چالش‌های «اصلاح الگوی مصرف» در امور مذهبی

بنام خدا وباسلام
ضمن تشكراز نويسنده محترم جناب دادخواه وهمه سروراني كه درذيل مقاله اظهار نظرنموده اند وباتاسف ازبعضي اظهارات بدور ازمنطق وغير كارشناسي ونسنجيده درموضوعي كه نويسنده پپيشاپيش درخواست اظهار نظر وپيشنهاد نموده است نكاتي را معروض ميدارم:
1-درمورد نذورات استدلال صحيح است اما در نتيجه گيري بايد تجديد نظر نموديعني بايد محل مصرف را اصلاح نمودكما اينكه در سيره امام حسن(عليه السلام)نيز اينرا ميبينيم كه فقرا را اطعام ميفرمودند درحاليكه در اغلب سفره هاي نذري فقرا جايي ندارند.
2-در مورد تجمعات مقداري افراط شده وخلط مبحث همانگونه كه آقاي قادري نيز متذكر شدندواين بعد كه شركت درتجمعات خود موجب ياس دشمن است ودعاي جمع به استجابت نزديكترويدالله مع الجماعه وسفارش وثواب شركت درجماعا ت را مد نظر قرارنداده ايد.
3-در مورد حسينيه ها ومساجد تا اندازهايي با نظر شماموافقم ولي اينكه ساخت مساجد براي زيباييباشد غلط است ودروايات مربوط به آخر الزمان مذمت شده واز سوي ديگر كثرت مساجد خود نشانه اي ازتوحيد ويكتا پرستي است مغفول مانده واما اينكه بجاي ساخت مساجد بشتر بكوشيم نماز گزار آشنا به احكام وواقعي تربيت كنيم بنده موافقم كما اينكه درسيره گذشتگان نيز بوده كه درخت گردويي راوقف ميكرده اند براي تشويق نوجوان يا پسر بچه هايي درمساجد مكبري ميكرده اند ويادرنماز جماعت شركت مي كرده اند .
4-درمورد اينكه همه ازادند پيشنهادارايه نمايندنظر جنابعالي صحيح است چنانكه حضرت ختمي مرتبت كه گل سرسبد آفرينشند وعقل اكمل دربسياري از امور مشورت مي فرمو دند ونظر اصحاب را مي پرسيدند ويا برهمان اساس نظر ياران عمل ميفرمودند مثل جنگ احزاب وبدرو......
فبشر عبادي الذين يستمعون القول فيتبعون

خیلی خوب گفتی عینا حرفهای دل من را زدی آفرین به شما

با سلام
این خصلت ما مردم است که تا موضوعی موافق میل مانیست سریعا بدترین شکل آن را
مطرح میکنیم واین یک رفتار هیجانی وبدور از تعقل است .
عنوان می شود قمه نزن میگویند : چطور است
عاشورا عید رسمی اعلام شود
عنوان می شود همه مردم که حجت الاسلام نیستند ونمی توانند در حد آیت اله دینشان را حفظ کنند. میگویند یکدفعه دین مردم را به فلان تغییر دهید.
با کمی تفکر به عقیده من اصلاح الگوی مصرف در هر موردی لازم است تا بتوان جور دیگری به مسایل نگاه کرد

در بين صحبتهاي آقاي دكتر مي شد جملات خوبي هم يافت مثلا اين كه اكثرا نذورات به دست فقرا نمي رسد اما من در كل ايشان را سطحي ديدم

