رفتن به محتوای اصلی
آخرین خبرساخت ۱۷ پناهگاه نظامی آمریکا در خاورمیانه
21بازدید
۳۳

فرهنگ شایع فامیل گرایی به آسانی قابل تغییر و اصلاح نیست!

در سیاست ایرانی در بيشتر دفعات، اصل وفاداری بر اصولی چون ضوابط و لیاقت ارجح بوده است، زيرا وقتی ثروت و قدرت محدود است و بيشتر در دست قدرت رسمی، تلاش، خیانت و حتی نمک نشناسی سکه رایج برای رسیدن به صندلی مقصود می شود. به همین دلیل افراد ترجیح می دهند تا مورد اعتمادترین افراد را در اطراف خود منصوب کنند، چون مقبول ترین‌ها و محرم سر و رام بودن اصل بسیار مهمی در این گونه خاص زیست سیاسی است.

فرهنگ شایع فامیل گرایی به آسانی قابل تغییر و اصلاح نیست!

احسان اقبال سعید؛ دانشجوی دکترای مسائل ایران در مطلبی برای «تابناک» نوشت؛

رفتار و ویژه خواری برخي فرزندان مقامات ـ که به آقازاده ها شهرت یافته اند ـ از بزرگ‌ترین آفات درخت سیاست و اعتماد در ایران امروز است. ابعاد این پدیده، که زمانی تنها به سطوح عالی محدود بود، امروز گاهي در خردترین امور سیاسی، اجتماعی و اقتصادی نیز ریشه دوانیده است. فراتر از آقازادگی، خویشاوندسالاری و باند و قبیله سازی هم که نوعی مافیای وطنی را تشکیل می دهد و چون گیاهی سمی در بخش های بزرگی از کشور ریشه دوانیده است.

فرزندان مقامات فارغ از موارد استثنایی، سیستماتیک گذرگاه‌های سیاسی و اقتصادی را قبضه می‌کنند و این روند به دیگر حوزه‌ها نیز تسری یافته است. در سینما، فرزندان کارگردانان و بازیگران وارد چرخه شده و در فوتبال نیز شاهد همین رویه هستیم. جالب اینکه مربیان خارجی نیز که دست ما را خوانده اند، وابستگانشان را راهی ایران کرده و آب و نانی برایشان دست و پا می‌کنند.

در امور خردتر نيز شاهد این گونه روابط خاص هستیم که البته هميشه منفی نیست؛ براي مثال، صنف دکه داران تهران، بيشتر متعلق به جغرافیایی خاص هستند یا رانندگی تاکسی در خطوطی خاص، سرقفلی گروهی خاص است. حال به ‌راستی ریشه این بیماری حاد که فغان برکنارماندگان و محرومان از ایل و آل را درآورده، چیست؟ البته شاید بتوان ریشه ها را در موارد زیر جست‌وجو کرد.

مفهوم پررنگ خانواده

از مفاهیمی که با وجود همه ادعاها مبنی بر تزلزل یا تغییر شکلش به دلیل ورود الگوهای غربی همچنان پررنگ و پرنفس به حساب مي‌آيد، نهاد خانواده است؛ مسأله اي که در پی فردگرایی و مفاهیمی چون حریم خصوصی در غرب و حتی شرق دور کمرنگ شده است؛ اما در ایران نقش خانواده پررنگ بوده و خانواده تا سرحد جان، حافظ منافع تک تک افراد خود است. در شرایط ناپایدار و دشوار اقتصادی و اجتماعی پدران و کمتر مادران پرنفوذ که عموم فرزندان نازپرورده را فارغ از توان اثبات خود در هرم سخت اجتماع می‌دانند، تضمین آینده آنان را در دستور کار خود قرار داده اند. این نهاد مقدس در کنار همه زیبایی های خود این آسیب را نيز به همراه دارد و متأسفانه تا سطوح باورنکردنی رسوخ کرده است و اصلاح‌طلبان که ادعای دموکراسی و مدرنیته دارند، فرزندان سیاسیون این جناح را یا منصوب یا در لیست‌های انتخاباتی تکرار و در یک تراژدی طنز‌آمیز دموکراسی را موروثی می کنند.

تاریخ ایلی و آلی

تاریخ سیاسی سرزمین بيشتر عرصه افراد و احزاب مستقل نبوده است و گروه‌ها و خانواده ها بر مبنای گروه های وفاداری چون آل و ایل شکل یافته و قدرت و گوشه نشینی را تجربه کرده اند. اگر تاریخ را مرور کنیم تا قبل از قدرت گیری رضاشاه پهلوی، تمام سلسله های ایران ریشه در ایلات داشته‌اند که تشکل های خانوادگی بر مبنای نسبت خونی و میزان وفاداری شکل گرفته‌اند و وفاداری و ماندن در چارچوب این گروه‌ها آینده ثروت و قدرت و حتی حیات را تشکیل می داده است. در ایران پس از مدرنیته نيز شکل کار عوض شده، ولی ماهیت تغییر چندانی نیافته است. افراد محور سیاسی می شوند و بر حسب میزان وفاداری و نسبت مرید و مرادی افراد دور آن ها جمع می شوند و با رفت وآمد شخص سیاسی و صعود و سقوط افراد تعیین می شود.

