راهكارهایی برای بازگشت اعتماد به بازار سرمايه/ دلايل ريزش بازار؛ شيوه غلط بازار گردانی، شايعه پراكنی و قيمت گذاری دستوری

عسکری مارانی، شیوه غلط بازارگردانی انحصاری با منابعی که از ناشر گرفته می‌شود، عدم نظارت نهاد ناظر، قیمت گذاری دستوری و شایعاتی که منشا آن تالار بورس تهران است و کل بازار را تحت تاثیر قرار می‌دهد، دلیل اصلاح سنگین چند روز اخیر شاخص کل و قرمزپوشی بورس تهران دانست.

به گزارش «بورس تابناک»؛ در چند روز اخیر و پس از اصلاح برخی نقد‌ها در خصوص عملکرد بازارگردان‌ها و وضعیت بازار، گفت‌وگویی با علی رضا عسکری مارانی، از پیش‌کسوتان بازار سرمایه داشته ایم که می‌خوانید.

علی رضا عسکری مارانی در گفت‌وگو با خبرنگار بورس تابناک گفت: بازارگردانی با این روش که توسط دو تا سه کارگزار و انحصاری انجام شود، عاقبتی جز آنچه طی روز‌های اخیر مشاهد کردیم برای بازار نخواهد داشت. آنچه به اسم بازارگردانی در بورس شاهد آن هستیم، یعنی بازارگردانی به طور انحصاری با منابعی که ناشر به آن‌ها داده، شیوه درستی نیست. بازارگردان کردن توسط صندوق‌هایی که منابع آن‌ها را ناشر تامین کند و انحصار در بازارگردانی توسط اشخاصی که خودشان ذینفع هستند کاملا اشتباه و وضعیت و شرایط چند روز اخیر بازار نیز نشان دهنده این مطلب بود و نقد‌های که در این خصوص مطرح می‌شود، کاملا درست است.

وی با تاکید بر اینکه بعد از شروع فعالیت بازارگردان‌ها، سازمان بورس نظارتی و کنترل جدی بر عملکرد آن‌ها نداشته و اینکه مفهوم بازارگردانی محدود به خرید یا فروش تعدادی سهم شود، غلط است، خاطرنشان کرد: به عنوان مثال، یکی از نماد‌های بنیادی بازار چند روز گذشته با حدود ۱۶ درصد مثبت بازگشایی و روز‌های بعد منفی می‌شود. دلیل این موضوع، ژست بازارگردانی توسط کارگزار انحصارطلب بوده و سازمان هم نظارتی ندارد و نقد‌هایی که به عملکرد بازارگردان‌ها می‌شود، با این شرایط کاملا درست و بجاست.

مارانی با بیان اینکه طی چند روز گذشته بازار از نقدشوندگی خارج شده، افزود: در شرایط کنونی، بازار، تحلیل و بررسی معنایی ندارد و بازارگردان‌ها سلیقه‌ای عمل می‌کنند و گاهی شاهد رقابت منفی آن‌ها با همدیگر و در مواقعی شاهد هم صدایی و هم‌آوایی آن‌ها در برخی نماد‌ها هستیم و بازار نیز با آن‌ها همراه می‌شود.

وی با تاکید بر اینکه چنانچه دولت بخواهد تا پایان امسال و همچنین سال آینده حدود ۹۵ هزار میلیارد تومان سهام به مردم بفروشد، باید اعتماد مردم را جلب کند، ادامه داد: برای اعتمادسازی چند اتفاق جدی باید رخ دهد.

مارانی تصریح کرد: نخست اینکه t+۰, t+۱ باید حذف شود، بازارگردانی باید منطق داشته باشد و در اختیار کارگزار انحصاری نباشد. همچنین سهامدار عمده‌ای که قصد خرید و فروش دارند باید قبل ازهر گونه اقدامی آن را افشا کنند، بعد از انجام عملیات افشای آن کارایی و سودمندی برای بازار ندارد لیکن شاهد آن هستیم که علی رغم آگاهی و علم سهامداران عمده به این دستورالعمل، به آن عمل نمی‌کنند، چون سود برخی افراد در این گونه معاملات است.

وی با بیان اینکه از نظر بنیادی الان وضعیت صورت‌های مالی عمده شرکت‌ها مطلوب است، گفت: بازار از نظر بنیادی مشکلی وجود ندارد.

مارانی با بیان اینکه تداوم این شرایط به مردم آسیب می زند، گفت: مردم در این چند روز و نیز شهریور و مهر ماه زیان دیده‌اند؛ پس چگونه ممکن است سهمی بازارگردان داشته باشد و در نیمه دوم معاملات یک روز مثبت و صف خرید باشد و فردا شاهد صف فروش در آن نماد‌ها باشیم؟ این یعنی نظارت بر بازارگردان و سهامدار عمده وجود ندارد.

وی تاکید کرد: یکی از مشکلاتی که ما الان با آن مواجه هستیم، تالاربورس تهران است که از آنجا اخبار کذب منتشر می‌شود؛ شایعات بی‌اساسی که به کل بازار کشیده می‌شود و خوراک و دلیل تکنیکالیست‌هایی که دنبال افت بازار هستند، فراهم می‌کند.