با سلام و تشكر از نظرات اقاي دكتر ايشان نظر شخصي خودشان را گفته اند مثلا در مورد افطاري اخر اگر همه فقرا را سر سفره بنشانيم كه به انها برمي خوردبعضي از افرادهم به فكر فقرا هستند هم به فكر فاميل چون بلاخره دوستان و همسايگان هم متوقع هستند0بنده خودم شخصا مخالف نذري دادن به اين صورت هستم و نذر را طوري ميده كه بدست مستحقش برسد خيلي ها هم متلك مي گويند كه شما مي توانيدچرا نذري نمي دهيد ولي من همان جواب را مي دهم كه بايد به اهلش رسيدولي واقعا وقتي كسي برايمان نذري مي اورد خوشحال مي شويم و عقيده مان بر تبرك بودن غذا به اسم اهلبيت است0در مورد تعطيليها خدا كند كسي كاركن باشد وگرنه در روزهاي غير تعطيلي چقدر خدائي كار انجام مي شود 0كلي مشكلات كارمندها مخصوصا خانمها در روزهاي تعطيل حل مي شود خدا خيرشان دهد.در مورد مساجد هم بايد بررسي شود واقعا جاهايي كه نياز است مثل ان روستائي كه ان بنده خدا گفتند در الويت قرار گيرد واگر كسي بخاطر رضاي خدا ميخواهد كار كند و مسجد بسازد به نقاط محروم رسيدگي كند 0 اگر هم براي اسم در كردن باشد كه الله واعلم0بيائيد بعضي از اسرافها را واقعا بخاطر رضاي خدا كنار بگذاريم و به بعضي از مسائل مانند حمايت از زندانيان بي گناه بپردازيم با تشكر

با سلام
استاد عزیز، جمع شدن مومنین گرد هم و برگزاری مراسم مذهبی و شنیدن وعظ از صاحبان نفس وقت تلف کردن نیست. اگر چنین بود این همه سفارش به حضور در مسجد و نماز جمعه بی معنی بود. ای کاش به جای شیفتگی بیش از حد نسبت به فناوریهای نو کمی به روح اجتماعی اسلام فکر کنیم.

در روستاي ما كه در شهر تويسركان ازدهستان خرمرود به نام روستاي (قلقل)مسجدي وجود دارد كه به علت عدم تامين بودجه كافي ونداشتن اعتبار آب باران وبرف به داخل مسجد ريخته مي شود -دستشويي ندارد-فرش ندارد اما در جاهاي ديگر آنقدر پول دارند كه چند تا چند تا مسجد مي سازند-لطفا مطلب چاپ شود شايد خيري پيدا شد كمك كرد ثواب داره به خدا

ومن یعظم شعائرالله فانها من تقوی القلوب. نویسنده محترم! مسائل را قاطی نکنید.پرهیز از اسراف باید در مسیر ایمان و تعظیم شعائر الهی باشد...

چرا سعی می کنیم مسائل را با هم قاطی کنیم؟ جای بسی تأسف دارد.

سلام
زود بروم سر اصل مطلب من با همه حرفهای جناب دکتر موافق نیستم ولی واقعیتی وجود دارد آنهم این است که ما اسراف می کنیم و نمی فهمیم در محله ما که یکی از محلههای متوسط تهران است در حال ساختن مسجدی هستند که فقط هزینه کاشی کاری سر در آن 70 میلیون تومان است به نظر شما امام زمان این مسجد را موقع ظهور طبق حدیث ویران نمی کند ؟در حالی که اهالی محل فقط در این مسجد نماز می خوانند چه دیوار آن گلی باشد چه طلا و زمرد ؟فکر کنیم دوربرمان پر است از این اسراف ها و ولخرجی ها

من زياد آدم متمكني نيستم ولي شكر خدا دستم به دهنم مي رسد. با اين وجود در ماه مبارك رمضان وقتي موقع افطار يكي از همسايه ها با روي خوش برام نذري مياره كه از نظر مادي هم ممكنه چيز قابل ذكري نباشه ولي چندان احساس شعفي به آدم دست ميده كه گويي فرشتگان از بهشت براي آدم افطاري آورده اند.

مثل اینکه بعضی ها از اصراف و حیف و میل بیت المال در ساخت مساجد و تکایا و حسینیه ها و در کل مصراف های مذهبی ( که بسیار هم زیاد شده است ) خیلی خوششان میآید که اینطور به خودشان افتاده اند ، شاید کیسه ای دوخته اند و به منافعشان تهدید وارد شده است

آقای دکتر اگر ما ظرفیت پذیرش اینگونه دیدگاهها را می داشتیم که الان اینجا نایستاده بودیم که فعلا هستیم

اونی که نمی دونه 98 درصد مردم ترکیه مسلمونند نه لائیک، بهتر بود حرفی نزنه

در شهر شاهرود مصلی نماز جمعه در محل مدرسه قلعه ساخته شد ولی اخیرا اقدام به ساخت مصلای جدید در محل گلزار شهدا کردند که با توجه به تازه ساز بودن مصلای فعلی اصلا نیازی نیست.

