فاصله دستمزد در ايران با استانداردهاي بينالمللي
گزارش مراجع بينالمللي از نرخ دستمزد در سراسر جهان، از پايين بودن حداقل دستمزد نيروي كار ايراني نسبت به دستمزد دريافتي نيروي كار در ساير كشورها خبر ميدهد.
گزارش مراجع بينالمللي از نرخ دستمزد در سراسر جهان، از پايين بودن حداقل دستمزد نيروي كار ايراني نسبت به دستمزد دريافتي نيروي كار در ساير كشورها خبر ميدهد.
به گزارش «اعتماد»، كارگران ايراني براي يك ساعت كار در هفته دستمزدي بالغ بر ۱۲/١ دلار دريافت ميكنند، درحاليكه نرخ دستمزد در بيشتر كشورها بيش از ۵ دلار براي هر ساعت است. اين در حالي است كه سازمان مديريت و برنامهريزي به تازگي پيشنهاد كرده است كه سطح دستمزدها براي تازهواردان به بازار كار در ايران كاهش پيدا كند. اجرايي شدن اين پيشنهاد هر چند ممكن است روي نمودارها به كاهش نرخ بيكاري منجر شود اما در واقعيت به شمار كساني كه قدرت اداره خودشان را در نخستين سالهاي جواني دارند اضافه نخواهد كرد. بر اساس اين پيشنهاد، دانشآموختگان دانشگاهي زير ٢٩ سال از شمول قانون كار خارج ميشوند و حداقل مزد كارگران زير ٢٩ سال به ميزان ٧٥درصد حداقل مزد مصوب شوراي عالي كار تعيين ميشود.
چنين پيشنهادي كه به گفته طراحانش به قصد «ترغيب كارفرمايان و كارآفرينان بخش خصوصي و تعاوني به جذب نيروي كار بيكار جوان به ويژه در مناطق كمتر توسعهيافته و با هدف كمك به كاهش هزينه نيروي كار بنگاههاي اقتصادي» در پيشنويس لايحه ششم توسعه گنجانده شده، در شرايطي طرح شده است كه بنابه اذعان وزارت كار، سهم دستمزد در هزينه توليد از ۱۳/۲ درصد در سال ۷۶ به ۵/۷ درصد در سال ۹۰ كاهش پيدا كرده است.
روشن است كه با افزايش دستمزد كمتر از نرخ رسمي تورم و هزينه سبد معيشت يك خانواده چهارنفره در ساليان گذشته، اين درصد كمتر نيز شده است. وزارت كار در سال ۹۲ اعلام كرده بود كه ٢/۲۱ درصد شاغلان كمتر از يكصد هزار تومان و ۶۰ درصد از آنها كمتر از ۶۰۰ هزار تومان حقوق دريافت ميكنند. بدينترتيب دستكم ۶۰درصد از كارگران ايراني در سال ۹۲ كمتر از حداقلهاي قانوني مصوب وزارت كار حقوق دريافت ميكردند؛ آماري از كاهش اين رقم در سالهاي گذشته ارايه نشده است.
گفتني است دستمزد كارگر ايراني براي يك ساعت كار در هفته به دلار از تقسيم رقم دستمزد ماهانه معادل ۷۱۲ هزار و ۴۲۵ تومان بر ساعات كار اجباري چهار هفته متوالي -كه ۱۷۶ ساعت ميشود- به دست ميآيد. از اين محاسبات رقمي در حدود ۴۰۵۰ تومان حاصل ميشود. از تقسيم اين رقم بر نرخ فعلي دلار، عددي نزديك به ۱۲/١ دلار براي يك ساعت كار در هفته به دست ميآيد.
نرخ دستمزد در ساير كشورها
بنابر گزارش سازمان همكاري اقتصادي و توسعه، دستمزد دريافتي كارگران در استراليا ۵۴/٩، بلژيك ۵۷/٨، ايرلند ۴۶/٨، فرانسه ۲۴/٨، هلند ٢/٨، آلمان ۱۹/٧، كانادا ۱۸/٧، انگليس ۱۶/٧، امريكا ۲۶/٦، كره ۸۵/٥، ژاپن ۵۲/٥ و اسپانيا ۳۷/٥ دلار در ساعت است.
