نگاهی به کارنامه هنری مرحوم کوروش زارعی؛ از «لاوی» یوسف پیامبر تا سال‌ها حضور در صحنه تئاتر

به گزارش خبرنگار فرهنگی تابناک؛ کوروش زارعی، بازیگر سینما، تلویزیون و تئاتر و کارگردان شناخته‌شده هنرهای نمایشی، در ۵۳ سالگی درگذشت. او که با ایفای نقش «لاوی» در مجموعه تلویزیونی «یوسف پیامبر» به شهرت رسید، نزدیک به چهار دهه از عمر خود را در عرصه بازیگری، کارگردانی و مدیریت تئاتر سپری کرد. زارعی علاوه بر حضور در آثار سینمایی و تلویزیونی، سال‌ها مدیریت مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری را بر عهده داشت و از چهره‌های فعال در توسعه تئاتر آیینی و جریان «بچه‌های مسجد» بود.

از میناب تا صحنه تئاتر

کوروش زارعی اول مهر ۱۳۵۱ در میناب استان هرمزگان متولد شد. علاقه او به هنرهای نمایشی از نوجوانی شکل گرفت و در ۱۳سالگی فعالیت خود را در تئاتر آغاز کرد.

نخستین تجربه‌های بازیگری او به دوران مدرسه بازمی‌گشت. زارعی با بازی در نمایش «تیر غیب» نوشته محسن مخملباف، در یک جشنواره دانش‌آموزی جایزه بازیگری دریافت کرد. او در دوران دبیرستان نیز به کارگردانی روی آورد و نمایش «گل و جهله» را اجرا کرد؛ اثری که موفق به کسب مقام دوم جایزه کانون ملی منتقدان ایران شد.

او پس از تحصیل در رشته هنرهای نمایشی و دریافت مدرک کارشناسی، فعالیت حرفه‌ای خود را در تئاتر ادامه داد و به‌تدریج وارد تلویزیون و سینما شد.

«لاوی» ؛ نقشی که او را به شهرت رساند

زارعی در سال ۱۳۸۱ با بازی در مجموعه تلویزیونی «غروب بی‌پایان» به کارگردانی جواد افشار وارد قاب تلویزیون شد، اما شهرت اصلی او چند سال بعد و با حضور در مجموعه «یوسف پیامبر» رقم خورد.

او در این مجموعه به کارگردانی فرج‌الله سلحشور، نقش «لاوی» ، برادر بزرگ حضرت یوسف را ایفا کرد. این نقش باعث شد چهره‌اش برای طیف گسترده‌ای از مخاطبان تلویزیون شناخته شود و نام او با یکی از مجموعه‌های تاریخی و مذهبی پربیننده تلویزیون ایران پیوند بخورد.

با این حال، کارنامه تلویزیونی زارعی به این مجموعه محدود نماند. او در آثاری همچون «مختارنامه» ، «کیمیا» و «آنام» نیز حضور داشت و در هر یک تجربه متفاوتی از بازیگری را پشت سر گذاشت.

حضور در سینما؛ از «روز رستاخیز» تا «امپراطور جهنم»

زارعی در کنار فعالیت‌های تئاتری و تلویزیونی، در سینما نیز حضور داشت. «روز رستاخیز» به کارگردانی احمدرضا درویش و «امپراطور جهنم» از جمله فیلم‌هایی هستند که در کارنامه سینمایی او دیده می‌شوند.

بخش مهمی از انتخاب‌های هنری او به آثار تاریخی، مذهبی و اجتماعی اختصاص داشت؛ موضوعاتی که در فعالیت‌های تئاتری و مدیریتی‌اش نیز جایگاه ویژه‌ای داشتند.

تئاتر؛ مهم‌ترین بخش کارنامه هنری زارعی

اگرچه مخاطبان عام بیشتر او را با نقش لاوی می‌شناسند، تئاتر بخش اصلی و ریشه‌دار کارنامه حرفه‌ای کوروش زارعی بود. او هم به‌عنوان بازیگر و هم در مقام کارگردان فعالیت کرد و در نمایش‌های متعددی روی صحنه رفت.