آقاي دكتر از شما بعيده اين حرفها چيه يه كم فكر كنيد در مورد مسائل مذهبي شما نمي توانيد نظر دهيد

جالب است بایستی کارشناسی تر مورد بررسی قرارگیرد

با سلام و تشکر از نویسنده مقاله. واقعا اظهار نظر یک انسان هموطن نیاز به اینهمه توهین دارد؟ کاستن از تعطیلات غیر ضرور و یا پیشنهاد نساختن مساجد غیرضرور مخالفت با مذهب است؟آیا نمیتوان به جای افطاری دادن به کسانی که هیچ نیازی به آن ندارند هزینه درمان یک انسان دردمند را پرداخت؟ آیا پیشنهاد اصلاح این موارد با بهره وری در ادارات و سازمانها منافات دارد؟ این بنده خدا گفته در جاهایی که نیاز نیست از روی چشم و هم چشمی مسجد نسازیم . برخی از عزیزان با بی انصافی هر چه تونستند به نویسنده توهین کردند که بیشتر به عقده گشایی شبیه است تا نقد مقاله.اصولا انسانهای به اصطلاح غربزده ،بی خیال تر از این هستند که دلسوزانه در مورد مسایل جامعه بویژه پیام رهبر معظم انقلاب مقاله بنویسند! باحترام - عبداللهی

جرات شما قابل تقدير است ادامه بدهيد

جناب اقای دکتر دادخواه؛ با سلام و عرض تبریک سال نو ؛ از مقاله بسیار جالب و مهم شما تشکر می کنم و شجاعت شما را می ستایم. افسوس می خورم که هنوز افکار منجمد و متحجر که نمی توانند این مطالب را درک کنند زیاد هستند. آیا اصلاح الگوی مصرف نباید از مومنین شروع شود؟ آیا ولیمه دادن های آنچنانی پس از بازگشت از سفر های زیارتی؛ در مراسم عروسی و حتی عزاداری ها در بسیاری از موارد اسراف و ریخت و پاش محسوب نمی شود؟
دادن آگاهی و آموزش صحیح به مردم در این زمینه ها به عهده کیست؟ از مقاله خوب شما سپاس گذارم

البته پخش اذان هم خیلی هزینه دارد چطور است اذان هم پخش نشود؟!!!!!!!!!

احساس می کنم این نظریات تیکه هایی به تفکرات اجرایی دولت در حوزه صرفه جویی است

بابا آقای دکتر باید در مورد همون چیزی که درسش رو خوندن نظر بدن(الهیات) و کاری به جامعه اسلامی نداشته باشن! من مطمئن هستم ایشان از سر خیر خواهی این مطالب را نوشته اند و قصدشان اصلاح بوده است، ولی سواد لازم و اطلاعات کافی در مورد اسلام، جامعه اسلامی و کارکرد شعائر مذهبی در دین و مذهب ما را نداشته اند. مسائلی را که آقای دکتر اشاره کردند اگر با نگاه یک منتقد دلسوز لائیک غرب زده بنگریم یقینا درست است و جای حذف! دارد. همانگونه که دین و مذهب ما از نگاه جامعه شناس و سیاست مدار لائیک غرب زده نیاز به اصلاح دارد. باز هم تاکید می کنم مشکلاتی که ایشان اشاره کرده اند در جامعه وجود دارد ولی درمان آن را ایشان به هیچ وجه نمی دانند. ما اگر هم نیاز به اصلاح در این امور داشته باشیم نیاز به یک اصلاح درون گفتمانی داریم، نه اینکه دانشگاهی الهیات خوانده سرتا پا غربی ما که فکر و عقل و خیال خود را به غرب فروخته نسخه اصلاح برای ما بپیچد. در انتها از آقای دکتر تشکر و قدردانی ويژه می کنم. باشد که این مقاله سراپا اشکال فتح بابی در این موضوع بکند

