نگاه شما: آلودگی صوتی با ما چه می‌کند؟

محمود صباغی در مطلب ارسالی برای «نگاه شما» نوشت:

اشاره - متاسفانه پیامدهای ناخوشایند مدنیت و شهرنشینی، بیش از هر گوشه دیگر از این کره خاکی، گریبانگیر کشورهای جهان سوم و درحال توسعه گردیده واین روز‌ها عمدتا سطح استاندارد آلودگیهای زیست محیطی، صوتی و آلودگیهای تنفسی را به مرحله هشدار و بحرانی نزدیک کرده است. اما تمرکز مدیران شهری و شهرداری‌ها بر آلودگی هوا و بطریق اولی تمرکز رسانه‌ها، مراکز تحقیقاتی و دانشگاهی و برگزاری سمینار‌ها و کنفرانس‌ها و نشستهای – اغلب بیفایده -، انگشت اتهام پیچیده گیهای بغرنج زندگی ماشینی را از منظر اجتماعی و افکار عمومی در ‌‌نهایت بسوی «آلودگی هوا» نشانه برده است. پیامدهای آلودگیهای دیگر زندگی ماشینی مانند: آلودگیهای زیست محیطی و آلودگی صوتی اگر بیشتر از آلودگی هوای تنفسی نباشد، قطع یقین کمتر هم نخواهد بود. استفاده از دستگاههای «الکتروآنسوفالوگرافی»، که ترسیم کننده اثرات سوء صوتی و نوری بر زوایای گوناگون اعصاب و روان آدمی است، نشان می‌دهد که آلودگی صوتی چه تاثیرات مخرب و غیر قابل جبرانی را در مغز انسان بر جای می‌گذارد.

حضور جدی آلودگی صوتی در زوایای مختلف زندگی شهری، اگر اثرات تخریبی بیشتری از الودگی هوا نداشته باشد، قطعآ کمتر هم نخواهد داشت. در طول روز، سروصدای فراوان خودرو‌ها و موتورسیکلت‌ها و بوقهای خارج از استاندارد وفعالیتهای روزمره شهروندان اگرچه عادی و نرمال جلوه می‌کند اما بطور قطع بدون اینکه دانسته باشیم اثرات مخرب خود را بر سیستم عصبی و روان آدمی بر جای خواهد گذاشت.

اما شب‌ها داستان بگونه‌ای دیگرمتفاوت است. کمیت آلودگیهای صوتی به مراتب کمتر اما از نقطه نظر کیفیت فوق العاده تاثیر گذار‌تر ومخرّب‌تر است. شب‌ها ساعت از یازده که می‌گذرد، تردد سنگین شهر آرام ارام به کندی می‌گراید و خیابان‌ها خلوت وخلوت‌تر می‌شود. تعداد بوق‌ها شاید که کمتر ازروز‌ها باشد اما بلحاظ سکوت شبانه بسیار تاثیرگذار و آزار دهنده‌تر می‌شود. توقف کامیونهای تخلیه زباله شهری و برقراری ارتباط کارگران با راننده از طریق «سوت وداد و فریاد»، اعصاب آدمی را می‌خراشد. خیابانهای خلوت جولانگاه اتوموبیلهای میلیاردی با موتورهای بسیار پرقدرت می‌شود. اتوموبیلهای معمولی با اگزوزهای دستکاری شده و تولید صدای بسیار آزار دهنده در کنار موتورسیکلتهای معروف با صندوقی زرد رنگ در پشت، سمفونی موسیقی آزاردهنده‌ای می‌شوند که مّخل آسایش و آرامش شهروندان خسته از کار روزانه و بیماران و کودکان و خلاصه بخش وسیعی از آسایش طلبان شهری می‌شوند که نیازمند چند ساعتی استراحت و خوابند. صابون کامیونهای حمل و نقل مصالح ساختمانی که تنها در طول شب اجازه تردد دارند، با بوقهایی سرسام آور وسرعتهایی سخت خطرناک و بسیار بالا‌تر از استاندارد تعیین شده، که ساکنان محدوده‌های بزرگراه‌ها را درمنازل خود به لرزه درمیاورند، به تن همه خورده است.

تحلیل اثرات فوق مّخرب سرو صداهای شبانه بر عهده متخصصان مربوطه است که بخوبی می‌دانند این وضعیت با انسان چه می‌کند. اما در اینجا تنها به این اشاره می‌کنم که برنامه ریزان حوزه بهداشت عمومی در آغاز تامین طرح سلامت ملی به اقدام لازم در کنترل آلودگیهای صوتی بعنوان اقدامی پیشگیرانه همت گمارند و دستگاههای ذیربط و اداره راهنمایی و رانندگی و شهرداری‌ها و شوراهای شهری را با بهره گیری از قوانین و ضمانت اجرای آن، در برچیده کردن سریع بساط تخریب کنندگان سلامت عمومی را یاری رسان باشند. نیازی نیست تا اشاره کنیم که جامعه‌ای که در طول روز- ندانسته – و در طول شب نیز – دانسته – با الودگیهای صوتی چنین تاثیرگذار ومتمرکز، دست و پنجه نرم می‌کند، می‌توان انتظار بهروری مناسب را از او متوقع بود؟ به انتظار پاسخ می‌نشینیم.