چرا پزشکان عذرخواهی نمیکنند؟!
بررسیها نشان میدهند که همهساله، افراد زیادی به دلیل بروز برخی خطاهای پزشکی دچار ضرر و زیان میشوند. اما کمتر شنیده میشود که در این خصوص، پزشکی بهاشتباه خود اعتراف کرده و بابت آن عذرخواهی کند. محققان کشور دلایل این موضوع را مورد کاوش علمی قرار دادهاند.

به گزارش «تابناک» به نقل از ایسنا، مطالعات سازمان جهانی بهداشت میدهد که در سراسر جهان، یکی از میان هر 10 نفر که خدمات بهداشتی دریافت میکنند در معرض آسیبهای قابل پیشگیری که توسط کادر درمانی به وجود میآید، قرار میگیرند.
در دهه گذشته مرگومیر قابل پیشگیری ناشی از اشتباهات پزشکی نظرات محققان را به خود جلب کرده است.
بهطورکلی خطای پزشکی باعث میشود جامعه هزینههای مستقیم و غیرمستقیم زیادی را متحمل شود و اثرات اقتصادی منفی به بار آورد. همچنین هنگامیکه خطاهای پزشکی اتفاق میافتد اعتماد به سیستم مراقبتهای بهداشتی میتواند خدشهدار شود.
آنگونه که صاحبنظران میگویند، ارائهدهندگان مراقبتهای بهداشتی اغلب خطاها را افشا نمیکنند چراکه ممکن است تردید کرده یا برای انجام این کار آماده نباشند. عدم تجربه و آموزش در روند عذرخواهی و ترس از بدتر شدن شرایط معمولاً باعث ایجاد یک دیوار سکوت میشود. اشتباهات پزشکی عمدی نیستند، ولی احساس خجالت و شرم، گناه، خشم، ترس و تحقیر اغلب باعث میشود تا پزشکان خاطی از قربانیان عذرخواهی نکنند. درواقع فرهنگ شرم، سرزنش، پنهانکاری و همچنین ترس از شکست و پیامدهای ناشناخته ازجمله دادرسی از اموری هستند که احتمالاً پزشکان را از بیان اشتباه خود بازمیدارد.
در این زمینه پژوهشگرانی از دانشگاه هرمزگان و دانشگاه علوم پزشکی این استان، مطالعهای را انجام دادهاند که در آن به واکاوی موضوع عذرخواهی پزشکان به دنبال وقوع خطاهای پزشکی پرداخته شده است.
در این پژوهش، 25 نفر از پزشکان و دستیاران ارشد شاغل در بیمارستانهای شهید محمدی، کودکان و خلیج فارس بندرعباس مشارکت داشتند و دادههای مورد نیاز با استفاده از مصاحبههای نیمهساختاریافته از آنها گردآوری شد.
بر اساس نتایج بهدستآمده از این تحقیق، ترس از تبعات قانونی و از دستدادن اعتبار باعث میشود که پزشکان را در ارائه عذرخواهی محتاطتر عمل کنند.
این در حالی است که مؤلفههایی نظیر آموزش، فرهنگ و ویژگی شخصیتی، ارائه و پذیرش عذرخواهی را تسهیل میکنند و انجام چنین کاری، روابط بیمار و پزشک را بهبود داده و از بروز مشکلاتی مانند فشارهای روحی و روانی و پیگیری قانونی جلوگیری میکند.
مژگان ضرغامیفرد، استادیار و محقق مدیریت رفتار سازمانی دانشگاه هرمزگان و همکارانش دراینباره میگویند: «عواملی مانند ترس از دست دادن اعتبار، ترس از تبعات قانونی و ترس از واکنش بیمار به عذرخواهی، پزشکان را در ارائه عذرخواهی محتاط میکند. در برخی موارد نیز تکبر و خودبزرگبینی پزشک مانع ارائه عذرخواهی می شود، چراکه اصولاً پزشک نمیپذیرد که خطا کرده است تا عذرخواهی کند».
آنها میافزایند: «انجام عذرخواهی توسط پزشکان باعث افزایش مقبولیت اجتماعی آنان در جامعه میشود و به بهبود رابطه بیمار و پزشک کمک میکند. علاوه بر اینها، چنین کاری فشارهای درونی مانند مسائل روحی و روانی و عذاب وجدان پزشک و فشارهای بیرونی مانند پیگیریهای قانونی و قضایی را کاهش میدهد».
