رفتن به محتوای اصلی 
آخرین خبرپیام پزشکیان به سلطان عمان
14بازدید
۳۸

صادرات هندوانه در شرایط آبی فعلی چه توجیهی دارد؟

اخیرا خبری مبنی بر صادرات روزانه بیش از ۷۰۰ کانتینر هندوانه از ایران به ترکیه منتشر شد؛ خبری که با واکنش‌های متعددی روبرو بود، چراکه ایران در شرایط بحران آب قرار دارد و صادرات هندوانه درواقع صادرات آب به حساب می آید.

صادرات هندوانه در شرایط آبی فعلی چه توجیهی دارد؟

به‌گزارش «تابناک» به نقل از ایسنا، بر اساس شاخص‌های بین‌المللی اگر بیش از ۴۰ درصد از آب تجدیدپذیر مصرف شود تنش آبی ایجاد می‌شود و این در حالی است که در بعضی از مناطق کشور در حال مصرف بیش از ۱۰۰ درصد از آب تجدیدپذیر هستیم. یعنی ما سالی حدود ٥.٥ میلیارد بیش از آن مقداری که سفره آب زیرزمینی تغذیه می‌شود برداشت می‌کنیم و این سبب شده چیزی حدود ۱۳۶ میلیارد مترمکعب کسری مخزن در سفره‌های آب زیرزمینی داشته باشیم.

ایران در در منطقه ای خشک و نیمه‌خشک قرار گرفته که متوسط بارندگی آن به ۲۵۰ میلیمتر در سال نیز نمی‌رسد و به همین دلیل در بخش‌های زیادی از کشور دچار کم‌آبی هستیم. در این بین در حال حاضر ۹۰ درصد از منابع آبی در بخش کشاورزی استفاده می‌شود که اگر بتوانیم ۱۰ درصد از آب کشاورزی را صرفه‌جویی کنیم حدود ۹ میلیارد مترمکعب آب ذخیره می‌شود و خیلی از مشکلات در زمینه تأمین منابع آبی برطرف خواهد شد.

اما نه تنها تدبیری برای این مساله صورت نمی‌گیرد بلکه شاهد صادرات محصولات آب‌بر کشاورزی همچون هندوانه نیز هستیم. آنطورکه قاسم تقی‌زاده خامسی معاون سابق وزیر نیرو در صفحه اینستاگرام خود نوشته برای تولید هر کیلوگرم هندوانه بطور متوسط ۳۵۰ لیتر آب مصرف می‌شود و قیمت تمام شده هر لیتر آب در کشور حدود ۷۰۰ تومان است.

به گفته وی کشوری که دچار خشکسالی بوده و بیش از ۵۰ درصد سدهای آن خالی از آب بوده و سرانه آب آن به کمتر از ۱۱۰۰ مترمکعب رسیده است چرا باید آب را در قالب هندوانه و گوجه فرنگی و… به ترکیه صادر کند که سرانه آب بالای ۱۷۰۰ مترمکعب دارد؟

خامسی نوشت: خرداد سال ۹۹ را یادآور می‌شوم که ترکیه با افزایش تعرفه واردات باعث فاسد شدن ۱۰ هزار تن هندوانه کشاورزان ایرانی در مرز بازرگان شد. ترکیه بعد از چین دومین صادرکننده هندوانه در جهان است!

صحبت‌های تامل برانگیز معاون سابق وزیر نیرو این مساله را در ذهن متبلور می‌کند که ارزش واقعی آب در کشور شناخته نشده و آنطور که باید برای حفظ این مایه حیات تلاش نمی‌شود.

داریوش مختاری، کارشناس ارشد حوزه مدیریت منابع آبی در این رابطه به ایسنا گفت: بیش از ۹۹ درصد هر کیلوگرم هندوانه و انواع طالبی و محصولات جالیزی، را آب تشکیل داده است و ماده خشک آن کمتر از یک درصد وزن آن است. این یک خطای کارشناسی بوده که محصول هندوانه را جزو محصولات آب بر زراعی قلمداد می کنند. محصول هندوانه جزو محصولات زراعی کم آب بر است و کشت هر هکتار این محصول به کمتر از ۲ تا ۳ ماه به آب نیاز دارد و با مصرف آب در حدود ۲ تا ۳ هزار متر مکعب، از تناژ تولید ۷۰ تا ۱۰۰ تن در هر هکتار برخوردار است.