از جمله نمایش‌هایی که زارعی در آنها به‌عنوان بازیگر حضور داشت، می‌توان به «خاک سبز» ، «شام غریب» ، «غمنامه فرات» ، «خورشید کاروان» ، «بر دار شدن حسین‌بن‌منصور حلاج» ، «مرگ در ساعت مرغابی» ، «مسافران مرو» ، «دکتر استوکمان» و «رویاهای خلیج فارس» اشاره کرد.

در مقام کارگردان نیز آثاری چون «کانال کمیل» ، «فیروزه که می‌خواند» ، «شب مویه‌ها» ، «زنان مهتابی مرد آفتابی» ، «بانوی بی‌نشان» ، «ماه معصوم» و «راکب» را در کارنامه داشت.

یکی از تجربه‌های بین‌المللی او، اجرای نمایش «آینه» در فستیوال جاده ابریشم آلمان در سال ۲۰۰۰ میلادی بود؛ اجرایی که با استقبال مخاطبان و تقدیر هنرمندان آلمانی همراه شد.

از مدیریت حوزه هنری تا دبیری جشنواره تئاتر فجر

فعالیت‌های زارعی به بازیگری و کارگردانی محدود نبود. او در سال ۱۳۹۵ به مدیریت مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری منصوب شد و حدود یک دهه این مسئولیت را بر عهده داشت.

در دوران مدیریت او، برنامه‌هایی در زمینه حمایت از گروه‌های نمایشی شهرستان‌ها، توسعه تئاتر آیینی و مذهبی و پرورش استعدادهای جوان دنبال شد.

جشنواره تئاتر بچه‌های مسجد، همایش تئاتر پیاده‌روی اربعین، جشنواره نقالان علوی، جشنواره نمایشنامه‌نویسی گلدسته‌ها و چهارراه تئاتر ایران از جمله رویدادهایی بودند که در دوره مدیریت او مورد توجه قرار گرفتند.

زارعی همچنین در سال ۱۴۰۱ به‌عنوان دبیر چهل‌ویکمین جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر انتخاب شد. عضویت در انجمن بازیگران و کارگردانان خانه تئاتر و داوری بخش «افق مقاومت» بیستمین جشنواره بین‌المللی تئاتر مقاومت نیز از دیگر سوابق حرفه‌ای او بود.

او در بهمن ۱۴۰۴ پس از پایان دوره مدیریت خود در مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری، به‌عنوان مشاور رئیس حوزه هنری معرفی شد.

بیماری و سال‌های پایانی فعالیت

کوروش زارعی در سال‌های اخیر با بیماری دست‌وپنجه نرم می‌کرد و مدتی از فعالیت‌های معمول هنری فاصله گرفت. با وجود شرایط جسمی، پیگیری فعالیت‌های حرفه‌ای و ارتباط با جریان تئاتر را ادامه داد.

او از جمله هنرمندانی بود که حتی در دوران مدیریت نیز از فعالیت اجرایی و تولید آثار نمایشی فاصله نگرفت و دغدغه تئاتر شهرستان‌ها و گروه‌های جوان را دنبال می‌کرد.

کارنامه‌ای فراتر از یک نقش تلویزیونی

کوروش زارعی برای بسیاری از مخاطبان تلویزیون همان «لاوی» سریال «یوسف پیامبر» است؛ شخصیتی که نام او را در ذهن بینندگان ماندگار کرد. اما مرور کارنامه این هنرمند نشان می‌دهد که فعالیت حرفه‌ای او بسیار فراتر از یک نقش تلویزیونی بود.

او از نوجوانی روی صحنه تئاتر رفت، کارگردانی را تجربه کرد، در سینما و تلویزیون به ایفای نقش پرداخت و سال‌ها در مدیریت و حمایت از هنرهای نمایشی فعالیت داشت.

درگذشت زارعی، پایان مسیر هنرمندی است که بخش بزرگی از زندگی خود را وقف تئاتر کرد؛ هنرمندی که نامش هم با نقش‌های تلویزیونی و هم با سال‌ها فعالیت در پشت صحنه هنرهای نمایشی ایران گره خورده است.