طبق نتایج این پژوهش که در فصلنامه «اخلاق پزشکی» منتشر شدهاند، از پیامدهای عذرخواهی پزشکان برای بیماران میتوان به ایجاد شرایط برای درمان و تأمین رفاه آنان اشاره کرد و قطعاً یکی از مهمترین پیامدهای چنین عذرخواهیهایی، عدم تکرار خطا در آینده است تا فرد دیگری از خطا متضرر نشود.
ضرغامیفرد و همکارانش بر اساس این یافتهها پیشنهاد دادهاند که «با توجه به اینکه هیچگونه آموزشی درزمینه عذرخواهی در سیستم آموزش پزشکی کشور وجود ندارد، لازم است برای افزایش آگاهی و دانش در این زمینه کارگاهها و برنامههای آموزشی در زمینه اهمیت و نحوه انجام درست عذرخواهی برای کادر درمانی و پزشکان در نظر گرفته شود».
مجله علمی پژوهشی که به انتشار این نتایج پرداخته است، متعلق به مرکز تحقیقات اخلاق و حقوق پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی است.
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
مگه هر کسی اشتباه می کنه عذر خواهی می کنه . با این حساب مسئولین از صبحتا شب باید عذر خواهی کنند. اقای علم الهدی و مروی اصرار کردند که حرم باز بشه و وضعیت قرمز شد مگه عذر خواهی کردن؟
چون متاسفانه در ایران این فرهنگ وجود داره هر کس عذرخواهی کنه بجای مورد بخشش قرار گرفتن، با حمله، تهمت، پس همش تقصیر تو بوده، نفرین، و مجازات های احتمالی روبرو میشه. پس هر کسی ترجیح میده مسئولیت خطا رو نپذیره و عذرخواهی هم نکنه
در واقع بجای فرد مقصر برای رها شدن از قصور بجای عذرخواهی و طلب بخشش مجبوره حمله متقابل کنه و نتیجه ش همین میشه که میبینبم
کدوم شما در این شرایط حاضرید ۲۴ ساعته در بخش های بیماران کرونایی کار کنید...همین دیروز رئیس یکی از همین بیمارستان ها در یکی از شهرستان ها شهید شد که خودتون خبرش رو گذاشتین...شرم کنید...
تو کشورهای پیشرفته درآمد وکلا و مهندسا و دبیران از همه بیشتره ولی اینجا ... ! تازه بهشون نمیشه گفت بالا چشتون ابرو هست !!
بس که خودشون را مبرا از اشتباه می دونند .... تازه عذرخواهیشون پیشکششون جواب بیمار یا همراهش رو هم که نگرانند نمی دن.... پدر من زمانی که در بیمارستان بستری بود اصلا دکترا جواب درست نمی دادند فقط می گفتند داریم کارمون رو انجام می دیم یا می گفتند ما می دونیم چگار باید بکنیم
پزشکان مملکت من خودشون رو در حد مثلا سناتورهای مجلس سنای امریکا میدونند! که به هیچ کسی پاسخگو نیستند. البته تقصیر از جامعه هست که از اول بچگی به ما قبولاندن که بزرگ شدی برای شغلی که احترام و پول داشته باشه باید دکتر بشی! بقیه جامعه ول معطل هستند. وضعیت صحبت کردن با بیمار و ... کاملا مشخص هست.
پینوشت: قابل ذکر نیست که پزشکانی بسیار هم هستند که هم با اخلاق و هم با انصاف هستند و حسابشون از اینها جداست. ضمن اینکه از کادر درمانی که الان با این وضعیت مشغول رسیدگی به بیماران هستند هم سپاسگذاریم. ولی این دلیل نمیشه که پزشکان متخلف پشت عنوان و حرمت رشته پزشکی مخفی بشن و هر کاری دلشون میخواد بکنن.
شما ببینید یک سریال در حاشیه رو مهران مدیری ساخت همه پزشکان صداشون در اومد و در انتها وزیر بهداشت جلو برنامه رو گرفت! ولی برای سایر اقشار میشه طنز و جک و ... ساخت و کلی هم خندید و به کسی هم بر نخوره!!