به گفته وی بازدهی هر متر مکعب آب برای مصرف هر متر مکعب آب مصرفی این محصول حدود ۲۵۰ تا حداکثر ۵۰۰ لیتر است. به واقع عمده آبی که در مرحله آبیاری مصرف می کند در میوه آن ذخیره می شود و تبخیر و تعرق برگ این گیاه اندک است. این در حالی است که آب مصرفی هر کیلوگرم محصولات گندم و جو بیش از ۱۵۰۰ لیتر است. چنانچه محصول هندوانه، بازار داخلی و صادراتی خوبی داشته باشد بازده ریالی هر متر مکعب آب مصرفی هندوانه نیز از بقیه محصولات زراعی و باغی مرکبات پیشی می گیرد. به طور نسبی تولید محصول هندوانه در مقایسه با محصول گندم، خرما و محصولات باغی مرکبات و انار و بسیاری از محصولات باغی و زراعی دیگر، آب کمتری مصرف می کند.

این کارشناس ارشد حوزه مدیریت منابع آبی ادامه داد: با این حال آیا صادرات هندوانه اقدامی منطقی است؟ پاسخ ساده و منفی است. صادرات هندوانه یا هر محصول کشاورزی که با منابع آب چاه تولید می شود، کاملا غیر منطقی است. با این حال، چنانچه بتوان همانند بسیاری از محصولات صیفی، تولید گلخانه ای هندوانه داشت، صادرات آن منطقی و پر بازده است.

مختاری با بیان اینکه کشور ایران به طور عمده در تولید محصولات انواع ارقام خرما و خشکبار و برخی ادویه جات از جمله پسته، انجیر و زعفران دارای مزیت است، گفت: تولید محصول انار برخی مناطق همانند انار ساوه و یا نی ریز فارس که با آب قنات آبیاری می شوند قابل دفاع است. همچنین تولید خرما در نوار جنوبی بوشهر و خوزستان با آب سطحی یا آب قنات‌های کهن قابل دفاع بوده و تولید انجیر به طور عمده در اراضی کوهستانی در بزرگترین انجیرستان دیم جهان یعنی منطقه استهبان فارس نیز منطقی است.

وی افزود: زعفران سرایان و قائنات در خراسان جنوبی شهرت جهانی دارد. در این میان هرگز نمی توان از تولید یا صادرات محصول هندوانه یا هر محصول دیگری که به ویژه در مناطقی از استان فارس یا هرمزگان و جیرفت با آب چاه تولید می شود دفاع کرد. عمده محصولات آب بر باید به محیط گلخانه های الکترونیک منتقل شود. در این رابطه، حذف پروانه های چاه و جایگزینی اراضی توسعه یافته با کشت های گلخانه ای یک الزام است.

این کارشناس ارشد حوزه مدیریت منابع آبی با بیان اینکه لازم است دقت شود کشت سنتی محصول گندم در برخی مناطق همانند ۵۰ هزار هکتار اراضی جلگه ای دشت کربال در مرودشت فارس قابل دفاع است، اظهار کرد: این منطقه یکی از ستون های تامین پایدار گندم کشور با آب سطحی رود کر برای قرن‌های پیاپی بوده است. حفظ و باز زنده سازی قنات فداغ لارستان در کنار اینکه یک کلاس درس بزرگ مهندسی آب است امری مهم به حساب می‌آید که امکان کشت محدود و پایدار یا تامین آب یک گستره گلخانه ای را فراهم می کند.

به گفته وی به طور کلی، نسخه واحد در پهنه جغرافیای کشور نداریم بلکه حدود یک میلیون و ۲۰۰ هزار هکتار امکان کشت در فضای باز در جغرافیای ایران برای قرن‌ها فراهم بوده است. برای جبران کمبود مواد غذایی کشور لازم است دوباره این مناطق شناسایی و حفظ شوند و حتی برای توسعه صادرات کشاورزی می توان با الگوبرداری از صنعت گلخانه ای کشور هلند و با حدود ۵ تا ۱۰ میلیارد متر مکعب آب در تراز جمعیت چند صد میلیونی کشور یا بازارهای هدف اقدام به تولید پایدار محصولات کشاورزی کرد.

به گفته مختاری، دانش گلخانه های الکترونیک سال‌هاست در پارک علم و فناوری تهران فراهم شده و نیازمند تامین و حمایت‌های مالی گسترده برای اجرایی شدن در مناطق مختلف به ویژه مناطق معتدل کشور است. یادمان باشد ما بحران منابع آب نداریم بلکه بحران مدیریت منابع آب داریم.

Googleافزودن تابناک به منابع ترجیحی گوگل

تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید

اشتراک گذاری

گزارش خطای خبر

اگر اشتباهی در این خبر دیدید، به تحریریه اطلاع دهید.

نظرات بینندگان

انتشار یافته:
۳۸
در انتظار بررسی:
۰
غیرقابل انتشار:
۰
ناشناس
در پاسخ به ناشناس

به جز بی کفایتی

وقتی غیر ایرانی بر ایرانی حکومت کنه، نباید انتظار دلسوزی داشت

خ

بی‌کفایتی کابینه ناکارآمد مخصوصا وزیر نالایق کشاورزی

علی

جلوی کشت را باید گرفت نه صادرات را ،، باهوشها

ناشناس

مملکت‌بی صاحب!

