اقتصادی

اوضاع کنونی در اقتصاد کشور، تصویری از همزمانی افزایش تقاضا برای دارایی‌های ایمن و کاهش این دارایی‌هاست. در این میان، افت ارزش پول ملی نیز درگیر چرخه‌ای شده که ارتباط مستقیمی با بی‌اعتمادی به واحد پول ملی دارد؛ چرخه‌ای که روز به روز دامنه‌دار‌تر می‌شود و راهکار آن از ساختار اقتصادی می‌‌گذرد و نیازمند تغییرات اساسی در ساختار است.

به تازگی آخرین آمار منتشره از سوی مرکز آمار ایران درباره نرخ بیکاری در تابستان سال ۹۱، اشاره به رشد نرخ بیکاری در این فصل داشته و رقم ۱۲.‌۴ درصد نرخ بیکاری است که هرچند شاید عدد چندان بزرگی نباشد، بجد باید گفت، رقمی بسیار خطرناک برای اقتصاد و جامعه است؛ این رقم می‌تواند چنان آسیبی بر اجتماع و اقتصاد کشور وارد کند که یورش مغول نیز چنین نکرده و نخواهد کرد!

صرف‌نظر از اهداف این جنگ، نتیجه نهایی آن خواهد بود که کشتی‌ها، سربازان و ادوات نظامی بیشتری وارد منطقه می‌شوند و هزینه نظامی بیشتری برای امنیت متحدان لازم خواهد بود. در حالی که هنوز هم بسیاری از این کشور‌ها و متحدان به لحاظ سیاسی بی‌ثبات هستند. از سویی این امر مستلزم شیفت شدن توجه آمریکا از شرق به خاورمیانه است؛ یعنی عدم توفیق در توازن قدرت با چین در آسیا و شرق.

پس از تحریم نفتی ایران، مشتریان آسیایی ـ که عمدتاً از اصلی‌ترین مشتریان نفتی ایران بوده و هستند ـ از تحریم‌های آمریکا با شرط کاهش واردات از ایران معاف شدند؛ اما گویا اکنون وضعیت تحریمی ایران، دستمایه‌ای برای این مشتریانی می‌شود که خواهان کاهش بهای در نفت ایران هستند؛ مشتریانی که اکنون پول نفت را نه به دلار که به پول محلی خود می‌پردازند.

از هنگامی که رؤیای دسترسی بشر به آسمان، همواره هدفی طلایی تلقی می‌شد، تا مرحله‌ای که در دنیای مدرن و تکنیکی امروز، نه تنها دسترسی به آسمان بلکه کهکشان‌ها نیز میسر شده! نه تنها پرواز بر آسمان‌ها بلکه زندگی در بام دنیا، آن چیزی است که دیگر یک رویا و خیال نیست. امروز دیگر بحث بر سر رسیدن یا نرسیدن نیست، بلکه تلاش بر سر چگونه رسیدن و زمان رسیدن است؛ رقابتی که چینی‌ها نیز از آن غافل نمانده‌اند...

تجمع اعتراضی کارگران کارخانه آزمایش که دو روز پیش در کارخانه و در دفتر مدیر عامل این کارخانه صورت گرفته بود، روز گذشته همان گونه که گفته می‌شد به ساختمان اصلی هلدینگ پیام کشیده شد و کارگران معترضی که بیش از هشت ماه حقوق خود را دریافت نکرده‌اند، امروز دعوت ناهار مدیران شرکت را نپذیرفتند، چرا که خانواده‌هایشان گرسنه هستند.

در حالی ‌که هنوز مباحث پیرامون دیرکرد دولت در ارائه بودجه سال آینده به مجلس ادامه دارد و بسیاری بر این باورند که دولت به عمد و برای گرفتن فرصت بررسی بودجه از مجلس ارائه این لایحه را به تأخیر می‌اندازد، اخباری از گمانه‌زنی‌ها از افزایش نرخ ارز و بهای نفت برای بودجه سال آینده به گوش می‌رسید. در همین حال، با افزایش نرخ ارز در بودجه سال آینده، باید انتظار افزایش نرخ تورم نیز بود.

