ارز رها شده؛ مجلس کجای ماجراست؟

موضوع ارز امروز بیش از هر زمان دیگری به مدیریت نیاز دارد، نه رهاشدگی. نگاه صفر و یکی میان «آزادسازی کامل» و «تثبیت دستوری» راهگشا نیست؛ آنچه در برنامه هفتم نیز بر آن تأکید شده، شناور مدیریت‌شده است. اما وقتی نرخ ارز بدون ابزارهای مؤثر مدیریت شود و اسکناس خارجی به کالای سرمایه‌ای تبدیل شود، نتیجه چیزی جز افزایش تورم انتظاری و فشار بیشتر بر معیشت مردم نخواهد بود.

در شرایط جنگی، نمی‌توان بازار ارز را به حال خود رها کرد و بعد از مردم انتظار داشت هزینه تصمیم‌های اقتصادی را بپردازند. دولت، بانک مرکزی، مجلس و دستگاه قضایی باید همزمان پای کار بیایند و برای یک دوره مشخص، یک برنامه روشن و قابل سنجش برای مدیریت بازار ارائه کنند. اینکه ارز در کوچه و بازار و فضای مجازی به‌صورت غیرشفاف معامله شود و سایت‌ها و کانال‌های قیمت‌ساز بر انتظارات عمومی اثر بگذارند، با مفهوم مدیریت بازار فاصله جدی دارد.

از سوی دیگر، اگر قرار است «آقایی دلار» از اقتصاد ایران کنار گذاشته شود، این شعار باید به سیاست عملی تبدیل شود. ارز حاصل از صادرات، تعهدات ارزی و منابع ارزی کشور باید در یک چارچوب شفاف مدیریت شود و نیاز واقعی اقتصاد از مسیرهای رسمی پاسخ بگیرد. نمی‌توان از یک طرف از حذف وابستگی به دلار سخن گفت و از طرف دیگر اجازه داد قیمت‌های غیررسمی و انتظارات شکل‌گرفته در فضای مجازی، نبض اقتصاد را در دست بگیرند.

در این میان، مجلس نیز نمی‌تواند صرفا با نطق و تذکر از کنار مسئله عبور کند. مجلس ناظر بر دولت است و اگر معتقد است بازار ارز رها شده، باید ابزارهای نظارتی و قانون‌گذاری خود را فعال کند. شرایط جنگی، مسئولیت نمایندگان را بیشتر می‌کند، نه کمتر؛ مردم انتظار دارند به جای مقصرسازی‌های روزمره، یک تصمیم مشخص، یک برنامه روشن و یک سازوکار پاسخگو برای کنترل بازار ببینند.

بحران ارز فقط بحران یک عدد روی تابلو صرافی‌ها نیست؛ بحران اعتماد، معیشت و امنیت اقتصادی مردم است. اگر قرار باشد هر روز نرخ ارز افزایش پیدا کند و مسئولان نیز میان خود مسئولیت را جابه‌جا کنند، طبیعی است که هزینه اصلی را مردم بپردازند. اکنون وقت اقدام است؛ بازار ارز نه با شعار آرام می‌شود و نه با انفعال.