همچنين نرخ دستمزد در كشورهاي بحرانزده پرتغال و يونان ۴/۴ دلار براي هر ساعت است، يعني حدود چهار برابر دستمزد كارگر ايراني. نرخ دستمزد در كشور تركيه نيز ۴۹/٣ دلار در ساعت است.
اما شايد گفته شود كه متناسب با پايين بودن نرخ دستمزد در ايران، هزينهها نيز پايينتر است. درآمد سرانه شاخص مناسبي براي قياس قدرت خريد مردم در كشورهاي مختلف است.
بانك جهاني درآمد سرانه ايرانيان در سال ۲۰۱۴ را ۵ هزار و ۴۴۳ دلار اعلام كرده است، در حالي كه درآمد سرانه كشورهاي همسايه نظير آذربايجان ۷ هزار و ۸۸۴، بحرين ۲۴ هزار و ۸۵۵، عراق ۶ هزار و ۴۲۰، عمان ۱۹ هزار ۳۰۹، عربستان ۲۴ هزار و ۱۶۱، تركيه ۱۰ هزار و ۵۱۵ دلار است.
همچنين درآمد سرانه كشورهاي استراليا، بلژيك، ايرلند، فرانسه، هلند، آلمان، كانادا، انگليس، امريكا، كره، ژاپن و اسپانيا به ترتيب ۶۱ هزار و ۹۲۵، ۴۷ هزار و ۳۵۲، ۵۴ هزار و ۳۷۴، ۴۲ هزار ۷۳۲، ۵۲ هزار و ۱۷۲، ۴۷ هزار و ۸۲۱، ۵۰ هزار و ۲۳۵، ۴۶ هزار و ۳۳۲، ۵۴ هزار و ۶۲۹، ۲۷ هزار و ۹۷۰، ۳۶ هزار و ۱۹۴ و ۲۹ هزار و ۷۶۷ دلار اعلام شده است.
بنابراين واضح است در حالي كه نرخ دستمزد در كشورهاي پيشرفته دست كم پنج برابر دستمزد ايرانيان تعيين ميشود، قدرت خريد آنها نيز به همين قياس بيشتر است. اين شكاف بين ايران و كشورهاي همسايه نيز ديده ميشود و اگر از درآمد سرانه نجومي كشورهاي همسايه صاحب نفت چشمپوشي كنيم، كشورهاي تركيه و آذربايجان نيز درآمد سرانه بيشتري از ايران دارند.
بانك جهاني ميگويد درآمد مردم در كشورهايي كه درآمد سرانهاي پايينتر از ۴ هزار و ۱۲۶ دلار دارند، پايين است؛ درآمد مردم در كشورهايي كه درآمد سرانهشان بيش از ۴ هزار و ۱۲۶ و كمتر از ۱۲ هزار و ۷۳۵ دلار قرار ميگيرد، متوسط است و درآمد مردم در كشورهايي كه درآمد سرانهاي بيش از ۱۲ هزار و ۷۳۵ دلار دارند، بالاست. براساس درآمد سرانه ايرانيان در سال ۲۰۱۴، درآمد ايرانيان كمتر از متوسط است و قدرت خريد آنها از بيشتر كشورهاي جهان پايينتر است.
افسانه ساعت كاري كم
نكته جالب ديگر، ساعت كار اجباري در ايران است. ساعت كار اجباري در ايران از بيشتر كشورهاي جهان بيشتر است. در حالي كه اين تصور به صورت مكرر القا ميشود كه تعطيلات ايرانيان از همه جاي دنيا بيشتر است و تعطيلات بيش از حد، مانع از رشد چرخهاي اقتصادي كشور ميشود، بررسي تطبيقي ساعت كار اجباري در ايران و ساير كشورها نشان ميدهد كه كشور فرانسه با ۳۵ ساعت كار در هفته، كمترين ميزان كار اجباري را به مردمش تحميل ميكند. اين رقم در ايران ۴۴ ساعت در هفته است، در حالي كه در فقدان اجراي اصولي قانون، بسياري از كارگاهها، كارگران را بدون اضافهكاري يا با اضافهكاري براي ساعات بيشتري به كار ميگيرند. كارگران در استراليا، انگليس، بلژيك و دانمارك نيز ۳۸ ساعت در هفته كار ميكنند. همچنين ساعت كار اجباري در ايرلند ۳۹ ساعت، در هلند ۴۰ ساعت، آلمان ۴۰/۵ ساعت، كانادا ۴۰ ساعت، كره ۴۰ ساعت، ژاپن ۴۰ ساعت و اسپانيا ۴۰ است. ساعت كار اجباري در امريكا، مهد سرمايهداري ۴۰ ساعت است. ساعت كار اجباري در بيشتر كشورهاي جهان ۴۰ ساعت است، به جز شماري از كشورهاي جهان سوم كه ساعت كار اجباري در آنها عمدتا يا ۴۴ يا ۴۸ ساعت است.
