دارایی‌های بلوکه شدن ایران در چین؛ 22 یا 47 میلیارد دلار؟

علی لاریجانی رئیس مجلس شورای اسلامی، پنج‌شنبه سومین روز سفر خود به چین را در حالی در شانگهای گذراند که در همین روزها نوبخت معاون رئیس جمهور، میزان دارایی‌های بلوکه شده ایران در چین را 22 میلیارد دلار اعلام کرد.

به گزارش «تابناک»، خبرگزاری ترند با مرور آمار تجارت سالانه ایران و چین و نیز اظهارات پیشین مقامات ایرانی، حجم احتمالی همه دارایی‌های بلوکه شده ایران در چین را تا 47 میلیارد دلار نیز دانسته است.

به گزارش ترند، چین بزرگترین مشتری نفت ایران و دومین صادرکننده کالا به ایران است و بزرگترین واردکننده کالاهای غیرنفتی ایران نیز هست.

طبق آمار گمرک چین، این کشور که به تازگی با پیشی گرفتن از ایالات متحده به بزرگترین واردکننده نفت جهان تبدیل شده است در نه ماه اول سال جاری میلادی 16.01 میلیون تن نفت از ایران وارد کرده است که برابر با 428160 بشکه نفت در روز است. با در نظر گرفتن این آمار، چین در این مدت 12.3 میلیارد دلار نفت از ایران وارد کرده است.

چین هزینه نفت وارداتی از ایران را به واجد پول خود یعنی یوان به حسابی داخلی در بانک‌های این کشور واریز کرده و ایران حق دارد تنها برای خرید کالا از چین از آن استفاده کند. تحت فشار تحریم‌های آمریکا، مشتریان نفت ایران حق ندارند پول ناشی از خرید نفت از ایران از این کشورها خارج شود و تهران باید از دارایی‌های خود برای واردات کالا از این کشورها استفاده کند.

طبق آمار گمرک ایران، در هشت ماهه ابتدایی سال 2013، ایران 4.062 میلیارد دلار کالای غیرنفتی و از جمله میعانات به چین صادر کرده است و در مقابل 5.791 میلیارد دلار کالا از این کشور وارد کرده است.

چین کاهش پنج درصدی واردات نفت ایران در سال جاری را هدف‌گذاری کرده و بنابراین حجم واردات نفت این کشور از ایران در سال جاری به حدود 15 میلیارد دلار خواهد رسید و با توجه به آمار موجود از صادرات و واردات کالاهای غیرنفتی بین دو کشور، صادرات و واردات ایران به چین به ترتیب به حدود 22 و 8.7 میلیارد دلار خواهد رسید.

اسدالله عسگراولادی رئیس اتاق بازرگانی ایران و چین پیش‌بینی کرده است که مبادلات بین دو طرف در سال جاری بیست درصد کاهش یابد. طبق گفته وی حجم مبادلات دو طرف در سال گذشته 35 میلیارد دلار بوده است. طبق گفته وی، چین در سال گذشته، 1.2 میلیارد دلار در ایران سرمایه‌گذاری کرده است و این رقم در سال جاری میلادی به 200 میلیون دلار کاهش خواهد یافت. این آمار و ارقام نشان می‌دهد که در سال جاری، تراز تجاری ایران با چین حدود 13 میلیارد دلار و مثبت خواهد بود.

این در حالی است که آمار دقیقی از میزان دارایی‌های بلوکه شده ایران در چین وجود ندارد. پیش از این، حمید صافدل معاون پیشین وزیر صنعت و تجارت در ماه فوریه گذشته، گفته بود که صد میلیارد دلار از دارایی‌های ایران در خارج از کشور بلوکه شده است.

دو هفته پیش و بعد از شروع دور جدید مذاکرات هسته‌ای ایران و غرب، آسوشیتدپرس مدعی شده بود که دولت اوباما قصد دارد اجازه دهد ایران به بخشی از این دارایی‌های بلوکه شده خود که بین 50 تا 75 میلیارد دلار تخمین زده می‌شود دست یابد. این در حالی است که کاظم جلالی رئیس مرکز پژوهش‌های مجلس در اواسط مردادماه دارایی‌های بلوکه شده ایران در بانک‌های خارجی را 60 میلیارد دلار تخمین زده است.

گفته می‌شود که ایران در فاصله سال 2007 تا اواسط سال 2011، حدود 25 میلیارد دلار از دارایی‌های خود را از بانک‌های اروپایی به بانک‌های چین انتقال داده است تا در اروپا بلوکه نشوند و این دارایی‌ها هنوز در بانک‌های چین باقی مانده است.

به نظر می‌رسد 22 میلیارد دلاری که رفع بلوکه آنها از مهم‌ترین دستور کارهای لاریجانی در سفر به چین بوده است، جدای از 25 میلیارد دلاری است که پیش از این به بانک‌های این کشور انتقال داده شده است.