بنای تاریخی «مسجد و مدرسه سردار» قزوین

زیباترین مدرسه قزوین در روزگار قاجار توسط دو برادر که دارای منصب سرداری بوده و درجنگ های ایران و روس به شجاعت و لیاقت شهرت داشتند ساخته شد. حسین خان و حسن خان سردار در سال ۱۲۳۱ قمری با احداث این مجموعه شاهکاری از معماری و هنر قاجاری را به وجود آورده‌اند. مدرسه در دو طبقه، با ازاره سنگی و آجر تراش که با تزیینات کاشی همراه است ساخته شده و دارای ۳۲ حجره است. حجره‌ها در دو سوی دو گوشوار که متصل به ایوان‌های کوچکی است بنا شده و در جلو هر حجره سکویی قرار دارد. نمای تمامی دیوارها در طبقه همکف با کاشی تزیین شده و تکرار نام محمد با خط هندسی جلوه‌ای خاص به آن بخشیده است. نمای طبقه دوم از طاقنماهایی با قوس صفوی تشکیل شده و لچکی‌های آن به کاشی‌های مینایی مزین گشته، کتیبه‌ای به نستعلیق ممتاز از ترکیب بند محتشم کاشانی چهار سوی زیر رخبام را زینت داده و کتیبه‌ای مرمرین در سردر کاشیکاری شده مدرسه به زیبایی آن افزوده است. مهتابی بزرگی در جنوب مدرسه گسترده است که به مسجد سردار می‌پیوندد. مسجد دارای سه طاق بزرگ آجری است که گنبد فیروزه‌ای کوچکی بر فراز آن قرار دارد. پنجره چوبی مشبک بسیار بزرگی که حاصل هنر گره چینی است طاق‌نمای جنوبی مدرسه را پوشانده و درِ ورودی به مسجد از مدرسه در دل آن تعبیه شده است./اعظم داداشی