دكتر دادخواه شما ديگر براي اخذ كلاس حضوري در دانشگاه اقدام نمي كنيد؟ وقت جوانان هدر ميرود! فقط مجازي و اينترنتي دانشجو ميگيريد؟ حتما جواب ميخواهم -- متشكرم

من براي مطالعاتي در سطح استان اصفهان به تمام نقاط آن سفر كردم در ورودي يك روستا نزديك دليجان در ابتداي ورودي روستا با يك حسينيه و امامزاده مواجه شدم كه در آن تعميراتي با مصالح و سنگهاي بسيار گرانبها و چلچراغ و فرش و غيره در حال انجام بود. وقتي درون روستا رفتم ديدم مردم با بشكه هايي كه كنارشان گذاشته بودند مقابل خانه هايشان نشسته اند. تعجب كردم! فكر كردم شايد مراسمي در شرف است وقتي پرسيدم كفتند ما آب لوله كشي نداريم منتظريم تانكر آب برايمان آب بياورد.اكر دير بجنبيم ممكن است آب گيرمان نياييد.

یکی از کاربران که گویا با آقای دکتر دادخواه آشنا هستند نوشته اند که رشته دکتر الهیات است وقتی آنرا خواندم دو دستی به سرم زدم که اگر اطلاعات دینی دکتر الهیات ما اینقدر سطحی و خام باشد و اینقدر کج فهم تشریف داشته باشند، پس وای بر احوال بقیه.

مرحبا.مرحبا. موافقم

بنده در مراسم فوت یکی از فامیلهای سببی در یکی از روستاها شرکت داشتم. حدود هزار نفر برای ناهار دعوت شده بودند که در مسجد بزرگ روستا جا تنگ بود. آقایی که فوت کرده بودند چند ده میلیون برای هزینه های مراسم و کفن و دفن وصیت کرده بودند اما جالب اینجاست که محوطه اطراف مسجد و تمامی کوچه ها و خیابان اصلی روستا بسیار کثیف و پر از گل و لای و البته پر از دست انداز و چاله بود. براستی صرف چند میلیون برای اموری که واقعا به درد مردم میخورد بهتر است یا اینکه آشناها جمع شده و ناهاری صرف کنند.

آقاي دادخواه بهتر است سري به چند شهر مرزي كشور لائيك همسايه مان تركيه بزنند وببينند چند صد تا مسجد با مناره هاي بلند البته به همت مردم در حال ساخت است .

سلام حرفهاي خوب و بد را قاطي تحويل داده ايد.

بسیار عالی ولی کو گوش شنوا؟

به نام خدا
باید ها و نبایدها در اسلام کاملا روشن است اگر به دنبال مصادیق آن هستیم چنین بحث هایی را میطلبد.
چرا با کوچکترین اظهار نظر بعضی را تکفیر میکنیم آیا این مصداق سد کردن راه خیر نیست
قبل از اینکه اطرافیان را با نگاه تردید آمیز برانیم از تراوش اندیشه دیگران بهره برداری لازم کنیم

از کوزه همان برون تراود که در اوست
البته از سایتی که رعایت انصاف و تقوی را نمی کند جز این هم توقع نمی رود
مردم را نادان فرض کرده اید که حرف های ضعیف و سخیف خود را به اسم دانشیار و استاد دانشگاه به مردم حقنه کنید.....

همه عالمان علوم اجتماعي و روانشناسي و حتي عالمان ديني و الهيات به تاثيرات مثبت ارتباطات حضوري و چهره به چهره و شرکت در تجمعات اذعان دارند و نتايج خوب آن را مطرح مي کنند که يکي از فوايد آنها دور شدن از فردگرايي و توجه بيشتر به جمع گرايي است.