ناپایداری شرایط و تأمین آینده

واقعیت سیاسی ایران در تمام ادوار حکایت از ناپایداری بسیار دارد. بسیارند صاحبان ثروت و قدرتی که در کوتاه مدتی همه چیز را از کف داده‌اند. شاید حکایت محمود احمدی نژاد و اوج قدرت و عزیزدردانگی اش و حکایت امروزش نشانگر همه چیز باشد. به همین دلیل افراد ترجیح می دهند در شرایطی که دست‌ان می رسد دست فرزندان و بستگان و وفاداران را در موقعیت های تأثیرگذار بند کنند تا در روزگار سختی تنها نمانند و از سوی دیگر، چون دوران کامیابی بيشتر کوتاه است، از این فرصت استفاده کامل را ببرند.

اصل وفاداری

در سیاست ایرانی در بيشتر دفعات، اصل وفاداری بر اصولی چون ضوابط و لیاقت ارجح بوده است، زيرا وقتی ثروت و قدرت محدود است و بيشتر در دست قدرت رسمی، تلاش، خیانت و حتی نمک نشناسی سکه رایج برای رسیدن به صندلی مقصود می شود. به همین دلیل افراد ترجیح می دهند تا مورد اعتمادترین افراد را در اطراف خود منصوب کنند، چون مقبول ترین‌ها و محرم سر و رام بودن اصل بسیار مهمی در این گونه خاص زیست سیاسی است. حتی در سطوح بالای سیاسی نيز شاهدیم که رؤسای دفتر مقامات را فرزندان یا برادرانشان تشکیل می دهند که وفادارترینند و چشم و گوش مسئول مورد نظر را تشکیل می دهند.

پيشينه يك تفكر

به هر حال شاید این روزها، نوای فامیل گرایی و آقازاده سالاری سکه رایج روز باشد؛ اما عموم مردم نباید فراموش کنند، در همیشه تاریخ این سرزمین، این سکه رایج بوده است. شاید کمتر کسی بداند که عباس میرزا، یکی از خوشنام ترین رجال سیاست ایرانی در عصر قاجار که بسیار هم ایران دوست بوده است در پایان شکست های غم انگیز و خفت بار ایران از روسیه که منجر به قرارداد گلستان و ترکمنچای شد، در بند هفتم آن، روسیه را به حمایت از تداوم سلطنت ایران و در اولويت حمايت از عباس میرزا متعهد می کند! در ظاهر جاگیر کردن اولاد و نزدیکان، همیشه با شدت و ضعف در این ملک رایج بوده و به نظر می رسد به عنوان یک فرهنگ شایع به آسانی قابل تغییر و اصلاح نباشد و تنها با مرور زمان و تغییر فرهنگ و نظارت رسانه ها و فضای مجازی قابل تعدیل تدریجی باشد؛ البته اگر خود اهالی رسانه فرزندان و برادران مدیر مسئول نباشند.

 

برای خواندن خبرها و تحلیل‌های بیشتر درباره سوژه روز تابناک  اخلالگران‌ اقتصادی، از شناسایی‌ تا‌ برخورد را کلیک کنید

 

Googleافزودن تابناک به منابع ترجیحی گوگل

تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید

اشتراک گذاری

گزارش خطای خبر

اگر اشتباهی در این خبر دیدید، به تحریریه اطلاع دهید.

نظرات بینندگان

انتشار یافته:
۳۳
در انتظار بررسی:
۰
غیرقابل انتشار:
۰
ناشناس

الان این حرفارو مقاله کنی تو نشریه هم چاپ کنی فقط کاغذش بدرد شیشه پاک کنی میخوره یا نهایت با کیفیت باشه بندازی زیر قفس قناری!!!!
2صد گفته چون نیم کردار نیست... هممون قصه گفتن بلدیم!!!

ناشناس
در پاسخ به علی

برا ما هم سواله که چرا؟؟؟
ما که مسلمون بودیم ، اسلام مذهبمون بود! اگه برای دین نبود برا چی بود؟؟

ناشناس

تابی جان نمیدانم چی شده است که سایت محترم شما امروز به مشکل اساسی کشور پرداخته است آیابخاطر فشار اجتماعی بوده است بهرحال به هر نیتی این مشکلات را عنوان میکنید جای تقدیر و تشکر دارد . وقتی کسی که در آزمون اصلی استخدامی و بررسی جهت صلاحیت افراد در شهرستانها نگاه کنید . طرف را بررسی میکنند چون فلان کار سیاسی و طرفداری فلان جناحی بوده یا آدم بیطرفی هست تایید صلاحیت نمیشود و جا را برای نفوذ هم فکری و هم عقیده ای را باز میکنند و این میشود که تمام ادارات شهرستان خودم همه از یک طیف فکری و نژادی هستند . آیا در چنین فضای برای فرزندان تحصیلکرده ام بوجود میاید خیر . چطور در دوران پنجاه سلل پیش از همه فرزندان کشور در تمام ارکان کشور بودند

ناشناس
در پاسخ به ناشناس

متاسفانه ، درست می گی.!

