استاد اقتصاد: صدای پای تورم ونزوئلایی را میشنوید؟
حسین عبده تبریزی که معتقد است پیشبینی قیمت ارز با دقت قابل قبول ممکن نیست، نسبت به افزایش تورم در سال جدید هشدار میدهد.

به گزارش «تابناک» به نقل از روزنامه اطلاعات، دکترحسین عبده تبریزی دارای سابقه طولانی فعالیت در بیشتر نهادهای مالی ایران، از دبیرکلی بورس اوراق بهادار گرفته تا بنیانگذاری نخستین بانک خصوصی کشور و خصوصی سازی و سرمایه گذاری است. از همین رو، نوع نگاه و پیش بینیهای وی از شرایط اقتصادی کشور همواره موردتوجه اهالی اقتصاد کشور از فنیترین متخصصان و تجار تا شهروندان بوده و هست؛ به ویژه اکنون و در شرایطی که وضعیت اقتصادی کشور پیچیده، خاص و غیرقابل پیش بینی به نظر می رسد.
وی در گفتگو با نوروزنامه ۱۴۰۲ روزنامه اطلاعات در پاسخ به این سئوال که امسال و سال ۱۴۰۲ دو سال خاص در اقتصاد ایران به شمار می روند و لذا خیلیها به دنبال آگاهی از افق اقتصاد در سال آینده هستند، اما از شما بسیار شنیدهایم که حل مشکلات اقتصاد ایران بسیار دشوار است، میگوید: همه ما با وضعیت نامناسب اقتصاد ایران و مشکلات آن آشنا هستیم: نرخ رشد پایین، قیمتهای هرروز بالارونده، بیکاری و فقر. اینکه در چند رشته رشد داشتهایم، مثلا بیشتر از زمان شاه جادههای روستایی داریم یا فلان کارخانه و صنعت را داریم، کافی نیست. مردم وضع خود را با گذشته و با وضعیت مردم در کشورهای همسایه مثل امارات و ترکیه مقایسه میکنند. برخی دستآوردها نباید باعث شود که عقب افتادگی عظیم کشور را نادیده بگیریم. آنچه اصلا گمانش نمیرود، این است که نویدهای روزهای اول انقلاب به گونهای حیرتآور به تحقق بپیوندد یا اهداف سند چشمانداز بیستسالة ایران در ۱۴۰۴ واقعیت بیابد. مردم چارهای ندارند جز این که این شرایط را تحمل کنند، اما انتظار روی خوش از آنان برای پذیرش این شرایطِ دشوار دارد کم کم محال می شود.
مشکلاتی که کلیت اقتصاد ایران را تهدید میکند
به گفته وی، اقتصاد ایران سالهاست با مشکلات متعددی دست به گریبان است. اگرچه این مشکلات همه در یک سال و در یک دوره به وجود نیامده، اما، چون در طول زمان رفع نشده، مشکل بعدی هم به آن افزوده شده است؛ تا آنجا که امروز برخی از این مشکلات بهصورت فاجعه بار چهره نموده و کلیت اقتصاد ایران را تهدید میکنند. مشکلات اقتصاد ایران روی هم انباشته شده و راهحل برای آنها هم به قوانین خوب و هم به مجری مبرز و با تدبیر نیاز دارد. بازار نه تنها به مقررات خوب، بلکه به دولت توانمند نیاز دارد؛ هیچکدام را نداریم.
متغیرهای امنیتی برای کشور
وی درباره آینده قیمتها و چگونگی روند تورم میگوید: چهل وچند سال است که قیمت ارز به استثنای وقفه های کوتاه، سیر صعودی داشته است، چرا که نقدینگی به دلیل کسریهای عمدة بودجة دولت، به دلیل بدهی عمدة بانکها به بانک مرکزی، به دلیل بدهیهای بزرگ شرکتهای دولتی به بانک مرکزی، به دلیل فروش ارز زیاد دولت به بانک مرکزی در روزهای خوش صادرات نفت و مانند آن رشدهای دائمی داشته است. امروز نیز سیاستگذار در اندیشة کنترل متغیرهای پولی است تا قیمت ارز را کنترل کند.
