند که خود سعودی ها از آن مطلع نیستند؟ یا اگر مطلعند چرا خودشان واکنش نشان نداده اند؟ به همین جهت اتهام زنی آمریکا چیزی جز ادامه روند ایران هراسی این کشور علیه ایران نیست.

در این راستا، سناتور «کریس مورفی» ازحزب دموکرات، با غیرمسئولانه دانستن چنین اظهاراتی، در صفحه شخصی توئیتر خود نوشت: این یک ساده‌سازی غیرمسئولانه و نحوه وارد شدن ما به جنگ‌های کم‌خردانه است.

«بن رودز» معاون مشاور امنیت ملی اوباما نیز با تأکید بر اینکه جنبش انصار الله را نباید همان ایران دانست، گفت: سعودی‌ها جنگی را در یمن به راه انداخته‌اند. این (اظهارات پمپئو) به‌طرز غیرقابل باوری کم‌خردانه، مزوّرانه و خطرناک است."

واکنش ایران

سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران به اظهارات وزیر امور خارجه آمریکا و یکی از سناتورهای آمریکایی در خصوص حملات پهپادی به تأسیسات نفتی عربستان توسط یمنی ها واکنش نشان داد.

موسوی با اشاره سخنان وزیر امور خارجه آمریکا خاطرنشان کرد: چنین اتهام زنی ها و اظهارنظرهای کور و بی حاصل در چارچوب دیپلماتیک غیر قابل درک و بی معناست. در روابط بین المللی حتی "خصومت ورزی" هم دارای حداقلی از باور پذیری و چارچوب های منطقی است که مقامات آمریکا این اصول حداقلی را نیز درنوردیده اند. این گونه اظهارنظرها و اقدامات بیشتر شبیه برنامه ریزی سازمان های مخفی و اطلاعاتی برای تخریب وجهه کشوری به منظور زمینه‌سازی برای اقداماتی در آینده است. آمریکایی ها سیاستی به نام "فشار حداکثری" در پیش گرفتند که ظاهرا به دلیل ناکامی ها به سمت "دروغ حداکثری" گرایش پیدا کرده است.

واکنش های بین المللی

روزنامه «نیویورک‌تایمز» روز یکشنبه در گزارشی با موضوع پاسخ پهپادی اخیر انصارالله و ارتش یمن به حملات عربستان سعودی، نوشته است که توان پهپادی یمن، ریاض را مستأصل کرده است.

«فاری المسلمی» از مؤسسین مرکز مطالعات راهبردی صنعا در این مورد می‌گوید: «این برای سعودی‌ها چالشی ایجاد کرده که توان رویارویی با آن را ندارند، هر قدر هم که توان مالی، نظامی یا اطلاعاتی داشته باشند.»

نقش کلیدی مجتمع بقیق در صنعت نفت عربستان، از دیگر دلایلی است که به نوشته نیویورک‌تایمز، عملیات اخیر یمنی‌ها را حائز اهمیت کرده است. «هلیما کرافت» تحلیلگر بانک سرمایه‌گذاری «آر.بی‌.سی» می‌گوید، این تأسیسات نفت چندین میدان نفتی عربستان را پالایش می‌کند و همین امر حمله به این مجتمع را به عملیاتی خاص بدل کرده است.

کرافت می‌گوید: «این نقطه کانونی برای حمله به زیرساخت‌های عربستان سعودی است. حمله به بقیق همیشه مایه نگرانی ما بوده است.»

«اِیمی میرز جِیف» تحلیلگر انرژی خاورمیانه در شورای روابط خارجی آمریکا معتقد است، یمنی‌ها از اهمیت بالای این تأسیسات اطلاع کامل داشته‌اند و نقطه‌ای را هدف قرار داده‌اند که حداکثر «اثرگذاری و خسارت» را ایجاد کند.

مؤسسه «راپیدان انرژی» هم تأسیسات بقیق را با فاصله زیاد از دیگر تأسیسات مشابه، مهمترین مجمتع نفتی در جهان توصیف و عنوان کرده است.

زویجننبرگ می‌گوید، قیمت ارزان پهپاد، دشواری شناسایی و هدف قرار دادن آن‌ها و توانایی بالای آن‌ها در ایجاد آسیب گسترده، موجب شده تا یمنی‌ها با استفاده از این ابزار، دست برتر را در برابر سعودی‌ها داشته باشند.

به گزارش روزنامه اینترنتی رأی الیوم، حملات پهپادی انصار الله یمن به عمق خاک عربستان و تأسیسات نفتی این کشور که برای چندمین بار صورت می‌گیرد، از نفوذ اطلاعاتی انصار الله در عربستان حکایت دارد و بیانگر این است که معادله درگیری در منطقه در حال تغییر و دگرگونی گسترده‌ای است.