مستمری گرفتن بابت القاب در عهد قجر

سرویس اقتصادی- وحید نیا در وبلاگ دالان تاریخ نوشت:


 داستان يك لقب ناقابل در دوره قاجار

"س.وحيدنيا"

در دوره ي قاجار اعطاء لقب به اوج خود رسيده و القاب: امين السلطان، امين لشكر، امين الدوله، امين الملك، امين الشريعه، آصف الدوله، حشمت الدوله، ساعد الدوله، نصرالدوله، قوام الدوله، قوام الملك، مستوفي الممالك، معير الممالك و... رواج فراوان يافته است. بعضي شاهزادگان نابالغ و فرزندان رجال منتسب به دربار در حداثت سن القاب پرطمطراق مي يافته اند و از مزاياي قانوني!! آن بهره مند مي شده اند.

 مسعود ميرزا ظل السلطان فرزند ناصرالدين شاه در زمان حكومت خود در فارس نامه اي به شرح زير به شاه نوشته و تقاضاي لقب براي امام جمعه فارس كرده است:"... امام جمعه فارس كه يكي از دعاگويان مخصوص بي رياي وجود مبارك است و اشهدبالله به نمك قبله ي عالم قسم است بجز اين كه دايم در بطون مساجد و روس منابر دعاگويي وجود مبارك نمايد، كاري ندارد شايسته ي مراحم مخصوص از جانب سني الجوانب همايون است. استدعا دارم او را به لقب خاقان العلمايي مملكت فارس ملقب بفرماييد.

چون خانواده ي قديم و دعاگوي بي رياي دولت است، استدعا از مراحم ملوكانه دارم كه عرض اين غلام را درباره ي او مقرون به اجابت بفرماييد. چون فدوي بايد به قدر امكان اسباب دعاگويي به جهت اعتدال ذات مبارك فراهم بياورد. محض مزيد دعاگويي استدعا نمود. امرالاعلي مطاع."

ناصرالدين شاه در ذيل نامه ظل السلطان نوشته است:" خاقان العلمايي خيلي لقب قلمبه اي است. به صدراعظم بگوييد اگر صلاح بدانند چيز مناسبي پيدا شود."(مجله وحيد- سال هفتم- شماره 7)

در شماره 44 روزنامه ي شرف مورخ شوال 1303 قمري نوشته شده است:"جناب آقا ميرزا حسن مستوفي الممالك... كه تشريف شريف وزارت را بالوراثه(عن والد بعد والد) پدر بر پدر از وزراي جليل الشان و خدام صداقت نشان دولت جاويد اركان هستند در رمضان 1291 متولد شده... چون آثار لياقت و كياست از ناصيه ايشان مشهود و در پيشگاه همايون شهرياري مكشوف افتاد چهار سال قبل]يعني در سن 9 سالگي[منصب مستوفي الممالكي و مرسومات اين شغل نبيل را كه موروثي اين خانواده است. در حق جناب معزي اليه اعطا و مرحمت فرمودند...."(كتاب مستوفي الممالك- برگ 114)