نقش دلارهای نفتی در تشدید کسری بودجه و تورم در ایران انکارناپذیر است. اقتصاد ایران اقتصادی نفتی است.
عبده تبریزی معتقد است: در ادوار مختلف تاریخی ایران، همواره در چنین شرایطی، دولتها به جای رفع موانع کسری ساختاری بودجه و مشکلات نهادی اقتصاد ایران، به مبارزه با افزایش قیمتها پرداختهاند و تولیدکنندگان و توزیعکنندگان بنگاههای خصوصی را به عنوان مقصران اصلی گرانی معرفی کردهاند. جهت مقابله با افزایش قیمتها (تورم) و با هدف حمایت از اقشار آسیبپذیر و مصرفکنندگان، قیمتگذاری اِعمال و برای محصولات، سقف قیمت تعیین شده است. در نتیجه، این سقف برای مدت زمانی ثابت میماند یا کمتر از تورم افزایش مییابد.
حاصلِ اعمال این سیاست آن است که تقاضای کالاهای قیمتگذاریشده افزایش مییابد. این افزایش تقاضا در حالی اتفاق میافتد که تولیدکنندگان نیز با کاهش قیمتهای نسبی، انگیزۀ افزایش تولید را از دست میدهند. انگیزهنداشتن تولیدکنندگان برای افزایش تولید در پاسخ به تقاضا سبب کاهش سهم کالاهای تولید داخل در بازار محصولات میشود. در چنین حالتی، بازار محصول داخلی مختل شده و تخصیص بهینۀ منابع با مشکل مواجه میشود.
مهمترین عوامل افزایش نرخ ارز و رشد تورم
در ۱۵ سال اخیر، تحریم و عامل «سیاست»، نقش عمدهای بر فروش نفت، درآمدهای ارزی و تورم و قیمت ارز داشته است. وضعیت چندسال اخیر بازهم متفاوتتر بوده است. از سال ۱۳۹۷ رشد سطح عمومی قیمتها از افزایش نقدینگی بیشتر بوده است. این را میتوان چنین تعبیر کرد که متغیرهای تعیینکنندة قیمت ارز حداقل تا حدی از کمیتهای پولی فراتر رفته است. با توجه به وضعیت روابط خارجی جاری ایران، موقعیت برجام و تحریمها، روشن است که متغیر «سیاست» اکنون تأثیر اصلی را بر قیمت ارز دارد؛ محدودکردن و محرومکردن ایران از دسترسی به ارزی که حاصل صادرات پرمشقت امروز کشور است، در کنار گرایش عمده به خروج سرمایه از کشور، عامل عمدة افزایش نرخ ارز این روزهاست.
در چنین شرایطی، پیش بینی این که قیمت ارز با دقت قابل قبول چه خواهد شد، ممکن نیست. تنها میتوان گفت که روند افزایشی است و سرعت تغییرات هم میتواند بسیار شدید شود. افزایش قیمت دلار و تضعیف قیمت دینار در کشور عراق طی دو ماه اخیر، دلیل مشابهی داشت، با این تفاوت که دولت عراق توانست با سرعت مذاکره کرده و وضعیت عادی را به بازار برگرداند.
اگر همین گونه پیش رویم، سال آینده تورم ۵۰ درصدی خواهیم داشت. اگر سیاستگذار به اقدام عاجل دست نزند و علت اصلی افزایش قیمت ارز (و به تبع آن سطح عمومی قیمتها) را نادیده بگیرد، آحاد جامعه را در معرض این خطر عمده قرار میدهد که نرخهای تورم لجام گسیختهتری را تجربه کنند.
تجربة ونزوئلا یادمان نرود: سالها تورمِ شبیه به ما داشت و حدود ۲۴ درصد. یک دفعه در سال بعد یعنی در سال ۲۰۱۴ شد ۶۳ درصد. قیمتها آنجا نایستاد و سال بعد شد ۱۲۰ درصد تورم، در ۲۰۱۶ شد ۲۵۰ درصد و سال بعد قیمتها منفجر شد و چند هزار درصد بالا رفت.