به جاي ايراد گرفتن به تعطيلات در ايام و مناسبتهاي مذهبي به تعطيلات طولاني و تنبلي افزاي ابتداي هر سال نو بپردازيد مخصوصا تعطيلي سيزده بدر که حاوي پيام خرافي دوري نحسي عدد سيزده است

در جواب دوستی که گفته اند نویسنده در مورد تخصص خودش صحبت کند باید یادآوری کنم که رشته دکتر الهیات است. پس بهتر است شما که اطلاعی در مورد تخصص ایشان ندارید، اظهار نظر نکنید.

ای کاش در مورد الگوی مصرف و اصلاح سیاسی هم صحبت می کردید بعضی از عملکردهای سیاسی بسیار پر هزینه هستند چرا در مورد این بحث نمی شود؟

چند نکته برای نویسنده محترم:
1- شما در مورد ندورات تذکراتی داده اید و دست آخر فرموده اید که در شیوه اجرای آن تجدید نظر شود. آری. این پیشنهاد بسیار مناسبی است که نذورات بیشتر به فقرا تعلق بپذیرد و کسانی که بیشتر محتاج هستند از آن بهره بیشتری ببرند و حتی شاید بتوان به ساماندهی این فرهنگ در میان اقشار مردم از طریق تشکیل برخی سازمانهای مردم نهاد نیز اندیشید، اما به نظر میآید عدم تحقق این پیشنهاد (یعنی شرایط موجود) لزوما به معنای اسراف نیست. این که اشخاص در بین همسایگان برای تجلیل یک مناسبت مذهبی غذا پخش میکنند شرعا هیچ موردی ندارد. آنچه شرعا مردود است:
اولا ضایعات نحوه تولید تا مصرف غذا است( مثالهای زیادی از آن را دیده ایم: اندازه ی برنج و خورشت بی تناسب، کیفیت پایین تولید که نمیتوان غذا را خورد و اندازه غذای بیش از یک نفردر یک ظرف و ظرفهایی که باعث شفته شدن و از بین رفتن غذا میشوند و ...) که دخلی به نذری بودن یا نبودن آن ندارد و به شیوه تولید و ارائه غذا(در کلیت آن) مربوط میشودد.

ثانیا مطلب دیگری که در این زمینه شرعا مردود است و گمان میکنم اگر به راستی دردمند اسراف هستیم پیش از هر نکته ای باید در مقابل آن واکنش نشان دهیم، اسرافی است که بدون هیچ تردیدی در مراسمهای عروسی رخ میدهد- جدا از تنوع بدون دلیل انواع خوراکی ها-غذای تولید شده به مراتب بیشتر از میزان مهمانها آماده میشود که متاسفانه همگی این غذاهای (عمدتا گران قیمت) در همان شهری که بسیاری از فقرایش شبهای متوالی را گرسنه سپری میکنند، دور ریخته میشود. به نظر بنده، این، اسراف است و نیازمند مقابله است نه آن چه شما نوشته اید. این اسراف عظیم وهمه گیر نیازمند عزمی همگانی و تلاشی همه جانبه است.(بد نیست همین جا از موسسات خیریه ای تجلیل کنم که اخیرا در این زمینه فعال شده اند و غذای دست نخورده را همان شب با رعایت کامل موازین بهداشتی به فقرای تحت پوشش خود میرسانند).

2- همه مطلعان امر میدانند که کشور ما بیش از میزان تعطیلیها از کم بودن راندمان کاری رنج میبرد. این مطلب را اضافه کنید به سوء مدیریت(فکر میکنم در همین چند سال اخیر سیاستهای اشتباه دولت و سیستم صحیح و خطایی که شخص رییس جمهور محترم در انتخاب مدیران ارشد کشور پیش گرفتند بیش از سالها تعطیلی به کشور لطمه وارد ساخته باشدای کاش یک نهاد رسمی و بیطرف آمارگیری اقلا در کشور داشتیم که میتوانست این نکات را بررسی کند).علاوه بر اینها در برگزاری کنفرانسهای بی مورد و بیش از همه در اقتصاد معیوبمان ( که نمونه بارز آن فروش ماشینهای بیکیفیت، پر مصرف و خطرناک داخلی با چندین برابر قیمت مشابه خارجی در کشور است) قابل پیگیری و مشهود است ، این ها همه ،آن چیزهایی هستند که به معنی کلمه اتلاف منابع اند.

