مذاکرات شنبه در عمان مسیر را برای مذاکرات جدی‌تر هموار کرد/ در صورت توافق، تحریم‌های ایران برداشته می‌شود

سخنگوی اسبق وزارت خارجه فرانسه می‌گوید: توافق به نفع هر دو طرف خواهد بود و می‌تواند از هرگونه تشدید تنش نظامی جلوگیری کند، اما برعکس، در را برای لغو تحریم‌های آمریکا در ازای تضمین‌های قابل راستی‌آزمایی مبنی بر اینکه ایران برنامه هسته‌ای خود را سلاح نمی‌کند باز می‌کند.

به گزارش سرویس بین الملل تابناک، مذاکرات غیر مستقیم ایران و آمریکا روز شنبه ۲۳ فروردین در مسقط پایتخت عمان برگزار شد.

در این مذاکرات رئیس هیات ایران را عباس عراقچی وزیر خارجه بر عهده داشت و رئیس هیات آمریکایی نیز «استیو ویتکاف» بود.

به نوشته «سی ان ان» این مذاکرات در منزل بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان که به «بیت الحیل» شهرت دارد، برگزار شد.

طرفین این گفت‌و‌گو‌ها را «مثبت و سازنده» ارزیابی کردند و قرار است هفته آینده نیز ادامه داشته باشد.

«استیو ویتکاف» نماینده دولت ترامپ در مذاکرات با ایران به NBC درباره مذاکرات خود با ایران امروز گفت: ما یک گفت‌و‌گو بسیار مثبت و سازنده داشتیم.

همچنین کاخ سفید در بیانیه‌ای اعلام کرد: گفت‌و‌گو‌ها بسیار مثبت و سازنده بود. فرستاده ویژه ویتکاف در گفت‌و‌گو با دکتر عراقچی تاکید کرد که دستوراتی از رئیس جمهور ترامپ دارد تا در صورت امکان، اختلافات ۲ کشور را از طریق گفت‌و‌گو و دیپلماسی حل کند.

در ادامه این بیانیه آمده است: این موضوعات بسیار پیچیده هستند و ارتباط مستقیم فرستاده ویژه ویتکاف امروز گامی رو به جلو برای دستیابی به یک نتیجه سودمند برای هر ۲ کشور بود. طرفین توافق کردند که شنبه آینده دوباره دیدار کنند.

«دونالد ترامپ» رئیس جمهور آمریکا نیز در صحبتی کوتاه در مورد این مذاکرات گفته است: «فکر می‌کنم خوب پیش می‌رود. تا وقتی که به سرانجام نرسد، (موضوعات دیگر) اهمیتی ندارد، پس من دوست ندارم درباره‌اش صحبت کنم، اما خوب پیش می‌رود. وضعیت (گفت‌وگوها) درباره ایران خوب پیش می‌رود».

عباس عراقچی نیز در خصوص این مذاکرات گفته است: به‌عنوان جلسه اول، جلسه سازنده‌ای بود که در یک محیط آرام و بسیار محترمانه انجام شد. هیچ زبان غیرمناسبی به کار گرفته نشد و طرفین تعهد خود را به پیشبرد این گفت‌و‌گو‌ها تا رسیدن به یک توافقی که مطلوب دوطرف باشد و از موضع برابر صورت بگیرد، نشان دادند.

در خصوص این مذاکرات، خبرنگار تابناک گفتگویی با «مارک فینو» سخنگوی پیشین وزارت خارجه فرانسه انجام داده است که در ادامه آمده است. «فینو» در حال حاضر عضو ارشد بخش عدم اشاعه در «مرکز سیاست امنیتی ژنو» (GCSP) است.

*بر اساس اعلام مقامات ایرانی و آمریکایی، گفت‌و‌گو‌های عمان در فضایی سازنده و خوب به پایان رسید. ارزیابی شما چیست؟

ظاهرا دو طرف و میانجی از این جلسه که با روحیه همکاری برگزار شد ابراز خرسندی کردند. این امر زمینه را برای از سرگیری مذاکرات جدی فراهم می‌کند.