نام این کارخانه را بار‌ها شنیده‌ایم؛ اما نه به تازگی و در پی مشکلات عدیده‌ای که این کارخانه دست به گریبان آنهاست. تحصن و اعتراضات پیاپی کارگران کارخانه‌ای که با سابقه‌ای طولانی در صنعت لوازم خانگی کشور مشغول فعالیت بوده، گویا از سه سال گذشته، آغاز شده و تا به امروز ادامه دارد؛ اما مشکلات کارخانه از چه قرار است؟

دیروز در حالی خبر رفع مسئولیت قیمت‌گذاری از سازمان حمایت از مصرف‌کنندگان در خروجی رسانه‌ها قرار گرفت که بلافاصله هشدار‌ها و انتقادات بسیاری را در این باره به دنبال داشت؛ موضوعی که البته با بحث خودروسازان پررنگ شد، ولی جزییات دقیق‌تری که امروز از این اقدام منتشر شده، بازگوکننده واقعیاتی اساسی‌تر است. با این طرح، آیا باید منتظر افزایش قیمت بود، یا آن که طرح اولویت‌بندی کالا‌ها برای قیمت‌گذاری تفسیری دیگر می‌‌خواهد؟

به تازگی مطلبی به قلم «جان کول»، استاد دانشگاه میشیگان و کالیفرنیا منتشر شده که در آن، به تحلیل‌های اخیری اشاره داشته که در پی اعمال تحریم‌های اقتصادی علیه کشور و بروز شکاف اقتصادی در ایران شده است. وی با رد این تحلیل‌ها و اذعان به این که اقتصاد ایران در حال فروپاشی نیست، به این تحلیل‌ها تشکیک جدی وارد کرده است.

گویا، داستان دیرکردهای پیاپی در تقدیم لایحه بودجه، باز هم ادامه دارد و در سال جاری نیز در حالی که بیش از دو هفته از زمان قانونی ارائه لایحه به مجلس می‌گذرد، دولتیان به جای ارائه بودجه، خواهان بازنگری در زمان ارائه بودجه شده‌اند.

در ماه‌های اخیر، تحلیل‌های فراوانی پیرامون تأثیرات مستقیم سیاست‌های محرک اقتصادی فدرال رزرو برای اقتصاد آمریکا در دور سوم، بر سقوط ارزش دلار و افزایش بهای جهانی اونس طلا منتشر شده است. در این میان، بسیاری دیگر از تحلیل‌ها، بی‌ثباتی در اقتصاد آمریکا و اوج‌گیری بحران مالی این کشور را دلیل دیگری بر بی‌ثباتی و نوسانات کاهشی و افزایشی اونس جهانی طلا دانسته‌اند؛ اما همواره موضوع سیاست خارجی و موضع‌گیری اقتصاد بین‌الملل آمریکا و تأثیر آن بر بهای اونس جهانی طلا، جای خالی بزرگی در این تحلیل‌ها بوده است.

به تازگی ایالات متحده آمریکا، در روز مذاکرات هسته‌ای آژانس بین‌المللی هسته‌ای با ایران، تحریم‌های جدیدی علیه کشور وضع کرده که شماری از افراد و شرکت‌هایی را که به ادعای آمریکا و کاخ سفید دخیل در برنامه هسته‌ای ایران هستند، مشمول محدودیت‌ها و تحریم‌های مالی و تجاری کرده است.

پس از مدت‌ها سخن گفتن از رکوردشکنی بورس تهران در ماه‌های اخیر و گذشتن پیاپی شاخص کل بازار سرمایه تهران از مدارهای جدید، توجه تحلیل‌ها و رسانه‌های خارجی هم به این موضوع جلب شد و البته بسیاری در پی این پرسش می‌روند که چگونه می‌شود، در جایی که اقتصاد ایران، هیچ‌ نشانی از پیشرفت ندارد، در چند ماه، بازار سهام این کشور این گونه شاهد رالی و افزایش شاخص کل باشد؟!

امروز محمد الحامی، وزیر نفت امارات با اشاره به جلوگیری از رأی آوردن نماینده ایران، وی را در زمره کاندیدا هم حساب نکرد و گفت: ما یک لیست دو نفره داریم؛ نماینده عراق و عربستان. بنا بر آخرین گزارش‌ها، اعضای اوپک امروز در نشست وزیران ـ که دومین نشست سال جاری است ـ بر سر حفظ سقف تولید سی میلیون بشکه برای شش ماهه سال آینده به توافق رسیده‌اند.

در آستانه تدوین قانون بودجه سال ۹۲ و پس از بیش از هفت سال تجربه کارکرد مالی دولت در همه بخش‌ها، اکنون به تدریج نگرانی‌ها از چگونگی تدوین بودجه به گونه‌ای کلی و برای بخش‌های گوناگون کشور بالا می‌گیرد. حیف‌و‌میل‌های اساسی که به باور بسیاری در سال‌های پیش در کارکرد مالی دولت بوده و عدم هزینه‌کرد بسیاری از وجوه بودجه در محل‌هایی که قانون مشخص کرده، گویا تنها مربوط به بودجه عمرانی نمی‌شود؛ دیگر بخش‌ها نیز از این قاعده هفت ساله جدا نبوده‌اند.