به گزارش «اعتماد»، كارگران ايراني براي يك ساعت كار در هفته دستمزدي بالغ بر ۱۲/١ دلار دريافت ميكنند، درحاليكه نرخ دستمزد در بيشتر كشورها بيش از ۵ دلار براي هر ساعت است. اين در حالي است كه سازمان مديريت و برنامهريزي به تازگي پيشنهاد كرده است كه سطح دستمزدها براي تازهواردان به بازار كار در ايران كاهش پيدا كند. اجرايي شدن اين پيشنهاد هر چند ممكن است روي نمودارها به كاهش نرخ بيكاري منجر شود اما در واقعيت به شمار كساني كه قدرت اداره خودشان را در نخستين سالهاي جواني دارند اضافه نخواهد كرد. بر اساس اين پيشنهاد، دانشآموختگان دانشگاهي زير ٢٩ سال از شمول قانون كار خارج ميشوند و حداقل مزد كارگران زير ٢٩ سال به ميزان ٧٥درصد حداقل مزد مصوب شوراي عالي كار تعيين ميشود.
چنين پيشنهادي كه به گفته طراحانش به قصد «ترغيب كارفرمايان و كارآفرينان بخش خصوصي و تعاوني به جذب نيروي كار بيكار جوان به ويژه در مناطق كمتر توسعهيافته و با هدف كمك به كاهش هزينه نيروي كار بنگاههاي اقتصادي» در پيشنويس لايحه ششم توسعه گنجانده شده، در شرايطي طرح شده است كه بنابه اذعان وزارت كار، سهم دستمزد در هزينه توليد از ۱۳/۲ درصد در سال ۷۶ به ۵/۷ درصد در سال ۹۰ كاهش پيدا كرده است.
روشن است كه با افزايش دستمزد كمتر از نرخ رسمي تورم و هزينه سبد معيشت يك خانواده چهارنفره در ساليان گذشته، اين درصد كمتر نيز شده است. وزارت كار در سال ۹۲ اعلام كرده بود كه ٢/۲۱ درصد شاغلان كمتر از يكصد هزار تومان و ۶۰ درصد از آنها كمتر از ۶۰۰ هزار تومان حقوق دريافت ميكنند. بدينترتيب دستكم ۶۰درصد از كارگران ايراني در سال ۹۲ كمتر از حداقلهاي قانوني مصوب وزارت كار حقوق دريافت ميكردند؛ آماري از كاهش اين رقم در سالهاي گذشته ارايه نشده است.
گفتني است دستمزد كارگر ايراني براي يك ساعت كار در هفته به دلار از تقسيم رقم دستمزد ماهانه معادل ۷۱۲ هزار و ۴۲۵ تومان بر ساعات كار اجباري چهار هفته متوالي -كه ۱۷۶ ساعت ميشود- به دست ميآيد. از اين محاسبات رقمي در حدود ۴۰۵۰ تومان حاصل ميشود. از تقسيم اين رقم بر نرخ فعلي دلار، عددي نزديك به ۱۲/١ دلار براي يك ساعت كار در هفته به دست ميآيد.
نرخ دستمزد در ساير كشورها
بنابر گزارش سازمان همكاري اقتصادي و توسعه، دستمزد دريافتي كارگران در استراليا ۵۴/٩، بلژيك ۵۷/٨، ايرلند ۴۶/٨، فرانسه ۲۴/٨، هلند ٢/٨، آلمان ۱۹/٧، كانادا ۱۸/٧، انگليس ۱۶/٧، امريكا ۲۶/٦، كره ۸۵/٥، ژاپن ۵۲/٥ و اسپانيا ۳۷/٥ دلار در ساعت است.