آمار مرگ و میر جاده ای ما - که بنا به گزارشاتی از آمار کشتگان دفاع مقدس هم بیشتر شده است- اتلاف منابع واقعی است که باید در مقابل آن عزمی همه جانبه نشان داد و تغییرات واقعی ایجاد کرد و گرنه بحث تغییر در تعطیلات رسمی به منظور عدم اتلاف منابع در کنار این چاله های هرز رفتن منابع اساسی، بیشتر به شعاری غرض ورزانه میماند تا پیشنهادی دلسوزانه.( گفتنی است مطرح کردن مبحث تعطیلات بدون یاد کردن از تعطیلات بی دلیلی مثل 12 و 13 فرودین ،15 خرداد و 29 اسفند، بیشتر شما را در مظان اتهاماتی از قبیل برخی از نظرات کاربر زیر قرار داده است.)

3- اما در مورد بند چهارم فرمایشتان باید تذکر بدهم که این شیوه تفکر شما بر خلاف (اقلا برخی از) نظریات جامعه شناسی و روانسناسی است. بهتر است با این جزمیت در مورد زمینه ای که اطلاع ندارید اظهار نظر نفرمایید.

در انتها از شما به عنوان یک استاد دانشگاه که نوشته اید:
" خواسته نگارنده این است که در صورت راستی و درستی مطالب ، مورد پشتیبانی قرار گیرد و دیگران دامنه بحث را پی گیرند و در صورت نادرستی و ناسنجیده بودن استدلالات ، اهل قلم و منبر وی را به راه صواب رهنمون کنند." خواهشمندم که اگر مصادیق یاد شده را صحیح میدانید- نقش فرهنگی خود را درباره آنها ایفا فرمایید.
یک پژوهشگر

دكتر دادخواه:
با سلام .از نوشته شما بهره مند شدم .مشترکات زیادی میان دو نوشته شما ومن وجود دارد .خوب است شما نیز یک بخش از بحث را دنبال کنید تا موضوع تخصصی تر شود .ولی طرح اولیه آن به شکل کنونی بد نیست وحساسیت لازم برای یافتن راه حل برای معضلات گفته شده را برمی انگیزد. با سپاس

یکم - با استفاده از کدام آمار می گویید مساجد زیاد است ؟؟؟ اگر سخنان مقام معظم رهبری را صرفا برای سو استفاده گوش می کنید برنامه پنجم توسعه را بنگرید که طبق آن هر طرح بزرگی می بایست پیوست فرهنگی داشته باشد. مثلا یک مجموعه مسکونی بزرگ یک مسجد . دکتر !!! نمی خواهید به پروژه نواب سر بزنید ؟؟؟ یا کتاب اجتماعی سوم دبیرستان راجع به اهمیت فرهنگ در حوامع را ؟؟؟

دوم - شما عوض تعطیلات ائمه دانشجویان را در سر کلاسها حاضر کنید و با حقوق میلیونی ترم دوم را همگی نپیچانید.در دانشگاه درست است که هر که به جای خود را یاد نمی دهند. اما در اکابر که این کار را می کنند.

سوم - چرا پیش از پراکنده گویی فکر نمی کنید که آیا جایگاهی دارید که در یک سایت که محل ترویج است عوض مراجع و روحانیت راجع به نذر و نیاز و جمعه و جماعت حرف نا بجا نزنید؟؟؟

چهارم - توصیه جدی می کنم کار تطبیقی روی تفاوت مناسک در ادیان و میزان تاثیر آنها در کتابهای رایج دین شناسی داشته باشید

پنجم - آقای دکتر ! هزاران حرف را چگونه به شما باید زد ؟؟؟ در این چند خط ؟؟؟

با سلام
برای سایت تابناک و آقای دکتر متاسفم
سایتی که دوستان آن را که مدعای مذهبی دارند می شناسم انتظار نمی رود سخنان غیر کارشناسی این آقای دکتر را منعکس کند
به آقای دکتر توصیه می کنم سریال شصتچی را چندباره ببینند تا متوجه شوند جو نگیردشان !!!