این نشانه خوبی است که توافق به نفع هر دو طرف خواهد بود و می‌تواند از هرگونه تشدید تنش نظامی جلوگیری کند، اما برعکس، در را برای لغو تحریم‌های آمریکا در ازای تضمین‌های قابل راستی‌آزمایی مبنی بر اینکه ایران برنامه هسته‌ای خود را سلاح نمی‌کند باز می‌کند.

*وزیر امور خارجه ایران، عباس عراقچی، اعلام کرده است که گفت‌و‌گو‌ها شنبه آینده ادامه خواهد یافت. او گفته است: «اگر در جلسه آینده بتوانیم مبنا را قطعی کنیم، فکر می‌کنیم بخش زیادی از راه را رفتیم و می‌توانیم بر اساس آن مبنا، گفت‌و‌گو‌های واقعی را آغاز کنیم.» ارزیابی شما از این سخنان چیست؟

این امر تأیید می‌کند که مذاکرات فعلی و بیشتر سیاسی برای راه اندازی یک فرآیند جدید و فنی‌تر مذاکره با کارشناسان مسائل هسته‌ای طراحی شده است.

اگر اساس چنین مذاکراتی مورد توافق قرار گیرد، همانطور که در عمان نیز بین آمریکا و ایران در دوران اوباما قبل از برجام اتفاق افتاد، قطعاً توافق را تسهیل می‌کند.

اما طبق معمول، شیطان در جزئیات است، بنابراین برای اینکه توافقنامه جدید قابل قبول و پایدار باشد، باید مفاد خاصی در مورد چگونگی معکوس کردن روند فعلی در برنامه هسته‌ای ایران داشته باشد.

*به نظر می‌رسد اظهارات مثبت وزیر خارجه ایران درباره گفت‌و‌گو‌ها نشان‌دهنده آن است که چارچوب گفت‌و‌گو‌ها صرفاً بر موضوع هسته‌ای متمرکز شده است. ارزیابی شما چیست؟

اگر این موضوع تایید شود، خبر خوبی خواهد بود، زیرا درج مسائل جانبی مانند برنامه موشکی ایران یا روابط با «محور مقاومت»، مذاکرات را پیچیده و طولانی‌تر می‌کند.

اگر برخی عادی سازی‌ها از یک توافق هسته‌ای جدید منتج شود، ممکن است فضای مساعدی برای مقابله با سایر مسائل ایجاد شود. اما برای هر دو طرف، فوری‌ترین راه حل برای برنامه هسته‌ای است که امکان لغو تحریم‌های ایالات متحده و اجتناب از هرگونه رویارویی نظامی را فراهم کند.

*عراقچی اعلام کرده که آمریکا می‌خواهد گفت‌و‌گو‌ها سریع به نتیجه برسد، در حالی که دستیابی به این هدف دشوار است و نیاز به اراده مناسب دارد. ارزیابی شما از چارچوب کلی توافق چیست؟ آیا فرمول توافق به‌صورت توافقی جامع خواهد بود یا ممکن است ابتدا توافقی موقت برای رسیدن به توافق جامع حاصل شود؟

البته گزینه‌های مختلفی روی میز وجود دارد و در این مرحله دشوار است که بدانیم در نهایت کدام یک پیروز خواهد شد. اگر هر دو طرف بپذیرند که یک توافق فوری است، ممکن است یک توافق موقت منعقد کنند، همانطور که در مراحل قبل از برجام انجام شده بود. مهم‌ترین آن ادامه گفت‌و‌گو و مذاکره و پرهیز از رفتار حداکثری یا تحریک‌آمیز دو طرف است.

اگر ایران می‌خواهد نشانه‌هایی از حسن نیت و انصراف از بیانیه‌های خروج احتمالی از NPT ارائه دهد، این امر همچنین باید شامل از سرگیری بازرسی‌های کامل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی باشد. بهترین راه برای ایران برای نشان دادن اینکه برنامه‌اش فقط برای اهداف صلح‌آمیز است این است که از تولید اورانیوم بسیار غنی‌شده‌ای که برای برنامه غیرنظامی فعلی‌اش نیازی ندارد، دست بکشد.