همچنين نرخ دستمزد در كشورهاي بحرانزده پرتغال و يونان ۴/۴ دلار براي هر ساعت است، يعني حدود چهار برابر دستمزد كارگر ايراني. نرخ دستمزد در كشور تركيه نيز ۴۹/٣ دلار در ساعت است.
اما شايد گفته شود كه متناسب با پايين بودن نرخ دستمزد در ايران، هزينهها نيز پايينتر است. درآمد سرانه شاخص مناسبي براي قياس قدرت خريد مردم در كشورهاي مختلف است.
بانك جهاني درآمد سرانه ايرانيان در سال ۲۰۱۴ را ۵ هزار و ۴۴۳ دلار اعلام كرده است، در حالي كه درآمد سرانه كشورهاي همسايه نظير آذربايجان ۷ هزار و ۸۸۴، بحرين ۲۴ هزار و ۸۵۵، عراق ۶ هزار و ۴۲۰، عمان ۱۹ هزار ۳۰۹، عربستان ۲۴ هزار و ۱۶۱، تركيه ۱۰ هزار و ۵۱۵ دلار است.
همچنين درآمد سرانه كشورهاي استراليا، بلژيك، ايرلند، فرانسه، هلند، آلمان، كانادا، انگليس، امريكا، كره، ژاپن و اسپانيا به ترتيب ۶۱ هزار و ۹۲۵، ۴۷ هزار و ۳۵۲، ۵۴ هزار و ۳۷۴، ۴۲ هزار ۷۳۲، ۵۲ هزار و ۱۷۲، ۴۷ هزار و ۸۲۱، ۵۰ هزار و ۲۳۵، ۴۶ هزار و ۳۳۲، ۵۴ هزار و ۶۲۹، ۲۷ هزار و ۹۷۰، ۳۶ هزار و ۱۹۴ و ۲۹ هزار و ۷۶۷ دلار اعلام شده است.
بنابراين واضح است در حالي كه نرخ دستمزد در كشورهاي پيشرفته دست كم پنج برابر دستمزد ايرانيان تعيين ميشود، قدرت خريد آنها نيز به همين قياس بيشتر است. اين شكاف بين ايران و كشورهاي همسايه نيز ديده ميشود و اگر از درآمد سرانه نجومي كشورهاي همسايه صاحب نفت چشمپوشي كنيم، كشورهاي تركيه و آذربايجان نيز درآمد سرانه بيشتري از ايران دارند.
بانك جهاني ميگويد درآمد مردم در كشورهايي كه درآمد سرانهاي پايينتر از ۴ هزار و ۱۲۶ دلار دارند، پايين است؛ درآمد مردم در كشورهايي كه درآمد سرانهشان بيش از ۴ هزار و ۱۲۶ و كمتر از ۱۲ هزار و ۷۳۵ دلار قرار ميگيرد، متوسط است و درآمد مردم در كشورهايي كه درآمد سرانهاي بيش از ۱۲ هزار و ۷۳۵ دلار دارند، بالاست. براساس درآمد سرانه ايرانيان در سال ۲۰۱۴، درآمد ايرانيان كمتر از متوسط است و قدرت خريد آنها از بيشتر كشورهاي جهان پايينتر است.
افسانه ساعت كاري كم
نكته جالب ديگر، ساعت كار اجباري در ايران است. ساعت كار اجباري در ايران از بيشتر كشورهاي جهان بيشتر است. در حالي كه اين تصور به صورت مكرر القا ميشود كه تعطيلات ايرانيان از همه جاي دنيا بيشتر است و تعطيلات بيش از حد، مانع از رشد چرخهاي اقتصادي كشور ميشود، بررسي تطبيقي ساعت كار اجباري در ايران و ساير كشورها نشان ميدهد كه كشور فرانسه با ۳۵ ساعت كار در هفته، كمترين ميزان كار اجباري را به مردمش تحميل ميكند. اين رقم در ايران ۴۴ ساعت در هفته است، در حالي كه در فقدان اجراي اصولي قانون، بسياري از كارگاهها، كارگران را بدون اضافهكاري يا با اضافهكاري براي ساعات بيشتري به كار ميگيرند. كارگران در استراليا، انگليس، بلژيك و دانمارك نيز ۳۸ ساعت در هفته كار ميكنند. همچنين ساعت كار اجباري در ايرلند ۳۹ ساعت، در هلند ۴۰ ساعت، آلمان ۴۰/۵ ساعت، كانادا ۴۰ ساعت، كره ۴۰ ساعت، ژاپن ۴۰ ساعت و اسپانيا ۴۰ است. ساعت كار اجباري در امريكا، مهد سرمايهداري ۴۰ ساعت است. ساعت كار اجباري در بيشتر كشورهاي جهان ۴۰ ساعت است، به جز شماري از كشورهاي جهان سوم كه ساعت كار اجباري در آنها عمدتا يا ۴۴ يا ۴۸ ساعت است.