ناشناس
در پاسخ به علی

موافق نیستم.
نفس بیان کردنش ارزشمنده و جامعه رو حساس میکنه

ناشناس
در پاسخ به ناشناس

حرف های دقیقی زدند که شما دردتان آمده. دکترای علوم سیاسی گرایش مساپل ایران دارند احتمالا

ناشناس

کرج استانی که شد وبه تهران نزدیک بود مدیران بی لیاقت وفاسد فرزندان ودوستان خودرا به مدیران برگزیده خود وفاسد بدونه ازمون وامتحانی قالب کردن ردیف حقوق عالی وتازه مدرک گرفتن شروع شد. هیچ هنری غیر از مکاری وچپاول بلد نیسند وادای فودالی ورعیتی دارند تا این اقازاده وژن برتر است امیدی برای اصلاح امور ممکن نبست .

ناشناس
در پاسخ به ناشناس

اگه ما شما دلواپسا را نشناسیم متولد ایران نیستیم اول یک جمله صحیح میگه تا مثبت بگیره بعد نیش خود را به
انتخاب مردم می زنه شما که خبر داری چرا
اسمنشونو نمی گی فکر می کنی کی دستور قطع حقوق نجومی رو داد کی ردیف های بودجه و پرداختیها را فاش کرد کی حتی یه بار به طرفداری از برادرش صحبت نکرد کی تمامی زیر دستاشو مجبور به گفتن حقایق کرد شما وحشت داری از او کاملا واضحه

ناشناس
در پاسخ به ناشناس

این ناشناس که همه جا جمله بزن و برقص میگه و دلواپس با فیلتر شکنه واقعا کیه؟ تتلو جزطرفداران کی بوده

م

کسی نیست با اینها برخورد کند چون همه اوضاشون به جورایی خرابه .......

یکی از این مردم

همین مطالب رو هم مافیا و آقازاده ها سفارش میدهند!!!!! تا وقتی حاکمیت با قاطعتی مثل قاطعیت خلخالی در اعدام سرمایه داران قبل از انقلاب اقدام به اعدام مفسدان واقعی اقتصادی نکند هزارتا از این مطالب هم منتشر کنید دردی از مردم دوا نمیشود و کمترین تاثیری در افزایش اعتماد ندارد. ببینم حالا این را منتشر میکنید یا نه!

ناشناس

در مورد جمله اخر گل گفتی.

علیرضا

مملکتی که همه اولویتش رو به حرف زدن گذاشته
و فقط حرف از دشمن میزنه ، بستر رو کاملا مهیا کرده برای سواستفاده و رانت و خلاف...

ناشناس

کجاست گوش شنوا.

ناشناس

تا زمانی که نام این قشر از جامعه که به خاطر قرابت با مسئولان نظام ، صاحب ثروت های باد آورده شده اند ، را آقازاده بنامیم ، آنها هم در امان هستند و هم به کار خود با پررویی ادامه خواهند داد .
این نام ، نوعی مصونیت به آنها می دهد و یک جورایی آنها را طلبکار مردم می کند .
برای ریشه کن کردن آنها ، ابتدا باید نام آنها را عوض کنیم .

خدابخش
در پاسخ به ناشناس

!!!!!!!!!مردم ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟

ناشناس

اگر جلوی لایحه اصلاح قانون مطبوعات خاتمی رو نگرفته بودند امروز شاهد این مفاسد نبودیم. کسی یا کسانی رو که اون زمان اون کار رو کردن باید الان بزور پاسخگو کرد و از اموال قارونی خود اینها جبران کرد این غارت ها رو

ناشناس

رامطلب « چرااینقدربخوربخورداریم» راحذف کردی تابی جان!؟؟؟؟

ناشناس
در پاسخ به ناشناس

دکترای مسایل ایران!!!!؟؟؟

ناشناس
در پاسخ به ناشناس

مردمی که با « تکرار» و بزن و برقص رای می دهند ، قربانی نیستند ،شریک جرمند

دیدگاه خود را بنویسید

سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.

تابناک در صفحهٔ اصلی گوشی

با افزودن تابناک به صفحهٔ اصلی، همین نسخهٔ سایت را با یک لمس باز کنید.

  1. در مرورگر، دکمهٔ اشتراک‌گذاری را بزنید. این دکمه ممکن است داخل منوی مرورگر باشد.
  2. گزینهٔ افزودن به صفحهٔ اصلی (Add to Home Screen) را انتخاب کنید.
  3. اگر گزینهٔ Open as Web App نمایش داده شد، آن را روشن نگه دارید و افزودن (Add) را بزنید.

اگر این گزینه را نمی‌بینید، صفحه را در مرورگر Safari باز کنید.