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
ونزوئلا مشکل تورم حل کرده، برید چند نفر ازاونجا بیارید تا مشکل تورم ایران حل کنن
جناب دکتر ما سالهاست زیر این تورم له شدیم و جوونیمون رفت
تازه میگید صداشو میشنوید
ایشان در زمان تصدی سمت های متفاوت در کشور، در هیچ کدام موفق نبودند. به نظر بحث های اقتصادی اشان هم مثل عملکردشان است.
سلام
ایشون تا مسئولیت داشتن همه چی گل و بلبل بود !!!! و حالا که کاره ای نیستند با نظراتشون انتظار تورم را در جامعه تزریق میکنند و اتفاقا نظرات افرادی مثل این آقا باعث هجوم مردم برای خرید و افزایش قیمتو تورم میشه .
تابناک جان شما هم اگر واقعا به فکر مردمی نباید این نظرات را پخش کنی تا بلکه یک مقدار آرامش به اقتصاد این کشور برگرده .
استاد؟؟؟؟؟؟؟؟؟
کجا درس خوندن؟؟؟
چی خوندن؟؟
رزومه؟؟؟؟؟؟؟؟
تابناک رشته مدیریت بازرگانی با رشته اقتصاد فرق داره
با توجه به اینکه دولت نتوانست به وعده ها عمل کند برای نجات اقتصاد بهتر است دولت استفا و انتخابات مچددا برگزار شود
خواهید دید که چگونه دلار و تورم پایین خواهد آمد
خود تو ، از بانیان وضع موجود هستی.
عالی بود
ای کاش توی عمل هم عالی بود.ایشان سالها یکی از مدیران و دست اندرکاران اقتصادی بود
رشته تحصیلی ایشان اقتصاد نیستند
بابا هر سال دریغ از پارسال
فقط داریم آرزوی یک اقتصاد خوب را می کشیم ... عمرمان هم که داره میگذره
خدا به داد مردم ایران، جوانان، سالخوردگان، بیکاران، ... برس که هیچ کس جز تو را ندارند، الهی من لی غیرک
تو خ. دت که رئیس اصناف و بورس بودی چه گلی به سر اقتصاد زدی که حالا منتقد شدی؟
مطمئن باش با کنار رفتن امثال شما اقتصاد ونزوئلایی نخواهد شد.
اقتصاد دان ها چه قوی و چه ضعیف به اتفاق هشدار و تذکر دادند. راهکار هم داده و میدهند. سیاست مداران به راهکارها عمل نمیکنند.
درود استاد عزیز
سپاس از راهنمایی شما
ما مردم ایران این صدا رو جندین سال هست که میشنویم.
اما عده ای از ما یهتران هستند که خودشون رو زدند به خواب و نمیشنوند و کشور داره به قهقهرا میره.
استاد عزیز بفرمایید با از ما بهتران چه کنیم؟
نه نمی شنوند
یه بی سواد هم اگه بگه تورم ونزوئلائی در راه است و رسانه ها حرفش رو منتشر کنن، تورم ونزوئلائی ظهور پیدا میکنه. رسانه ها مراقب باشید
تا زمانی که بدون علم و دانش کافی و بدون استفاده از نظر اقتصاد دانان خبره کشور دست به اقداماتی می زنند که از تبعات آن خبر ندارند کار به جاهای خطرناکی می کشد. الان مردم از پس هزینه های حداقلی زندگی بر نمی ایند .فردا خواهی نخواهی مجبورندقیمت سوخت را گران کنند. مدتهاست نانوایی ها می گویند ما از عهده هرینه ها بر نمی اییم . قطعا بعد از ماه رمضان نان را گران خواهند کرد.افزایش سرسام اور کرایه خانه و مغازه ها کمر مردم را شکسته است.امسال سال بسیار سختی خواهد بود. انگیزه ها در کارگران به شدت کاهش یافته است.بهره وری کار پایین است. سال بسیار سختی در پیش است . با شناختی که از جناب مخبر دارم از ریاست جمهور عاجزانه می خواهیم ایشان را از کار برکنار کنند.جناب مخبراقتصادشرکت مخابرات ایران را به خاک سیاه نشانده است . ایشان نمی تواند از پس اقتصادکشور بر بیاید . جناب ریاست جمهور فردا دیر است !