از سایت تابناک سپاسگزاریم که به مردم ما فرصتی دادند تا از گفتارهایی اینچنین از استادی مانند دکتر دادخواه بهره مند شوییم. این نکته ها انچنان استوار، علمی، بدیهی و عینی هستند که با هیچ مغلطه ای نمی توان آنهارا خراب کرد! در پاسخ تنها میگوییم:
خود شکن، آیینه شکستن خطاست!!! خدایا به همه ما سواد، قدرت تحمل عقیده مخالف و ... عطا بفرما!!!

اینا چیه زدین تو سایتتون
شمیر رو با اسلام از رو بستین!!!!!!!!!!!

خدایا این افراد با خرد را از ایران مگیر
و آن ها از این حاشیه به منصب کشور داری برسان

برای اظهار نظر کردن تخصص لازم نیست فقط یک مدرک دکترا واگرباشد یک ریش پرفسوری کفایت میکند

متن مقاله بسیار شتابزده نوشته شده است. بنابراین از نویسنده محترم انتظاری نیست که اینچنین خام و نپخته به بررسی و کنکاش این مقوله و پیشنهادهای سطحی در این مورد پرداخته اند.

برای نویسنده مقاله متأسفم. مثلا اگر همان هایی که شما تصور کرده اید سیر هستند و نباید برایشان نذری فرستاد، نذری نخورند، در خانه خودشان غذا نمی خورند. معلوم است که می خورند و در جمع مصرف، تغییری ایجاد نمی شود. هکذا افطاری! اگر مسلمانان دوستان و اقوام را به افطاری دعوت نکنند، ان ها افطار نمی کنند؟!
معلوم است که افطار می کنند و در جمع مصرف تغییری ایجاد نمی شود.
این نوشته ها و تبلیغات، تنها برآمده از فهم نادرست درباره ی اصلاح الگوی مصرف و به قصد تخریب سنت های زیبای اسلامی ایراد می شود. از تابناک خواهش می کنم برای یک دفعه هم که شده نظر من را نمایش دهد.

در هر يك از مواردي كه دكتر اشاره كرده اثرات و فوائد خاصي نهفته است كه ميبايست اصل آنها حفظ شود و جاي استدلال در جاي خود را دارد لكن بايد در تعديل و اصلاح وضعيت برگزاري آنها
چاره و فرهنگ سازي مناسب نمود

شروع خوبی برای ورود به بحث است بااظهارنظزهای سایر اندیشمندان غنا می یابدوعملیاتی خواهدشد

باسمه تعالی
در نمونه 4 در مورد برگزاری تجمعات باید گفت که اتفاقا به عکس . این مسئله مورد تأکید و سفارش پیامبر اکرم (ص) بوده و می فرمایند : علیکم بالسواد الأعظم . همین تجمعات است که رعب در دل دشمن می افکند و جلوی هزینه های بالاتر برای دفاع از سرزمینهای اسلامی را می گیزد مگر نه اینکه ما مسلمانان منصور بالرعب هستیم یعنی خداوند با کمترین هزینه از سرزمینهای اسلامی و مسلمانان حفاظت می کند.
خوب است سایت محترم تابناک توضیحی برای این مقاله و اینکه این نظرات نظر صاحب مقاله است نه آن سایت محترم بدهد تا بهانه را از دست بعضی سایتهای بظاهر مذهبی و در واقع ضد مذهب بگیرد . همین امروز در یکی از سایتهای حامی دولت این مقاله را دستمایه ای برای هجمه به سرداران دفاع مقدس و توهین به آنان قرار داده است.

نظر من اينكه به احترام آقاي دكتر نماز را به يك بارخلاصه كنيم حج و زيارت هم از طريق اينترنت راه بياندازيم .