قانون برای اخذ مالیات و شفاف سازی مالیات پزشکان میخوان بذارن پزشکان صداشون در میاد! و رییس سازمان نظام پزشکی میگه که اگه همه مشاغل مالیات بدهند اونوقت ما هم میدهیم!! خب شما که سرلوحه تمام مشاغل ایران هستی ، اعمال صحیح قانون رو منوط به اجرا شدن دیگران کردی! خب خودت اول درست باش بعد بقیه رو هم درست میشن. چه ربطی داره؟!!!
خدا رو شکر که در عمل ثابت میکنید و میکنیم که ممنون پزشکان هستیم در این شرایط که جونشون کف دستشونه.فرهنگ سپاسگذاری رو ترویج میدید.اول و اخر هم دود این فرهنگ ناسپاسی در چشم صاحبان و ذینفعان رسانه های قانونی کشور میره.
چاه نکن برادر.اولیش خودتی
چون سازمان نظام پزشکی قویه برعکس سازمان نظام مهندسی
دقیقا زدی به هدف ! انگار که قشر مهندس و معلم و وکیل و ... اصلا زحمت نکشیدن و فقط اینها زحمت کشیدن به اینجا رسیدن. و دقیقا سازمان نظام مهندسی وقتی یکی شکایت میکنه سریع مهندس رو به عنوان مقصر معرفی میکنه و برای شاکی خودشیرینی میکنه
تو این وضعیت که این همه محتاج کادر پزشکی هستیم درج این مسائی جای سوال داره
خیلی عذر می خواهم. مشاهده خود در ماه گذشته: فله ای به اتاق عمل میبرند و جراحی می کنند. بعدش هم دیگه جراح را نمی بینی.
خدایا به پزشکان متخصص ما فرصت تفکر هم بده. ممنون میشیم.
عذرخواهی برای زمانی است که اشتباه یا خطا سهوی باشد. اگر عمدی باشد که موضوع جرم و جنایت است و باید مراجع قضایی به آن بپردازند. این قضیه که باعث شرمندگی و خجالت می شود پذیرفتنی نیست. هر کس و در هر موقعیت شغلی و شان اجتماعی باید پس از اشتباه یا خطای غیر عمد عذر خواهی کند. در غیر اینصورت یا تکبر دارد و یا ترس از دست دادن منافع بدلیل ظهور حس عدم اعتماد. سیاستمداران و پزشکان و کارمندان و وکلا و روحانیون و همه اقشار مردم از این قاعده مستثنی نیستند. در جامعه ای که فرهنگ عذرخواهی رواج داشته باشد، رشد و شکوفایی هم نمود دارد.
چون قوانین در کشور ما اکثرا به نفع مجرم هست نه زیاندیده خصوصا در حرفه پزشکی ! نهایت هم اگر خسارت دیده با دوندگیهای زیاد و شکستن سد بتونی نظام پزشکی، بتواند دکتر را را محکوم کند !مجازاتها خیلی خفیف هستند و اکثرا در توان دکتر ها هست ! خصوصا دکترهای مشهور که مثل پول خورد میماند برایشان، پرداخت خسارت!
نظر شخصی بنده اینست که دکتری در ایران با دکان فرقی ندارد البته که دکترهای با شرف هم زیاد هستند که بنده نمی توانم در اینجا نام بعضی از آنها را ببرم و تشکر کنم . اگر انسان مطالعه و سواد کافی در مورد بدن خود نداشته باشد قطعا توسط دکترهای ناشی و تجویز داروهای نابجا و بعضا کورتون دار ! دچار مشکلات بعدی خواهد شد
تعارف را کنار بگذارید و نوع دانشگاه و محل تحصیل دکتر را جویا شوید خیلی حرفها هست که نمشود بیان کرد.
خیلی از دکترها میگن سالها زحمت کشیدیم تا به اینجا رسیدبم!
ولی هیچکس اینو نمی بینه که توی اون سالها مردم فقیر بدبختی که پول بیمارستان خصوصی نداشتن توی مراکز درمانی آموزشی زیر دست این ها لت و پار شدن تا اینها پزشکی بلد شدن
بیشتر قانون گذاران و مجریان هم اغلب از کادر پزشکی هستند که وارد سیاست شده اند . جالب است که اگر با پزشکی مشکل پیدا کنید باید از طریق پزشکان دیگر پیگیر شکایتتان بشوید که آنها هم قانونی را که پزشکان تصویب و ابلاغ کرده اند شاید اجرا شود !!