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
علاوه بر درامد سرانه کم در ایران مناسفانه وسایل وارداتی مثل خودرو با تعرفه گمرک و مالیات و عوارض قیمتشان دو برابر میشود و وضعیت را دو برابر بدتر از وضع حال و موجود میکند و لازم است رهبر کبیر با چند نفر دانشمند اقتصاد و علمای دینی به منظور دعا کردن و استجاب دعا برای بالا رفتن درامد سرانه اقدام عاجل کند.
اما شايد گفته شود كه متناسب با پايين بودن نرخ دستمزد در ايران، هزينهها نيز پايينتر است.
خیلی غیر منطقی قضاوت کردید قیمت تمام اجناس در ایران در مقایسه با کشور های دیگر گرانتر است غیر از بنزین
بنزینم که دارن آزادش میکنن اونم گرانتر میشه..دیگه میشیم همه چی تموم..
با عرض سلام لطفا عدد 12/7 دلار به ازاء هر ساعت کاردر هفته بسیار زیاد و غیر قابل وصول برای کار گران و حتی تحصیل کردها می باشد اصلاح فرمایید. .
مشکل مسئله دیگری است و حقوق کارگران ادرس اشتباهی است.
-هزینه تولید بخاطر قوانین عجیب و غریب بسیار بالاست . راه حل، افزایش حقوق کارگران نیست چون کارفرما بخاطر همین قوانین فعلی که هزینه های بسیاری را تحمیل میکند از پا در آمده. اول باید هزینه های تولید را به حد معقول رساند. صحبت از هزینه های تولید مانند چین و پاکستان و هند نیست ! اگر لطف کنند و هزینه های تولید (مانند تامین اجتماعی، گمرک ، مالیات،...) را همانند قلب اروپا کنند و عدالت در مالیات و گمرک و ...اجرا گردد نتنها میتوان حقوق کارگران را افزایش داد بلکه قیمت ها کاهش هم خواهند یافت. اینکه فقط بخواهیم حقوق کارگران را افزایش دهیم راه کار نیست.
دلیل این همه فساد و مهاجرت باسوادها همین هاست دیگه معلوم هم نیست کی این وضعیت درست خواهد شد.
میزان دستمزد مشاغل ازاد بسیار بالا رفته واقعا نمیشه برا تعمیرات مراجعه کرد فقط حقوق بگیرا بخاطر عدم مدیریت دولت قبلی خیلی در فشار هستن واین دولت هم به این زودی ها نخواهد توانست این شکاف عمیق را ترمیم کند
آقا توی کشورهایی که مقایسه کردید با ماهی 2 میلیون تومن هم نمیشه زندگی راحتی داشت... مقایسه تون غلطه...
آقا اصلا با چین مقایسه کن ببینیم بازم حرفی میمونه؟ 40 ساعت کاری در هفته با 2.12 تا 3.44 دلار بابت هر ساعت. میگن کارگر چینی ارزونه!
خروج فارغ التحصیلان زیر 29 سال از شمول قانون کار و کاهش دستمزد آنها باعث کاهش انگیزه ازدواج، تضعیف خانواده ها و فرار مغزها خواهد شد.
اين قانون اتفاقا منجر به عدم استخدام افراد بالاي 30 سال و اخراج آن ها نيز مي شود. به نظر ميرسد از نظر دولتمردان افراد بالاي 30 سال آدم نيستند و تو آمار بيكاري هم حساب نمي شن.
سلام
با اين طرح كاهش حقوق افراد زير 29 سال ، يكي از تبعاتش اين است كه جوانها بعد از 29 سال به فكر ازدواج بيفتند و بصورت رسمي سن ازدواج را افزايش مي دهند!