این مصاحبه هارو مسیُولین میخونن ومیشنون؟؟؟چون مامردم عادی که خیلی وقته دلیل این گرانیهارو میدونیم
نه که نمی شنوند مسئولین ما الحمدالله هم کرن هم کور کشور مون گل وبلبله هیچ کس هم مشکلی نداره اگر مشکلی هم باشه کار دشمن فرضیه
تا سیاست جهانی بر رفع تحریمهای ایران قرار نگیرد ...
صدا را که نمی شنوند اما قطعا جای سیلی از مردم دردناک خواهد بود
شما برو اول پرچمت رو درست کنم بعد از مردم حرف بزن
بنظرم برای بهبود اقتصاد لجام گسیخته انجام رفراندومتغییر قانون اساسی است که هم امینت کشور و هم امینت غذایی و اجتماعی را حاصل خواهد شد
حتما طبق نظر شما کشورهای اروپایی که تحریم نیستند و از مشگلات اقتصادی رنج می برند باید قانون اساسی خودشان را عوض کند.چشم نخورید با این نظریه
زرشک
ربطش اینه با این سیستم هیچ راهی برای بهبود اقتصاد نیست و فقط باید جور هزینه یه مشت ... را از جیب ملت دراورد و هر روز به فقر و فلاکت بیشتر رسید
چه نظر و نتیجه گیری بیربطی از حرفهای استاد
حتما زن زندگی ازادی هم جزوش است . معلومه شکم سیری و دنبال آدزوهای خودتی تا دغدغه ی مردم .
بل بشوی اقتادی وسوء مدریت تیم اقتصادی دولت از یک طرف و سیاست نامتعادل خارجی از طرف دیگر بلای جان اقتصاد خرد وکلان کشورشده؛ این را حتی مردم عادی ونه چندان تحصیل کره هم میدانند وآثار آنرا عملا حس میکنند
نفرمایید ....صدا!!!کدوم صدا؟همه چیز طبق گفته سیمای میلی بر وفق مراد است.تازه امسال با شعار میخواهیم پشت تورم را به خاک برسانیم.البته که فقط با شعار
همه باید بشنوند
هرچقدر هم که ایشان استاد باشند، نظرشان علمی و فنی نبود
متاسفم
ما صدای پای جنگ را می شنویم
مشکل از نوع رانندگی ما است . ما ایرانی ها عادت داریم برای مشکلاتمان دیگران را عامل ان اعلام کنیم نتیجه ان هم اتصال سفر عید به سفر اخرت است
جالبه که در بخش نظرها تقریبا هیچ نظر کارشناسی وجود ندارد و همگی آکنده به حب و بغض است . اصلاح طلب به اصولگرا تیکه می اندزد و اصولگرا یقۀ اصلاح طلب را می گیرد و خارج نشین خود دعوت هم به هر دو لگد می زند .
احتمالا شما منظورت از علم ، علوم غریبه مانند جن گیری است و فنی هم احتمالا منظورت تعمیرات ماشین لباسشویی یا دستگاه فاکس است !!!
حالا شما از نظر علمی و فنی مختصری توضیح میدادید تا شاید دیگران هم یه چیزی متوجه می شدند. استاد در یک نمای کلی مشکلات اساسی اقتصاد را به وضوح توضیح داده اند و کاملا هم علمی و فنی گفته اند ولی به زبان عامه و اگر حکومت خواستار رفع مشکلات و جلوگیری از تورم می باشد باید راه کار های امثال این اساتید را مورد توجه و عمل قرار دهد. در غیر اینصورت مثل سالهای قبل باز هم شعار امسال برعکس خواهد شد
به نظرشما حتما باید میگفت چرا بخش عمده اقتصاد ما دست نهادها هست ویا بودجه برای نهادهای ی که خروجی مشخصی ندارند وهرساله به مبلغشان افزوده میشود .اشاره ای نکرده اند و.....
استاد نظر شما چیست
نظر شما
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.