محمدرضا

هرسال در مورد کاشت هندوانه و هدر رفت بی حد و مرز آب و در کل کشاورزی غیر اصولی بحث و جدل و سر وصدا میشه ولی فصل کشت و برداشت که میگذره فراموش میشه . نمونه کوچکی از مدیریت کشور در همه موارد که به همین صورت انجام میشه.

محمد کریم زارع

خودمون هندوانه می‌خریم به پول خون آدم نوش جان بیگانه

علی

این از بی برنامه بودن مسئولان ذی ربط است. ترکیه آبهای ورودی به ایران را قطع می کند، ما آبهای ایران را هندوانه کنیم بفرستیم ترکیه!!!!

اکبر

بله راست میگه حق با ترکیه است به این میگن تجارت یک عدد شلوار =با یک وانت هندوانه شما قضاوت کنید

ناشناس

آقایان مسئول جلوصادرات هندوانه بگیرید امسال که صادرنشد سال دیگه بیشترازنیاز داخل کشت نمیکنن آی ملت هندوانه نخوریدمن کشاورزم اگربدانید ۹۰درصد داخل هندوانه سم وکود سرطانزاست بقران محمد هندوانه ایران سرطانزاست نخورید

ناشناس

هدف و توجیه ،نابودی ایران و تولد یک اجتماع بزرگ از گدایان چشم به دست کمیته امداد.صادرات هبچ محصول کشاورزی ایران بجز زعفران توجیه ندارد باید صادرات کشاورزی ممنوع بشهو قیمت گندم جو هم اصلاح بشه تا کشت بره بسمت گندم و جو ولی مافیا اجازه نمیده

ناشناس

فعلا هندوانه بکارید و به ترکیه صادر کنید ،در آینده نزدیک از بی آبی مجبور به کوچ اجباری به ترکیه خواهید شد ،اگر به شما به آنجا راه بدهند.

ناشناس

بسمه تعالی بفضل الهی و توصیه های معظم له در بخش تولید کوشا باشید برمبنای علم دانش بنیانی اگر چنین کردید درهای رحمت الهی بسوی شما رو خواهد کرد اظافه بر نیاز داخل بفروش برسانید و کشاورز زکات تولیدش را به جهت بیمه الهی سهم امام وفقرا را حتما به مستحقش ادا نماید

ناشناس
در پاسخ به ناشناس

شوخی بود
یاجدی بودی

ناشناس

شما معنی مستعمره را مگه نمی دونید؟؟؟؟

علی

همان توجیهی که در صادرات بنزین پانصد تومانی دارد درصورتیکه لیتری سه هزارتومان به شهروندان ایرانی فروخته میشود

محمد

آقا اینجوری حساب کنی باید از اولش نمیذاشتن بکارند تا کار به اینجا نکشه .ضمناً الان داره صادر میشه کیلو ۶ تومنه اگه صادر نمیشد که باید گوسفند مینداختن تو زمینها

سید

ما با ید به مصرف ا ب خیلی بیشتر اهمیت بدهیم. از میوه های که زیاد ا ب مصرف میکنند از کاشت آنها خوداری کنیم و از کشورهای دیگر وارد کنیم

ناشناس

خیانت شاخ دم نداره دولت میخواهد برای اینکه روی دولت فبل کم کنه از اب کره بگیره .مردم خیلی مهم نیستند زیر بار گرانی مردن که مردن

رضا

فکر کنم نویسنده محترم از هول حلیم افتاده تو دیگ ، آخر کسی نیست به این مومن مسجد ندیده بگوید اولا باید نمی کاشتند حالا که کاشتند به جای اینکه رو دست کشاورز بمونه و از بین بره بهتر است صادر شود حال عرب ها که حاضر نیستند بخرند عراق هم که مدیون ایران هست حاضر نیست بخره الان که ترکیه حاضره بخرد چرا به جای حمایت از صادرات چوب لایه چرخ نان مردم می گذارد.

حمید

یه مسئول بیسواد باشه اینجور میشه همش به فکر فطریه هست عزیز مردم ایران همه فطریه گیرن شماها کردین

دیدگاه خود را بنویسید

سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.

تابناک در صفحهٔ اصلی گوشی

با افزودن تابناک به صفحهٔ اصلی، همین نسخهٔ سایت را با یک لمس باز کنید.

  1. در مرورگر، دکمهٔ اشتراک‌گذاری را بزنید. این دکمه ممکن است داخل منوی مرورگر باشد.
  2. گزینهٔ افزودن به صفحهٔ اصلی (Add to Home Screen) را انتخاب کنید.
  3. اگر گزینهٔ Open as Web App نمایش داده شد، آن را روشن نگه دارید و افزودن (Add) را بزنید.

اگر این گزینه را نمی‌بینید، صفحه را در مرورگر Safari باز کنید.