چرا با وجود منابع و نیروهای متخصص ، آینده معیشت مردم نجیب ایران رو به وخامت است؟ یعنی تو این مملکت نمیشه کاری کرد؟ چرا ما باید حسرت همسایگانمان را بخوریم؟ یعنی ما از دست رفته ایم و به آینده امیدی نیست؟ نخبگان ، جامعه شناسان و اقتصاد دانان چه میکنند؟
یه شرکت یا تولیدی محصول تولیدیش رو مگه هر سال و هر ماه گرون نمیکنه؟
پس چرا حقوق کارگراش رو افزایش نمیده؟
این طرح باعث میشه افراد بین 30 تا 35 سال رو هیچ کارگاه یا تولیدی یا مغازه ای استخدام نکنه
بیکاری افزایش پیدا میکنه
یه جوان مجرد زیر 29 سال چگونه با حقوق ماهی 500 هزار تومان پس انداز داشته باشه که بتونه ازدواج کنه؟؟
خواهشا اعتراضات رو چاپ کنید
مقایسه ریال ودلار شما راباشتباه انداخته واقعا بی ارزش نیست ولی درمقایسهیک سوم میشود درنجف کرایه تاکسی با ایران قابل مقایسه نست
خدایا حقوق یه کارگر بحرینی 6 برابره منه!! این حقه ایرانی که هم نفت داره هم نیروی انسانی هم معادن نیست که حقوقش 15درصده فوب خلیج فارس باشه ولی خرجش 90 درصده فوب خلیج فارس!!
بله بله، اینچنین است که دستمزد ها به ریال هست و خرج کاملا به دلار است!
لازم به سر زدن و از نزديك ديدن هم نيست. با يك جستجوي ساده اينترنتي قيمت خودرو، مسكن، پوشاك، مواد خوراكي، آموزش، خدمات درماني حقيقي و ... را نيز با ايران مقايسه كنيد. به جرات از اكثر كشورهاي نامبرده بيشتر است.
دوست عزیز من نفهمیدم آخرالامر شما چه چیزی را میخواهی بیان کنی ؟اگر منظور شما این است که اگر کشوری درامد سرانه پایین داشته باشد نمیتواند دستمزد بالا داشته باشد و به تبع آن قدرت خرید مردم چنین کشوری بسیار پایین تر از کشورهایی با درامد سرانه بالا می باشد ،مطلب صحیحی را بیان کرده اید که درخور تقدیر است اما اگر مقصد شما ایجاد این مطالبه در مردم باشد که بدون افزایش درامد ملی به دنبال افزایش سطح رفاه خود و درامد بالا باشند ،این مطلب امری باطل بوده که هرگز هم محقق نخواهد شد.در منطق اقتصاد همه کالا ها و خدمات قیمت جهانی دارند اما درامد مردم هر کشوری صرفا تابع قدرت اقتصاد آن کشور است و ارتباط دادن قیمت ها به درامد مردم امری کاملا باطل است.
به هیچ صورتی کاهش دسمزد برای نیرو های تاز باعث کاهش بیکاران در کشور نمی شود هم اکنون حقوق کارگران نمی تواند پاسخ گو مخارج زندگی شان باشد با کاهش این دستمزد برای افراد تازه وارد به معنی اخراج نیرو های قدیمی تر توسط کارفرما ها هست تا هزینه ها خود را کمتر کنند. همین چند سال پیش بود که صدا و سیما و نهاد های دولتی می گفتند باید نرخ انرژی به سطح جهانی برسد و مثال از کشور جهان خوار و امپریالیستی امریکا می زدند که یک گالون بنزین تقریبا سه دلار هست در امریکا بماند که هر گالون بنزین چند لیتر هست اما هیچ کسی نمی گفت که دست مزد یک ساعت کار در امریکا چقدر است دستمزد یک ساعت کار در امریکا 25 دلار است یعنی اگر یک کار گر امریکایی روزانه یک ساعت کار کند و چهار روز در ماه تعطیل باشد و دو روز هم مرخصی بگیرد ماهی 600 دلار در امد خواهد داشت که معادل 2100000 تومان ایران است یعنی تقریبا سه برابر حداقل حقوق کار در ایران برای یک کارگر که تمام وقت کار کند....
دیدگاه خود را بنویسید
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.