ما گاهی از روی خودخواهی ، فراموش می کنیم آن دکتری که مریض ما را اشتباها درمان کرده، هزاران مریض دیگر را درست درمان کرده و بلکه از مرگ حتمی نجات داده ، پس اگر قرار است او را مجازات کنند باید همه کارهایش را در کنار هم ببینند نه اینکه فقط در مورد مریض شما او را قضاوت کنند
با همه احترامی که برای کادر پزشکی کشور قایل هستم (بخصوص در این ایام کرونایی )عذرخواهی پیشکش
به هر دری میزنند تاخطای کار متوجه مریض شود
با حوصله و برنامه ریزی بعضی هایشان به حلقه های بالای حکومت وارد شده و قانون گذاری میکنند . قانون هم در اغلب موارد یکسویه طرفدار اینها هست . بخاطر همین و متمول بودن اکثریتشان هم همه جا ودر همه ادارات از آنها طرفداری می شود .
فعلا" که به دلیل اعمال سهمیه های کنکور پزشکی و ورود بیسوادان سهمیه ای به عرصه پزشکی از سال 64 تاکنون ، پزشک باسواد نداریم !!! پزشک بیسواد هم که عذرخواهی نمیکند!!!
اینو قبوووول دارم صددرصد
چه پررو- نویسنده بی وجدان وقت نشناس
همین لفظ چه پرو! نشون میده که این قشر اصلا انتقاد پذیر نیستند و فکر میکنند هر کاری بکنن دیگران حق نقد کردن اونها رو ندارند!
طرف نماینده مجلس یا وزیر شده ( با اینکه اون هم ممکنه همین رویه رو داشته باشه ) ولی همچنان همه میتونن نقدش کنن ولی انگار این قشر ....
واقعا بی سلیقگی بود- در عجبم از تابناک-کمی وقت شناس باشیم
- ویزیت دکتر شده 2دلار ولی مش و رنگ مو ارایشگاه 80 دلار
حالا برید پای کادر درمان رو ببوسید تا نجاتتون بدند
بدبخت من بمیرمم پای کسیو نمی بوسم چه برسه به دکترهای مغرور از خود راضی خود برتربین
کادر درمان باید پا و دست بیمارانشان را ببوسند . از صدقه سر همین بیماران ماهانه درآمد میلیاردی دارند . کدام آرایشگری را می شناسید که یک صدم سرمایه یک دکتر را داشته باشد ؟ مخالفت کادر درمان از طرح " پیشگیری بهتر از درمان " هم بخاطر همین موضوع هست که اگر بیماری نباشد دکان های آنها تخته می شود . اینها نیازمند بیمار هستند و در شرایط وخیم آن بینوا را تلکه میکنند . چون مجبور هست برای سلامتیش خرج کند نه برای آرایش و زیبائیش .
تا زمانی که امثال شما به بیماران بعنوان یک منبع درآمد نگاه می کنید نه بعنوان یک انسان نیازمند ، نان همه تان در روغن هست . متاسفم برای شما و امثال شما .
چه حرف زشتی
در این شرایط که کادر درمان جانشان در کف دستشان است واقعا کمی کمی فقط کمی آزاده باشید و وجدان داشته باشید
-اینهاچیه گذاشتید؟؟؟
واقعا مدیون زحماتشان هستیم- فرد بد و خوب در همه شغلهاوجوددارد
به خاطر تشخیص اشتباه و تجویز اشتباه یک متخصص مغز
زندگی فرزند من تباه شد
مردم موش آزمایشگاهی انها هستند و کسی برای موش کشی عذرخواهی نمیکند .
هین خودت- اگه مغزه دار هستی بامردم بلدنیستی چجوری حرف بزنی-
اگه کاسبی میگی دلم خواست میام کارمیکنم، دلم نخواست نمیام.
اگه مدرسه میری تا بااولیا غیرمحترمانه حرف نزنی ول کن نیستید
اگه در به تخته خورده دانشگاه درس میدی عقده سالهای بی خوابی رو از دانشجو میخوای بکشی- حالا بیایید اینجا بگید پزشک فلان و بهمان
نظر شما
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.